Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне
ішкі талдау жүргізу жөніндегі
әдістемелік ұсынымдарға 2-қосымша
«Рощин ауылдық округі әкімінің аппараты Солтүстік Қазақстан облысы Қызылжар ауданы» қызметтегі сыбайлас жемқорлық
тәуекелдерін ішкі талдау нәтижелері бойынша
ТАЛДАМАЛЫҚ АНЫҚТАМА
Кіріспе бөлім
Сыбайлас жемқорлыққа қарсы саясаттың 2022-2026 жылдарға арналған тұжырымдамасын іске асыру жөніндегі іс – қимыл жоспарының 34-тармағына (Қазақстан Республикасы Президентінің 2022 жылғы 2 ақпандағы №802 Жарлығы) (бұдан әрі-тұжырымдама) сәйкес Қазақстан Республикасы Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігі (Сыбайлас жемқорлыққа қарсы қызмет) Төрағасының 2023 жылғы 16 қаңтардағы № 21 бұйрығымен (Әділет министрлігінде 2023 жылғы 18 қаңтарда тіркелген) № 31713) сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізудің жаңа үлгілік қағидалары бекітілді. Осы Қағидаларға сәйкес, "Солтүстік Қазақстан облысы Қызылжар ауданы Рощин ауылдық округі әкімінің аппараты "коммуналдық мемлекеттік мекемесінің қызметінде сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу туралы" Солтүстік Қазақстан облысы Қызылжар ауданы Рощин ауылдық округі әкімінің 2024 жылғы 16 мамырдағы № 16 өкімімен құрылған жұмыс тобы құрамында: жұмыс тобының басшысы: Айтов Руслан Хасанұлы ; жұмыс тобының мүшелері: Бибігүл Хикматовна Мусина, Айсұлу Құрманғожанқызы Оразалина, Гүлмайра Молдабековна Даркеева "Солтүстік Қазақстан облысы Қызылжар ауданы Рощин ауылдық округі әкімінің аппараты" коммуналдық мемлекеттік мекемесінің (бұдан әрі-Аппарат) қызметіндегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізді. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізудің мәні қызметтің барлық салаларының қызметін қозғайтын аппараттың нормативтік құқықтық актілеріндегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау және персоналды басқару, мүдделер қақтығысын реттеу, Мемлекеттік қызметтер көрсету, Бақылау-қадағалау қызметін іске асыру мәселелері және ұйымдық-басқару қызметінде туындайтын өзге де мәселелер бойынша сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау болып табылады.
Талданатын кезең: 2023 жылғы 01 маусымнан 2024 жылғы 30 сәуірге дейін. Талдау жүргізу кезеңі (талдау жүргізілген күндер саны): 2024 жылғы 23 мамырдан 29 мамырға дейін. Жүргізілген ішкі талдау 3 негізгі бөлімнен тұрады, атап айтқанда: кіріспе, сипаттамалық және қорытынды бөлім. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдаудың практикалық мәні мынада: тәуекелдер бойынша ұйымдастырушылық және құқықтық шаралар қабылдау.
Сипаттама бөлігі.
Аппарат ауылдық округ әкімінің қызметін ақпараттық-талдау, ұйымдық-құқықтық және материалдық-техникалық қамтамасыз ету саласында басшылықты жүзеге асыратын коммуналдық мемлекеттік мекеме болып табылады. Аппарат коммуналдық мемлекеттік мекеменің ұйымдық-құқықтық нысанындағы заңды тұлға болып табылады, мемлекеттік тілде өз атауы бар мөрі мен мөртабандары, белгіленген үлгідегі бланкілері, Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес қазынашылық органдарында шоттары болады. "Солтүстік Қазақстан облысы Қызылжар ауданы Рощин ауылдық округі әкімінің аппараты" КММ құрылымы (Солтүстік Қазақстан облысы Қызылжар ауданы Рощин ауылдық округі әкімінің 2021 жылғы 09 желтоқсандағы № 63 өкімімен бекітілген, Қызылжар ауданы әкімдігінің 2021 жылғы 09 № 474 қаулысымен бекітілген). Аппарат құрылымына мыналар кіреді: Ауылдық округ әкімі-1 бірлік Бас маман-бухгалтер-1 бас маманы Іс жүргізу, кадрлар және мұрағат жөніндегі, бас маман-1бірлік Әскери-есептік үстел, нотариаттық іс-қимыл және жергілікті салықтарды жинау мәселелері жөніндегі, бас маман-1 бірлік Ауыл шаруашылығы және әлеуметтік мәселелер жөніндегі бас маман-1 бірлік Барлығы: - 5 бірлік. Аппараттың құрылтай құжаты Солтүстік Қазақстан облысы Қызылжар ауданы әкімдігінің 2017 жылғы № 485 қаулысымен бекітілген ереже болып табылады. Тәртіптік практика мониторингін жүзеге асыру кезінде тексерілетін кезең ішінде аппарат қызметкерлеріне тәртіптік жазалар қолданылғаны анықталды: іс жүргізу, кадрлар және мұрағат по жөніндегі бас маман Бибігүл Хикматқызы Мусинаға "Қазақстан Республикасының Әкімшілік-рәсімдік-процестік кодексі"талаптарын лауазымдық міндеттерін орындамағаны үшін тәртіптік теріс қылық жасағаны үшін ескерту түрінде; Ауыл шаруашылығы және әлеуметтік мәселелер жөніндегі бас маман Еркен Бейсенбайұлы Құртбаевқа мемлекеттік қызметтер көрсету саласындағы заңнаманы бұзғаны үшін тәртіптік теріс қылық жасағаны үшін ескерту түрінде (мемлекеттік қызметтер саласындағы заңнаманы сақтау бойынша тексеру нәтижелері туралы Акт); Тәртіптік жазаны мерзімінен бұрын алып тастаудың және қолданудың қатаңдығының сәйкес келмеу фактілері анықталған жоқ. Алынбаған тәртіптік жазалар болған кезде қызметкерлерді көтермелеу жүзеге асырылған жоқ. Талданатын кезең ішінде аппарат қызметкерлерін көтермелеу ауылдық округ әкімінің қалауы бойынша жүргізілді.
Мүдделер қақтығысын реттеу желісі бойынша ішкі талдау жүргізу кезінде мыналардың болуы анықталған жоқ: - - жұмысқа қабылданған қызметкерлердің басшымен үлестес болуы; - - Мемлекеттік сатып алуды өткізу, жеке және заңды тұлғалардың өтініштерін қабылдау кезінде лауазымды тұлғалардың үлестес болуы; - жақын туыстарының, жұбайлары мен жекжаттарының бірлескен жұмысы; - қолданыстағы заңнамамен лауазымды тұлғалар үшін белгіленген сыбайлас жемқорлыққа қарсы қабылданған шектеулер мен тыйымдарды бұзу. Мүдделер қақтығысын реттеу желісі бойынша сыбайлас жемқорлық тәуекелдері анықталған жоқ.
Аппараттың ресми сайтында халыққа көрсетілетін мемлекеттік қызметтердің тізбесі туралы толық ақпарат орналастырылған. Ақпарат заңнаманың өзгеруіне қарай жаңартылады. Талданатын кезеңде аппаратпен 5 Мемлекеттік қызмет көрсетілді: 1. "Жер учаскесінің нысаналы мақсатын өзгертуге шешім беру" 2. "Кент, ауыл жерлерінен жер учаскесін беру" 3. "Сауда-саттықты (конкурстарды, аукциондарды) өткізуді талап етпейтін, мемлекет меншігіндегі жер учаскелеріне құқықтарды сатып алу" 4. "Жер учаскесін алуға кезекке қою" 5."Жер учаскесін жеке меншікке біржолғы немесе бөліп-бөліп сату". 2023 жылдың 7 айында 18 мемлекеттік қызмет көрсетілді: 1 - "нысаналы жер учаскесін өзгертуге шешім беру" -0 2 - "Сауда-саттықты (конкурстарды, аукциондарды) өткізуді талап етпейтін мемлекет меншігіндегі жер учаскелеріне құқықтарды сатып алу" - 4 - Бас тарту-14 Ағымдағы кезеңде 2024 жылғы 01 қаңтар мен 30 сәуір аралығында 34 Мемлекеттік қызмет көрсетілді: – нысаналы жер учаскесін электрондық түрде өзгертуге шешім беру.-1 - Сауда-саттықты (конкурстарды, аукциондарды) өткізуді талап етпейтін мемлекеттік меншіктегі жер учаскелеріне құқықтарды сатып алу -5; - бас тарту-28.
Мемлекеттік қызмет көрсетуден негізсіз бас тарту фактілері Жоқ. Бас тарту сәулет және қала құрылысы саласындағы уәкілетті органның бас тартуы туралы дәлелді жауап және жер комиссиясының теріс қорытындысы негізінде жүзеге асырылды. Мемлекеттік қызмет көрсету бойынша құжаттар зерделенді. Мемлекеттік қызметтер көрсету тәртібін айқындайтын заңға тәуелді нормативтік құқықтық актілерде көзделмеген құжаттарды талап ету жүргізілген жоқ. Көрсетілетін қызметті алушылар тарапынан мемлекеттік қызмет көрсететін округ әкімі аппараты мамандарының атына шағымдар түскен жоқ. Мемлекеттік қызмет көрсету тәртібін айқындайтын заңға тәуелді нормативтік құқықтық актілерге талдау жасалды.
Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 1 қазандағы № 301 бұйрығымен жер қатынастары саласында мемлекеттік қызметтер көрсету жөніндегі қағидалар (бұдан әрі-қағидалар) бекітілгені анықталды. Осы Қағидаларда "жер учаскесін алуға кезекке қою", "жер учаскесін жеке меншікке біржолғы не бөліп-бөліп сату" мемлекеттік қызметтерін көрсету тәртібі белгіленген: "мемлекеттік қызметті алу үшін жеке тұлғалар көрсетілетін қызметті берушінің кеңсесі арқылы не портал арқылы көрсетілетін қызметті берушіге жолдайды..."алайда, бүгінгі күні "электрондық үкімет" порталындағы бұл қызметтер автоматтандырылмаған. Осылайша, жоғарыда көрсетілген мемлекеттік қызметтерді алу үшін көрсетілетін қызметті алушы тікелей көрсетілетін қызметті берушінің кеңсесіне жүгінуге мәжбүр болады, бұл өз кезегінде мемлекеттік көрсетілетін қызметтерді көрсету кезінде көрсетілетін қызметті берушінің көрсетілетін қызметті алушымен тікелей байланыс тәуекеліне әкеп соғады.
Талдау барысында қағидалар мен Қазақстан Республикасының 2003 жылғы 20 маусымдағы Жер кодексі (бұдан әрі-Кодекс)арасындағы мынадай сәйкессіздіктер анықталды: - Мемлекеттік көрсетілетін қызметтерді алу үшін Қағидаларда белгіленген "жер учаскесінің нысаналы мақсатын өзгертуге шешім беру", "елді мекен шегінде объект салу үшін жер учаскесін беру" мемлекеттік көрсетілетін қызметтер тәртібіне сәйкес көрсетілетін қызметті алушы көрсетілетін қызметті берушіге "электрондық үкімет" порталы арқылы өтініш жіберек көрсетілетін қызметтерді алу үшін Қағидаларда белгіленген "жер учаскесінің нысаналы мақсатын өзгертуге шешім беру", "елді мекен шегінде объект салу үшін жер учаскесін беру" мемлекеттік көрсетілетін қызметтер тәртібіне сәйкес көрсетілетін қызметті алушы көрсетілетін қызметті берушіге "электрондық үкімет" порталы арқылы өтініш жібереді, Қазақстан Республикасының 2003 жылғы 20 маусымдағы Жер кодексінің 44-1-бабының 3-тармағы және 49-1-бабының 2-тармағы ретінде жеке және заңды тұлғалар жер учаскесінің орналасқан жері бойынша "электрондық үкімет" веб-порталы немесе Мемлекеттік корпорация арқылы өтініш береді. Осылайша, Кодекс өтініш берудің баламалылығын және сәйкесінше нәтиже алуды көздейді, ал ережелер бұл мүмкіндікті жоққа шығарады. - "Сауда-саттықты (конкурстарды, аукциондарды) өткізуді талап - "Сауда-саттықты (конкурстарды, аукциондарды) өткізуді талап етпейтін мемлекеттік меншіктегі жер учаскелеріне құқтыру жобасы болған жағдайда) шешім қабылданады.
"Кент, ауыл жерлерінен жер учаскесін беру", "Сауда-саттықты (конкурстарды, аукциондарды) өткізуді талап етпейтін мемлекеттік меншіктегі жер учаскелеріне құқықтарды алу", "жер учаскесінің нысаналы мақсатын өзгертуге шешім беру" мемлекеттік қызметтер көрсету қағидаларын талдау барысында заңдық-лингвистикалық белгісіздік, атап айтқанда қағидаларда осы қызметтерге "шешім (өкім) қабылданған жағдайда"көрсетіледі. "Жағдайда" деген тұжырымды қолдану түсініксіз мағынаға ие, мысалы, "жер учаскесінің нысаналы мақсатын өзгертуге шешім беру" мемлекеттік қызметінің нәтижесі көрсетілетін қызметті берушінің шешімі болып табылады, яғни шешім кез келген жағдайда қабылданады. 37-баптың 3-тармағына сәйкес "Қазақстан Республикасындағы жергілікті мемлекеттік басқару және өзін-өзі басқару туралы" 2001 жылғы 23 қаңтардағы Қазақстан Республикасының Заңы әкімнің шешімдері нормативтік-құқықтық сипатқа ие, өз кезегінде өкімдер әкімшілік-өкімдік, жедел және жеке сипаттағы мәселелер бойынша шығарылады. Осылайша, "бұйрық" терминінің қолданылуы түсініксіз - осы Ережелерде бұл термин түсіндірілмеген. Бұдан басқа, "жер учаскесінің нысаналы мақсатын өзгертуге шешім беру" мемлекеттік қызмет көрсету қағидаларының 14-тармағында: "көрсетілетін қызметті берушінің ҰБТ жер учаскесін өзгерту туралы шешімі "көрсетіледі. Бұл тұжырым қызмет көрсету нәтижесінің мағынасын бұрмалайды, өйткені қызмет нәтижесі жер учаскесінің нысаналы мақсатын өзгертуді, бірақ тұтастай алғанда жер учаскесін Өзгертуді білдірмейді. 2013 жылғы 15 сәуірдегі "Мемлекеттік көрсетілетін қызметтер туралы" Қазақстан Республикасының Заңының 5-бабы 2-тармағының 1) тармақшасына сәйкес көрсетілетін қызметті берушілер мемлекеттік қызметтер көрсету тәртібін айқындайтын заңға тәуелді нормативтік құқықтық актілерге сәйкес мемлекеттік қызметтер көрсетуге міндетті. Талданатын кезеңде "сауда-саттықты (конкурстарды, аукциондарды) өткізуді талап етпейтін мемлекеттік меншіктегі жер учаскелеріне құқықтар алу", "кент, ауылдар жерінен жер учаскесін беру" мемлекеттік көрсетілетін қызметтер бойынша өтініш порталдағы техникалық ақауларға байланысты, сондай-ақ ауыл шаруашылығы министрлігінің хаты, аппарат хаты негізінде Қызылжар ауданы әкімінің 2021 жылғы 26 қаңтардағы № 9.1.4-10-98, "Азаматтарға арналған үкімет" мемлекеттік корпорациясы арқылы қағаз түрінде қабылданды. 2016 жылғы 6 сәуірдегі" Құқықтық актілер туралы " Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес бұл хаттар нормативтік-құқықтық актілер санатына жатпайды. Осылайша, жер қатынастары саласында Аппараттың мемлекеттік қызметтер көрсетуі Мемлекеттік қызметтер көрсетудің нақты процестеріне, мемлекеттік қызметтер көрсету тәртібін айқындайтын заңға тәуелді нормативтік құқықтық актілердің белгіленген талаптарына сәйкес келмейді, себебі Қағидаларда "электрондық үкімет" порталы арқылы мемлекеттік қызметтер көрсету кезінде іс-қимылдың нақты алгоритмі, Мемлекеттік корпорация арқылы қызметтер алу мүмкіндігі бекітілген "Азаматтарға арналған үкімет" ережеде қарастырылмаған. Ұсынымдар: мемлекеттік қызметтер көрсету тәртібін айқындайтын тиісті заңға тәуелді нормативтік құқықтық актілерге өзгеріс енгізу туралы, өтініш берудің баламалылығы және тиісінше "электрондық үкімет" порталында да, "азаматтарға арналған үкімет" мемлекеттік корпорациясы арқылы да мемлекеттік бойынша нәтиже алу мүмкіндігі туралы, сондай-ақ дәл емес тұжырымдар мен тұжырымдарды өзгерту туралы ұсынысты жоғары тұрған органға жіберу сәйкессіздіктер.
Рұқсат беру функциялары Мемлекеттік қызметтер шеңберінде көрсетіледі.
Бақылау-қадағалау функцияларын Аппарат іске асырмайды. 6. Ұйымдастырушылық-басқарушылық қызметтен туындайтын өзге де мәселелер
6.1 Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл жөніндегі жұмысты ұйымдастыру
Аппарат тұрақты түрде сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтардың алдын алу және алдын алу бойынша жұмыс жүргізеді: халық арасында сыбайлас жемқорлыққа қарсы сипаттағы парақшалар таратылады, тиісті тақырыптағы бейнероликтер аппараттың Facebook парақшасында жарияланады; Құқықтық жалпыға бірдей оқыту шеңберінде ұжымда түсіндіру жұмыстары жүргізіледі. Сондай-ақ, аппарат қызметкерлерінің сыбайлас жемқорлыққа қарсы шектеулерді қабылдамауы, толық немесе уақтылы қабылдамауы анықталған жоқ. Талдау объектісі қызметкерлерінің сыбайлас жемқорлыққа қарсы шектеулерді сақтамау фактілері, сондай-ақ сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтар жасағаны үшін қызметкерлерді қылмыстық жауапкершілікке тарту фактілері жоқ. Жеке және заңды тұлғалардың, оның ішінде БАҚ-та аппарат қызметкерлеріне қатысты сыбайлас жемқорлық сипаттағы заңсыз әрекеттер туралы шағымдары анықталған жоқ. Аппарат сайтында ҚР-ның 2015-2025 жылдарға арналған сыбайлас жемқорлыққа қарсы стратегиясы, "Солтүстік Қазақстан облысы Қызылжар ауданы Рощинск ауылдық округі әкімінің аппараты" коммуналдық мемлекеттік мекемесінің сыбайлас жемқорлыққа қарсы стандарты, Рощинск ауылдық округі бойынша 2024 жылға арналған сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл жоспары орналастырылған. Ұсынымдар: аппарат сайтында "Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл" бөлімін өзектендіру бойынша жұмысты уақтылы жүргізу.
6.2 Бюджет және қаржы қаражатын игеру және бөлу
Аппаратта өткізілетін Мемлекеттік сатып алуларға талдау жүргізілді. Аппарат Мемлекеттік сатып алуды жүзеге асыру қағидаларында айқындалатын тәртіппен және нысанда мемлекеттік сатып алудың жылдық жоспарын әзірлейді және бекітеді. Мемлекеттік сатып алуды өткізу рәсімі ашық және барлық әлеуетті өнім берушілерге мемлекеттік ақпараттық жүйелер арқылы қолжетімді. Мемлекеттік сатып алулар электронды түрде өтеді, бұл жеткізушілер мен тапсырыс берушілер арасындағы Келісімді азайтады, бюджет қаражатын мақсатсыз пайдалану деңгейін төмендетуге ықпал етеді. Талданатын кезеңде 30 шарт жасалды, оның ішінде бір көзден 5 шарт. Мемлекеттік сатып алу бойынша барлық шарттар зерделенді. Өнім берушілердің мемлекеттік орган басшысының жақын туыстары, жұбайы немесе жекжаттары болып табылатындығына жасалған шарттарға талдау жүргізілді, ішкі талдау нәтижесінде мемлекеттік орган басшысының жақын туыстарының, жұбайларының немесе жекжаттарының әлеуетті өнім берушілерін өткізілетін Мемлекеттік сатып алуға қатысу фактілері анықталған жоқ. Тауарларды, жұмыстарды және қызметтерді жеткізушілермен шарттар уақтылы жасалады. Бекітілген Мемлекеттік сатып алудың жылдық жоспарында көзделмеген тауарларды, жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді сатып алуға жол берілмейді. Мемлекеттік сатып алу Мемлекеттік сатып алу үшін пайдаланылатын ақшаны оңтайлы және тиімді жұмсау, Мемлекеттік сатып алу процесінің жариялылығы мен ашықтығы қағидаты бойынша жүзеге асырылады. Мемлекеттік сатып алу веб-порталында жылдық жоспар немесе жылдық жоспарға өзгерістер енгізілген кезде өкімдердің сканерленген көшірмелері бекітіледі. "Ашық бюджеттердің интерактивті картасы" уақтылы өзектендірілуде.
6.3 Қызметтің ашықтығы мен жариялылығы
Аппарат қызметінде ашықтық пен жариялылықты қамтамасыз ету Ресми сайт, Facebook әлеуметтік желісіндегі Парақ және аудандық БАҚ арқылы жүзеге асырылады. Тоқсан сайын аудандық "Маяк" газетінде Әдеп кодексінің нормаларын бұзу және сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылық фактілері туралы хабарлау үшін сенім телефоны туралы ақпарат; азаматтарды қабылдау кестесі; Аппарат көрсететін мемлекеттік қызметтер туралы ақпарат жарияланады. Талданған кезеңде 1 басылым болды. Сайтта аппараттың қызметі туралы ақпарат (оның ішінде Мемлекеттік орган туралы жалпы ақпарат, есеп беру кездесулері, көрсетілетін мемлекеттік қызметтер, Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл, мемлекеттік қызметтер бойынша ақпарат) орналастырылады. "Халықпен жұмыс" бөлімінде Виртуалды қабылдау бөлмесі қарастырылған. Facebook әлеуметтік желісіндегі парақшада ағымдағы жұмыс туралы өзекті жаңалықтар мен ақпарат, ақпараттық бейнероликтер мен брошюралар орналастырылады. Талданған кезеңде қызметтің негізгі бағыттары бойынша барлығы 52 жарияланым, 7 тікелей эфир, 1 интернет - конференция болды. Жергілікті қоғамдастық бюджетті бекіту және бюджет қаражатын бөлу рәсімдеріне міндетті түрде тартылады.
6.4 Жеке және заңды тұлғалардың өтініштерін қарау Жеке және заңды тұлғалардың өтініштерін қарау жөніндегі аппараттың қызметін зерделеу бойынша ішкі талдау нәтижесінде жеке және заңды тұлғалардың өтініштерін қарау уақтылы жүргізілетіні, "Қазақстан Республикасының Әкімшілік рәсімдік-процестік кодексі" ҚР Кодексінде белгіленген мерзімдер сақталатыны анықталды. Жеке және заңды тұлғаларды қабылдау уақтылы жүргізіледі. Әкім аппаратының қызметкерлері жасаған сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылық фактілері бойынша өтініштер түскен жоқ. Өтініштерді есепке алу Е-өту жүйесінде жүргізіледі.Өткен кезеңде -14 өтініш, жер және жерді пайдалану,Байланыс, жұмысқа орналастыру және абаттандыру мәселелері бойынша өтініштер тіркелді. Жеке және заңды тұлғалардың өтініштері қатаң белгіленген тәртіппен қаралады, бұзушылықтар анықталған жоқ.
Қорытынды бөлім
Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау ақпаратты жинақтау, талдау және қорыту, сондай-ақ жеке және заңды тұлғалардың өтініштерін және заңмен шектелмеген өзге де ақпаратты жинақтау және талдау жолымен жүргізілді. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу әдістемесі заңдылық, әмбебаптық және кінәсіздік презумпциясы қағидаттарына негізделген. Деректерді талдау нәтижесі аппарат қызметіндегі ішкі сыбайлас жемқорлық тәуекелдері төмен деп бағаланатынын анықтады. Жұмыс тобының ұсыныстары: - Мемлекеттік қызмет көрсету кезінде мемлекеттік қызмет көрсету тәртібін айқындайтын заңға тәуелді нормативтік құқықтық актілердің талаптарын мүлтіксіз сақтау. -Мемлекеттік сатып алуды өткізу кезінде мемлекеттік сатып алуды жүргізуді регламенттейтін нормативтік-құқықтық актілердің талаптарын зерделеу және ұстану; - Мемлекеттік қызмет көрсету, Жеке және заңды тұлғалардың өтініштерін қарау, сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл бойынша құқықтық оқуды тұрақты негізде жүргізу. - аппарат қызметін Facebook әлеуметтік желісіндегі парақшада, интернет-ресурста үнемі арнауды жүзеге асыру. -талаптарға сәйкес сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау қорытындылары интернет-ресурста орналастырылсын.
Рощин ауылдық округінің әкімі Р.Аитов