Страницы

Статья

Облыстық қуыршақтар театры

1986 жылдың 31 желтоқсанында А. Садовскийдің «Машенька» спектаклімен Қостанай қаласында қуыршақ театры ашылды. Бұл спектакль театрдың тарихында маңызды бастама болып табылады.

1999 жылы Қостанай облыстық қуыршақ театры М. Горький атындағы облыстық орыс драма театрымен біріктірілді. Қазақстандағы жалғыз, жанры мен ерекшелігі мүлдем өзгеше екі шығармашылық ұжымның бірегей одағы Қостанай облыстық драма және қуыршақ театры мәртебесін алды.

2012 жылғы 27 ақпанда Қостанай облысы әкімдігінің «Қостанай облыстық орыс драма және қуыршақ театры» мемлекеттік коммуналдық қазыналық кәсіпорнын қайта ұйымдастыру туралы» № 112 қаулысы қабылданып «Облыстық қуыршақ театры» коммуналдық мемлекеттік қазыналық кәсіпорны құрылды. Сол жылы 28 мамырда Қостанай облысы әкімдігінің «Облыстық коммуналдық мүлікті беру туралы» № 255 қаулысымен «Қостанай облыстық мәдениет сарайы» МКҚК теңгерімінен Перронная, 20 көшесіндегі үш қабатты ғимаратты «Облыстық қуыршақ театры» КМҚК теңгеріміне беру туралы шешім қабылданды. Қуыршақ театры 126 орындық көрермендер залы, көркем, конструкторлық, костюм шеберханалары, дайындық залы және екі киіну бөлмесі бар жеке ғимаратқа ие болды.

Шығармашылық жағынан қойылатын спектакльдер өзгеріссіз қалды, олар орыс, қазақ және ең үздік шетел драматургиясының шығармалары бойынша қойылады. «Приключения Алдара Косе» (А. Салаева), «Ястребок» (И, Я. Златопольские), «Песню пой, моя домбра!» (А. Қарасай), «Ты, я и кукольник» (Х. Юрковский), «Истории Пожара Тушилыча» (Ю. Семенова), «Легенда о белой горе» (Б. Парманов) және тағы басқа спектакльдер балаларға ұнап, оларды қуантып келеді. Қазіргі уақытта театр репертуарында 50-ден астам спектакль бар. Заманауи көрерменнің талғамына, дүниетанымы мен сұранысына сай, театр репертуары әр маусымда жаңа қойылымдармен толықтырылады.

Әр жылдары театр ұжымы түрлі деңгейдегі қуыршақ театрларының фестивальдерінде біздің облысымызды және елімізді танытып, бірқатар мәртебелі дипломдар мен марапаттарына ие болып, қуыршақ өнерінің дамуына үлес қосуда:

2002 жылы Алматы қаласында өткен I Республикалық қуыршақ театрлары фестивалінде ең үздік сценография үшін Э. Бобровтың пьесасы бойынша қойылған «Приключения Светлячка» спектаклі жоғары награда - Гран - при алды.
2003 жылы «Большой Урал – Приволжье» IX қуыршақ театрлар фестивалінде (Пермь, РФ) Э. Бобровтың пьесасы бойынша қойылған «Приключения Светлячка» спектаклі кіші жас санатында 1-орын және көрермендер көзайымы сыйлығын алды.
2006 жылы Челябі қаласында (РФ) өткен «Соломенный жаворонок» I Халықаралық қуыршақ театрларының фестивалінде Н. Дворскийдің «Прыгающая принцесса» спектаклі арнайы жүлдеге ие болды.
2007 жылы Ақтау қаласында өткен «Ортеке» I Халықаралық қуыршақ театрларының фестивалінде Д. Құсайыновтың, Х. Булибековтың пьесасы бойынша «Нужно быть нужным» спектаклі I дәрежелі дипломмен марапатталды.
2011 жылы театр Я. Вильковскийдің «Медвежонок Рим-Тим-Ти» спектаклімен Астанада өткен Қостанай облысының мәдениет күндеріне қатысты.
2013 жылы театр Астана қаласында өткен «Ортеке» Халықаралық қуыршақ театрларының фестиваліне С. Коганның, С. Ефремовтың «Еще раз о Красной Шапочке» спектаклімен қатысты.
2015 жылы Қостанай қаласында өткен «Ортеке» IV Халықаралық қуыршақ театрларының фестивалінде В. Павловскистің «Лисенок – Плут» спектаклімен қатысып, үздік сценография үшін фестивальдің дипломымен марапатталды.
2016 жылы Жеңістің 70 жылдығына арналған Ирина мен Ян Златопольскийлердің «Ястребок» спектаклі «Ең үздік балалар спектаклі» номинациясы бойынша Қазақстанның Театр қайраткерлері одағының дипломына ие болды.
2018 жылы Ақтөбе қаласында өткен «Ассалаумағалейкум-V» Халықаралық қуыршақ театрларының фестиваліне А. Қарасайдың «Песню пой, моя домбра!» қатысып, фестиваль дипломымен марапатталды.
2022 жылы театр Екатеринбург қаласында (РФ) өткен «Петрушка Великий» XI Халықаралық қуыршақ театрларының фестиваліне А.С. Пушкиннің повесі бойынша қойылған «Пиковая дама» спектаклімен қатысып, фестиваль дипломымен марапатталды. Сол жылы Ақтөбе қаласында «Ассалаумағалейкум – VI» Халықаралық қуыршақ театрлары фестиваліне «Ястребок» спектаклімен қатысып, естелік сыйлықтармен және қатысушы дипломымен оралды.
2023 жылы театр ұжымы төрт Халықаралық қуыршақ театрларының фестивалінде өнер көрсетті:
- 21-29 сәуір аралығында Алматы қаласында «Ортеке» VІ Халықаралық қуыршақ театрларының фестивалі. Фестиваль аясында театр басшысы М. Нұрмұхамбетов Өзбекстан, Қырғыз, Қазақстан қуыршақ театрларының басшыларымен өзара ынтымақтастықты нығайтуға бағытталған Меморандумдарды бекітті.
- 2-4 маусымда Қарағанды қаласында «Кукляндия» V ашық қуыршақ театрларының фестивалінде театр ұжымы «Ты, я и кукольник» балалар спектаклі мен ересектерге арналған «Пиковая дама» спектаклін ұсынды. Театр өнерін қолдауға және дамытуға бағытталған, сондай-ақ қазақстандық және шетелдік қуыршақ театрларының үздік жетістіктерін көрсетуге арналған «Кукляндия» фестивалі конкурстық болмағандықтан, номинациялар белгіленбеді.
- 25-29 маусым аралығында Астана қаласында III Халықаралық «Құралай» қуыршақ театрлары фестивалінде Х. Юрковскийдің пьесасы бойынша «Ты, я и кукольник» қойылымын ұсынып, «Үздік музыкалық өндеу» номинациясы бойынша дипломмен марапатталды.
- 13-18 қазан аралығында Шымкент қаласында «Puppetland-Digital» І халықаралық қуыршақ театрларының фестивалінде театр ұжымы С. Ақсақовтың ертегісі негізінде қойылған «Аленький цветочек» спектаклімен өнер көрсетіп, театр сыншыларының жоғары бағасын алып, актриса Ольга Коротченко «Үздік актриса» номинациясының лауреаты атанды.

2013 жылы театрда алғаш рет қазақ тілінде спектакль қойылды. Ол – «Нужно быть нужным» (Д. Кусаинов, Х. Булибеков) спектаклі болды. 2019 жылы І. Омаров атындағы облыстық қазақ драма театр актерлерінің қатысуымен Г. Ландаудың пьесасы бойынша «Ку - ка - ре-ку» спектаклі қазақ тілінде қойылды. 2020 жылы Эрнест Хемингуэйдің повесі негізінде жоғары сынып оқушылары мен ересектерге арналған «Старик и море» спектаклі қойылды. Спектакльді қою үшін Алматы қаласынан режиссёр Д. Жұмабаева және қоюшы-суретші Ю. Чернова шақырылды. 2021-2022 жылдары театр репертуары ересектерге арналған тағы екі жарқын қойылыммен толықты: А.С. Пушкиннің повесі бойынша «Пиковая дама» спектаклі (режиссёр А. Зайцев) және А.П. Чеховтың пьесасы бойынша «Предложение» спектаклі (режиссёр Ю. Семенова).

Қуыршақ театры өзінің аз ғана тарихында өңірдегі театр өнерін насихаттау мен дамытуда елеулі табыстарға қол жеткізді. Театр көп гастрольге шығады, қайырымдылықпен айналысады. Көрермендердің бірнеше буыны қуыршақ театрының қойылымдарын тамашалап өсті. Театр ұжымы заман ағымына ілесіп, өз шеберлігін шыңдауда, жұмыстың сан алуан түрі мен әдістерін қолданып, оны жетілдіріп, жаңасын енгізіп, жұмыс жасауда.

Байланыс ақпараты:

Қостанай облысы әкімдігі мәдениет басқармасының

«Облыстық қуыршақтар театры» КМҚК

Басшы Альгожин Толенды Олжабаевич

Мекенжайы: Қостанай қ., Перронная көш., 20

Анықтама телефондары:

Касса: 8 (7142) 90-11-39

Әкімші: 8 (7142) 90-10-29

Қабылдау бөлмесі: 8 (7142) 53-64-03

E-mail: teatrkukolkst@mail.kz

E-mail: kost.pupet@mail.ru

Ресми сайт: http://www.teatrkukol-kst.kz

Әлеуметтік желілер: