Жазғы мерзімдегі көкөністер мен жемістерден сақ болыңыз!

Жаз - жылдың тамаша уақыты! Сөрелерде көбірек дәмді және күн шуақты жемістер мен көкөністер бар. Көкөністер мен жемістер өте тартымды, бірақ сонымен бірге олардың көп қаупі бар. Ауыл шаруашылығында пайдаланылатын химиялық заттарсыз дұрыс «витаминдерді» қалай таңдауға болады?

Нитраттар, жай айтқанда азот қышқылының тұздары көкөністер мен жемістерге топырақтан түседі. Содан кейін өсімдіктер оларды ақуызға айналдырады. Егер организм нитраттарды рұқсат етілген шоғырлануда алатын болса, онда олар адамға зиян келтірмейді. Бірақ егер бұл қосылыстар көп болса, олар организмге ақуыз түрінде емес, таза түрінде түседі, соның нәтижесінде олар ас қорыту процесінде адамның денсаулығы үшін қауіпті нитраттарға айналады.

Көкөністер мен жемістердегі нитраттардың мөлшері жерге енгізілген минералды тыңайтқыштардың мөлшеріне ғана емес, сонымен қатар осы процестің жиілігіне, сондай-ақ қолданылатын химиялық тыңайтқыштардың биологиялық белсенділігіне де байланысты.

Тыңайтқыштың ең көп мөлшері маусымның басында жиналған өнімде болады. Сондықтан ерте пісетін көкөністер, сондай-ақ жылыжай да ықтимал қауіпті. Нитраттар үлкен мөлшерде өсімдіктер түптері мен тамырлы жемістерде, сабақтары мен жапырақтардың үлкен талшықтарында жиналады.

Қоғамдық денсаулық сақтау комитеттің (бұдан әрі - Комитет) аумақтық департаменттері өнім қауіпсіздігінің мониторингі шеңберінде жеміс-көкөніс өнімдерін сату орындарында бақылауды жүзеге асырады. 2018 жылдың 5 айының қорытындысы бойынша барлығы жеміс-көкөніс өнімдерінің 1166 сынамасы сатып алынды, оның ішінде техникалық регламенттердің талаптарына сәйкессіздік 80 үлгіде анықталды, бұл 6,9%-ды құрайды (2017 жылдың осындай кезеңінде - 12,3%).

Барлығы жеміс-жидек пен көкөніс өнімдерінің жеткіліксіз үлесі: отандық шығарылған өнімі – 4,7 %, ЕАЭО-ға мүше мемлекеттерде шығарылған – 6,3 % және үшінші елдерде шығарылған - 9,3 %-ды құрады.

Сатып алған кезде жемістер мен көкөністердің сыртқы түріне, оларды сақтау жағдайына назар аудару керек. Қолдану алдында оларды ағынды сумен мұқият жуу, барлық бүлінген жерлерін кесу керек.

Қоғамдық денсаулық сақтау комитеті көкөністер мен жемістерді сатылатын өнімнің сапасы мен қауіпсіздігі бақыланатын рұқсат етілген сауда орындарынан сатып алу қажет деп санайды.