СЫБАЙЛАС ЖЕМҚОРЛЫҚҚА ҚАРСЫ ЖАДЫНАМА
"Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы" Қазақстан Республикасы Заңының 22-бабына сәйкес, сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимылды өз құзыреті шегінде барлық мемлекеттік органдар, ұйымдар, квазимемлекеттік сектор субъектілері мен лауазымды адамдар жүргізуге міндетті.
"Қазақстан Республикасында қылмысқа және сыбайлас жемқорлыққа қарсы күресті күшейту және құқық қорғау қызметін одан әрі жетілдіру жөніндегі қосымша шаралар туралы" Қазақстан Республикасы Президентінің 2009 жылғы 22 сәуірдегі № 793 Жарлығымен Мемлекеттік органдардың, мемлекеттік ұйымдар мен мемлекеттің қатысу үлесі бар ұйымдардың басшыларына сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл бойынша тікелей міндет жүктеліп, ол үшін дербес жауапкершілік белгіленді.
Қазақстан Республикасының "Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы" Заңына сәйкес сыбайлас жемқорлық ұғымын ресми түсіндіру былайша жазылады:
Сыбайлас жемқорлық - жауапты мемлекеттік лауазымды атқаратын адамдардың, мемлекеттік функцияларды орындауға уәкілеттік берілген адамдардың, мемлекеттік функцияларды орындауға уәкілеттік берілген адамдарға теңестірілген адамдардың, лауазымды адамдардың өздерінің лауазымдық (қызметтік) өкілеттіктерін және соған байланысты мүмкіндіктерін жеке өзі немесе делдалдар арқылы мүліктік (мүліктік емес) игіліктер мен артықшылықтар алу немесе табу мақсатында заңсыз пайдалануы өзіне немесе үшінші тұлғаларға, сондай-ақ артықшылықтар мен артықшылықтар беру арқылы осы адамдарға пара беру.
Сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылық − бұл үшін заңда әкімшілік немесе қылмыстық жауаптылық белгіленген, сыбайлас жемқорлық белгілері бар құқыққа қайшы, кінәлі түрдегі іс-әрекет (әрекет немесе әрекетсіздік).
Егер сізге пара ұсынылса немесе пара сұрасаңыз!
Парақорлық-сыбайлас жемқорлықтың ең тән, қауіпті және кең таралған көрінісі.
Қазақстан Республикасының Қылмыстық кодексі парамен байланысты қылмыстың үш түрін қарастырады:
— пара алу (366 бап);
— пара беру (367 бап);
— парақорлыққа делдал болу (368-б.).
Егер сөз пара туралы болса, бұл дегеніміз пара алатын (пара алушы) және оны беретін (пара беруші) адам бар деген сөз.
Пара алу кезінде делдалдық болуы мүмкін.
Пара алу − ең қауіпті лауазымдық қылмыстардың бірі, әсіресе егер оны адамдар тобы жасаса немесе бопсалаумен бірге жүрсе, ол лауазымды адамның жеке өзі немесе делдал арқылы заңды немесе заңсыз әрекеттері (әрекетсіздігі) үшін материалдық құндылықтарды, мүліктік артықшылықтар мен артықшылықтарды алудан тұрады.
Пара беру-лауазымды адамды заңды немесе заңсыз әрекеттер (әрекетсіздік) жасауға көндіруге, не берушінің пайдасына, оның ішінде жалпы қамқорлығы немесе қызмет бабында бетімен кетушілік үшін қандай да бір артықшылықтар беруге, алуға бағытталған қылмыс.
Парақорлыққа делдал болу- пара алушыға пара берушіге олардың арасында пара беру туралы келісімге қол жеткізуге немесе оны іске асыруға ықпал ету.
"Шолақашы ауылдық округі әкімінің аппараты" ММ