ТАЛДАМАЛЫҚ АНЫҚТАМА
«Якорь ауылдық округі әкімінің аппараты Солтүстік Қазақстан облысы Қызылжар ауданы» қызметтегі сыбайлас жемқорлық
тәуекелдерін ішкі талдау нәтижелері бойынша
Якорь а. 2024 жыл 31мамыр
Кіріспе бөлім
2015 жылғы 18 қарашадағы «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 8-бабының 5-тармағына сәйкес, Солтүстік Қазақстан облысы Қызылжар ауданы Якорь ауылдық округі әкімінің 2024 жылғы 29 сәуірдегі № 18 өкімімен «Солтүстік Қазақстан облысы Қызылжар ауданы Якорь ауылдық округі әкімінің аппараты» коммуналдық мемлекеттік мекемесінің қызметінде сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу туралы «Солтүстік Қазақстан облысы Қызылжар ауданы Якорь ауылдық округінің» КММ қызметінде сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу бойынша жұмыс тобы құрылды (бұдан әрі-Аппарат) мынадай құрамда:
Валерий Владимирович Тихий -жұмыс тобының жетекшісі, Якорь ауылдық округінің әкімі;
Анар Толепбердіқызы Жанахметова - жұмыс тобының мүшесі, іс жүргізу және нотариаттық іс-әрекеттер жөніндегі бас маман;
Юлия Борисовна Темникова - жұмыс тобының мүшесі, Якорь АМҮ меңгерушісі, жергілікті қоғамдастық мүшесі;
Талданатын кезең: 2023 жылғы 01 мамырдан 2024 жылғы 30 сәуірге дейін.
Талдау жүргізу кезеңі: 2024 жылғы 06-31 мамыр аралығында.
Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері және сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігі Төрағасының 2016 жылғы 19 қазандағы бұйрығымен бекітілген сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізудің үлгілік қағидаларына және Қазақстан Республикасы Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігі Төрағасының 2022 жылғы 30 желтоқсандағы бұйрығымен бекітілген сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу жөніндегі әдістемелік ұсынымдарға сәйкес сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау бағыттарына:
Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізудің мәні қызметтің барлық салаларының қызметін қозғайтын аппараттың нормативтік құқықтық актілеріндегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау және персоналды басқару, мүдделер қақтығысын реттеу, мемлекеттік қызметтер көрсету, бақылау-қадағалау қызметін іске асыру мәселелері және ұйымдық-басқару қызметінде туындайтын өзге де мәселелер бойынша сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау болып табылады.
Аппарат аудандық бюджет есебінен ұсталатын және Солтүстік Қазақстан облысы Қызылжар ауданы Якорь ауылдық округі әкімінің қызметін қамтамасыз ететін мемлекеттік басқару функцияларын орындауға уәкілетті Қазақстан Республикасының мемлекеттік органы болып табылады.
Аппарат өз қызметін Қазақстан Республикасының Конституциясына және заңдарына, Қазақстан Республикасының Президенті мен Үкіметінің актілеріне, өзге де нормативтік құқықтық актілерге, сондай-ақ Ережеге сәйкес жүзеге асырады.
Сипаттама бөлігі:
«Аппарат қызметіне қатысты нормативтік құқықтық актілерде сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау» бағыты бойынша сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне талдау жүргізу кезінде аппарат қызметін реттейтін құқықтық актілер мен ішкі құжаттар оларда сыбайлас жемқорлық нормаларының болуына зерделенді. Нотариаттық қызметті реттейтін Қазақстан Республикасының заңнамасында құқықтық олқылық анықталды, атап айтқанда нотариаттық іс-қимылдарды тіркеу тізілімін жүргізу бөлігінде құқықтық реттеудің болмауы және нотариаттық іс-әрекеттер жасауға уәкілетті аудандық маңызы бар қала, кент, ауыл, ауылдық округ әкімінің лауазымдық аппараты үшін оның нысандары (бұдан әрі-лауазымды адамдар).
«Нотариат туралы» Заңның Қазақстан Республикасы Заңының 49-бабына сәйкес лауазымды адамдар жасайтын нотариаттық іс-әрекеттер нотариаттық іс-қимылдарды тіркеу тізілімінде тіркеледі, оның нысанын «Нотариат туралы» Заңның 50-бабына сәйкес Қазақстан Республикасының Әділет министрлігі белгілейді. Бұған дейін нотариаттық іс - қимылдар тізілімін тіркеуді жүргізу және оның нысаны Қазақстан Республикасы Әділет министрінің 2012 жылғы 31 қаңтардағы бұйрығымен бекітілген нотариаттық іс жүргізу жөніндегі қағидаларда-жаңа редакцияда 2021 жылдың 30.04. дейін қолданыста болған «9-тарау. Нотариаттық іс-әрекеттерді тіркеу тізілімін жүргізу. Нотариаттық іс-әрекеттерді тіркеу». 28.09.2022 жылғы жағдай бойынша өзгерістермен және толықтырулармен нотариаттық іс жүргізу жөніндегі қолданыстағы Қағидаларда нотариаттық іс-қимылдар тізілімін тіркеуді жүргізу және оның нысаны белгіленбеген. Қазақстан Республикасы Әділет министрінің 2021 жылғы 30 сәуірдегі бұйрығымен нотариустар қызметін жүзеге асыратын бірыңғай нотариаттық ақпараттық жүйенің тізілімдерін жүргізу қағидалары бекітілді. Лауазымды адамдар бірыңғай нотариаттық ақпараттық жүйеге қол жеткізе алмайды, аудандық маңызы бар қала, кент, ауыл, ауылдық округ әкімінің лауазымдық аппараты үшін нотариаттық іс-әрекеттерді тіркеу тізілімінің белгіленген нысаны және оны жүргізу тәртібі жоқ. Анықталған сыбайлас жемқорлық тәуекелі оның сыбайлас жемқорлық деңгейіне әсерін ескере отырып, аппараттың қызметін қозғайтын нормативтік құқықтық актілердегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау бағыты бойынша елеусіз деп бағаланады.
Ұсыныстар:
Нотариаттық қызметті реттейтін құқықтық актілердегі құқықтық олқылықты жою жөнінде шаралар қабылдау.
2.Аппараттың ұйымдастыру-басқару қызметінде сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау
2.1 персоналды басқару, оның ішінде сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ұшыраған лауазымдарды айқындау
Аппарат ауылдық округ әкімінің қызметін ақпараттық-талдау, ұйымдық-құқықтық және материалдық-техникалық қамтамасыз ету саласында басшылықты жүзеге асыратын коммуналдық мемлекеттік мекеме болып табылады.
Аппарат коммуналдық мемлекеттік мекеменің ұйымдық-құқықтық нысанындағы заңды тұлға болып табылады, мемлекеттік тілде өз атауы бар мөрі мен мөртабандары, белгіленген үлгідегі бланкілері, Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес қазынашылық органдарында шоттары болады.
"Солтүстік Қазақстан облысы Қызылжар ауданы Якорь ауылдық округі әкімінің аппараты" КММ құрылымы (Солтүстік Қазақстан облысы Қызылжар ауданы Якорь ауылдық округі әкімінің 2021 жылғы 09 желтоқсандағы № 35 өкімімен бекітілген)
Аппарат құрылымына мыналар кіреді:
Басшылық
Ауылдық округ әкімі-1 бірлік
Бас маман-бухгалтер-1 бірлік
Іс жүргізу және нотариаттық іс-әрекеттер жөніндегі бас маман-1 бірлік
Әлеуметтік мәселелер жөніндегі бас маман және ВУС-1 бірлік
Статистика және салық жинау жөніндегі бас маман-1 бірлік
БАРЛЫҒЫ: - 5 бірлік
Аппараттың құрылтай құжаты Солтүстік Қазақстан облысы Қызылжар ауданы әкімдігінің 2017 жылғы 29 желтоқсандағы № 489 қаулысымен бекітілген ереже болып табылады.Аппарат құрылымына мыналар кіреді:
Талданған кезеңде барлығы жеке құрам бойынша 21 өкім қабылданды. Осы өкімдерде сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтар жасауға ықпал ететін дискрециялық өкілеттіктер мен нормалар анықталған жоқ.
Персоналды басқару жөніндегі қызметті ішкі талдау барысында мемлекеттік қызметшілер кадрларының ауысуы зерделенді. Талданатын кезең барысында кадрлардың ауысу фактілері анықталған жоқ. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу кезінде Бос орындар жоқ. Мемлекеттік қызметтен теріс себептермен босатылған қызметкерлер болған жоқ.
Тәртіптік практика мониторингін жүзеге асыру кезінде талданып отырған кезеңде мемлекеттік қызметшілерді Әдеп кодексін (мемлекеттік қызметшілердің қызметтік әдеп қағидаларын) сақтамағаны үшін тәртіптік жауаптылыққа және жауапкершілікке тарту фактілері жоқ екені анықталды, сондай-ақ электрондық үкімет порталы арқылы берілген мәліметтерге сәйкес Аппараттың мемлекеттік қызметшілері сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтар жасағаны үшін жауапқа тартылмады.
Тәртіптік жазаны мерзімінен бұрын алып тастаудың және қолданудың қатаңдығының сәйкес келмеу фактілері анықталған жоқ. Алынбаған тәртіптік жазалар болған кезде қызметкерлерді көтермелеу жүзеге асырылған жоқ. Талданатын кезең ішінде аппарат қызметкерлерін көтермелеу жұмыс нәтижелері негізінде жүргізілді.
Лауазымдарға қойылатын біліктілік талаптарын, сондай-ақ лауазымдық нұсқаулықтарды зерделегеннен кейін сыбайлас жемқорлық деңгейіне теріс әсер етуі мүмкін аса маңызды сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін айқындау мақсатында функциялар бөлінді, оларды іске асыру кезінде сыбайлас жемқорлықтың туындауы үшін алғышарттар бар, сыбайлас жемқорлық функцияларының мынадай үлгілік тізбесі қалыптастырылды:
- Шешім қабылдау және ұйымдастырушылық-шаруашылық функцияларды жүзеге асыру құқығының болуы;
- Жеке және заңды тұлғалардың өтініштерімен жұмыс;
- Мемлекеттік қызмет көрсету;
- Бюджеттік жоспарлау;
- Мемлекеттік сатып алуды ұйымдастыру және өткізу;
- Мүлікті иелену, пайдалану және оған билік ету жөнінде шешімдер қабылдау
- Шешім қабылдауға әсер ететін есептілікті есепке алу және қалыптастыру (Қаржы: мүлікті есепке алу, түгендеу);
- Әскери міндеттілермен және әскерге шақырылушылармен тіркеу және әскерге шақыру бойынша жұмыс;
- Ұйымдастырушылық - өкімдік және әкімшілік-шаруашылық шешімдерді қабылдауға әсер ететін ақпаратты қалыптастыру және дайындау (статистикалық есептілік, салық алымдарын есепке алу және орындау).
Осы Сыбайлас жемқорлық функцияларының тізімі негізінде сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ұшыраған лауазымдар айқындалды және сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ұшыраған лауазымдардың тізбесі,
Талданатын кезеңде сыбайлас жемқорлық функциялары бар лауазымдық өкілеттіктерді жүзеге асыру кезінде сыбайлас жемқорлық деңгейіне теріс әсер етуі мүмкін іс-әрекеттер жасау фактілері анықталған жоқ.
Персоналды басқару желісі бойынша сыбайлас жемқорлық тәуекелдері анықталған жоқ.
Аппараттың мүдделер қақтығысын реттеу рәсімін жүзеге асыру процесі «ҚР мемлекеттік қызметі туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 51-бабында көрсетілген. Осы бапқа сәйкес мүдделер қақтығысын реттеу функциялары жүктелген тұлға ауылдық округ әкімі болып табылады.
Мүдделер қақтығысын реттеу желісі бойынша ішкі талдау жүргізу кезінде мыналардың болуы анықталған жоқ:
- жұмысқа қабылданған қызметкерлердің басшымен үлестес болуы;
- Мемлекеттік сатып алуды өткізу, жеке және заңды тұлғалардың өтініштерін қабылдау кезінде лауазымды тұлғалардың үлестес болуы;
- жақын туыстарының, жұбайлары мен жекжаттарының бірлескен жұмысы;
- қолданыстағы заңнамамен лауазымды тұлғалар үшін белгіленген сыбайлас жемқорлыққа қарсы қабылданған шектеулер мен тыйымдарды бұзу.
- бір жағынан лауазымдық нұсқаулықтар мен жоспарлы көрсеткіштер арасында қайшылықтардың болуы-екінші жағынан
Мүдделер қақтығысын реттеу желісі бойынша сыбайлас жемқорлық тәуекелдері анықталған жоқ.
Мемлекеттік қызметтер Қазақстан Республикасы цифрлық даму, инновациялар және аэроғарыш өнеркәсібі министрінің м.а. 2020 жылғы 31 қаңтардағы бұйрығымен бекітілген қолданыстағы Мемлекеттік қызметтер тізіліміне (бұдан әрі-тізілім) және мемлекеттік қызметтер көрсету тәртібін айқындайтын заңға тәуелді нормативтік құқықтық актілерге сәйкес көрсетіледі. Солтүстік Қазақстан облысы Қызылжар ауданы әкімдігінің 2020 жылғы «09» қаңтардағы № 07 қаулысымен бекітілген аппараттың ережесінде Мемлекеттік қызмет көрсету функциясы көрсетілген. Аппараттың іс жүргізу және нотариаттық іс-қимылдар жөніндегі бас маманының лауазымдық нұсқаулығында мемлекеттік қызметтер көрсету жөніндегі функция көрсетілген. Талданатын кезеңде аппаратпен 6 мемлекеттік қызмет көрсетілді:
Аппарат көрсетілген мемлекеттік қызметтер бойынша статистикалық есептілікті уақтылы ұсынады. Маманға сапалы және уақтылы ақпарат беру үшін жеке жауапкершілік жүктелген.
Ғимаратта мемлекеттік қызмет көрсету тәртібін айқындайтын қолданыстағы заңға тәуелді нормативтік құқықтық актілер орналастырылған ақпараттық стенд орналастырылған. Сондай-ақ, халықты ақпараттандыруды арттыру үшін талданатын кезеңде мемлекеттік қызмет көрсетуге жауапты бас маман брошюраларды тарату бойынша жұмыс жүргізді, аппараттың Facebook станциясында 9 тікелей эфир өткізілді, 3 бейнеролик орналастырылды. Аппарат ғимаратында халықтың электрондық мемлекеттік қызметтерді алуы үшін өзіне - өзі қызмет көрсету бұрышы жабдықталған, талданатын кезеңде барлығы 110 қызмет көрсетілген. Аппараттың ресми интернет ресурсында халыққа көрсетілетін мемлекеттік қызметтердің тізбесі туралы ақпарат орналастырылған. Ақпарат заңнаманың өзгеруіне қарай жаңартылады.
Талданатын кезеңде барлығы 43 (қырық үш) Мемлекеттік қызмет көрсетілді, оның 43 – «Сауда - саттықты (аукциондарды) өткізуді талап етпейтін мемлекеттік меншіктегі жер учаскелеріне құқықтар алу», 1 -.Қызметтер ақпараттық жүйе арқылы электрондық түрде көрсетілді www.elicense.kz. құжаттарды қабылдау және Мемлекеттік қызметтерді көрсету нәтижелерін тікелей көрсетілетін қызметті беруші арқылы беру фактілері анықталған жоқ. Мемлекеттік мемлекеттік қызметтер көрсету тәртібін айқындайтын бекітілген заңға тәуелді нормативтік құқықтық актілердің талаптарына сәйкес жүзеге асырылады. Қызмет көрсету рәсімдерінің мерзімдері мен тәртібін бұзу, құқықтық актілерде көзделмеген құжаттарды талап ету, «жасырын» мемлекеттік қызметтер көрсету фактілері анықталған жоқ. Көрсетілетін қызметті алушылар тарапынан мемлекеттік қызмет көрсететін округ әкімі аппараты мамандарының атына шағымдар түскен жоқ.
Мемлекеттік қызмет көрсету бойынша қызметке талдау жүргізу барысында мынадай тәуекелдер анықталды:
1) Мемлекеттік қызметтер көрсетудің нақты процестерінің белгіленген талаптарға сәйкес келмеуі
«Жер учаскесін алуға кезекке қою» мемлекеттік қызмет көрсету қағидаларына сәйкес қағидаларда осы қызметті көрсету үшін іс-қимыл алгоритмі белгіленген «Астана, Алматы және Шымкент қалаларының, аудандардың, облыстық маңызы бар қалалардың жергілікті атқарушы органдары, аудандық маңызы бар қалалардың, кенттің, ауылдың, ауылдық округтің әкімдері» көрсетілетін қызметті берушілер болып табылады. Электрондық үкімет порталы арқылы осы мемлекеттік қызметті алу фактісі бойынша (Порталда бұл қызмет «жеке тұрғын үй құрылысы үшін жер учаскесін қарау немесе кезекке қою (10 бөлігі)» ретінде көрсетіледі) мемлекеттік қызмет көрсету қағидаларында белгіленген процестер сақталмайды, өйткені қызмет толық автоматтандырылған болып табылады, оны алу кезінде көрсетілетін қызметті берушінің қызметкері процеске қатысады. Бұдан басқа, Қағидаларға сәйкес осы қызметтің нәтижесі көрсетілетін қызметті берушінің ЭЦҚ-мен қол қойылған өтінішті арнайы есепке қою туралы хабарлама болып табылады, факті бойынша көрсетілетін қызметті алушы порталға жүгіну нәтижесінде «Қызылжар ауданының жер қатынастары бөлімі» КММ атынан және осы органға сәйкес электрондық бланкіден жер учаскесін алуға кезекке қою туралы хабарлама алады.
2) мемлекеттік қызмет көрсету қағидаларында көзделген талаптардың жоғары тұрған нормативтік құқықтық актілердің нормаларына қайшы келуі
«Сауда-саттықты (аукциондарды) өткізуді талап етпейтін мемлекеттік меншіктегі жер учаскелеріне құқықтарды сатып алу» Мемлекеттік қызмет көрсету қағидаларының 6-тармағының 8) тармақшасына және 7-тармағының 7) тармақшасына сәйкес: «көрсетілетін қызметті берушінің басшысы 1 (бір) жұмыс күні ішінде жер учаскесіне құқық беру туралы шешімге және сатып алу шартына қол қояды- уақытша (қысқа мерзімді, ұзақ мерзімді) өтеулі (өтеусіз) жер пайдалануды сату».
Осы тармақ ҚР Жер кодексінің нормаларына сәйкес келмейді, оған сәйкес аулаларды сатып алу-сату, сондай-ақ уақытша (қысқа мерзімді, ұзақ мерзімді) өтеулі (өтеусіз) жер пайдалану шарттарына қол қою ауылдық округ әкімінің құзыретіне кірмейді (ҚР Жер кодексінің 19-бабы). ). ҚР Жер кодексінің 14-1 - бабы 1-тармағының 10) тармақшасына сәйкес жер учаскесін сатып алу-сату шарттары мен жалдау және уақытша өтеусіз жер пайдалану шарттарын жасасу облыстардың, республикалық маңызы бар қалалардың, астананың, аудандардың, облыстық маңызы бар қалалардың уәкілетті органдарының құзыретіне жатады. «Жер учаскесінің нысаналы мақсатын өзгертуге шешім беру» мемлекеттік қызмет көрсету қағидаларындағы
( қағидалардың 7-тармағының) 10 тармақшасы: «Көрсетілетін қызметті берушінің кеңсе қызметкері жер учаскесін сатып алу-сату шартын немесе уақытша (қысқа мерзімді, ұзақ мерзімді)шартын қоса бере отырып, көрсетілетін қызметті берушінің жер учаскесінің нысаналы мақсатын өзгерту туралы тиісті шешімін портал арқылы көрсетілетін қызметті алушының жеке кабинетіне жібереді көрсетілетін қызметті берушінің уәкілетті тұлғасының ЭЦҚ-сы қойылған электрондық құжат нысанында өтеулі (өтеусіз) жер пайдалану (жалдау)».
3) мемлекеттік қызметтер көрсету кезінде пайдаланылатын, белгіленген тәртіптің бұзылуына әкеп соғатын ақпараттық жүйелердің тиісінше жұмыс істемеуі
«Сауда-саттықты (аукциондарды) өткізуді талап етпейтін, мемлекет меншігіндегі жер учаскелеріне құқықтарды сатып алу», «Жер учаскесінің нысаналы мақсатын өзгертуге шешім беру» мемлекеттік қызметтерін көрсетуді аппарат elicense ақпараттық жүйесі арқылы жүзеге асырады. Осы мемлекеттік қызметтерді көрсету жөніндегі қағидаларда мемлекеттік қызметті көрсетуден бас тарту үшін негіздер белгіленген, олар болған кезде тыңдау рәсімін жүргізудің міндетті тәртібі де белгіленген, бұдан басқа Қағидалардың 8-тармағына сәйкес: «Тыңдау нәтижесі көрсетілетін қызметті берушінің уәкілетті тұлғасының ЭЦҚ-сы қойылған электрондық құжат нысанында көрсетілетін қызметті алушының «жеке кабинетіне» жіберіледі не көрсетілетін қызметті берушінің Мемлекеттік корпорация».
Алайда, бүгінгі күні elicense ақпараттық жүйесінде белгіленген негіздер бойынша Мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тарту функциясы жоқ және тыңдауды өткізу үшін қажетті функционал жоқ: көрсетілетін қызметті алушыға тыңдау туралы хабарлама жіберуге және тиісінше тыңдау нәтижесін жіберуге мүмкіндік жоқ. Elicense ақпараттық жүйесінде осы функциялардың болмауы «Сауда-саттықты (аукциондарды) өткізуді талап етпейтін мемлекеттік меншіктегі жер учаскелеріне құқықтарды алу», «Жер учаскесінің нысаналы мақсатын өзгертуге шешім беру» мемлекеттік қызметтер көрсету қағидаларында белгіленген тәртіптің бұзылуына әкеп соғады, өйткені ақпараттық жүйеде мемлекеттік қызметтер көрсету нәтижесі ғана көзделген: не ауылдық округ әкімінің шешімін беру, не дәлелді бас тарту - жер комиссиясының теріс қорытындысы немесе келісуші органдардың теріс жауабы, мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тарту үшін Қазақстан Республикасының заңдарында белгіленген өзге де негіздер болған кезде Мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тартқан жағдайда жүйеде көзделмеген.
Мемлекеттік қызметтер көрсету бағыты бойынша анықталған сыбайлас жемқорлық тәуекелдері елеусіз деп бағаланады, өйткені олар сыбайлас жемқорлық деңгейіне айтарлықтай әсер етпейді.
Ұсыныстар:
Аппарат көрсететін мемлекеттік қызметтер бойынша анықталған сәйкессіздіктерді, қарама-қайшылықтарды және ақпараттық жүйенің тиісті емес функционалдығын жою жөнінде ұсыныстар енгізу жөнінде шаралар қабылдау.
ҚР "Рұқсаттар және хабарламалар туралы" Заңына сәйкес аппараттың рұқсат беру функцияларын іске асыруы жер учаскесінің нысаналы мақсатын өзгертуге рұқсат беруді қамтиды, ол мемлекеттік көрсетілетін қызметтер Тізіліміне сәйкес "жер учаскесінің нысаналы мақсатын өзгертуге шешім беру"мемлекеттік көрсетілетін қызмет түрінде жүзеге асырылады.
Мемлекеттік көрсетілетін қызметтер тізіліміне енгізілмеген өзге де рұқсат беру функцияларын іске асыру жүзеге асырылмайды.
Рұқсат беру функцияларын іске асыру желісі бойынша сыбайлас жемқорлық тәуекелдері анықталған жоқ.
Аппараттың бақылау-тексеру функцияларын іске асыруы жүзеге асырылмайды.
Бақылау-тексеру функцияларын іске асыру желісі бойынша сыбайлас жемқорлық тәуекелдері анықталған жоқ.
Аппарат бюджетін бекіту және қаржы қаражатын игеру қолданыстағы заңнамаға сәйкес жүзеге асырылады.
Ауылдық округ үшін жұмыстарды, тауарлар мен қызметтерді мемлекеттік сатып алу рәсімдерін жүргізу бойынша бөлінген бюджет қаражатын жұмсаудың ашықтығын қамтамасыз ету мақсатында заңнамаға сәйкес ақпараттық ашықтықты қамтамасыз ету және бюджет қаражатын жұмсау жөніндегі шешімдерді іске асыру бойынша жұмыс жүргізілуде, бекітілген Мемлекеттік сатып алудың жылдық Жоспары электрондық веб-порталда жарияланды. Мемлекеттік сатып алудың жылдық жоспарына өзгерістер мен толықтырулар «Мемлекеттік сатып алу туралы» Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес жүзеге асырылады. Мемлекеттік сатып алулар электронды түрде өтеді, бұл жеткізушілер мен тапсырыс берушілер арасындағы Келісімді азайтады, бюджет қаражатын мақсатсыз пайдалану деңгейін төмендетуге ықпал етеді. Мемлекеттік сатып алу кезінде лауазымды тұлғалардың үлестестігі анықталған жоқ. Мемлекеттік аудит және қаржылық бақылау органдарын тексеру кезінде бұзушылықтарды анықтау фактілерінің болуы жоқ. Мемлекеттік сатып алу веб-порталында жылдық жоспар немесе жылдық жоспарға өзгерістер енгізілген кезде өкімдердің сканерленген көшірмелері бекітіледі.
Бюджеттік және қаржылық қаражатты игеру және бөлу бағыты бойынша сыбайлас жемқорлық тәуекелдері анықталған жоқ.
2.7 жеке және заңды тұлғалармен шарттар жасасу
Якорь ауылдық округі әкімінің аппараты өткізетін мемлекеттік сатып алуларға талдау жүргізілді. Тауарларды, жұмыстарды және қызметтерді жеткізушілермен шарттар уақтылы жасалады. Мемлекеттік сатып алуды өткізу кезінде бұзушылықтар анықталған жоқ. Мемлекеттік аудит органдары тарапынан камералдық бақылау нәтижелері бойынша сатып алуды қайта қарау немесе жою фактілері жоқ.
Талданатын кезеңде: 48 шарт жасалды
1) Ашық конкурс-31454,0 мың теңге сомасына 2 шарт;
2) тауар биржасы-1458,0 мың теңге сомасына 1 шарт;
3) Баға ұсыныстарын сұрату-11 111,7 мың теңге сомасына 27 шарт;
4) электрондық дүкен-1 036,4 мың теңге сомасына 6 шарт;
5) негіздемелік келісімді пайдалана отырып Конкурс-1 161,7 мың теңге сомасына 4 шарт;
6) бір көзден – 6 295,0 мың теңге сомаға 8 шарт.
Бір көзден алу тәсілімен мемлекеттік сатып алу заңнамалық актілерде белгіленген форматты-логикалық бақылауды ескере отырып жүзеге асырылды.
Жеке және заңды тұлғалармен Шарт жасасу бағыты бойынша сыбайлас жемқорлық тәуекелдері анықталған жоқ.
2.8 Ақпараттық жүйелерді әзірлеу және пайдалану
Аппаратпен Ақпараттық жүйелерді әзірлеу жүзеге асырылмайды.
Аппараттың қызметі мынадай ақпараттық жүйелерде жүзеге асырылады: 1С, Мемлекеттік тізілім, e-Otinish, Е-қызмет, E-license.Электрондық құжаттармен жұмысты ұйымдастыру және автоматтандыру электрондық құжат айналымы жүйесі арқылы жүзеге асырылады.
Ақпараттық жүйелерді әзірлеу және пайдалану желісі бойынша сыбайлас жемқорлық тәуекелдері анықталған жоқ.
3.1 салықтар мен өзге де төлемдерді жинау
«Қазақстан Республикасындағы жергілікті мемлекеттік басқару және өзін-өзі басқару туралы» Заңның 35-бабы 1-тармағының 3) тармақшасына сәйкес ауылдық округтің құзыретіне салықтар мен бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдерді жинауға жәрдемдесу кіреді. Лауазымдық нұсқаулыққа сәйкес салық алымдарын есепке алу мен орындауды, сондай-ақ тиісті есепті ақпаратты беруді салық жинау, статистика және ауыл шаруашылығы жөніндегі бас маман жүзеге асырады. Салықтар мен өзге де төлемдерді жинау тиісті күнтізбелік жылдарға арналған бекітілген жоспарларға сәйкес жүргізіледі. Талданатын кезең үшін салық сомасы 21 206,0 мың теңгені құрады, өзге төлемдер түскен жоқ.
Салықтарды есепке алу «Парус» бағдарламалық жасақтамасында жүзеге асырылады. Салықтарды төлеу жөніндегі міндеттерді орындау «Қазпошта» АҚ және интернет-ресурстар, атап айтқанда Kaspi, Halyk және т.б. сияқты мобильді банк ережелері арқылы қамтамасыз етіледі. Салық түсімдері туралы ақпарат «Ашық бюджеттер» порталында қолжетімді.
Салық міндеттемесінің, әлеуметтік төлемдерді есептеу, ұстап қалу және аудару жөніндегі міндеттердің орындалуын есепке алуды бас маман бухгалтер жүзеге асырады. Ай сайын жалақы бойынша міндетті салықтар есептеледі және аударылады. Аппараттың талданатын кезең үшін салық төлеу бойынша берешегі жоқ. Салық міндеттемесін орындау үшін аппарат тоқсан сайын қызметке байланысты салық есептерін тапсырады.
Салықтар мен өзге де төлемдерді жинау бағыты бойынша сыбайлас жемқорлық тәуекелдері анықталған жоқ.
3.2 жеке және заңды тұлғалардың өтініштерімен жұмыс
Талданып отырған кезеңде e-Otinish жүйесіне барлық өтініштерді қабылдау мен өңдеудің бірыңғай платформасында – жеке және заңды тұлғалардан 19 өтініш, оның ішінде 8 өтініш (абаттандыру, жер мәселелері, жанжалды шешу және т. б. бойынша), кітап өнімдері бойынша 2 хабарлама, 5 сұрау салу (спорт секциялары бойынша, ақпарат беру бойынша) тіркелді. кітап өнімі бойынша, тұрғылықты жерін растау), 1 адвокаттың ақпарат беру туралы сұрау салуы, 1 сот орындаушысының ақпарат беру туралы сұрау салуы, 2 жеке қабылдауға өтініш.
Әкімшілік рәсімдік-процестік Кодекстің 90-бабына сәйкес талдау объектісі басшысының жеке қабылдауының бекітілген кестесі бар. Талданған кезеңде 2 жеке қабылдау өткізілді: зейнеткерлерді мерейтой иелеріне құрмет көрсету, көп балалы отбасына отын сатып алуға көмек көрсету.
Ішкі талдау барысында аппараттың жеке және заңды тұлғалардың өтініштерін қарау жөніндегі қызметі зерделенді. тиісті жылдарға арналған істер номенклатурасына сәйкес барлық қажетті папкалар мен журналдар енгізілді. Жеке және заңды тұлғалардың өтініштерін қарау ҚР заңнамалық актілерінде белгіленген мерзімде жүзеге асырылды. Лауазымды адамдардың заңсыз әрекеттеріне не әрекетсіздігіне жеке және заңды тұлғалардан шағымдар мен өтініштер түскен жоқ.
3.3 сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл бойынша жұмысты ұйымдастыру
«Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы» Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес өз құзыреті шегінде сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимылды аппараттың барлық мемлекеттік қызметшілері жүргізеді. Сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтарды болдырмау және алдын алу бойынша жұмыстар тұрақты негізде жүргізіледі: халық арасында сыбайлас жемқорлыққа қарсы сипаттағы парақшалар таратылады, тиісті тақырыптағы бейнероликтер аппараттың Facebook парақшасында жарияланады, Сыбайлас жемқорлыққа қарсы сипаттағы ақпарат аппараттың интернет-ресурсында орналастырылады; Құқықтық жалпыға бірдей оқыту шеңберінде ұжымда түсіндіру жұмыстары жүргізіледі.
2024 жылға арналған жағалаудағы ауылдық округ бойынша сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл жөніндегі жоспар, сондай-ақ «Солтүстік Қазақстан облысы Қызылжар ауданы Якорь ауылдық округі әкімінің аппараты» коммуналдық мемлекеттік мекемесінің сыбайлас жемқорлыққа қарсы стандарты әзірленді және интернет-ресурста орналастырылды, Қазақстан Республикасының 2022-2026 жылдарға арналған сыбайлас жемқорлыққа қарсы саясатының тұжырымдамасы.
2024 жылғы наурыздан бастап аппараттың мемлекеттік қызметшілерінің «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл негіздері» сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл бойынша онлайн-курстан өту мүмкіндігі бар». Documentolog платформасында Қазақстан Республикасының Сыбайлас жемқорлыққа қарсы заңнамасының талаптары. Курспен танысқаннан кейін алынған білімді тестілеу қарастырылған, оның нәтижелері бойынша сертификат беріледі.
Аппараттың барлық қызметкерлері сыбайлас жемқорлыққа қарсы шектеулерді толық көлемде және уақтылы қабылдады. Талдау объектісі қызметкерлерінің сыбайлас жемқорлыққа қарсы шектеулерді сақтамау фактілері, сондай-ақ сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтар жасағаны үшін қызметкерлерді қылмыстық жауапкершілікке тарту фактілері жоқ.
Аппараттың ресми интернет-ресурсында-Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл жөніндегі жұмыста жариялылықты қамтамасыз ету және халықты сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтардың алдын алуға бағытталған қабылданып жатқан шаралар туралы хабардар ету мақсатында «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл» бөлімі жұмыс істейді. Аппарат ғимаратында Сыбайлас жемқорлыққа қарсы тақырыпта стенд ресімделді, азаматтардың лауазымды тұлғалардың заңсыз әрекеттеріне және ҚР Президенті жанындағы сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес мәселелері жөніндегі комиссияға жүгінуі бойынша жәшіктер бар, сенім телефоны жұмыс істейді. Жеке және заңды тұлғалардан, оның ішінде БАҚ-тан аппарат қызметкерлеріне қатысты сыбайлас жемқорлық сипаттағы заңсыз әрекеттер туралы өтініштер мен шағымдар түскен жоқ. Ауылдық округ әкімі аппаратының мемлекеттік қызметшілеріне қатысты жағымсыз материалдарды анықтау тұрғысынан бұқаралық ақпарат құралдарында жарияланымдарға мониторинг жүргізілді, зерттелетін кезеңде теріс материалдар анықталған жоқ.
Сыбайлас жемқорлық фактілері туралы хабарлаған адамдарды заңсыз жазалаудан, жұмыстан шығарудан немесе қысым көрсетудің өзге де шараларынан қорғау «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы» Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес кепілдендірілген.
Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл жөніндегі жұмысты ұйымдастыру бағыты бойынша сыбайлас жемқорлық тәуекелдері анықталған жоқ.
3.4 қызметтің ашықтығы мен жариялылығын қамтамасыз ету
Аппарат қызметінде ашықтық пен жариялылықты қамтамасыз ету ресми интернет ресурс, Facebook әлеуметтік желісіндегі және аудандық БАҚ-тағы Парақ, Мемлекеттік сатып алу веб-порталы, «Ашық бюджеттер» порталы арқылы жүзеге асырылады.
Интернет-ресурста аппараттың қызметі туралы ақпарат, оның ішінде мемлекеттік орган туралы жалпы ақпарат, халықпен кездесулер, көрсетілетін мемлекеттік қызметтер, Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы ақпарат орналастырылады. Facebook әлеуметтік желісіндегі парақшада ағымдағы жұмыс туралы өзекті жаңалықтар мен ақпарат, ақпараттық бейнероликтер мен брошюралар орналастырылады. Ақпараттық-түсіндіру жұмысы аясында талданған кезеңде 11 Тікелей эфир, 11 Халықпен офлайн кездесу өткізілді, 3 бейнеролик орналастырылды. Аппараттың қаржылық және бюджеттік рәсімдерінің ашықтығы мен қолжетімділігі веб-порталда Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігі Мемлекеттік мүлік және жекешелендіру комитетінің ақпараттық-есепке алу орталығының бірыңғай мемлекеттік тізілімінде қаржылық есептілікті, орындалу жоспарлары мен есептерін жариялау жолымен жүзеге асырылады. Мемлекеттік сатып алу жоспарлары туралы мәліметтер мемлекеттік сатып алу веб-порталында орналастырылады. Бекітілген бюджет, сондай-ақ оның орындалуы, ол бойынша өзгерістер мен толықтырулар «Ашық бюджеттер» порталында уақтылы орналастырылады.
Қоғамдық мүддені білдіретін мәселелер бойынша шешімдер қабылдау рәсімдеріне жұртшылық өкілдері (жергілікті қоғамдастық мүшелері) тартылады.
Қызметтің ашықтығы мен жариялылығын қамтамасыз ету бағыты бойынша талдау жүргізу барысында мыналар анықталды: жыл сайын "электрондық үкімет" веб-порталында, интернет-ресурста және басқа да бұқаралық ақпарат құралдарында орналастыруға жататын көрсетілетін қызметті берушілердің, мүдделі жеке және заңды тұлғалардың қатысуымен "СҚО Қызылжар ауданы зәкірлі ауылдық округі әкімінің аппараты" КММ мемлекеттік қызметтер көрсету саласындағы қызмет туралы есепті жария талқылаудың болмауы,
Сыбайлас жемқорлық деңгейіне ықпал етуді ескере отырып, мемлекеттік қызметтер көрсету бағыты бойынша анықталған сыбайлас жемқорлық тәуекелі елеусіз деп бағаланады.
Ұсыныстар:
Қолданыстағы заңнамаға сәйкес мемлекеттік қызметтер көрсету желісі бойынша қоғамдық мүддені білдіретін ақпаратты келтіру жөнінде шаралар қабылдау
Қорытынды бөлім
Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау ақпаратты жинақтау, талдау және қорыту, сондай-ақ жеке және заңды тұлғалардың өтініштерін және заңмен шектелмеген өзге де ақпаратты жинақтау және талдау жолымен жүргізілді. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу әдістемесі заңдылық, әмбебаптық және кінәсіздік презумпциясы қағидаттарына негізделген. Деректерді талдау нәтижесі аппарат қызметіндегі ішкі сыбайлас жемқорлық тәуекелдері төмен деп бағаланатынын анықтады.
Қорытынды ұсыныстар:
- іс жүргізу және нотариаттық іс-қимыл жөніндегі бас маман белгіленген мерзімде сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу барысында деректердің ұсынымдарын іске асыру жөніндегі іс-шаралар жоспарын әзірлесін;
-талаптарға сәйкес сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау жоспары мен қорытындыларын интернет-ресурста уақтылы орналастыру;
- ұсынымның орындалуын бақылау және мониторингілеу ауылдық округ әкіміне жүктелсін.
Якорь ауылдық округінің
әкімі В. Тихий