ЖИТС /АИТВ өте қауіпті, бірақ оны болдырмауға болады!

ЖИТС - жүре пайда болған иммун тапшылығы синдромы, қазіргі өркениеттің қауіпті ауруларының бірі. Бұл ауру жер шарының әр бұрышында белгілі және оны ХХ және ХХІ ғасырлардың эпидемиясы деп атайды.

Адамның иммун тапшылығы вирусының (АИТВ) таралуына қарсы күресте алдын-алудың біріктірілген бағдарламаларын кеңейту, халықты және адамзатты, жалпы алғанда, АИТВ/ЖИТС-тің жаһандық проблемалары, қазіргі қауіп факторлары, өлімге әкелетін аурудың алдын алу шаралары туралы кеңінен ақпараттандыру жағдайында айтарлықтай жетістіктерге қол жеткізуге болады.

ЖИТС - АИТВ инфекциясының соңғы кезеңі, инфекцияның кез-келген түріне төзімділіктің күрт төмендеуімен және онкологиялық ауруларға бейімділіктің жоғарылауымен сипатталады.

АИТВ инфекциясының көзі – ЖИТС-пен ауыратын науқастар, өмір бойы жұқпалы АИТВ тасымалдаушылары. Вирустың таралуы жыныстық қатынас, медициналық манипуляциялар, анадан балаға берілуі арқылы жүзеге асырылады. Инфекциядан бастап клиникалық симптомдар пайда болғанға дейін бірнеше айдан 10 жылға дейін созылуы мүмкін. Осы кезеңде жұқтырған АИТВ-ға қарсы антиденелер анықталмайды, осыған байланысты инфекцияның басқа адамдарға берілу қаупі артады.

Аурудың басталуы ерекше белгілермен ерекшеленбейді. Лимфа түйіндерінің ұлғаюы, температураның жоғарылауы, дене салмағының жоғалуы, диарея болуы мүмкін. Көбінесе бұл жағдайлар тұмаумен және басқа аурулармен шатастырылады.

Адамның иммунитет тапшылығы вирусы адамның зақымдалған жабын тіндері арқылы ағзаға еніп, иммундық жүйе жасушаларының екі түріне әсер етеді: Т-лимфоциттер және макрофагтар. Т-лимфоциттерде қоздырғыштың көбеюі жүреді, бұл өз кезегінде иммундық тапшылықтың дамуына әкеледі, адам қорғаныш иммундық реакция қабілетін жоғалтады. Қазіргі жағдайда әр сау адамның денесінде болатын оппортунистік микрофлора белсендіріледі, бұл қабыну ауруларының дамуына (пневмония, сепсис), жүйке жүйесінің зақымдалуына (менингит, энцефалит), онкологиялық аурулардың дамуына әкеледі. Аурудың нәтижесі қолайсыз, өліммен аяқталады.

АИТВ-инфекциясы диагнозы тестілеу нәтижелері негізінде белгіленеді.

Өкінішке орай, бүгінгі күні АИТВ-ға қарсы тиімді спецификалық вакцина жоқ, осыған байланысты шаралардың жалпы алдын алу шаралары: салауатты өмір салты, жауапты әлеуметтік мінез-құлық, медициналық көмектің қолжетімділігі, АИТВ-ға профилактикалық тестілеу, есірткіден бас тарту болып табылады.

(фото ашық дереккөздерден алынды)