|
2026 жылғы 7 сәуірде Қостанай облысы тұрғындарымен өткен кездесуде айтылған сұрақтар мен жауаптар |
||
|
|
Вопрос |
Ответ |
|
1 |
Егер 328.00 нысаны жүйемен қабылданғанымен, бірақ таратылмаған болса, сондай-ақ төлем жүргізілгенімен, жеке шотта көрсетілмесе, қандай әрекеттерді орындау қажет? |
Егер 328.00 нысанының мәртебесі «Қабылданды» болса және жанама салықтардың төленгені туралы растау хабарламасы бар болса, онда салық төлеуші тарапынан ешқандай әрекет жасау талап етілмейді. |
|
2 |
Ақпан айы үшін 328.00 нысаны екі рет таратылып, кейін кері қайтарылып, одан соң қайта ұсынылған жағдайда әрекет ету тәртібі қандай? |
Көрсетілген БСН бойынша ақпан айына 328.00 СЕН нысаны ескі де, жаңа да Салық төлеушінің кабинетінде тапсырылған. Бұл ретте, жаңа кабинетте тапсырылған барлық нысандар кері қайтарылып, сторнирленген. Ал ескі кабинетте тапсырылған нысандар жеке шоттарға таратылған. |
|
3 |
Ауыл шаруашылығы шикізатын қайта өңдеу нәтижесінде алынған өнім бойынша есепке жатқызылатын ҚҚС-ты түзету тәртібін Қазақстан Республикасының Салық кодексі 484-бабының 2-тармағының 7) тармақшасына және 5-тармағына сәйкес түсіндіруді, сондай-ақ аталған түзетудің осындай өнімді экспорттау кезінде қолданылатынын не қолданылмайтынын нақтылауды сұраймыз. |
Бұрын ауыл шаруашылығы өнімін өндірушілер (АШӨӨ) ҚҚС бойынша есепке жатқызылатын соманы шығындарды растамай-ақ 70%-ға дейін ұлғайтып, нәтижесінде ҚҚС-тың тек 30%-ын ғана іс жүзінде төлейтін (Қазақстан Республикасының Салық кодексі 411-бап). Бұл, іс жүзінде, сатып алушылар төлейтін ҚҚС есебінен ауыл шаруашылығы өндірушілерін жасырын субсидиялау болып табылады.Алайда делдал-экспорттаушылар (олардың бір бөлігі өндірушілермен тікелей немесе жанама түрде аффилиирленген) ҚҚС-ты толық көлемде есепке жатқызған, бұл төленбеген ҚҚС-ты қайтару немесе ҚҚС-ты толық төлемеу түріндегі теңгерімсіздікке әкеледі (экспортталған тауарлар бойынша есепке жатқызылған ҚҚС басқа операциялар бойынша есептелген ҚҚС-ты «жұтып қояды»).Анықтама үшін: 2025 жылы АӨК саласындағы 406 экспорттаушы 280,2 млрд теңге сомасына ҚҚС қайтаруды талап еткен, оның ішінде 119,3 млрд теңгесі (43%) қайтаруға расталған.Осыған байланысты жаңа Салық кодексімен қосымша есепке жатқызу мөлшері ұлғайтылды, алайда ауыл шаруашылығы өнімін экспорттау кезінде ҚҚС бойынша есепке жатқызылатын сома 80%-ға азайтылатын норма енгізілді (Қазақстан Республикасының Салық кодексі 484, 490-баптар). Бұл норма ауыл шаруашылығы өнімін экспорттауға байланысты барлық операцияларға қолданылады және ҚҚС қайтару туралы талаптың болуына тәуелді емес. Сонымен қатар, Қазақстан Республикасы аумағында өткізілетін өнімдерге ҚҚС салуға әсер етпейді.Сонымен бірге, «Агроөнеркәсіптік кешенді және ауылдық аумақтарды дамытуды мемлекеттік реттеу туралы» Заңға сәйкес ауыл шаруашылығы өнімдеріне мыналар жатады:
|
|
4 |
Салық кодексінің 484 және 490-баптарының нормаларын қолдану тәртібін, атап айтқанда ауыл шаруашылығы өнімдерін экспорттау кезінде есепке жатқызылатын қосылған құн салығының (ҚҚС) сомасын 80%-ға азайту бөлігінде түсіндіріп беруіңізді сұраймыз.Сондай-ақ, аталған шараның енгізілу себептерін және оның экспорттаушылардың салық жүктемесіне қалай әсер ететінін түсіндіріп беруіңізді сұраймыз.
|
Бұрын ауыл шаруашылығы өнімдерін өндірушілер (АШӨӨ) шығындарсыз ҚҚС бойынша есепке жатқызылатын соманы 70%-ға дейін ұлғайтып, нәтижесінде ҚҚС-тың тек 30%-ын ғана нақты төлейтін (Салық кодексінің 411-бабы). Іс жүзінде бұл сатып алушылар төлеген ҚҚС есебінен ауыл шаруашылығы өндірушілерін жасырын субсидиялау болып табылды. Алайда делдал-экспорттаушылар (олардың бір бөлігі өндірушілермен тікелей немесе жанама түрде аффилиирленген) ҚҚС-ты толық көлемде есепке жатқызды, бұл төленбеген ҚҚС-ты қайтару немесе ҚҚС-тың толық төленбеуі түріндегі теңгерімсіздікке алып келді (экспортталған тауарлар бойынша есепке жатқызылған ҚҚС басқа операциялар бойынша есептелген ҚҚС-ты «жұтып қояды»). Анықтама ретінде: 2025 жылы АӨК саласындағы 406 экспорттаушы ҚҚС-ты қайтаруға 280,2 млрд теңге сомасында талап қойған, оның ішінде 119,3 млрд теңге (43%) қайтаруға расталған. Жоғарыда айтылғандарды ескере отырып, жаңа Салық кодексімен қосымша есепке алу мөлшері ұлғайтылды, алайда ауыл шаруашылығы өнімдерін экспорттау кезінде ҚҚС бойынша есепке жатқызылатын сома 80%-ға азайтылатын норма енгізілді (Салық кодексінің 484, 490-баптары). Аталған норма ауыл шаруашылығы өнімдерінің барлық экспорттық операцияларына қолданылады және ҚҚС-ты қайтару туралы талаптың болуына тәуелді емес. Бұл ретте Қазақстан Республикасы аумағында өткізілетін тауарларға ҚҚС салуға әсер етпейді. Сонымен қатар, «Агроөнеркәсіптік кешенді және ауылдық аумақтарды дамытуды мемлекеттік реттеу туралы» Заңға сәйкес ауыл шаруашылығы өнімдеріне мыналар жатады: • өсімдік шаруашылығы мен мал шаруашылығының шикізаты мен өнімі; • ара шаруашылығы және аквакультура өнімдері; • ауыл шаруашылығы шикізатын бастапқы өңдеу нәтижесінде алынған өнім. Осылайша, толық өңделген өнім, оның ішінде ұн, ауыл шаруашылығы өніміне жатпайды және мұндай тауарларды экспорттау кезінде ҚҚС-ты есепке жатқызу сомасын 80%-ға азайту қолданылмайды. Қосымша атап өтеміз, салықтық есеп бухгалтерлік есепке және ҚЕХС-қа негізделеді. ҚЕХС-2 стандартына сәйкес қорларды сатып алуға жұмсалатын шығындарға, өзге де шығындармен қатар, кейіннен салық органдары өтейтін салықтарды қоспағанда, салықтар да енгізіледі. Осылайша, салық төлеуші түзету сомасын корпоративтік табыс салығы бойынша шегерімдерге өзіндік құн құрамында жатқызады. |
|
5 |
Жалпыға бірдей белгіленген салық салу режимін қолданатын ЖШС-нің арнайы салық режимін (СНР) қолданатын кафеден қызметтерді сатып алған кезде шығыстарды есепке алу тәртібі қандай және мұндай шығыстарды шегерімдерге жатқызуға жол беріле ме?
|
Қазақстан Республикасының Салық кодексінің 257-бабының 1-тармағына сәйкес (бұдан әрі – Салық кодексі), салық төлеушінің табыс алуға бағытталған қызметті жүзеге асыруға байланысты шығыстары осы баптың, 258 – 273-баптардың, сондай-ақ Салық кодексінің 27 – 31-тарауларының ережелері ескеріле отырып, салық салынатын табысты айқындау кезінде шегерімге жатады, Салық кодексіне сәйкес шегерімге жатпайтын шығындарды қоспағанда. Салық кодексінің 257-бабының 4-тармағына сәйкес, шегерімдер салық төлеуші тарапынан нақты жұмсалған шығыстар бойынша, мұндай шығыстардың табыс алуға бағытталған қызметпен байланысты екенін растайтын құжаттар болған кезде жүргізіледі. Салық кодексінің 257-бабы 5-тармағының бірінші абзацына сәйкес, егер осы бапта, 258 – 273-баптарда және 27 – 31-тарауларда өзгеше белгіленбесе, Салық кодексінің 5-бөлімі мақсаттары үшін шығыстарды тану, оның ішінде оларды тану күні, ХҚЕС-қа және (немесе) Қазақстан Республикасының бухгалтерлік есеп және қаржылық есептілік туралы заңнамасының талаптарына сәйкес жүзеге асырылады. Салық кодексінің 286-бабының 16) тармақшасына сәйкес, жеңілдетілген декларация негізіндегі арнайы салық режимін қолданатын тұлғалардан тауарларды, жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді сатып алу бойынша салық төлеушінің шығыстары, мұндай тауарларды, жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді алған күнге шегерімге жатпайды. Тауарларды алу күні деп растайтын құжаттар негізінде тауарларды сатып алушыға нақты беру күні танылады. Жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді алу күні деп орындалған жұмыстар, көрсетілген қызметтер актісіне немесе жұмыстардың орындалғанын, қызметтердің көрсетілгенін растайтын өзге де құжатқа қол қойылған күн танылады. Осылайша, ЖШС-нің жеңілдетілген декларация негізіндегі арнайы салық режимін қолданатын тұлғалардан тауарларды, жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді сатып алу бойынша шығыстары, оларды алған күнге Салық кодексінің 16-бөлімінің нормаларын ескере отырып, шегерімге жатқызуға жатпайды. |
|
6 |
Бірыңғай электрондық тауарға ілеспе құжатты (еТТН) енгізу жоспарланып отыр ма, әлде ТТН-мен мәліметтердің қайталануын ескере отырып, салықтық әкімшілендірудің негізгі құжаты ретінде СНТ пайдаланыла ма?
|
Бұған дейін, 2022 жылы, Атамекен Ұлттық кәсіпкерлер палатасы қатысуымен бизнес мәселелерін қарау жөніндегі ведомствоаралық кеңесте Комитет электрондық тауар-көлік жүкқұжаттарын (е-ТТН) жою және жетіспейтін деректемелерді СНТ-ға көшіру мәселесін көтерген болатын.Талқылау қорытындысы бойынша бизнес өкілдері, сондай-ақ Атамекен Ұлттық кәсіпкерлер палатасы аталған өзгерістерді іске асыруға қарсы позиция білдірді.Осылайша, қазіргі уақытта салықтық әкімшілендіру шеңберінде СНТ негізгі бастапқы бухгалтерлік құжат болып табылады. Оны рәсімдеу ЕАЭО шеңберінде тауарларды әкелу және әкету кезінде, сондай-ақ Қазақстан Республикасы аумағында СНТ ресімдеу қағидаларымен бекітілген Тізбеге енгізілген тауарлар бойынша айналым кезінде міндетті болып табылады. |
|
7 |
Жеңілдетілген декларация негізіндегі арнайы салық режимін қолданатын жеке кәсіпкерлерге жалдамалы жұмыскерлер болмаған жағдайда 200.00 нысанын тапсыру қажет пе? |
Егер жеңілдетілген декларация негізіндегі арнайы салық режимін қолданатын жеке кәсіпкерде жұмыскерлер болмаса, онда 200.00 нысаны ұсынылмайды. Егер ЖШС жеңілдетілген декларация негізіндегі арнайы салық режимін қолданса, онда жалдамалы жұмыскерлер болмаған жағдайда да заңды тұлғаның басшысы үшін 200.00 нысанын ұсыну қажет. |
|
8 |
Басқа жұмыскерлер болмаған жағдайда заңды тұлға (ЖШС) басшысына қатысты 200.00 нысанын ұсынуға міндетті ме? |
Жеңілдетілген декларация негізіндегі арнайы салық режимін қолданатын жеке кәсіпкерде жұмыскерлер болмаса, 200.00 нысаны ұсынылмайды.Ал жеңілдетілген декларация негізіндегі арнайы салық режимін қолданатын ЖШС-де жалдамалы жұмыскерлер болмаған жағдайда да, заңды тұлғаның басшысы үшін 200.00 нысанын ұсыну қажет. |
|
9 |
Табысты алған сәттегі тұлғаның мәртебесіне (жеке кәсіпкер немесе жеке тұлға) байланысты салық режимін айқындау және табыстарды декларациялау тәртібі қандай?
|
Жаңа Салық кодексімен келесі арнайы салық режимдері (бұдан әрі – СНР) көзделген: 1. өзін-өзі жұмыспен қамтығандар үшін; 2. жеңілдетілген декларация негізінде; 3. шаруа немесе фермер қожалықтары үшін. Төменде көрсетілген шарттарға сәйкес салық төлеуші келесі режимдерді қолдануға құқылы: Өзін-өзі жұмыспен қамтығандарға арналған СНР · жеке кәсіпкер болып табылмайды; · қызметінде жалдамалы жұмыскерлердің еңбегін пайдаланбайды; · Қазақстан Республикасы Үкіметінің қаулысымен рұқсат етілген қызмет түрлерін жүзеге асырады; · күнтізбелік айдағы табысы 300 айлық есептік көрсеткіштен аспайды (2026 жылы – 1,3 млн теңге). Жеңілдетілген декларация негізіндегі СНР 1. жылдық табысы 600 мың айлық есептік көрсеткіштен аспайды (2026 жылы – 2,5 млрд теңге); 2. қызмет түрлері осы режимді қолдануға тыйым салынған қызмет түрлері тізбесіне енгізілмеген (Қазақстан Республикасы Үкіметінің қаулысымен айқындалады). Шаруа немесе фермер қожалықтарына арналған СНР Табыстарды декларациялау тәртібі
|
|
10 |
Фискалдық чек қалыптастырылмаған жағдайда жеке тұлғаның табыстары қандай тәртіппен декларацияланады?
|
Есепті жылы кәсіпкерлік қызметтен алынған табыстарды қоспағанда, жеке тұлғаның өзі дербес салық салуға жататын табыс алған жағдайда, ол табыстар мен мүлік туралы декларацияны ұсынуға міндетті. Табыстар мен мүлік туралы декларация есепті жылдан кейінгі жылдың 15 қыркүйегінен кешіктірмей ұсынылуы тиіс. Күнтізбелік жылдың қорытындылары бойынша жеке тұлғаның өзі дербес салық салуға жататын табысынан есептелген жеке табыс салығын төлеу декларацияны ұсыну мерзімі аяқталғаннан кейін күнтізбелік он күннен кешіктірмей, яғни есепті жылдан кейінгі жылдың 25 қыркүйегінен кешіктірмей жүргізіледі.
|
|
11 |
«Таза парақтан» камеральдық бақылау бойынша аталған норма кімдерге қатысты қолданылатын болады?
|
Үкіметтің макроэкономикалық тұрақтылықты қамтамасыз ету және бизнеске түсетін жүктемені азайтуға бағытталған шешімдері шеңберінде Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің Мемлекеттік кірістер комитеті 2026 жылғы 1 қаңтардан бастап микро және шағын кәсіпкерлікке қатысты салықтық әкімшілендіру тәсілдерін қайта қарады. Өзгерістер камеральдық бақылауға, салықтық тексерулерге, әкімшілік жауапкершілікке, талап-арыз жұмыстарына, сондай-ақ айыппұлдар мен өсімпұлдарды есептен шығару шараларына қатысты. Камеральдық бақылау Бұл ретте, қолдау шаралары келесі жағдайларға қолданылмайды және камеральдық бақылау сақталады: · бейрезиденттердің табыстарына салық салу мәселелері бойынша; · 2025 жылғы 17 желтоқсаннан кейін салықтық есептілік ұсынылған немесе кері қайтарылған жағдайда; · салық төлеуші камеральдық бақылауды талап ететін өтініштер және (немесе) талаптар берген кезде; · ҚҚС қайтару бойынша мемлекеттік қызмет шеңберінде қызмет алушының жеткізушілеріне қатысты. Аталған жағдайларда камеральдық бақылау жалпы тәртіппен жүргізіледі. Жалпы алғанда, қабылданған шешімдер әкімшілік жүктемені төмендетуге, өткен кезеңдер бойынша мәселелерді реттеуге және бизнес үшін неғұрлым тұрақты жұмыс жағдайларын қамтамасыз етуге мүмкіндік береді.
|
|
12 |
Ақпараттық жүйелерде салық міндеттемелерін уақтылы орындауға кедергі келтіретін техникалық ақаулар туындаған жағдайда, салық төлеушілерді жауапкершілікке тартуды болдырмайтын тетіктер көзделген бе?
|
Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің Мемлекеттік кірістер комитеті салық төлеушілердің әрекеттеріне тәуелсіз техникалық ақаулар туындаған жағдайда, олардың жағымсыз салдарға ұшырамау қағидатын ұстанады. Ақпараттық жүйелердің дұрыс жұмыс істемеуі фактілері расталған кезде: · жауапкершілікке тарту мәселелерін қарау барысында объективті мән-жайлар ескеріледі; · кінәнің болмауы жағдайында жауапкершіліктен босатуды көздейтін заңнама нормалары қолданылады; · қажет болған жағдайда міндеттемелерді орындау мерзімдері ұзартылады. Сонымен қатар, Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің Мемлекеттік кірістер комитеті ақпараттық жүйелердің тұрақтылығын арттыру және салық төлеушілермен өзара іс-қимылдың резервтік тетіктерін енгізу бойынша жұмысты жалғастыруда.
|
|
13 |
Электрондық жүйелердің жұмысында неге жиі ақаулар орын алады?
|
2025–2026 жылдары Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің Мемлекеттік кірістер комитеті тарапынан ауқымды цифрлық трансформация жүргізіліп, ақпараттық жүйелердің жаңа архитектурасына көшу жүзеге асырылуда.Қазіргі уақытта 10 жылдан астам бұрын (2000–2018 жылдары) әзірленген ескірген ақпараттық жүйелерді, мысалы, «Жергілікті жүйелердің орталық торабы» (ЦУЛС) және «Салық төлеушінің кабинеті» жүйелерін жаңа платформаға — ИСНА-ға (Салықтық әкімшілендірудің интеграцияланған жүйесі) кезең-кезеңімен ауыстыру жүргізілуде.Нәтижесінде бұрын қолданылған 14 ақпараттық жүйенің орнына 5 негізгі жүйеден тұратын жаңа архитектура қалыптастырылды: SDF, ИСНА, СУР, ЭСФ және «Кеден».Жүйелер арасында көшу және ауысу деректерді көшіру бойынша техникалық жұмыстар жүргізумен және жекелеген сервистерді уақытша өшірумен қатар жүреді. |
|
14 |
Белгілі бір заңды тұлғаның, жеке кәсіпкердің немесе жеке практикамен айналысатын тұлғаның тіркелуін қандай электрондық сервистер арқылы тексеруге болады? |
Салық төлеуші ретінде тіркелуі туралы мәліметтерді (заңды тұлға, жеке кәсіпкер, сондай-ақ жеке практикамен айналысатын тұлға) Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің Мемлекеттік кірістер комитеті ресми интернет-ресурсында (www.kgd.gov.kz) «Электрондық сервистер» / «Бизнеске көмек» / «Салық төлеушілерді іздеу» бөлімінде тексеруге болады. |
|
15 |
Жаңа Салық кодексімен ЭСФ-ті автоматтандырылған тәртіппен жазып беру енгізіледі. Мұндай бақылау қандай салық төлеушілерге қатысты жүргізілетін болады? |
Автоматтандырылған бақылау барлық салық төлеушілерге қолданылмайды.Мұндай бақылау тауарларды өткізу, жұмыстарды орындау және қызметтерді көрсету бойынша айналымның нақты жүзеге асырылғанын растау туралы хабарламаны ЭСФ-ті кері қайтарып алу арқылы орындаған тәуекел деңгейі жоғары салық төлеушілерге қатысты жүргізіледі.ЭШФ-ті өз бетінше кері қайтарып алған (мысалы, қате жазылған немесе өзге де негіздер бойынша) салық төлеушілерге қатысты автоматтандырылған бақылау жүргізілмейді.
|
|
16 |
Өзін-өзі жұмыспен қамтығандар үшін қалай және қандай төлемдер жүргізіледі? Ал жеңілдетілген режим бойынша салықтар, төлемдер және есептілік бұрынғыдай қала ма?
|
Өзін-өзі жұмыспен қамтығандар табысынан 4% мөлшерінде әлеуметтік төлемдерді Қазақстан Республикасының Әлеуметтік кодексіне және міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру туралы заңға сәйкес төлейді. Жеңілдетілген декларация негізіндегі арнайы салық режимін қолданатын салық төлеушілер үшін салық мөлшерлемесі (КТС/ЖТС) 4% болып белгіленген, бұл ретте мәслихаттарға аталған мөлшерлемені 50%-ға дейін төмендету немесе арттыру құқығы берілген.Төлем мерзімдері өзгермеген, есептілік 910.00 нысаны бойынша ұсынылады.
|
|
17 |
ҚҚС төлеуші болып табылатын, қазіргі уақытта жеңілдетілген режимді қолданатындар қалай әрекет етуі тиіс?
|
2026 жылдан бастап жеңілдетілген декларация негізіндегі арнайы салық режимін қолданатын жеке кәсіпкерлер ҚҚС төлеуші бола алмайды. Сондықтан, егер сіз жеңілдетілген декларация негізіндегі СНР-ға өтуді жоспарласаңыз, бірінші ЭСФ жазып бергенге дейін қаңтардың алғашқы күндерінде қолданылатын салық режимі туралы хабарламаны және ҚҚС бойынша тарату (ликвидациялық) декларациясын тапсыру қажет. |
|
18 |
Көлік құралына салық есептелмеген жағдайда қайда жүгінуге болады? |
Есептелген салық сомалары туралы ақпарат екінші деңгейдегі банктердің мобильді қосымшаларын пайдаланушыларға PUSH-хабарламалар түрінде жолданады. Салық сомасы туралы ақпарат portal.kgd.gov.kz веб-порталындағы «Жеке тұлғаларға арналған алдағы төлемдер» сервисінде, сондай-ақ екінші деңгейдегі банктердің мобильді қосымшаларында және E-Salyq Azamat мобильді қосымшасында орналастырылады.Көлік құралдарына салықты есептеу салық заңнамасында белгіленген мөлшерлемелерге сәйкес дербес түрде жүзеге асырылады. Салықты portal.kgd.gov.kz веб-порталындағы калькулятор көмегімен есептеуге болады.
|
|
19 |
Жаңа Салық кодексінде салықтық әкімшілендіру бөлігінде бизнес үшін қандай жақсартулар көзделген?
|
СНР (Арнайы салық режимдері) СНР-дың үш түрі:
Өзін-өзі жұмыспен қамтығандарға арналған СНР ЖТС төлеуден босатылады, тек өздері үшін табыстың 4%-ы мөлшерінде әлеуметтік төлемдер төлейді (МЗЖЖ – 1%, МЗЖ – 1%, ӘО – 1%, МӘМС – 1%). Жеңілдетілген декларация негізіндегі СНР
Салық мөлшерлемесі (ЖТС/КТС) – 4% (мәслихаттардың 50%-ға дейін төмендету немесе арттыру құқығымен). Шаруа (фермер) қожалықтарына арналған СНР КТС (корпоративтік табыс салығы) Әлеуметтік сала ұйымдары үшін (медициналық, білім беру және т.б.) – 2026 жылы 5%, 2027 жылдан бастап – 10%. Инвестициялық салықтық преференциялар бойынша:
КТС бойынша аванстық төлемдер шегі 325 000 АЕК-тен 600 000 АЕК-ке дейін ұлғайтылды. ҚҚС ЭСФ, ГТД және бейрезидент үшін төленген ҚҚС негізінде декларацияны алдын ала толтыру енгізіледі. ЖТС Зейнетақы жинақтары бойынша ЖТС-тан босату. Әлеуметтік салық Мөлшерлеме 6% болып белгіленді (қазіргі 11%-дың орнына). Қор нарығын дамыту шаралары Биржалар тізіміндегі бағалы қағаздар бойынша дивидендтерді салықтан босату сақталды. Инвесторларға арналған ынталандырулар
Әлеуметтік мәселелер БЖЗҚ-дан төлемдер ЖТС-тан босатылады (кейбір жағдайларды қоспағанда).
Әкімшілендіру бөлігіндегі өзгерістер
Қарызды өндіріп алу:
1500 АЕК-ке дейін берешек бойынша кепілсіз кейінге қалдыру/бөліп төлеу мүмкіндігі бар. Салық төлеушілерді тәуекел дәрежесі бойынша санаттарға бөлу жойылды. ҚҚС қайтарудың жеңілдетілген тәртібі енгізілді (егер 0% айналым ≥50%). Салықтық тексерулер
|
|
20 |
Жаңа Салық кодексінде жалпыға бірдей декларациялау бөлігінде қандай тәсіл көзделген?
|
Жалпыға бірдей декларациялау тәсілін қайта қарауға байланысты, 1–3 кезеңдерге кірмеген 4-кезең тұлғаларын активтер мен міндеттемелер туралы «кіру» декларациясын (ФНО 270.00) тапсырудан босату туралы шешім қабылданды (шетелде активтері, мүлкі және банктік шоттары бар тұлғаларды қоспағанда) (2025 жылғы 15 шілдедегі ҚР Заңы). Осылайша, 2025 жылғы 1 қаңтардан бастап бұрын жалпыға бірдей декларациялаудың 4-кезеңіне жатқызылған азаматтардың қалған санаты (зейнеткерлер, жеке сектор қызметкерлері, студенттер, үй шаруасындағы адамдар және т.б.) міндетті декларациялаудан босатылды. Ұқсас нормалар жаңа Салық кодексінде де көзделген. Активтер мен міндеттемелер туралы декларацияны (ФНО 250.00) келесі тұлғалар ұсынады: · шетелде мүлкі бар кәмелетке толған ҚР резиденттері; · сайланбалы, мемлекеттік және оларға теңестірілген лауазымдарға кандидаттар; · банктердің, бағалы қағаздар нарығының, сақтандыру ұйымдарының ірі қатысушысы болуға ниетті тұлғалар. Табыстар мен мүлік туралы декларацияны (ФНО 270.00) келесі тұлғалар ұсынады: · мемлекеттік қызметшілер және оларға теңестірілген тұлғалар (оның ішінде квазимемлекеттік сектор басшылары мен құрылтайшылары) және олардың жұбайлары; · банктердің, бағалы қағаздар нарығының, сақтандыру ұйымдарының ірі қатысушылары және олардың жұбайлары; · коммерциялық ұйымдардың басшылары, құрылтайшылары (қатысушылары) (акционерлік қоғамдарда дауыс беретін акциялардың 10%-дан астам үлесі бар) және олардың жұбайлары; · жеке практикамен айналысатын тұлғалар; · шетелде мүлкі бар тұлғалар; · жеке кәсіпкерлік табысты қоспағанда, өз бетінше салық салынатын табыс алған тұлғалар; · шетелдік банктерде 1000 АЕК-тен асатын қаражаты бар тұлғалар; · ҚР-да және оның шегінен тыс жалпы құны 20 000 АЕК-тен асатын мүлік сатып алған тұлғалар; · ҚР-дан тыс табыстарды қоса алғанда, 8500 АЕК-тен асатын табыс алған тұлғалар (төлем көзінен салық салынатын еңбек табысын қоспағанда); · дивидендтер түрінде, оның ішінде ҚР-дан тыс алынған, 230 000 АЕК-тен асатын табыс алған тұлғалар.
|
|
21 |
Егер маған жиі ақша аударылса, бұл тексеріле ме?
|
Мобильді аударымдарды бақылау критерийлері: бір жеке тұлғаның кәсіпкерлік қызметке арналмаған банктік шотына (шоттарына) қатарынан үш күнтізбелік айдың әрқайсысында 100 және одан да көп әртүрлі тұлғалардан ақша қаражатының түсуі, сондай-ақ көрсетілген кезеңдегі жалпы түсім сомасы ең төменгі жалақының (МЗП) 12 еселенген мөлшерінен асуы (бұдан әрі – критерий) (МЗП = 85 000 теңге, 12 МЗП = 1 020 000 теңге). Аталған критерий Қазақстан Республикасы Қаржы министрінің 2025 жылғы 12 қарашадағы № 698 бұйрығымен бекітілген. Екінші деңгейлі банктердің мәліметтерді ұсынуы Бұйрыққа сәйкес, банктер жеке тұлғалардың банктік шоттарында кәсіпкерлік қызметтен табыс алу белгілері бар операциялар анықталған кезде мәліметтерді тоқсан сайын, есепті кезеңнен кейінгі айдың 15-інен кешіктірмей ұсынады. Осылайша, белгіленген критерийлер бойынша екінші деңгейлі банктерден алғашқы мәліметтер ағымдағы жылдың бірінші тоқсанының қорытындысы бойынша 15 сәуірге дейін салық органдарына түседі. Салық органдарының әрекеттері Камералдық бақылау нәтижелері бойынша салық төлеушіге анықталған сәйкессіздіктер туралы хабарлама жіберіледі. Бұл хабарламаны орындау мерзімі — тапсырылған күннен кейінгі күннен бастап 30 жұмыс күні. Хабарламаны орындау деп мыналар танылады: Шығыс операцияларын тоқтату Шығыс операцияларын тоқтату тек камералдық бақылау нәтижесінде жіберілген хабарлама орындалмаған жағдайда ғана, Қазақстан Республикасының Салық кодексінде көзделген тәртіппен және негіздер бойынша жүзеге асырылады.
|
|
22 |
493.00 нысанын толтырудың, әсіресе жүк тасымалдаумен айналысатын субъектілер үшін күрделілігін ескере отырып, оған өзгерістер енгізу жоспарлануда ма? |
493.00 нысанына өзгерістер енгізу жоспарлануда. |
|
23 |
Коммуналдық ұйымдар үшін 493.00 нысанын 1-тоқсан бойынша ұсыну тәртібі қандай, егер оны тапсыру мерзімі 10 сәуірге дейін белгіленген болса, ал наурыз айы үшін шот-фактуралар 20 сәуірге дейін рәсімделуі мүмкін болса?
|
Мәліметтерді ұсыну мерзімін есепті тоқсаннан кейінгі айдың 10-ынан кешіктірмей белгілеу Қазақстан Республикасының Салық кодексі нормаларында көзделген. 493.00 салық есептілігі нысаны әкімшілендіру мақсаттарына арналған және электрондық шот-фактураларды жазып беру мерзімдеріне байланыстырылмаған. Осыған байланысты, 493.00 нысаны есепті кезең үшін электрондық шот-фактуралардың рәсімделу күніне қарамастан, Қазақстан Республикасының салық заңнамасында белгіленген мерзімдерде ұсынылуға жатады.Бұл ретте, есептілікті ұсыну мерзімін өзгерту мәселесі заңнамалық реттеу саласына жатады және тек Қазақстан Республикасының салық заңнамасына белгіленген тәртіппен тиісті өзгерістер мен толықтырулар енгізу арқылы ғана жүзеге асырылуы мүмкін.Өтініште көрсетілген ұсыныстар назарға алынады және салық заңнамасын жетілдіру мәселелерін пысықтау барысында уәкілетті органмен қаралуы мүмкін.Салықтық әкімшілендіру сапасын арттыруға қызығушылық танытып, өз ұстанымыңызды білдіргеніңіз үшін алғыс білдіреміз.
|
|
24 |
493.00 нысанымен жұмыс істеу барысында туындайтын техникалық мәселелерді (басқа бағдарламалардан деректерді жүктеу мүмкін еместігі, ЖСН-ның қате жұмыс істеуі, қызметтердің цифрлық кодтарының қабылданбауы, жүйеге деректерді жүктеп шығару мүмкіндігінің болмауы) жою үшін қандай шаралар қабылдау жоспарлануда? |
Егер техникалық қателер орын алса, «Салық төлеушінің кабинеті» сайты арқылы қолдау қызметіне жүгіну ұсынылады. Өз тарапынан ҚР ҚМ Мемлекеттік кірістер комитеті туындайтын мәселелерді шешуге жәрдем көрсетуге дайын.Бұл ретте, республика бойынша жаппай ақаулар немесе жүйелік қателер тіркелмегенін атап өткен жөн. Қазіргі уақытта 493.00 нысанын 4 мыңнан астам салық төлеуші ұсынды. |
|
25 |
Қолданыстағы нормалар арасындағы қайшылықтарды ескере отырып, заңнаманы (Салық кодексін, мемлекеттік сатып алу туралы заңды және бухгалтерлік есеп туралы заңды) сәйкестендіру жоспарлануда ма? |
Заңнама нормаларын сәйкестендіру қажеттілігі Салық кодексі мен мемлекеттік сатып алу туралы заңнама арасындағы қайшылықтарға байланысты туындап отыр.Атап айтқанда, Салық кодексінде арнайы салық режимдерін қолданатын салық төлеушілерден тауарларды, жұмыстарды және қызметтерді сатып алу кезінде шығыстарды шегерімге жатқызуға шектеулер белгіленген, алайда мемлекеттік сатып алу туралы заңнамада тапсырыс берушілерге мұндай жеткізушілердің қатысуын шектеу немесе олардың өтінімдерін осы негіз бойынша қабылдамау мүмкіндігі көзделмеген. Осындай мәселелер «Самұрық-Қазына» АҚ-ның және оның тобына кіретін, сатып алуды өздерінің корпоративтік қағидалары негізінде жүзеге асыратын ұйымдардың қызметінде де туындайды.Бұл ретте Салық кодексіне өзгерістер енгізу жоспарланбаған.Сонымен қатар, қазіргі уақытта Салық кодексін енгізу жөніндегі Жобалық офис шеңберінде Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің, Қазақстан Республикасы Өнеркәсіп және құрылыс министрлігінің, Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігінің, сондай-ақ Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігінің Табиғи монополияларды реттеу комитетінің құзыретіне кіретін бағыттар бойынша мемлекеттік сатып алу саласын реттейтін нормативтік құқықтық актілерге тиісті өзгерістер енгізу бойынша жұмыстар жүргізілуде. |
|
26 |
Ақпараттық жүйелерде (оның ішінде зейнетақы қорында және ХҚКО-да) өзін-өзі жұмыспен қамтыған тұлғаның мәртебесі көрінбеген жағдайда, декреттік демалысқа шығу кезінде осы мәртебені растау тәртібі қандай? |
Өзін-өзі жұмыспен қамтығандар үшін арнайы салық режимін Қазақстан Республикасының азаматтары және қандастар болып табылатын (жеке кәсіпкер ретінде тіркелмеген) жеке тұлғалар қолдануға құқылы: 1. жалдамалы қызметкерлердің еңбегін пайдаланбайтын; 2. осы арнайы салық режимін қолдануға рұқсат етілген қызмет түрлерін жүзеге асыратын; 3. күнтізбелік айдағы табысы 300 АЕК-тен (2026 жылы 1,3 млн теңге) аспайтын. Осылайша, жоғарыда көрсетілген талаптарға сәйкес келетін жеке тұлға өзін-өзі жұмыспен қамтығандар үшін арнайы салық режимін қолдануға құқылы. Бұл ретте, жеке тұлға табыс алған және оны «E-Salyq Business» арнайы мобильді қосымшасында көрсеткен айда өзін-өзі жұмыспен қамтыған тұлға ретінде танылады. «E-Salyq Business» мобильді қосымшасында «Анықтамалар» сервисі қолжетімді, ол арқылы осы режим шеңберінде қызметтен алынған табыстар туралы анықтама алуға болады. Сонымен қатар, салық органы Комитеттің интернет-ресурсында арнайы салық режимдерін қолданатын (қолданған) салық төлеушілер (салық агенттері) туралы мәліметтерді, сондай-ақ осындай режимді қолданудың басталу және (немесе) тоқтатылу күндерін көрсете отырып орналастыратын «Қолданылатын салық салу режимі туралы мәліметтер» сервисін іске асырды. Осыған байланысты салық төлеушілер қолданылып отырған режим туралы ақпаратты аталған интернет-ресурстан қарай алады. Қосымша хабарлаймыз, әлеуметтік төлемдер «Азаматтарға арналған үкімет» мемлекеттік корпорациясы» КЕАҚ-на төленеді, ол кейіннен әрбір әлеуметтік төлемді тиісті қорларға (МӘСҚ, БЖЗҚ және т.б.) бөледі.
|