КЕЛІСІЛДІ
«Қостанай облысы әкімдігінің
ветеринария басқармасы» ММ
басшысы
___________ А. Шектыбаев
Қостанай облысы әкімдігі ветеринария басқармасының «Мендіқара ауданының ветеринариялық станциясы» коммуналдық мемлекеттік кәсіпорнының қызметіндегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүрізу нәтижелері бойынша
аналитикалық анықтамасы
Қостанай қ. 2021 жылғы 15 сәуір
«Қостанай облысы әкімдігінің ветеринария басқармасы» ММ (бұдан әрі-Басқарма) басшысының 2021 жылғы 14 сәуірдегі № 57 «Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу туралы» бұйрығы негізінде 2020 жылғы 01 қаңтар мен бүгінгі күнге дейін Қостанай облысы әкімдігінің ветеринария басқармасының «Меңдіқара ауданының ветеринариялық станциясы» коммуналдық мемлекеттік кәсіпорнының (бұдан әрі - Кәсіпорын) қызметіндегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізілді.:
- құқықтық қамтамасыз ету бөлімінің бас маманы Б. Кеңесов.
Кәсіпорын қызметінің мәні ветеринария саласындағы қызметті жүзеге асыру болып табылады.
Кәсіпорын қызметінің мақсаты Мендіқара ауданының аумағында ветеринариялық іс-шаралар өткізу болып табылады.
Қойылған мақсатты іске асыру үшін кәсіпорын
Келесі қызмет келесі түрлерін жүзеге асырады:
1) Жануарлардың аса қауіпті, жұқпалы емес және энзоотиялық ауруларына қарсы ветеринариялық іс-шаралар жүргізу;
2) ауыл шаруашылығы жануарларын бірдейлендіруді жүргізу;
3) ауыл шаруашылығы жануарларын қолдан ұрықтандыру бойынша қызметтер көрсету;
4) жануарлардың аса қауіпті және энзоотиялық ауруларына қарсы ветеринариялық препараттарды тасымалдау (жеткізу), сақтау, сондай-ақ ауыл шаруашылығы жануарларын бірдейлендіруді жүргізуге арналған бұйымдарды (құралдарды) және атрибуттарды тасымалдау (жеткізу) бойынша қызметтер көрсету;
5) құрылысын тиісті әкімшілік-аумақтық бірліктердің жергілікті атқарушы органдары ұйымдастырған мал қорымдарын (биотермиялық шұңқырларды), сою алаңдарын (ауыл шаруашылығы жануарларын сою алаңдарын) күтіп-ұстау жатады;
6) қаңғыбас иттер мен мысықтарды аулауға және жоюға;
7) ветеринариялық анықтама беру;
8) ауыл шаруашылығы жануарларын бірдейлендіру жөніндегі дерекқорды жүргізу және одан үзінді көшірме беру;
9) биологиялық материалдың сынамаларын алуды және оларды ветеринариялық зертханаға жеткізуді қамтиды;
10) Ауру жануарларды санитариялық союға тасымалдау жөнінде қызметтер көрсету.
Басқарма басшысының 2020 жылғы 26 ақпандағы № 8 бұйрығына сәйкес кәсіпорын басшысы м.а. Нургажанов Н. М. болып табылады.
«Кәсіпорынның қызметін қозғайтын нормативтік құқықтық актілерде және құқықтық актілерде сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау».
Кәсіпорын өз қызметінде ҚР Конституциясын, ҚР Еңбек Кодексін, «Ветеринария туралы» ҚР Заңын, «Мемлекеттік сатып алу туралы» ҚР Заңын, «Қазақстан Республикасындағы мемлекеттік қызмет туралы» ҚР Заңын, «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы» ҚР заңын, «Жеке және заңды тұлғалардың өтініштерін қарау тәртібі туралы» ҚР Заңын, Қостанай облысы әкімдігінің 2020 жылғы 3 ақпандағы № 45 қаулысымен бекітілген кәсіпорын Жарғысын және кәсіпорын қызметін реттейтін өзге де НҚА басшылыққа алады.
Жануарларды жою рәсімі.
Жануарлардың саулығы мен адамның денсаулығына қауіп төндіретін жануарларды, жануарлардан алынатын өнімдер мен шикізатты жою рәсімі жою процестерінің ашықтығы мен жариялылығы қағидаттарының нормативтік болмауынан туындайды.
Мәселен, «Жануарлардың саулығы мен адамның денсаулығына қауіп төндіретін жануарларды, жануарлардан алынатын өнімдер мен шикізатты міндетті түрде алып қою және жою не оларды міндетті түрде жою қағидаларының" 6-тармағына сәйкес
«Ветеринария саласындағы нормативтік құқықтық актілерді бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2014 жылғы 30 қазандағы №7-1/559 бұйрығына (бұдан әрі – №2 қосымша) » - жануарлар мен адамның денсаулығына қауіп төндіретін жануарларды, жануарлардан алынатын өнімдер мен шикізатты міндетті түрде алып қоюға және жоюға байланысты мәселелерді шешу үшін осы Қағидалардың 4 және (немесе) 5-тармақтарына сәйкес қабылданған қаулылар негізінде ветеринария саласындағы уәкілетті орган ведомствосының тиісті аудандық (қалалық) аумақтық бөлімшесі басшысының (басшысы болмаған жағдайда) бұйрығымен – лауазымды адам) оларды алған немесе қабылдаған күннен бастап 2 (екі) жұмыс күнінен аспайтын мерзімде тиісті аумақтың жергілікті атқарушы органдарының, мемлекеттік санитариялық-эпидемиологиялық қызмет органының, мемлекеттік ветеринариялық ұйымының, мемлекеттік ветеринариялық-санитариялық инспекторының өкілдері қатарынан комиссия құрылады.
Алайда, жоғарыда көрсетілген нормалармен және өзге де салалық НҚА-мен осы комиссияның құрамына жұртшылық немесе бизнес өкілдерін енгізу міндеттілігі белгіленбеген.
Сондай-ақ жануарлардың саулығы мен адамның денсаулығына қауіп төндіретін жануарларды, жануарлардан алынатын өнімдер мен шикізатты жою кезінде бейнетіркеу рәсімдерін жүргізудің міндеттілігі белгіленбеген.
Осылайша, бейнетіркеудің және жою рәсімдерін қоғамдық бақылаудың міндетті болмауы сайлау құқығын қолдану практикасының мүмкіндігін тудырады және сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінің болуына әкеледі.
Кадрлардың ауысуын талдау.
Кәсіпорында 41 адам жұмыс істейді, оның ішінде 9 мал дәрігері, 32 – көмекші және техникалық персонал.
2021 жылы жұмыстан шығарылғандарды қабылдауға-5, қабылданғандарды қабылдауға - 5. 7 бос жұмыс орны, оның ішінде 3 бос жұмыс орны ветеринар дәрігер лауазымына, 1 ветеринариялық фельдшер лауазымына, 3 жүргізуші лауазымына, 1 бас бухгалтер лауазымына. Бос жұмыс орындарына қарамастан, кәсіпорын Жұмыспен қамту орталығына бос жұмыс орындары туралы есеп берген жоқ. Осылайша, «халықты жұмыспен қамту туралы» 2016 жылғы 06 сәуірдегі № 482 ҚР Заңының 28-бабы 2-тармағы 1) тармақшасының талаптары сақталмаған, оған сәйкес жұмыс беруші Халықты жұмыспен қамту орталығына бос жұмыс орындары (бос лауазымдар) туралы мәліметтерді олар пайда болған күннен бастап үш жұмыс күні ішінде еңбек жағдайлары мен төлемақысын көрсете отырып жіберуге міндетті.
Жеке және заңды тұлғалардың өтініштері.
Келіп түскен хаттардың талдауы бойынша 2021 жылдың 01 қаңтарынан 2021 жылдың 7 сәуіріне дейін кәсіпорынға жеке және заңды тұлғалардан 89 өтініш келіп түсті, барлық өтініштер бойынша жауаптар берілді.
Бұл ретте, «жеке және заңды тұлғалардың өтініштерін қарау тәртібі туралы» ҚР Заңының 16-бабын бұза отырып, кәсіпорында келіп түскен өтініштерді есепке алу жеке журналын жүргізу жоқ.
Өтініштерге жауаптар белгіленген нысанда ресімделмейді.
Мемлекеттік қызметтерді көрсету
Қазақстан Республикасының цифрлық даму, инновациялар және аэроғарыш өнеркәсібі министрінің м. а. 2020 жылғы 31 қаңтардағы № 39/НК бұйрығына сәйкес ветеринария саласында кәсіпорын екі мемлекеттік қызмет көрсетеді:
Осылайша, 2021 жылғы 7 сәуірдегі жағдай бойынша кәсіпорын «ветеринариялық анықтама беру» 375 мемлекеттік қызметін, «ауыл шаруашылығы жануарларын ветеринариялық паспорт бере отырып бірдейлендіруді жүргізу» 375 мемлекеттік қызметін көрсетті, бұл ретте БАБЖ дерекқорын «электрондық үкімет» порталымен интеграциялаудың болмауы және жетілдірілмеу фактісі орын алды. Бұл азаматтарға осы қызметтерді электрондық форматта алуға мүмкіндік бермейді. Бұл мән-жайлар көрсетілетін қызметті алушының көрсетілетін қызметті берушімен тікелей байланысына алып келеді, бұл кейіннен сыбайлас жемқорлық көріністері үшін жағдай жасайды.
Ауыл шаруашылығы жануарларын бірдейлендіру ережелеріне сәйкес ұсақ қара мал мен шошқаларға арналған ветеринариялық паспорттар отарға (табынға) беріледі, яғни бірнеше малға 1 ветеринариялық паспорт беріледі, ал ӨИС базасы Ветеринариялық паспортты әр жануарға төлқұжат қалыптастырады.
Мемлекеттік сатып алулар
Басқарма Мемлекеттік сатып алуды «мемлекеттік сатып алу туралы» Қазақстан Республикасының 2015 жылғы 4 желтоқсандағы Заңының, «мемлекеттік сатып алуды жүзеге асыру қағидаларын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Қаржы министрінің 2015 жылғы 11 желтоқсандағы № 648 бұйрығының нормаларына сәйкес жүргізеді. Тауарларды, жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді мемлекеттік сатып алу электрондық түрде мемлекеттік сатып алу веб-порталы арқылы жүргізіледі және өнім берушімен қандай да бір байланыс болмайды. Шарттарды жасасудың тек электрондық форматы веб-порталда сатып алынатын тауарлар, жұмыстар, көрсетілетін қызметтер бойынша толық және дұрыс ақпарат қалыптастыруға және олардың орташа сатып алу бағаларын анықтауға мүмкіндік берді.
Электрондық шарттарды және Мемлекеттік сатып алуды оңайлатуға және ашықтығына бағытталған басқа да бірқатар нормаларды енгізу сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін барынша азайтады.
2021 жылғы 8 сәуірдегі жағдай бойынша кәсіпорын тапсырыс беруші ретінде жалпы сомасы 5 091 355 (бес миллион тоқсан бір мың үш жүз елу бес) теңге 72 тиын құрайтын мемлекеттік сатып алу бойынша 18 шарт жасасты, оның ішінде 4 567 200 (төрт миллион бес жүз алпыс жеті мың) 200 теңге сомасындағы шартты тікелей жасасу арқылы бір көзден алу тәсілімен; баға ұсыныстарын сұрату арқылы 1 287 044 28 (екі миллион қырық үш мың алты жүз отыз алты) теңге, осы сатып алу бойынша бір көзден 1 760 740 (бір миллион жеті жүз алпыс мың жеті жүз қырық) теңге және 3 тиын.
Бұл ретте, «мемлекеттік сатып алу туралы» ҚР Заңының 4-бабының 1-тармақшасын бұза отырып, кәсіпорында Мемлекеттік сатып алу үшін пайдаланылатын ақшаны оңтайлы және тиімді жұмсау мақсатында тікелей жасасу жолымен бір көзден алу тәсілімен өнім берушілермен шарт жасасуды негіздейтін құжаттардың толық топтамасы (баға ұсыныстары) жоқ.
Осылайша, көрсетілген фактілер кәсіпорында сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне жағдай жасауға, оның ішінде мемлекеттік сатып алуды жүргізу кезінде нақты жеткізушіге артықшылық көрсетуге ықпал етеді.
Сондай-ақ, 2021 жылдың 1 тоқсанында жасалған шарттарды талдау кәсіпорын тарапынан өнім беруші жүкқұжаттың электрондық көшірмесін міндетті тіркеместен веб-портал арқылы тауарды қабылдау-беру актісін келісу не тауарды жеткізу фактісін растайтын жүкқұжатта Тапсырыс берушінің қолы болмауы фактілерінің бар екенін көрсетті (Мемлекеттік сатып алуды жүзеге асыру қағидаларының 426-тармағы).
Бұдан басқа, кәсіпорын «ABZ Holding» ЖШС-мен 2021 жылғы 3 наурыздағы № 14 шарт жасасып, жеткізу мерзімі күнтізбелік 15 күннен аспайтын 584 886 теңге сомасына инъекторларды жеткізуге шарт жасағандығы, бұл ретте өнім беруші өзінің шарттық міндеттемелерін орындамастан, жеткізу мерзімдерін бұзғандығы, бұл ретте кәсіпорын тұрақсыздық айыбын өндіріп алу және өнім берушіні мемлекеттік сатып алуға жосықсыз қатысушылардың тізіліміне енгізу туралы талаппен сотқа талап-арыз
Мүдделер қақтығысын реттеу
Кәсіпорын қызметінде мүдделер қақтығысы анықталған жоқ.
Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу қорытындысы бойынша жұмыс тобы келесі ұсыныстар жасады:
- жануарларды жою рәсімі бойынша ұсыныс жіберу.
- анықталған бұзушылықтарды жою мақсатында 2021 жылғы 20 сәуірге дейінгі мерзімде «ABZ Holding» ЖШС-нің 2021 жылғы 3 наурыздағы № 14 шарт бойынша орындалмаған міндеттемелері бойынша талап арыз жолдасын.
- ҚР «Жеке және заңды тұлғалардың өтініштерін қарау тәртібі туралы» Заңының талаптарын сақтауға, заңдарға сілтеме жасай отырып, өтініштерге белгіленген нысанда жауап беруге.
- Мемлекеттік сатып алу рәсімдерін өткізу кезінде өнім беруші жүкқұжаттың электрондық көшірмесін міндетті тіркеместен, веб-портал арқылы тауарды қабылдау-беру актісін бекіту фактілеріне жол бермеу не тауардың жеткізілу фактісін растайтын жүкқұжатта Тапсырыс берушінің қолы болмауы, тауарларды, жұмыстар мен көрсетілетін қызметтерді жеткізу мерзімдері бойынша міндетті талаптарды сақтамау фактілеріне жол бермеу, сондай-ақ мемлекеттік сатып алуды өткізу кезінде Құжаттамалық растамамен (өнім берушілерден кемінде 2);
- құрылған бос жұмыс орындары туралы есепті жұмыспен қамту орталығына жолдау;
- кадрлық іс жүргізуді жүргізу кезінде кадрлық іс жүргізу бойынша талаптарды мүлтіксіз сақтау ; ;
- жұмыскерлерге кейіннен сыйлықақы беру мақсатында тәртіптік жазаларды мерзімінен бұрын алып тастауға жол бермеу.
Құқықтық қамтамасыз
ету бөлімінің бас маманы __________ Б. Кеңесов