Жоба
ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ
ЗАҢЫ
Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне қоғамдық бақылау мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы
1-бап. Қазақстан Республикасының мына заңнамалық актілеріне өзгерістер мен толықтырулар енгізілсін:
1) 48-бап мынадай мазмұндағы 5-тармақпен толықтырылсын:
«5. Су қорын пайдалану мен қорғау саласындағы қоғамдық бақылау осы Кодекске немесе «Қоғамдық бақылау туралы» Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес жүзеге асырылады.»;
2) 63-баптың 4-тармағы мынадай редакцияда жазылсын:
«4. Су қорын пайдалану мен қорғау саласындағы қоғамдық бақылауды жүргiзу тәртiбi осы Кодексте немесе «Қоғамдық бақылау туралы» Қазақстан Республикасының Заңында айқындалады.».
1) 4-баптың бірінші бөлігі мынадай мазмұндағы 31-1) тармақшамен толықтырылсын:
«31-1) петиция – мемлекеттік органға электрондық нысанда жіберілген және осы Кодекстің 12-1-тарауында белгіленген тәртіппен қаралатын ұжымдық хабар, үн қосу немесе ұсыныс;»;
2) мынадай мазмұндағы 12-1-тараумен толықтырылсын:
«12-1-тарау. ПЕТИЦИЯ
90-1-бап. Жалпы ережелер
90-2-бап. Петицияны беру тәртібі
1) берілген күннен бастап жиырма жұмыс күні ішінде Қазақстан Республикасының кемінде жүз елу азаматының петицияға қосылуы;
1) мемлекет пен азаматтық қоғамның өзара іс-қимылы саласындағы уәкілетті орган бекітетін Петицияны мақұлдау, тіркеу және есепке алу қағидаларына сәйкес петицияның берілген күнінен бастап жиырма жұмыс күні ішінде оны Қазақстан Республикасының кемінде жүз елу азаматының мақұлдауы;
2) петицияның осы Кодекстің 90-3, 90-4-баптарында белгіленген талаптарға сәйкестігі;
3) петиция берілген кезде интернет-ресурста сол нысана туралы петицияның болмауы шарттарына сәйкес келуге тиіс.
Петицияның осы Кодекстің 90-4-бабында көрсетілген шарттарға сәйкестігін анықтау қажет болған кезде мемлекет пен азаматтық қоғамның өзара іс-қимылы саласындағы уәкілетті орган уәкілетті мемлекеттік органдарға сұрау салу жіберуге құқылы.
Қазақстан Республикасы Үкіметінің құзыретіне жататын мәселелер бойынша оны қолдауға Қазақстан Республикасы азаматтарының кемінде елу мың дауысын;
облыстардың, республикалық маңызы бар қалалардың, астананың жергілікті өкілді органдарының құзыретіне жататын мәселелер бойынша оны қолдауға тиісті әкімшілік-аумақтық бірлік халқының кемінде екі пайызын;
облыстардың, республикалық маңызы бар қалалардың, астананың жергілікті атқарушы органдарының құзыретіне жататын мәселелер бойынша оны қолдауға тиісті әкімшілік-аумақтық бірлік халқының кемінде бір пайызын;
қалалық, аудандық жергілікті өкілді органның құзыретіне жататын мәселелер бойынша оны қолдауға тиісті әкімшілік-аумақтық бірліктің халық саны елу мыңнан астам болған кезде халық санынан азаматтардың кемінде елу мың дауысын, қалғандары үшін халықтың кемінде он пайызын;
ауылдың, кенттің, аудандық маңызы бар қаланың, республикалық маңызы бар қаладағы (астанадағы) ауданның, ауданның (облыстық маңызы бар қаланың) жергілікті атқарушы органының құзыретіне жататын мәселелер бойынша оны қолдауға тиісті әкімшілік-аумақтық бірліктің халық саны елу мыңнан астам болған кезде халық санынан азаматтардың кемінде екі мың бес жүз дауысын, қалғандары үшін халықтың кемінде бес пайызын алған петиция қолдау тапқан болып есептеледі.
90-3-бап. Петицияға қойылатын жалпы талаптар
Петицияда:
1) арыз иесінің немесе оның өкілінің тегі, аты, әкесінің аты (егер ол жеке басын куәландыратын құжатта көрсетілсе), жеке сәйкестендіру нөмірі, тұрғылықты жері, электрондық мекенжайы;
2) арыз иесі өкілінің тиісті өкілеттіктерін растайтын құжаттың электрондық көшірмесі (егер петицияны оның өкілі берсе);
3) петиция нысанасының сипаттамасы, сондай-ақ петицияның нысанасы бойынша дәлелдер мен ұсыныстар;
4) арыз иесінің немесе оның өкілінің электрондық цифрлық қолтаңбасы көрсетіледі.
Қажет болған кезде арыз иесі петицияға растайтын құжаттарды және (немесе) өзге де материалдарды қоса береді.
90-4-бап. Петицияның нысанасы бола алмайтын мәселелер
Мыналар:
1) адамның және азаматтың құқықтары мен бостандықтарының бұзылуына әкеп соғуы, конституциялық құрылыс пен қоғамдық имандылыққа нұқсан келтіруі мүмкін;
2) тәуелсіз мемлекет ретінде Қазақстан Республикасының мәртебесін, Республиканың бiртұтастығы мен аумақтық тұтастығын, оны басқару нысанын, сондай-ақ тәуелсіз Қазақстанның Негізін салушы, Қазақстан Республикасының Тұңғыш Президенті – Елбасы іргесін қалаған Қазақстан Республикасы қызметінің түбегейлі қағидаттарын және оның мәртебесін өзгерту;
3) Қазақстан Республикасының әкімшілік-аумақтық құрылысы мен шекарасы;
4) сотқа дейінгі тергеп-тексеру және сот төрелігі;
5) прокуратура органдарының қызметі;
6) қылмыстық-атқару заңнамасы;
7) сыртқы барлау, қарсы барлау, жедел-іздестіру, құқық қорғау қызметі;
8) азаматтық процестік, әкімшілік рәсімдік-процестік заңнама және әкімшілік құқық бұзушылық туралы заңнама;
9) қорғаныс, ұлттық қауіпсіздік және қоғамдық тәртіпті сақтау;
10) рақымшылық және кешірім жасау;
11) Қазақстан Республикасы Президентінің, Парламенті Палаталары мен Үкіметінің қарауына жататын адамдарды лауазымға тағайындау және сайлау, лауазымынан босату;
12) Қазақстан Республикасының халықаралық шарттарынан туындайтын міндеттемелерді орындау;
13) сайлау және республикалық референдум туралы заңнамада реттелетін мәселелер;
14) мемлекеттік рәміздер;
15) мемлекеттік тілдің мәртебесі;
16) мемлекеттік органдардың функцияларын өзгерту;
17) төтенше жағдай және (немесе) төтенше ахуал режимдерінің қолданылуы шеңберінде қабылданатын шешімдердің күшін жою және оларды өзгерту туралы мәселелер петицияның нысанасы бола алмайды.
90-5-бап. Петицияны қабылдау, тіркеу және есепке алу
Петицияны қабылдаудан бас тартуға тыйым салынады.
90-6-бап. Петицияға қосылу
Петицияға қосылу Қазақстан Республикасының азаматы Қазақстан Республикасының дербес деректер және оларды қорғау туралы заңнамасына сәйкес берілетін өзінің дербес деректерін жинауға және өңдеуге келісім берген жағдайда жүзеге асырылады.
90-7-бап. Петицияны қарау тәртібі мен мерзімі
1) петицияда жазылған фактілерді тексеруді талап етпейтін жағдайларды қоспағанда, сол жерге баруды жүзеге асырады;
2) арыз иесін және мүдделі адамдарды шақырып және өткізу басталғанға дейін күнтізбелік үш күн бұрын өткізу күні мен орны туралы міндетті түрде хабардар ете отырып, шешім жобасын жария талқылауды жүргізеді;
3) құрамына мүдделі мемлекеттік органдардың өкілдерін, Қазақстан Республикасы Парламентінің және (немесе) мәслихаттың депутаттарын, сондай-ақ қоғамдық бірлестіктердің өкілдерін енгізе отырып, жеке комиссия немесе жұмыс тобын құрады;
4) петицияға келіп түскен комментарийлерді, сондай-ақ петиция нысанасы бойынша экономикалық, әлеуметтік, статистикалық және өзге де қажетті өзге де ақпаратты талдайды;
5) шетелдік тәжірибені зерделейді және салыстырмалы-құқықтық талдау (егер петиция нысанасы Қазақстан Республикасының заңнамасына өзгерістер енгізуді талап еткен жағдайда) жүргізеді.
90-8-бап. Петицияны қарау нәтижелері бойынша шешімдердің түрлері
1) петицияны толық немесе ішінара қанағаттандыру туралы;
2) петицияны қанағаттандырудан бас тарту туралы шешімдердің біреуін қабылдайды.
Шешім Қазақстан Республикасының заңнамасына сілтеме жасай отырып, мемлекеттік тілде немесе петиция берілген тілде мазмұны бойынша негізделген және уәжделген болуға, арыз иесінің және петицияға қосылған Қазақстан Республикасы азаматтарының қабылданған шешімге шағым беру құқықтары түсіндіріле отырып, олардың дәлелдерін жоққа шығаратын немесе растайтын нақты фактілерді қамтуға тиіс.
Петицияны қарау нәтижелері бойынша мемлекеттік органның бірінші басшысы ресми түрде хабарлауға міндетті.».
190-бап мынадай мазмұндағы 8-тармақпен толықтырылсын:
«8. Қоғамдық экологиялық бақылау «Қоғамдық бақылау туралы» Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес жүзеге асырылуы мүмкін.».
21-бапта:
1-тармақ мынадай мазмұндағы 5-1), 5-2), 5-3) және 5-4) тармақшалармен толықтырылсын:
«5-1) петицияларды ілгерілету кезеңінде қол жинауға қатысуға;
5-2) өзінің немесе сайлаушылардың атынан петиция жазуға;
5-3) жергілікті маңызы бар мәселелер бойынша петициялар жазу жөнінде ұсынымдар мен консультациялар беруге;
5-4) мемлекеттік органдардың петицияларды қарауы бойынша мониторинг жүргізуге;»;
2-тармақтың 2) тармақшасы мынадай редакцияда жазылсын:
«2) өз округі сайлаушыларымен тұрақты байланыс жасауға, оларға мәслихаттың жұмысы, оның тұрақты комиссиялары мен өзге де органдарының қызметі, мәслихат шешімдерінің орындалуы, петицияның қаралуы туралы, сондай-ақ өзінің депутаттық қызметінің барысы туралы жылына кемінде бір рет хабарлап отыруға, мәслихат шешімдерінің орындалуын ұйымдастыруға және бақылау жасауға қатысуға;».
57-бап мынадай редакцияда жазылсын:
«57-бап. Жануарлар дүниесiн қорғау, өсiмiн молайту және пайдалану саласындағы қоғамдық бақылау
Жануарлар дүниесін қорғау, өсімін молайту және пайдалану саласындағы қоғамдық бақылау «Қоғамдық бақылау туралы» Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес жүзеге асырылады.».
41-бап мынадай мазмұндағы 1-2-тармақпен толықтырылсын:
«1-2. Қоғамдық бақылау «Қоғамдық бақылау туралы» Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес жүзеге асырылуы мүмкін.».
1) 16-баптың 1-тармағының 7) тармақшасы мынадай редакцияда жазылсын:
«7) осы Заңға және «Қоғамдық бақылау туралы» Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес өз мүшелерінің құқықтары мен заңды мүдделерінің сақталуына қоғамдық бақылауды жүзеге асыруға;»;
2) 20-бап мынадай мазмұндағы 5-тармақпен толықтырылсын:
«5. Қоғамдық бақылау «Қоғамдық бақылау туралы» Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес жүзеге асырылуы мүмкін.».
1) 6-2-баптың 1-тармағы мынадай мазмұндағы 13-1), 13-2) тармақшалармен толықтырылсын:
«13-1) ашықтық стандарттарын әзірлейді және бекітеді;
13-2) ақпарат иеленушілердің ашық отырыстарына қол жеткізу қағидаларын әзірлейді және бекітеді;»;
2) 9-баптың 3-тармағы мынадай редакцияда жазылсын:
«3. Осы баптың 2-тармағында көрсетілген міндеттерге қосымша ретінде орталық атқарушы органдардың (Қазақстан Республикасының қорғаныс, сыртқы істер министрліктерін қоспағанда) басшылары, әкімдер мен ұлттық жоғары оқу орындарының басшылары халық алдында атқарылған жұмыс туралы есеп беруге міндетті.»;
3) 10-бапта:
3) тармақша мынадай редакцияда жазылсын:
«3) ашық отырыстарға қол жеткізуді қамтамасыз ету;»;
мынадай мазмұндағы 7-1) тармақшамен толықтырылсын:
«7-1) ашықтық стандарттарын әзірлеу;»;
4) 13-бап мынадай редакцияда жазылсын:
«13-бап. Ашық отырыстарға қол жеткізуді қамтамасыз ету
5) мынадай мазмұндағы 17-1-баппен толықтырылсын:
«17-1-бап. Ашықтық стандарттары
Ашықтық стандарттары – қоғамдық қатынастардың оқшауланған саласы үшін белгіленген, ақпаратқа қол жеткізуді және ақпарат иеленушілер қызметінің ашықтығын қамтамасыз етуге бағытталған ұсынымдар жүйесі.».
2-бап. Осы Заң алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін алты ай өткен соң қолданысқа енгізіледі.
Қазақстан Республикасының
Президенті