ТАЛДАУ АНЫҚТАМАСЫ

                                                      ТАЛДАУ АНЫҚТАМАСЫ

 

Шымкент қаласы                                                                    «03» маусым 2026 жыл

 

  1. КІРІСПЕ БӨЛІМ

      Шымкент қаласы бойынша Мемлекеттік кірістер департаменті (бұдан әрі – Департамент) басшысының 18.03.2026 жылғы №223 «Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу туралы» бұйрығын орындау мақсатында Департаментте салық және кедендік әкімшілендіру бөлімшелерінің қызметіне қатысты ұйымдастырушылық-басқарушылық қызметте және нормативтік құқықтық актілерде сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізілді.

Талдау анықтамасы Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігі Мемлекеттік кірістер комитетінің бейінді бөлімшелерімен келісілген анықталған сыбайлас жемқорлық тәуекелдері бойынша жасалды. Өткізу мерзімі: 30.03.2026ж. – 10.06.2026ж.

Департамент басшысы – Б.Қарымсақов, жұмыс тобының жетекшісі – Департамент басшысының орынбасары Е.Өзбеков, жұмыс тобының мүшелері: У.Бақтыбаева, Е.Артықбай, Т.Тұрғанбаев, Н.Амиралиев, Ә.Төлен, А.Зеев, Н.Сергазин, Ж.Арынтаев, Ж.Бейсенбаева, Т.Тленшин, С.Нұрхан, А.Таженов, Ұ.Ахметов, Д.Туреханов, А.Сейдегазиев, Б.Омартаев.

 

  1. СИПАТТАМА БӨЛІМІ
  2. Персоналды басқару

Департамент қызметінде ішкі тәуекелдерді талдау кезеңінде персоналды басқару мәселелері бойынша сыбайлас жемқорлық тәуекелдері қарастырылмады.

  1. Мүдделер қақтығысын реттеу

Мүдделер қақтығысын реттеу мәселелері бойынша ішкі тәуекелдерді талдау кезеңінде сыбайлас жемқорлық тәуекелдері қарастырылмады.

  1. Мемлекеттік қызметтер көрсету

Мемлекеттік қызметтер көрсету мәселелері бойынша ішкі тәуекелдерді талдау кезеңінде сыбайлас жемқорлық тәуекелдері қарастырылмады.

  1. Рұқсат беру функцияларын іске асыру

Рұқсат беру функцияларын іске асыру мәселелері бойынша Мемлекеттік кірістер комитетінің бейінді бөлімшелерімен келісілген сыбайлас жемқорлық тәуекелдері қарастырылмады.

  1. Бақылау функцияларын іске асыру

5.1 Сыбайлас жемқорлық тәуекелінің атауы:

«Қағаз түрінде тауарлар тізбесін немесе жазбаша өтінішті ұсынуға байланысты сыбайлас жемқорлық тәуекелі».

Сипаттамасы:

Кеден одағы комиссиясының 2010 жылғы 20 мамырдағы №263 «Тауарларға декларация ретінде көлік (тасымалдау), коммерциялық және (немесе) өзге де құжаттарды пайдалану тәртібі туралы» шешімінің 2-тармағына сәйкес тауарларды декларациялау кезінде декларант немесе кеден өкілі кеден органына жазбаша өтініш немесе тауарлар тізбесін ұсынады.

Сонымен қатар, шешімнің 2-тармағына сәйкес, декларация ретінде пайдаланылатын құжаттардың электрондық нұсқасы ұсынылмайды.

Еуразиялық экономикалық одақ тауарларына қатысты қағаз түрінде тауарлар тізбесін ұсыну:

  • кеден рәсімдері бойынша;
  • жалпы кедендік құны 200 еуродан аспайтын жағдайда;
  • бір сыртқы сауда шарты шеңберінде жүзеге асырылады.

Қағаз түрінде беру үшін сыртқы экономикалық қызметке қатысушы кеден бекетіне келіп, тауарлар туралы мәліметтері бар өтініш пен құжаттарды тапсырады.

Кедендік бақылаудан кейін кеден бекетінің қызметкері журналға мәліметтерді енгізіп, «шығаруға рұқсат» деген белгі қояды.

Осылайша, қағаз түріндегі өтініштерді беру кеден органдары қызметкерлері мен СЭҚ қатысушылары арасында сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтарға жағдай туғызуы мүмкін.

Ұсыныстар:

Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін жою мақсатында:

  1. Кеден одағы комиссиясының №263 шешіміне тауарлар тізбесін электрондық форматта қабылдау процесін енгізу бойынша өзгерістер енгізу;
  2. «Тауарлар тізбесін қабылдау» қызметін электрондық түрде көрсету және КЕДЕН ақпараттық жүйесінде тиісті функционалды әзірлеу.

5.2 Сыбайлас жемқорлық тәуекелінің атауы:

«Камералдық бақылау хабарламаларын өңдеу кезінде “бұзушылық жойылмаған” мәртебесімен тақырыптық тексерулерді тағайындау тәуекелі».

Сипаттамасы:

Салықтық әкімшілендірудің өзекті мәселелерінің бірі – камералдық бақылау нәтижелері бойынша «бұзушылық жойылмаған» мәртебесі бар хабарламалар бойынша тақырыптық тексерулерді тағайындау.

Салық кодексінің 156-бабы 2-тармағы 24) тармақшасына сәйкес тақырыптық тексерулер камералдық бақылау нәтижесінде анықталған бұзушылықтарды растау мақсатында жүргізіледі.

Тексеру басталар алдында мемлекеттік кірістер органы қызметкері салық төлеушіге тыңдау уақыты мен орны туралы хабарлама жібереді және алдын ала шешімді ұсынады.

Әрі қарай АПК талаптарына сәйкес тыңдау рәсімі жүргізіледі.

Шешімдер «Документолог» жүйесі арқылы немесе қағаз түрінде табысталады.

Қағаз түріндегі табыстау:

  • тікелей байланысқа;
  • манипуляцияға;
  • пара алу тәуекелдеріне әкелуі мүмкін.

Кейбір салық төлеушілер жүйеге қосылмаған немесе мекенжай бойынша табылмайды, бұл рәсімнің ашықтығын төмендетеді.

Ұсыныстар:

  1. Мемлекеттік кірістер органдарының шешімдерін Салықтық әкімшілендірудің ақпараттық жүйесі арқылы жіберу;
  2. SMS-хабарлама арқылы автоматты ескерту енгізу.

Бұл:

  • құжаттардың цифрлық тіркелуін қамтамасыз етеді;
  • тең қолжетімділікті арттырады;
  • сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін азайтады.
  1. Ұйымдастырушылық-басқарушылық қызметке қатысты өзге мәселелер

Ұйымдастырушылық-басқарушылық қызметке қатысты өзге мәселелер бойынша сыбайлас жемқорлық тәуекелдері қарастырылмады.

ҚОСЫМША: ТӘУЕКЕЛДЕР КАРТАСЫ

 

Департамент басшысы                                                  Б. Қарымсақов

 

Жұмыс тобы мүшелері:

У.Бақтыбаева
Е.Артықбай
Т.Тұрғанбаев
Н.Амиралиев
Ә.Төлен
С.Нұрхан
Ж.Арынтаев
Ж.Бейсенбаева
Т.Тленшин
Н.Сергазин

 

Дата публикации
17 июня 2026