Қарағанды облысында аскаридозбен балалар жиі ауырады

              Қарағанды облысында аскаридоз ең көп таралған гельминтоз болып табылады.    

              2021 жылы 100 мың тұрғынға шаққанда 10,7 сырқаттанушылық көрсеткішімен аскаридозбен аурудың 152 жағдайы тіркелді, 2020 жылмен салыстырғанда 19,6% - ға өсу байқалады.             

             Тәуекел тобы - 14 жасқа дейінгі балалар, олар аурушаңдықтың 72,4% құрайды.  Балалар арасындағы сырқаттанушылық көрсеткіштері ересек тұрғындар арасындағы сырқаттанушылықтан 3 еседен асып түседі және 2021 жылы осы жастағы 100 мың балаға шаққанда 33,1 құрады.

              Аскаридоз облыстың 19 аумағының 15-інде тіркелген. Науқастар арасында қала халқы басым (77,6%), бұл қалаларда диагностиканың қол жетімділігімен байланысты.

            Облыстық көрсеткіштің 1,3-тен 4,1 есеге дейін артуы Ақтоғай ауданында, Нұра ауданында, Қаражал, Шахтинск, Қарағанды қалаларында байқалды.

            Халықтың аскаридозбен жұқтыру қаупінің жоғары болуы сыртқы ортаны санитариялық-паразитологиялық зерттеу нәтижелерімен расталады.    

            Қоршаған орта объектілерін зерттеу кезінде топырақ сынамаларынан оң табылған заттардың үлес салмағы - 7,6%, көкөніс/жеміс сынамаларынан 3,1%, шайындылардан 1,4% құрады.   

           Осылайша, аскаридозды жұқтыруға гельминт жұмыртқасымен себілген көкөністер, жемістер, жидектер, ас көктері, топырақ ықпал етеді, онда оң сынамалардың ең көп пайызы табылған. 

           Аскаридоздың қоздырғышы - адамның аш ішектерінде паразиттік етуші аскаридтер. Ұрықтанған аналықтар күніне 200 мыңнан астам жетілмеген жұмыртқаны шығарады. Адам нәжісімен топыраққа енген кезде олардың өсіп-өнуі жүреді.  Жұмыртқалардың көпшілігі 5-10 см тереңдікте шоғырланған және 10 жылдан астам уақыт бойы өміршең (жұқпалы) болып қалады. 

           Балаңқұрты бар гельминт жұмыртқасын жұтқан кезде ауру жұғады. Аскаридоздың берілу факторлары аскарида жұмыртқаларымен ластанған жидектер, көкөністер, жемістер, су және кез-келген тұрмыстық заттар болуы мүмкін.

           Аскаридозбен инвазияланған кезде аурудың ағымының екі фазасы: ерте (көші-қондық, балаңқұрттық) және кеш (ішек, жыныстық жетілген аскаридтердің паразиттік фазасы) бөлінеді.

          Балаңқұрттық сатысында науқастарда жөтел, кеудедегі ауырсыну, дене температурасының жоғарылауы, терідегі бөртпелер, Квинканың ісінуі пайда болады.

          Ішек сатысында жүрек айну, іштің ауыруы, диспепсиялық құбылыстар: жүрек айнуы, қышу, іштің ауырлығы байқалады, тәбет төмендейді. Жүйке жүйесінен: бас ауруы, бас айналу, шаршау, ұйқының бұзылуы болуы мүмкін. Диагнозды зертханалық талдау нәтижелері негізінде инфекционист дәрігер жасайды, оның ішінде - аскаридаларға антиденелерге қан талдауы жүргізіледі. Ішек түрінде диагноз адамның нәжісінде ұрықтандырылған немесе ұрықтандырылмаған жұмыртқалар анықталған кезде жасалады.    

          Емдеу антигельминттіу препараттармен амбулаториялық немесе инфекциялық ауруханада жүргізіледі.

          Аскаридоздың алдын алуда елді мекендерді санитарлық абаттандыруға және топырақты фекальды ластанудан қорғауға баса назар бөлінеді.   Жеке учаскелерді құнарландыру үшін нәжіс пен ағынды суларды қолдануға болмайды. Жеке профилактикада жеке басы гигиена ережелерін қатаң сақтау, тамаққа пайдаланылатын шикі көкөністерді, жидектер мен жемістерді мұқият жуу маңызды.