Сырдария ауданының 2022-2024 жылдарға арналған Азаматтық бюджеті

 

АЗАМАТТЫҚ БЮДЖЕТ

 

2022 жылдың 1 қазанына

Сырдария ауданының әлеуметтік-экономикалық дамуы және аудан бюджетінің атқарылуы туралы қорытындылары

 

Сырдария ауданының 2022 жылдың қаңтар-қыркүйек

айларындағы даму қорытындылары

 

Сырдария ауданы бойынша халық саны 38668 адамды құрады. Оның ішінде ерлер саны 20288 (51,9%), әйелдер саны 18580 (48,1%) адам.

Бір қызметкердің орташа айлық жалақысы 279413 теңге, өткен жылдың тиісті кезеңімен салыстырғанда 58,6 пайызға өсіп отыр.

Өнеркәсіп өндірісі.

2022 жылдың қаңтар-қыркүйек айында ауданның өнеркәсіп орындары қолданыстағы бағамен 32116,0 млн. теңгенің өнімін өндірді, бұл 2021 жылдың осы деңгейіне қарағанда 3,5 есеге ұлғайған (облыс бойынша 1 көрсеткіш).  Оның ішінде өңдеу өнеркәсібі 6547,0 млн. теңгені (144,2 пайыз) құрап отыр (облыс бойынша 2 көрсеткіш).

        Мал шаруашылығы.

        Ауыл, орман және балық шаруашылығының жалпы өнімі көлемі 2022 жылдың қантар – қыркүйегінде 15052,4 млн. теңгені құрап, 2021 жылдың 9 айымен салыстырғанда 14,3 пайызға артып отыр (облыс бойынша 1 көрсеткіш).

        Есепті мерзімде өткен жылдың тиісті кезеңімен салыстырғанда мүйізді ірі қара басының саны 107,0 %-ды  (37873 бас), оның ішінде сиырлар 102,1%-ды (21032 бас), жылқы 114,5 %-ды (19467 бас),  түйе 104,7%-ды (1605 бас) қой мен ешкі 98,3%-ды (29115 бас), құс 102,6 % -ды (14099 бас) құрады.

        Инвестиция.

Ағымдағы жылдың 9 айында аудан экономикасына 27839 млн.теңге негізгі капиталға инвестиция тартылды, бұл өткен жылдың тиісті кезеңімен  салыстырғанда  164,3 пайыз болып отыр (облыс бойынша 1 көрсеткіш). Бұған себеп кен орнын жайластыру, ұңғымаларды пайдалану, шығару және айдау желілері жобалары 27,2 пайызға ұлғайғаны әсер еткен.

2022 жылдың қаңтар-қыркүйек айларында 19232 шаршы метрді құрайтын  тұрғын үй салынып, 2021 жылдың тиісті кезеңімен салыстырғанда 5,4 пайызға артқан (облыс бойынша 4 көрсеткіш) . Салынған тұрғын үйлердің барлығы халықтың жеке қаражат есебінен.

Құрылыс жұмыстарының көлемі 9 айда 6225,0 млн. теңгені құрап, 3,5 есе артқан (облыс бойынша 1 көрсеткіш). Өсім кен орнында кәсіпшілік аралық коллектор, магистральдық еңбек құбырын салу 42,6 пайызға ұлғайған есебінен өсім алған.

Шағын және орта бизнес.

2022 жылдың 1 қазанына бөлшек сауда көлемі 1248,0 млн. теңгені құрап, 113,6 пайыз болып отыр (облыс бойынша 2 көрсеткіш) . Бөлшек сауданың өсімі жанар-жағар май сатылымының ұлғайуына және баға өсуіне байланысты көбейіп отыр.

2022 жылдың 1 қыркүйегіне 2713 шағын және орта кәсіпкерлік субъектілері  тіркелді. Оның ішінде 137 шағын және орта кәсіпкерліктің заңды тұлғалары, 1215 жеке кәсіпкерлер, 1361 шаруа және фермер қожалықтары.

Жұмыс жасап тұрған кәсіпкерлік субъектілерінің саны 2565 болып, өткен  жылдың  осы  кезеңімен  салыстырғанда 104,1 пайызға өскен. Жұмыс жасап тұрған  кәсіпкерлік субъектілерінің тіркелгендерге үлесі 94,5 пайызды құрады. 

2022 ЖЫЛДЫҢ  1 ҚАЗАНЫНА АУДАН БЮДЖЕТТІНІҢ АТҚАРЫЛУЫ

 

Атауы	Жоспар		Кассалық атқарылуы	%
	Жылдық	Есепті мерзімде		Жылдық	Есепті мерзімде
1. Кірістер, оның ішінде:	13018211	9661209,2	9860206,1	75,7	102,1
Салықтық түсімдер	5301156,8	3275591,3	3467250,3	65,4	105,9
Салықтық емес түсiмдер	9585,2	5103,1	11878,9	123,9	232,8
Негізгі капиталды сатудан түсетін түсімдер	31420,2	13219,9	13781,9	43,9	104,3
Трансферттердің түсімдері, оның ішінде:	7676048,8	6367294,9	6367294,9	83	100,0
Субвенция	4309241	4309241	4309241	100	100,0
Ағымдағы нысаналы трансферттер	2370078,2	1465879,5	1465879,5	61,8	100,0
Нысаналы даму трансферттері	996729,6	592174,4	592174,4	59,4	100,0
2. Шығындар, оның ішінде:	13486898,6	8944783,4	8923345,2	66,2	99,8
Жалпы сипаттағы мемлекеттiк қызметтер	1381411,5	982206,2	982060,1	70,8	100,0
Қорғаныс	24022,7	16168	16166,4	67,3	100,0
Қоғамдық тәртіп, қауіпсіздік, құқықтық, сот, қылмыстық-атқару қызметі	27126	21106	21105,9	77,8	100,0
Әлеуметтiк көмек және әлеуметтiк қамтамасыз ету	1745761,9	818438,4	818327,7	46,9	100,0
Тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық	564850	356237	356233	63,1	100,0
Мәдениет, спорт, туризм және ақпараттық кеңістiк	1205578,5	923891,4	923846,3	76,5	100,0
Отын-энергетика кешенi және жер қойнауын пайдалану	24242,2	20907,2	20906,8	86,2	100,0
Ауыл, су, орман, балық шаруашылығы, ерекше қорғалатын табиғи аумақтар, қоршаған ортаны және жануарлар дүниесін қорғау, жер қатынастары	157038,5	109010,7	109007,9	69,4	100,0
Өнеркәсіп, сәулет, қала құрылысы және құрылыс қызметі	39528	30350,2	30349,1	76,8	100,0
Көлiк және коммуникация	683027,9	444206,1	444205,7	65,0	100,0
Басқалар	877852,6	594925,4	573799,5	66,0	96,4
Борышқа  қызмет көрсету	71374	47276	47276	66,2	100,0
Трансферттер	6685084,8	4580060,8	4580060,8	68,5	100,0
3. Таза бюджеттік кредиттеу	119879	186090,9	153556,3
Бюджетік кредиттер	248103	248103	248103	100	100,0
Бюджеттік кредиттерді өтеу	128224	62012,1	94546,7	73,7	152,5
4. Қаржы активтерімен жасалатын операциялар бойынша сальдо	0	0	0	0	0
қаржы активтерін сатып алу	0	0	0	0	0
мемлекеттің қаржы активтерін сатудан түсетін түсімдер	0	0	0	0	0
5. Бюджет тапшылығы (профициті)	-600325,6	530334,9	783304,5
6. Бюджеттің тапшылығын қаржыландыру (профициті)	600325,6	-530334,9	-783304,5
Қарыздар түсімдер	260967,7	260936,9	260936,9	100,0	100,0
Қарыздарды өтеу	129150,7	62938,8	62938,8	48,7	100

 

 

2022 жылдың 1 қазанына аудан бюджеті.

                           Аудан бюджетінің түсімдерінің орындалуы

 

2022 жылдың 9 айдың қорытындысымен аудан бюджетінің түсімдері 10688,0 млн.теңгеге немесе 102,3 %-ға орындалды.

Өз кірістердің есепті кезеңге жоспары 3293,9 млн.теңге, нақты             3492,9 млн.теңгеге немесе 106,1%-ға орындалып,  199,0 млн.теңге артық түсірілді. Оның ішінде салықтық түсімдер – 3467,2 млн.теңге, салықтық емес түсімдер – 11,9 млн.теңге, негізгі капиталды сатудан түсетін түсімдер 13,8 млн.теңге.

Есепті кезеңде республикалық және облыстық бюджеттерден                   6367,3 млн.теңге көлемінде трансферттер алынды, оның ішінде ағымдағы нысаналы трансферттер – 2058,1 млн.теңге (100%), субвенция – 4309,2 млн.теңге (100%). 94,5 млн.теңге көлемінде бюджеттік кредит өтелді.

 

Шығындар бойынша

            Аудан бюджетінің шығындар жоспарының орындалуы

 

Аудан бюджетінің шығындар жоспары ағымдағы кезеңге                     99,8%-ға орындалды (9255,8 млн.теңге жоспардың атқарылуы                       9234,4 млн.теңгені құрады). Бюджет қаражатын үнемдеулер есебінен толық игерілмегені  21,4 мың.теңге.

Оның 21162,4 мың теңгесі жоғары бюджеттен берілетін трансферттерден құралған. Жергілікті бюджет қаражаты бойынша 275,8 мың теңге игерілмеген.

                                

Жергілікті өзін-өзі басқару бюджеттерінің атқарылуы

 

Бюджеттің төртінші деңгейі бойынша 2022 жылға арналған бюджетінің кірістері 1464,5 млн.теңге көлемінде түзетілген.                  

Оның ішінде өз кірістерінің жоспары 110,6 млн.теңге, трансферттердің көлемі 1328,9 млн.теңге.        

Есепті мерзімге өз кірістері бойынша 94,1 млн.теңге түсімдер жоспарланған, нақты 102,8 млн.теңгеге немесе 109,2 пайызға орындалды. Оның ішінде салықтық түсімдер бойынша жоспарланғаны 88,7 млн.теңге, нақты 96,0 млн.теңгеге немесе 108,2 пайызға орындалып, асыра орындалу көлемі 7,3 млн.теңгені құрады. Ал салықтық емес түсімдер бойынша жоспарланғаны 4,9 млн.теңге, нақты 6,3 млн.теңгеге немесе 129,3 пайызға орындалып, асыра орындалу көлемі 1,4 млн. теңгені құрады. 

Есепті кезеңде аудандық бюджеттен 880,8 млн.теңге көлемінде субвенция (100%) мен 448,1 млн.теңге көлемінде ағымдағы нысаналы трансферттер (100%) аударылды.

Шығындардың есепті кезеңге төлемдер бойынша жоспары 1461,5 млн.теңге, нақты 1455,1 млн.теңгеге немесе 99,6%-ға атқарылды. Бюджет қаражатын үнемдеулер есебінен есеп шотта қалдырылғаны 6,4 млн.теңге.

 

 

 

 

 

 

---

АЗАМАТТЫҚ БЮДЖЕТ

2022 жылдың 1 шілдесіне

Сырдария ауданының әлеуметтік-экономикалық дамуы және аудан бюджетінің атқарылуы туралы қорытындылары

Сырдария ауданының 2022 жылдың қаңтар-маусым

айларындағы даму қорытындылары

Сырдария ауданы бойынша халық саны 38663 адамды құрады.

Бір қызметкердің орташа айлық жалақысы 214031,0 теңге, өткен жылдың тиісті кезеңімен салыстырғанда 20,2 пайызға өсіп отыр.

Өнеркәсіп өндірісі. 2022 жылдың қаңтар-маусым айында ауданның өнеркәсіп орындары қолданыстағы бағамен 10053 млн. теңгенің өнімін өндірді, бұл 2021 жылдың осы деңгейіне қарағанда 220 пайызды құраған. Оның ішінде өңдеу өнеркәсібі 3694 млн. теңгені (135,7 пайыз) құрап отыр.

        Мал шаруашылығы. Ауыл, орман және балық шаруашылығының жалпы өнімі көлемі 2022 жылдың қантар-маусымында 2750,9 млн. теңгені құрап, 2021 жылдың тиісті кезеңімен салыстырғанда 1,0 пайызға артып отыр.

        Есепті мерзімде өткен жылдың тиісті кезеңімен салыстырғанда мүйізді ірі қара басының саны 106,8 %-ды  (39528 бас),оның ішінде сиырлар 113,5%-ды (23950 бас), жылқы 113,9 %-ды (20374 бас),  түйе 104,7%-ды (1605 бас), қой мен ешкі 102,3%-ды(32155 бас), құс 102,6 % -ды (14558 бас) құрады.

        Инвестиция. Ағымдағы жылдың қаңтар-маусым айында аудан экономикасына 12556 млн.теңге негізгі капиталға инвестиция тартылды, бұл өткен жылдың тиісті кезеңімен  салыстырғанда  115,4 пайызды құрады.

2022 жылдың қаңтар-маусым айында 6927 шаршы метрге тұрғын үй салынып, 2021 жылдың тиісті кезеңімен салыстырғанда 101,3 пайызды құрап отыр. Салынған тұрғын үйлердің барлығы халықтың жеке қаражат есебінен.

Құрылыс жұмыстарының көлемі 2022 жылдың 6 айында 908 млн. теңгені құрап, 91,4 болып отыр.

Оның басты себебі – өткен жылы аудан аумағында мұнай-кен орындары жұмысшылары үшін 250 вахталық қалашық  құрылысы жүзеге асырылған («КазПетроГрупп» ЖШС. Құрылыстың жалпы құны – 2,0 млрд. теңге, 2021 жылы - 600 млн. теңгенің құрылыс жұмыстары атқарылған).

Қазіргі таңда құрылыс жұмыстарын орындау мақсатында мұнай компаниялармен (2,2 млрд теңге) жұмыстар жасалуда, жеке қаражат есебінен (492,0 млн теңге) оған қоса бюджет есебінен жүзеге асырылып жатқан жобалар (1,3 млрд теңге) бойынша есептілік толығымен тапсырылатын болады. Жыл соңына барлығы 4,9 млрд теңгенің құрылыс жұмыстарын орындайтын боламыз.

Шағын және орта бизнес. Бөлшек сауда айналымының нақты көлемі 2022 жылдың қаңтар-маусымында 566,0 млн теңгені құрап, 2021 жылдың тиісті кезеңімен салыстырғанда 100,2 пайызды құрады.

2022 жылдың 1 шілдесіне 2533 шағын және орта кәсіпкерлік субъектілері  тіркелді. Оның ішінде 139 шағын және орта кәсіпкерліктің заңды тұлғалары, 1087 жеке кәсіпкерлер, 1307 шаруа және фермер қожалықтары.

Жұмыс жасап тұрған кәсіпкерлік субъектілерінің саны 2386 болып, өткен  жылдың  осы  кезеңімен  салыстырғанда 101,4 пайызды құраған. Жұмыс жасап тұрған  кәсіпкерлік субъектілерінің тіркелгендерге үлесі 101,3 пайызды құрады.

2022 ЖЫЛДЫҢ  1 ШІЛДЕСІНЕ АУДАН БЮДЖЕТТІНІҢ АТҚАРЫЛУЫ

 

Атауы	Жоспар		Кассалық атқарылуы	%
	Жылдық	Есепті мерзімде		Жылдық	Есепті мерзімде
1. Кірістер, оның ішінде:	13008960,7	6003587,7	6132487,6	47,1	102,1
Салықтық түсімдер	5284565	2044311,7	2165026,9	41,0	105,9
Салықтық емес түсiмдер	5831	1072,3	7720,6	132,4	720,0
Негізгі капиталды сатудан түсетін түсімдер	31000	10606	11375,4	36,7	107,3
Трансферттердің түсімдері, оның ішінде:	7687564,7	3947597,7	3948364,7	51,4	100,0
Субвенция	4309241	3100000	3100000	71,9	100,0
Ағымдағы нысаналы трансферттер	2393735,9	800910,7	801677,7	33,5	100,1
Нысаналы даму трансферттері	984587,8	46687	46687	4,7	100,0
2. Шығындар, оның ішінде:	13485963,3	5224988,7	5224682,4	38,7	100,0
Жалпы сипаттағы мемлекеттiк қызметтер	1331688,1	675826,8	675757,5	50,7	100,0
Қорғаныс	24022,7	11061,3	11060,9	46,0	100,0
Қоғамдық тәртіп, қауіпсіздік, құқықтық, сот, қылмыстық-атқару қызметі	28614	0	0	0,0
Әлеуметтiк көмек және әлеуметтiк қамтамасыз ету	1782157,9	371717,9	371639,5	20,9	100,0
Тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық	572203,9	256000,7	255995,6	44,7	100,0
Мәдениет, спорт, туризм және ақпараттық кеңістiк	1216740,4	571126	571003,8	46,9	100,0
Отын-энергетика кешенi және жер қойнауын пайдалану	148033	6943,3	6942,7	4,7	100,0
Ауыл, су, орман, балық шаруашылығы, ерекше қорғалатын табиғи аумақтар, қоршаған ортаны және жануарлар дүниесін қорғау, жер қатынастары	155842,5	82661,6	82657,7	53,0	100,0
Өнеркәсіп, сәулет, қала құрылысы және құрылыс қызметі	38566	17653,9	17643,1	45,7	99,9
Көлiк және коммуникация	1226297,6	289007,4	288994,9	23,6	100,0
Басқалар	205368,4	110433	110429,9	53,8	100,0
Борышқа  қызмет көрсету	71344	19458	19458	27,3	100,0
Трансферттер	6685084,8	2813098,8	2813098,8	42,1	100,0
3. Таза бюджеттік кредиттеу	119879	75822,9	82371,8	68,7	108,6
Бюджетік кредиттер	248103	137835	137835	55,6	100,0
Бюджеттік кредиттерді өтеу	128224	62012,1	55463,1	43,3	89,4
4. Қаржы активтерімен жасалатын операциялар бойынша сальдо	0	0	0	0	0
қаржы активтерін сатып алу	0	0	0	0	0
мемлекеттің қаржы активтерін сатудан түсетін түсімдер	0	0	0	0	0
5. Бюджет тапшылығы (профициті)	-596881,6	702776,1	825433,2
6. Бюджеттің тапшылығын қаржыландыру (профициті)	596881,6	-702776,1	-825433,2
Қарыздар түсімдер	260967,7	137835	137835	52,8	100,0
Қарыздарды өтеу	129150,7	62938,8	62938,8	48,7	100

 

2022 жылдың 1 шілдесіне аудан бюджетінің түсімдері.

Кірістер бойынша

2022 жылдың 6 айдың қорытындысымен аудан бюджетінің түсімдері 6325,8 млн.теңгеге немесе 102,0%-ға орындалды.

Өз кірістердің есепті кезеңге жоспары 2056,0 млн.теңге, нақты 2184,1 млн.теңгеге немесе 106,2%-ға орындалып, 128,1 млн.теңге артық түсірілді. Оның ішінде салықтық түсімдер – 2165,0 млн.теңге (105,9%), салықтық емес түсімдер – 7,7 млн.теңге (720,0%), негізгі капиталды сатудан түсетін түсімдер – 11,4 млн.теңге (107,3%).

Есепті кезеңде республикалық және облыстық бюджеттерден 3948,4 млн.теңге көлемінде трансферттер алынды, оның ішінде ағымдағы нысаналы трансферттер – 848,4 млн.теңге (100%), субвенция – 3100,0 млн.теңге (100%).

55,5 млн.теңге көлемінде бюджеттік кредит өтелді.

Шығындар бойынша

Аудан бюджетінің шығындар жоспары ағымдағы кезеңге 100%-ға орындалды (5425,8 млн.теңге жоспардың атқарылуы 5425,5 млн.теңгені құрады). Бюджет қаражатын үнемдеулер есебінен толық игерілмегені 0,3 млн.теңге.

Оның 177,0 мың теңгесі жоғары бюджеттен берілетін трансферттерден құралған. Жергілікті бюджет қаражаты бойынша 129,0 мың теңге игерілмеген.

Жергілікті өзін-өзі басқару бюджеттерінің атқарылуы

Бюджеттің төртінші деңгейі бойынша 2022 жылға арналған бюджетінің кірістері 2024,1 млн.теңге көлемінде түзетілген. Оның ішінде өз кірістерінің жоспары 89,9 млн.теңге, трансферттердің көлемі 1934,2 млн.теңге.

Есепті мерзімге өз кірістері бойынша 67,2 млн.теңге түсімдер жоспарланған, нақты 82,9 млн.теңгеге немесе 123,3 пайызға орындалды. Оның ішінде салықтық түсімдер бойынша жоспарланғаны 66,2 млн.теңге, нақты 79,2 млн.теңгеге немесе 119,6 пайызға орындалып, асыра орындалу көлемі 13,0 млн.теңгені құрады. Ал салықтық емес түсімдер бойынша жоспарланғаны 943,5 мың теңге, нақты 3629,8 мың теңгеге немесе 384,7 пайызға орындалып, асыра орындалу көлемі 2686,3 мың теңгені құрады. 

Есепті кезеңде аудандық бюджеттен 653,7 млн.теңге көлемінде субвенция (100%) мен 265,5 млн.теңге көлемінде ағымдағы нысаналы трансферттер (100%) аударылды.

Шығындардың есепті кезеңге төлемдер бойынша жоспары 1 011 235,4 мың.теңге, нақты 1 011 182,0мың.теңгеге немесе 100,0%-ға атқарылды. Бюджет қаражатын үнемдеулер есебінен есеп шотта қалдырылғаны 53,4 мың теңге. Атап айтқанда: Ақжарма ауылдық округінде 2,3 мың теңге, Шаған ауылдық округінде 1,3 мың теңге, С.Сейфуллин ауылдық округінде 5,6 мың теңге, Қоғалыкөл ауылдық округінде 1,6 мың теңге, Бесарық ауылдық округінде 2,1 мың теңге, Тереңөзек кентінде 0,4 мың теңге, Іңкәрдария ауылдық округінде 2,4 мың теңге, Шіркейлі ауылдық округінде 24,1 мың теңге, А.Тоқмағанбетов ауылдық округінде 1,3 мың теңге, Н.Ілиясов ауылдық округінде 3,8 мың теңге, Қалжан ахун ауылдық округінде 2,3 млн.теңге, Аманкелді ауылдық округінде 0,7 мың теңге, Айдарлы ауылдық округінде 5,3 мың теңге, Жетікөл ауылдық округінде 0,1 мың теңге.

---

Сырдария ауданының 2022-2024 жылдарға арналған азаматтық бюджеті

2022 жылғы Сырдария ауданының әлеуметтік-экономикалық дамуының негізгі көрсеткіштер болжамы

Халық саны. 2022 жылдың 1 қаңтарына халық саны 38625 адамды құрады, өткен жылмен салыстырғанда 100 пайызды құраған.

Өнеркәсіп. Өнеркәсіп өндірісінің нақты көлем индексі 2021 жылдың 1 желтоқсанына 139,4 пайызды құрады.

Ауыл шаруашылығы. Ауыл шаруашылығы нақты көлем индексі 2021 жылдың 1 желтоқсанына 100,3 пайызға жеткен.

Құрылыс. Құрылыс жұмыстарының нақты көлем индексін 2021 жылы 57,2 пайызға жеткен.

Сауда.  Бөлшек сауданың нақты көлемнің индексі 2021 жылдың 1 желтоқсанына 100,9 пайызды құрады.

Инвестиция. Негізгі капиталына салынған инвестициялар көлеміндегі аудан инвестициясының үлесі 2021 жылдың 1 желтоқсанына 55,8 пайызды құрады.

Кәсіпкерлік. Тіркелген кәсіпкерлік субъектілерінің жалпы көлемінен жұмыс істеп тұрған субъектілерінің үлесі 2021 жылдың 1 желтоқсанына 93,3 пайызды құрады.

Жұмыспен қамту. Жұмыссыздық деңгейі 5,1 пайыз көлемінде болжамдануда.

2022 жылғы базалық мөлшерлемелер:

жалақының ең төмен мөлшері – 60000 теңге;

мемлекеттік базалық зейнетақы төлемінің ең төмен мөлшері (теңге) -  19450 тенге;

зейнетақының ең төмен мөлшері – 46302 теңге;

жәрдемақыларды және өзге де әлеуметтік төлемдерді есептеу, айыппұл санқцияларын, салықтарды және басқа да төлемдерді қолдану үшін айлық есептік көрсеткіш (теңге)  – 3063 теңге;

базалық әлеуметтік төлемдердің мөлшерін есептеу үшін ең төмен күнкөріс деңгейінің шамасы – 36018 теңге.

 

2022-2024 жылдарға арналған Сырдария ауданы бюджетінің негізгі параметрлері

Аудан бюджеті – орталықтандырылған ақша қоры, салық және салық емес түсімдер есебінен құралатын, Қазақстан Республикасы Бюджет Кодексімен белгіленіп және аудан деңгейінде бағыныстағы мемлекеттік мекемелердің жергілікті атқарушы органдардың міндеттері мен функцияларын қаржымен қамтамасыз ету.

Аудан бюджетінің түсімдері және шығындары

2022-2024 жылдарға арналған аудан бюджеті Қазақстан Республикасының Бюджет кодексіне, «2022-2024 жылдарға арналған республикалық бюджет» Қазақстан Республикасы Заңына сәйкес, 2020-2024 жылдарға арналған әлеуметтік экономикалық даму және ауданның бюджет параметрлерінің және Қазақстан Республикасы Елбасының жыл сайынғы Қазақстан халқына жолдауы негізінде әзірленді.

Аудан бюджетінің бірінші кезекте экономика қолдауын жүргізу бойынша, әлеуметтік мәселе шешу бойынша шаралар қолдану, аудан халқының өмір сұру деңгейін көтеру негізігі бағыттары болып табылады.

«2022-2024 жылдарға арналған аудандық бюджет» Сырдария аудандық мәслихатының 2021 жылғы 28 желтоқсандағы №107 шешімімен бекітілді.

 

2022 жылға арналған аудан бюджетінің негізгі параметрлері

2022-2024 жылдарға арналған аудан бюджеті түсімдерінің болжамы бюджеттің түсімдерін болжамдау әдістемесімен, өңірдің орта мерзімді әлеуметтік экономикалық дамуының макроэкономикалық көрсеткіштері негізінде, ҚР Салық, Бюджет кодекстеріне және басқа да нормативтік құқықтық актілеріне сәйкес болжамдалған.

Алдағы үш жылдық кезеңге облыстық бюджеттің төменгі деңгейдегі бюджеттермен қатынасы жеке табыс салығы мен әлеуметтік салық бойынша нормативтік аударымдар аудару арқылы реттеледі.

Төлем көзінен салық салынатын табыстардан ұсталатын жеке табыс салығы - 50% облыстық бюджетке;

Төлем көзінен салық салынбайтын шетелдік азаматтар табыстарынан ұсталатын жеке табыс салығы - 50% облыстық бюджетке;

Әлеуметтік салық бойынша – 50% облыстық бюджетке.

Аудан бюджетінің шығындары

Жоспарланған 2022-2024 жылдарға арналған бюджет шығындарының негізгі басымдылығы мемлекет кепілдік берген міндеттемелерді және азаматтарды әлеуметтік қолдау деңгейін сақтау, аудан экономикалық дамытудың тиімділігін арттыруды қолдау және қажетті шарттарын жасаудың бірінші кезектегі шараларын көру, сонымен қатар Елбасының Қазақстан халқына жолдауынан туындайтын шараларды жүзеге асыру болып табылады.

2022-2024 жылдарға арналған аудандық бюджеттің негізгі параметрлері

 

Атауы	2021 жыл есеп	2022 жыл	2023 жыл	2024 жыл
1. Кірістер, оның ішінде:	12275344,9	11962431	4562059	4617438
Салықтық түсімдер	4510852,5	5200141	4549644	4604527
Салықтық емес түсiмдер	3695,7	396	109	113
Негізгі капиталды сатудан түсетін түсімдер	32688,4	31000	12306	12798
Трансферттердің түсімдері, оның ішінде:	7728108,3	6730894
Субвенция	4332539	4309241
Ағымдағы нысаналы трансферттер	2813513,6	1672207
Нысаналы даму трансферттері	582055,7	749446
2. Шығындар, оның ішінде:	12392639,4	11962431	4562059	4617438
Жалпы сипаттағы мемлекеттiк қызметтер	915012,8	909302	356882	364018
Қорғаныс	21437,1	24025	18152	18515
Қоғамдық тәртіп, қауіпсіздік, құқықтық, сот, қылмыстық-атқару қызметі	10303,9	4663	4756	4851
Әлеуметтiк көмек және әлеуметтiк қамтамасыз ету	841202,3	901981	471982	475387
Тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық	831112,6	163000
Мәдениет, спорт, туризм және ақпараттық кеңістiк	558947,9	886031	446643	455576
Отын-энергетика кешенi және жер қойнауын пайдалану	120009
Ауыл, су, орман, балық шаруашылығы, ерекше қорғалатын табиғи аумақтар, қоршаған ортаны және жануарлар дүниесін қорғау, жер қатынастары	160953,1	157580	137947	140706
Өнеркәсіп, сәулет, қала құрылысы және құрылыс қызметі	57159	36641	27600	28152
Көлiк және коммуникация	422230,8	940756	299688	305681
Басқалар	722422,9	210358	91313	93140
Борышқа  қызмет көрсету	72749	71464	109	109
Трансферттер	7659098,2	7656630	2706987	2731303
3. Таза бюджеттік кредиттеу	170938,6	119879
Бюджетік кредиттер	306285	248103
Бюджеттік кредиттерді өтеу	135346,4	128224
4. Қаржы активтерімен жасалатын операциялар бойынша сальдо
қаржы активтерін сатып алу
мемлекеттің қаржы активтерін сатудан түсетін түсімдер
5. Бюджет тапшылығы (профициті)	-288233	-119879
6. Бюджеттің тапшылығын қаржыландыру (профициті)	288233	119879
Қарыздар түсімдер	307211,7	248103
Қарыздарды өтеу	113292,7	128224
Бюджет қаражаттарының бос қалдықтары	521341,4

Әлеуметтік сала шығындары

Әлеуметтік саланың шығындарына әлеуметтік көмек пен әлеуметтік қамтамасыз ету, мәдениет, спорт және ақпараттық кеңістік саладағы дәстүрлі шығындар жатады.

Әлеуметтік салада негізгі бағыттардың бірі азаматтардың әлі аухатын көтеру үшін алдын ала қабылданған әлеуметтік міндеттемелерді орындау болып табылады.

Әлеуметтiк көмек және әлеуметтiк қамсыздандыру саласы шығындары

                                                        мың теңге                                                               

	Шығындар атауы	2022 жыл	2023 жыл	2024 жыл
1	Мемлекеттік атаулы әлеуметтік қөмек	182601	69707	71101
2	Мұқтаж азаматтарға үйінде әлеуметтік көмек көрсету	10926	6427	6556
3	Жұмыспен қамту бағдарламасы	393879	82556	84207
4	Ауылдық жерлерде тұратын білім беру, әлеуметтік қамтамасыз ету, мәдениет, спорт және ветеринар мамандарына отын сатып алуға Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес әлеуметтік көмек көрсету	31843	28916	29494
5	Тұрғын үйге көмек көрсету	9000	9180	9364
6	1999 жылдың 26 шілдесінде «Отан», «Даңқ» ордендерімен марапатталған, «Халық Қаһарманы» атағын және республиканың құрметті атақтарын алған азаматтарды әлеуметтік қолдау	140	274	279
7	Үйден тәрбиеленіп оқытылатын мүгедек балаларды материалдық қамтамасыз ету	7167	4820	4916
8	Жергілікті өкілетті органдардың шешімі бойынша мұқтаж азаматтардың жекелеген топтарына әлеуметтік көмек	49539	8076	8238
9	Мүгедектерді оңалту жеке бағдарламасына сәйкес, мұқтаж мүгедектерді міндетті гигиеналық құралдармен және ымдау тілі мамандарының қызмет көрсетуін, жеке көмекшілермен қамтамасыз ету	114575	221958	220363
10	Жұмыспен қамту орталықтарының қызметін қамтамасыз ету	58588	34418	35106
11	Үкіметтік емес ұйымдарда мемлекеттік әлеуметтік тапсырысты орналастыру	9220
12	Қазақстан Республикасында мүгедектердің құқықтарын қамтамасыз етуге және өмір сүру сапасын жақсарту	33753	4916	5014

 Халықтың аз қамтылған бөлігін әлеуметтік қорғау мақсатында атаулы әлеуметтік көмек көрсету жалғасуда. 2021 жылдың 1 желтоқсанына 391 отбасына 2226  адамға 95191,6  мың теңге атаулы әлеуметтік көмек тағайындалды, оның ішінде 371 отбасына шартты, 20 отбасына шартсыз ақшалай көмек тағайындалды. 387 отбасына 2211 адамға 77055,5 мың теңге төленді.

          

Мәдениет, спорт, туризм және ақпараттык кеңістік саласы шығындары

мың теңге

№	Шығындар атауы	2022 жыл	2023 жыл	2024 жыл
1	Жергілікті деңгейде мәдени-демалыс жұмыстарын қолдау	140017	112892	115150
2	Жергілікті деңгейде дене шынықтыру және спорт саласындағы мемлекеттік саясатты іске асыру жөніндегі қызметтер	48820	29550	30141
3	Ұлттық және бұқаралық спорт түрлерін дамыту	98613	11409	11637
4	Аудандық (облыстық маңызы бар қалалық) деңгейде спорттық жарыстар өткiзу	21743	22178	22622
5	Әртүрлi спорт түрлерi бойынша аудан (облыстық маңызы бар қала) құрама командаларының мүшелерiн дайындау және олардың облыстық спорт жарыстарына қатысуы	27790	80998	82618
6	Спорт объектілерін дамыту	223504
7	Аудандық (қалалық) кiтапханалардың жұмыс iстеуi	123614	91931	93770
8	Мемлекеттік тілді және Қазақстан халықтарының басқа да тілдерін дамыту	500	510	520
9	Мемлекеттік ақпараттық саясат жүргізу жөніндегі қызметтер	7891	8049	8210
10	Жергілікті деңгейде тілдерді және мәдениетті дамыту саласындағы мемлекеттік саясатты іске асыру жөніндегі қызметтер	27310	18619	18991
11	Төменгі тұрған бюджеттерге берілетін нысаналы ағымдағы  трансферттер	74491
12	Жергілікті деңгейде ақпарат, мемлекеттілікті нығайту және азаматтардың әлеуметтік сенімділігін қалыптастыру саласында мемлекеттік саясатты іске асыру жөніндегі қызметтер	64936	52292	53338
13	Жастар саясаты саласында іс-шараларды іске асыру	21192	18215	18579
14	Мемлекеттік органның күрделі шығындары	5610		8353

 

Сырдария ауданы бойынша барлығы 35 мәдениет мекемелері мәдени қызмет көрсетуде. Олар -  аудандық мәдениет үйі, кент мәдениет үйі, аудандық ауруханадағы кітапхана филиалы, 5 ауылдық мәдениет үйлері, 9 ауылдық клубтар, 1 мәдени – демалыс кешені, аудандық орталық кітапхана, аудандық балалар кітапханасы, 14 ауылдық кітапханалар және аудандық тарихи-өлкетану музейі.

Аудандық мәдениет үйлері мен клубтары мемлекеттік кәсіпорны бойынша көптеген мәдени - көпшілік шаралар ұйымдастырылуда. Аудан мәдениет үйлері мен клуб кәсіпорындарында 362 мәдени шара ұйымдастырылып, оған 56292 көрермен қамтылған.

Аудандық орталықтандырылған кітапханалар жүйесіне қарасты 17 кітапхананың қорында  424320 дана кітап бар.

Тұрғын үй – коммуналдық шаруашылығы саласының шығындары

мың теңге

№	Шығындар атауы	2022 жыл	2023 жыл	2024 жыл
1	Сумен жабдықтау және су бұру жүйесінің жұмыс істеуі	19000
2	Елді мекенді абаттандыру және көгалдандыру	144000

 

2022 жылы облыстық бюджет есебінен Сырдария ауданы «Тұщықұдық» шекара бекетіне су тұщытқыш қондырғысын жинау, жеткізу және іске қосу шығындарына 19000 мың теңге қаралған;

Аудандық бюджет есебінен Тереңөзек кентіндегі «Майжарма» каналын абаттандыруға 137000 мың теңге, Тереңөзек кентіндегі «Сыр сүлуы» композициясын абаттандыруға 4500 мың теңге, Тереңөзек кентінде бейне бақылау камераларын орнатуға 2500 мың теңге қаралған.

Ауыл, су, орман, балық шаруашылығы, ерекше қорғалатын табиғи аумақтар, қоршаған ортаны және жануарлар дүниесін қорғау, жер қатынастары саласы шығындары                                                                                      

мың теңге

№	Шығындар атауы	2022 жыл	2023 жыл	2024 жыл
1	Жергілікті деңгейде ауыл шаруашылығы саласындағы мемлекеттік саясатты іске асыру жөніндегі қызметтер	40180	27250	27795
2	Аудан (облыстық маңызы бар қала) аумағында жер қатынастарын реттеу саласындағы мемлекеттік саясатты іске асыру жөніндегі қызметтер	46896	38783	39559
5	Мамандарға әлеуметтік қолдау көрсету жөніндегі шараларды іске асыру	70504	71914	73352

 Бұл шаралар агроөнеркәсіптік кешенін тұрақты дамыту, олардың бәсекеге қабілеттігін арттыру, азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз ету және аграрлық өндірісті тұрақты сумен жабдықтау және су пайдаланудың тиімді деңгейі үшін жағдай жасау бағыттарына жұмсалады.

Көлік және коммуникация саласы шығындары

мың теңге

№	Шығындар атауы	2022 жыл	2023 жыл	2024 жыл
1	Көлік инфрақұрылымын дамыту	525942
2	Автомобиль жолдарының жұмыс істеуін қамтамасыз ету	16000	16320	16646
3	Көлiк инфрақұрылымының басым  жобаларын іске асыру	392974	277412	282960
4	Кентiшiлiк (қалаiшiлiк), қала маңындағы ауданiшiлiк қоғамдық жолаушылар тасымалдарын ұйымдастыру	5840	5956	6075

 

2022 жылы Сырдария ауданы Н.Ілиясов елді мекеніндегі көшелерді қайта жаңғыртуға 525942 мың теңге (республикалық бюджет есебінен 125942 мың теңге, ҚР Ұлттық қорынан берілетін нысаналы трансферттер есебінен 400000 мың теңге) 458 023 бағдарламасына автомобиль жолдарының жұмыс істеуін қамтамасыз етуге 16000 мың теңге, 458 024 бағдарламасына кентiшiлiк (қалаiшiлiк), қала маңындағы ауданiшiлiк қоғамдық жолаушылар тасымалдарын ұйымдастыруға 5840 мың теңге, 458 050 бағдарламасына Қазақстан Республикасында мүгедектердің құқықтарын қамтамасыз етуге және өмір сүру сапасын жақсартуға 904 мың теңге (облыстық бюджет есебінен мүгедектерге қызмет көрсетуге бағдарланған ұйымдар орналасқан жерлерде жол белгілері мен сілтегіштерін орнатуға 249 мың теңге, мүгедектерге қызмет көрсетуге бағдарланған ұйымдар орналасқан жерлерде жүргіншілер өтетін жолдарды дыбыстайтын құрылғылармен жарақтауға 655 мың теңге), 458 051 бағдарламасына көлiк инфрақұрылымының басым  жобаларын іске асыруға 392974 мың теңге (республикалық бюджет есебінен Сырдария ауданындағы аудандық маңызы бар «Қызылорда-Қоғалыкөл-Шіркейлі» автомобиль жолын орташа жөндеуге 12 км (18-30 км) 146504 мың теңге, облыстық бюджет есебінен Сырдария ауданы Бесарық елді мекенінің автомобиль жолдарын орташа жөндеуге 246470 мың теңге)