КЕЛІСІЛДІ
«Қостанай облысы әкімдігінің
ветеринария басқармасы» ММ
басшысы
___________ А. Шектыбаев
Қостанай облысы әкімдігі ветеринария басқармасының «Әулиекөл ауданының ветеринариялық станциясы» коммуналдық мемлекеттік кәсіпорны қызметіндегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүрізу нәтижелері бойынша
аналитикалық анықтама
Қостанай қ. 2021 жылғы 29 сәуір
«Қостанай облысы әкімдігінің ветеринария басқармасы» ММ (бұдан әрі-Басқарма) басшысының 2021 жылғы 14 сәуірдегі № 57 «Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу туралы» бұйрығы негізінде 2021 жылғы 01 қаңтардан бастап осы уақытқа дейінгі кезеңде Қостанай облысы әкімдігінің ветеринария басқармасының «Әулиекөл ауданының ветеринариялық станциясы» коммуналдық мемлекеттік кәсіпорнының (бұдан әрі - Кәсіпорын) қызметіндегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне келесі құрамда жұмыс тобы ішкі талдау жүргізді.:
- құқықтық қамтамасыз ету бөлімінің бас маманы Б. Кеңесов.
Кәсіпорын қызметінің мәні ветеринария саласындағы қызметті жүзеге асыру болып табылады.
Кәсіпорын қызметінің мақсаты Әулиекөл ауданының аумағында ветеринариялық іс-шаралар өткізу болып табылады.
Қойылған мақсатты іске асыру үшін кәсіпорын
келесі қызмет түрлерін жүзеге асырады:
1) Жануарлардың аса қауіпті, жұқпалы емес және энзоотиялық ауруларына қарсы ветеринариялық іс-шаралар жүргізу;
2) ауыл шаруашылығы жануарларын бірдейлендіруді жүргізу;
3) ауыл шаруашылығы жануарларын қолдан ұрықтандыру бойынша қызметтер көрсету;
4) жануарлардың аса қауіпті және энзоотиялық ауруларына қарсы ветеринариялық препараттарды тасымалдау (жеткізу), сақтау, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын бірдейлендіруді жүргізуге арналған бұйымдарды (құралдарды) және атрибуттарды тасымалдау (жеткізу) бойынша қызметтер көрсету;
5) құрылысын тиісті әкімшілік-аумақтық бірліктердің жергілікті атқарушы органдары ұйымдастырған мал қорымдарын (биотермиялық шұңқырларды), сою алаңдарын (ауыл шаруашылығы жануарларын сою алаңдарын) күтіп-ұстау;
6) қаңғыбас иттер мен мысықтарды аулау және жою;
7) ветеринариялық анықтама беру;
8) ауыл шаруашылығы жануарларын бірдейлендіру жөніндегі дерекқорды жүргізу және одан үзінді көшірме беру;
9) биологиялық материалдың сынамаларын алу және оларды ветеринариялық зертханаға жеткізу;
10) ауру жануарларды санитариялық союға тасымалдау жөнінде қызметтер көрсету.
«Кәсіпорынның қызметін қозғайтын нормативтік құқықтық актілерде және құқықтық актілерде сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау».
Кәсіпорын өз қызметінде ҚР Конституциясын, ҚР Еңбек Кодексін, «Ветеринария туралы» ҚР Заңын, «Мемлекеттік сатып алу туралы» ҚР Заңын, «Қазақстан Республикасында мемлекеттік қызметі туралы» ҚР Заңын, «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы» ҚР Заңын, «Жеке және заңды тұлғалардың өтініштерін қарау тәртібі туралы» ҚР Заңын, Қостанай облысы әкімдігінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 45 қаулысымен бекітілген кәсіпорын Жарғысын және кәсіпорын қызметін реттейтін өзге де НҚА басшылыққа алады.
Жануарларды жою рәсімі.
Жануарлардың саулығы мен адамның денсаулығына қауіп төндіретін жануарларды, жануарлардан алынатын өнімдер мен шикізатты жою рәсімі жою процестерінің ашықтығы мен жариялылығы қағидаттарының нормативтік болмауынан туындайды.
Мәселен, "Жануарлардың саулығы мен адамның денсаулығына қауіп төндіретін жануарларды, жануарлардан алынатын өнімдер мен шикізатты міндетті түрде алып қою және жою не оларды міндетті алып қоймай залалсыздандыру (зарарсыздандыру) және қайта өңдеу; қағидаларының" 6-тармағына сәйкес,
"Ветеринария саласындағы нормативтік құқықтық актілерді бекіту туралы "Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2014 жылғы 30 қазандағы №7-1/559 бұйрығына (бұдан әрі – №2 қосымша) » - жануарлар мен адамның денсаулығына қауіп төндіретін жануарларды, жануарлардан алынатын өнімдер мен шикізатты міндетті түрде алып қоюға және жоюға байланысты мәселелерді шешу үшін осы Қағидалардың 4 және (немесе) 5-тармақтарына сәйкес қабылданған қаулылар негізінде ветеринария саласындағы уәкілетті орган ведомствосының тиісті аудандық (қалалық) аумақтық бөлімшесі басшысының (басшысы болмаған жағдайда) бұйрығымен – оның міндетін атқарушы лауазымды тұлға) оларды алған немесе қабылдаған күннен бастап 2 (екі) жұмыс күнінен аспайтын мерзімде тиісті аумақтың жергілікті атқарушы органдарының, мемлекеттік санитариялық-эпидемиологиялық қызметі органының, мемлекеттік ветеринариялық ұйымының, мемлекеттік ветеринариялық-санитариялық инспекторының өкілдері қатарынан комиссия құрылады.
Алайда, жоғарыда көрсетілген нормалармен және өзге де салалық НҚА-мен осы комиссияның құрамына жұртшылық немесе бизнес өкілдерін енгізу міндеттілігі белгіленбеген.
Сондай-ақ жануарлардың саулығы мен адамның денсаулығына қауіп төндіретін жануарларды, жануарлардан алынатын өнімдер мен шикізатты жою кезінде бейнетіркеу рәсімдерін жүргізудің міндеттілігі белгіленбеген.
Осылайша, бейнетіркеудің және жою рәсімдерін қоғамдық бақылаудың міндетті болмауы сайлау құқығын қолдану практикасының мүмкіндігін тудырады және сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінің болуына әкеледі.
Кадрлардың ауысуын талдау.
Кәсіпорында 52 адам жұмыс істейді, оның ішінде 34 мал дәрігері, 18– көмекші және техникалық персонал.
2021 жылы осы уақытқа дейін 7 қызметкер қабылданып, 4 қызметкер жұмыстан босатылған. 7 бос жұмыс орны, оның ішінде 2 бос жұмыс орны күзетші, 1 ветеринариялық фельдшер , 4 бос орын санитар қызметі.
Бос жұмыс орындарына қарамастан, кәсіпорын Жұмыспен қамту орталығына бос жұмыс орындары туралы есеп бермеген. Осылайша, «Халықты жұмыспен қамту туралы» 2016 жылғы 06 сәуірдегі № 482 ҚР Заңының 28-бабы 2-тармағы 1) тармақшасының талаптары сақталмаған, оған сәйкес жұмыс беруші Халықты жұмыспен қамту орталығына бос жұмыс орындары (бос лауазымдар) туралы мәліметтерді олар пайда болған күннен бастап үш жұмыс күні ішінде еңбек жағдайлары мен төлемақысын көрсете отырып жіберуге міндетті.
Сондай-ақ бекітілген штаттық кестеде 5 ветеринариялық дәрігер көрсетілген, алайда олардың екеуі ауылдық округтерге ауыстырылды, осылайша қолданыстағы штаттық кесте түзетілуге жатады.
Жеке және заңды тұлғалардың өтініштері.
Келіп түскен хаттарға талдау жасау барысында, 2021 жылдың 01 қаңтарынан 2021 жылдың 29 наурызына дейін кәсіпорынға жеке және заңды тұлғалардан 14 өтініш келіп түскен, барлық жауаптар белгіленген мерзімде берілген, алайда жауаптар 10-бапқа сілтеме жасалмай берілгені анықталды. 12. "Жеке және заңды тұлғалардың өтініштерін қарау тәртібі туралы" Қазақстан Республикасының заңы (бұдан әрі-Заң), онда өтініш беруші қабылданған шешімге жоғары тұрған мемлекеттік органға және (немесе) тікелей сотқа шағым жасауға құқылы.
Сол сияқты, өтініштерге жауаптар шығыс хат-хабарлар журналында тіркеледі, осылайша шығыс хат-хабарлардың нөмірлері беріледі, Заңға сәйкес өтініштің тіркеу нөмірі жүйесі тәртіппен беріледі, жеке тұлғаның өтініші өтініш беруші тегінің бастапқы әрпінің «ЖТ», «ЗТ», «АН», «КЛ» әріптік индексінен және өтініштерді есепке алу карточкасындағы реттік нөмірден тұрады.
Мемлекеттік көрсетііетін қызметтерді көрсету
Қазақстан Республикасының цифрлық даму, инновациялар және аэроғарыш өнеркәсібі министрінің м. а. 2020 жылғы 31 қаңтардағы № 39/НК Мемелекеттік көрсетілетін қызметтер тізімін бекіту туралы бұйрығына сәйкес, ветеринария саласында кәсіпорын екі мемлекеттік қызмет көрсетеді:
Осылайша, 2021 жылғы 29 сәуірдегі жағдай бойынша кәсіпорынмен 458 -«Ветеринариялық анықтама беру», мемлекеттік көрсетілетін қызметі, 73-«Ветеринариялық паспорт беру» мемлекеттік көрсетілетін қызметі көрсетілген, бұл ретте АБЖ деректер базасын жетілдірмеу және «Электрондық үкімет» порталымен интеграциялаудың болмау фактілері орын алған. Бұл азаматтарға осы қызметтерді электрондық форматта алуға мүмкіндік бермейді. Ол мән-жайлар көрсетілетін қызметті алушының көрсетілетін қызметті берушімен тікелей байланысына алып келеді, бұл кейіннен сыбайлас жемқорлық көріністері үшін жағдай жасайды.
Ауыл шаруашылығы жануарларын бірдейлендіру ережелеріне сәйкес ұсақ қара мал мен шошқаларға арналған ветеринариялық паспорттар отарға (табынға) беріледі, яғни бірнеше малға 1 ветеринариялық паспорт беріледі, ал АБЖ базасы әр жануарға ветеринариялық паспорт қалыптастырады.
Мемлекеттік сатып алулар
Басқарма Мемлекеттік сатып алуды «Мемлекеттік сатып алу туралы» 2015 жылғы 4 желтоқсандағы ҚР Заңының, «Мемлекеттік сатып алуды жүзеге асыру қағидаларын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Қаржы министрінің 2015 жылғы 11 желтоқсандағы № 648 бұйрығының нормаларына сәйкес жүргізеді. Тауарларды, жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді мемлекеттік сатып алу электрондық түрде мемлекеттік сатып алу веб-порталы арқылы жүргізіледі және өнім берушімен қандай да бір байланыс болмайды. Шарттарды жасасудың тек электрондық форматы веб-порталда сатып алынатын тауарлар, жұмыстар, көрсетілетін қызметтер бойынша толық және дұрыс ақпарат қалыптастыруға және олардың орташа сатып алу бағаларын анықтауға мүмкіндік береді.
Ағымдағы жылғы 29 сәуірдегі жағдай бойынша кәсіпорын тапсырыс беруші ретінде жалпы сомасы 11 023 065 (он бір миллион жиырма үш мың алпыс бес) теңге 96 тиынға, оның ішінде 6 143 105 (алты миллион бір жүз қырық үш мың бір жүз бес) теңге және 14 тиын тұратын тікелей шарт жасасу арқылы бір көзден сатып алу бойынша 14 шарт жасасты; баға ұсыныстарын сұрату арқылы 1 902 904 (бір миллион тоғыз жүз екі мың тоғыз жүз төрт) теңге 6 тиын, өтпеген сатып алулар бойынша бір көзден 2 977 055 (екі миллион тоғыз жүз жетпіс жеті мың елу бес) теңге 46 тиын.
Бұл ретте, «Мемлекеттік сатып алу туралы» ҚР Заңының 4-бабының 1-тармақшасын бұза отырып, Мемлекеттік сатып алу үшін пайдаланылатын ақшаны оңтайлы және тиімді жұмсау мақсатында кәсіпорында тікелей жасасу жолымен бір көзден сатып алу нысанасының түрін жеткізушілермен шарт жасасуды негіздейтін құжаттардың толық топтамасы (баға ұсыныстары) жоқ. Осылайша, көрсетілген фактілер кәсіпорында сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне жағдай жасауға, оның ішінде мемлекеттік сатып алуды жүргізу кезінде нақты жеткізушіге артықшылық көрсетуге ықпал етеді.
Бұдан басқа, кәсіпорынмен 2017-08-03 жылғы №1815655-ОК1 ашық конкурс тәсілімен «Стройсервис Фирма» ЖШС-мен Мемлекеттік сатып алу шарты жасалғаны анықталды, келісім-шарттың мәні: «ғимаратты ағымдағы жөндеу бойынша жұмыстарды орындау». Шарттың сомасы 11 337 000 (он бір миллион үш жүз отыз жеті мың) теңге. Келісім-шарттың мерзімі: шарт жасалған күннен бастап екі ай ішінде.
13.11.2017 жылғы № 85 қосымша келісіммен жұмыстарды орындау мерзімдері, келісім-шарт сомасын, жұмыстар көлемін ұлғайту бөлігінде 3 587 000(үш миллион бес жүз сексен жеті мың) теңге сомаға өзгерістер енгізілген. Шарттық міндеттемелерді орындау мерзімі: шарт жасалған күннен бастап бір ай ішінде.
Жоғарыда көрсетілгенге сүйене отырып, өнім беруші объектіні шартта белгіленген мерзімдерде пайдалануға беру бөлігінде шарттық міндеттемелерді бұзғандығы анықталған. «Мемлекеттік сатып алу туралы» ҚР Заңының 12-бабы 4-тармағының 3-тармақшасына сәйкес мемлекеттік сатып алуға жосықсыз қатысушылардың тізілімі өздерімен жасалған мемлекеттік сатып алу туралы шарттар бойынша өз міндеттемелерін орындамаған не тиісінше орындамаған өнім берушілердің тізбесін білдіреді.
Заңнамаға сәйкес Тапсырыс беруші өзіне тиісті бұзушылық фактісі туралы белгілі болған күннен бастап күнтізбелік 30 күннен кешіктірмей өнім берушіні мемлекеттік сатып алудың жосықсыз қатысушысы деп тану туралы талап-арызбен сотқа жүгінуге міндетті. Алайда кәсіпорын тұрақсыздық айыбын өтеу және өнім берушіні мемлекеттік сатып алудың жосықсыз қатысушысы деп тану бойынша шараларды ағымдағы жылдың 18 ақпанында ғана қабылдады.
Осыған ұқсас факт «КАН Б.К.» ЖК-мен шарт жасасу кезінде анықталған, сотқа талап арыз беру мерзімдері бұзылған.
Мүдделер қақтығысын реттеу
Кәсіпорын қызметінде мүдделер қақтығысы анықталған жоқ.
Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу қорытындысы бойынша жұмыс тобы келесі ұсыныстарды жасады:
- жануарларды жою рәсімі бойынша ұсыныс жіберілсін.
- өзімен жасалған мемлекеттік сатып алу туралы шарттар бойынша өз міндеттемелерін орындамаған не тиісінше орындамаған өнім берушілерге сотқа талап арыз беру мерзімдері өткізіліп алынбасын.
-Мемлекеттік сатып алу рәсімдерін өткізу кезінде, өнім беруші жүкқұжаттың электрондық көшірмесін міндетті тіркеместен, веб-портал арқылы тауарды қабылдау-беру актісін бекіту фактілеріне жол бермеу не тауардың жеткізілу фактісін растайтын жүкқұжатта Тапсырыс берушінің қолы болмауы, тауарларды, жұмыстар мен көрсетілетін қызметтерді жеткізу мерзімдері бойынша міндетті талаптарды сақтамау фактілеріне жол бермеу, сондай-ақ мемлекеттік сатып алуды өткізу кезінде қаражаты оңтайлы және тиімді жұмсау қағидасын құжаттамалық растаумен (өнім берушілерден кемінде 2) қамтамасыз етілсін;
- шартты жасасу кезінде кемінде екі өнім берушіден баға ұсыныстарын сұратуы қажет;
- штаттық кесте қайта бекітілсін;
- «Жеке және заңды тұлғалардың өтініштерін қарау тәртібі туралы» Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес келіп түскен өтініштерге нөмір берілсін.
- «Халықты жұмыспен қамту туралы» 2016 жылғы 06 сәуірдегі № 482 ҚР Заңының 28-бабы 2-тармағының 1) тармақшасының талаптарына сәйкес жұмыспен қамту орталығына бос орындар туралы есеп жіберілсін.
Құқықтық қамтамасыз
ету бөлімінің бас маманы ____________ Б. Кеңесов