«Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы» Қазақстан Республикасының Заңы

     Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл.

     Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл Қазақстан Республикасы мемлекеттік саясатының басым бағыттарының бірі болып табылады және мемлекеттік органдар қызметінің ажырамас бөлігі саналады. Сыбайлас жемқорлыққа мүлдем төзбеушілікті қалыптастыру мемлекеттік қызметтің заңдылығын, ашықтығы мен тиімділігін қамтамасыз етуге, сондай-ақ азаматтардың мемлекеттік институттарға деген сенімін нығайтуға бағытталған.

     Мемлекеттік қызметшілер сыбайлас жемқорлыққа қарсы заңнама талаптарын қатаң сақтауға, заңдылық, жауапкершілік және әділеттілік қағидаттарын басшылыққа ала отырып, адал әрі бейтарап қызмет етуге міндетті.

     Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимылдың негізгі қағидаттары.

     Мемлекеттік органдардың қызметінде және қызметтік міндеттерді орындау барысында мемлекеттік қызметшілер төмендегі қағидаттарды басшылыққа алады:

• заңның үстемдігі және барлығының заң алдындағы теңдігі;
• мемлекеттік органдар қызметінің ашықтығы мен айқындығы;
• қабылданатын шешімдер үшін дербес жауапкершілік;
• қызметтік өкілеттіктерді теріс пайдалануға жол бермеу;
• сыбайлас жемқорлыққа қарсы мәдениет пен құқықтық сананы қалыптастыру.

     Мемлекеттік қызметшілердің сыбайлас жемқорлыққа қарсы міндеттері.

     Мемлекеттік қызметшілер:

• қызметтік міндеттерін мемлекет пен қоғам мүддесінде ғана орындауға;
• қызметтік өкілеттіктерді жеке, пайдакүнемдік немесе өзге де заңсыз мақсаттарда пайдалануға жол бермеуге;
• сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінің алдын алу жөнінде шаралар қабылдауға;
• сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтардың фактілері немесе алғышарттары туралы басшылықты уақтылы хабардар етуге;
• ұжымда сыбайлас жемқорлыққа төзбеушілік ахуалын қалыптастыруға ықпал етуге міндетті.

     Тыйым салулар мен шектеулер.

     Сыбайлас жемқорлықтың алдын алу мақсатында мемлекеттік қызметшілерге:

• қызметтік міндеттерді орындауға байланысты сыйлықтар, қызметтер, ақшалай қаражат және өзге де пайда алуға;
• жеке немесе заңды тұлғаларға негізсіз артықшылық көрсетуге;
• жеке мүдделілігі болған жағдайда шешімдер қабылдауға қатысуға;
• қызметтік ақпарат пен ресурстарды жеке мақсатта пайдалануға;
• мемлекеттік қызметтің беделіне нұқсан келтіретін әрекеттер жасауға немесе әрекетсіздікке жол беруге тыйым салынады.

     Мүдделер қақтығысы.

     Мүдделер қақтығысы — бұл мемлекеттік қызметшінің жеке мүдделілігі оның қызметтік міндеттерін объективті және бейтарап орындауына әсер етуі мүмкін жағдай.

     Мемлекеттік қызметші:

• мүдделер қақтығысына жол бермеу шараларын қабылдауға;
• мүдделер қақтығысының туындауы немесе туындау мүмкіндігі туралы басшылықты дереу хабардар етуге;
• мүдделер қақтығысын реттеудің белгіленген тәртібін сақтауға міндетті.

     Сыбайлас жемқорлықтың алдын алу.

     Сыбайлас жемқорлықтың алдын алу төмендегі бағыттар бойынша жүзеге асырылады:

• мемлекеттік қызметшілердің құқықтық сауаттылығын арттыру;
• қызметтік әдеп нормаларын сақтау;
• ашықтық пен есептілік қағидаттарын енгізу;
• түсіндіру және алдын алу жұмыстарын жүргізу;
• қоғамда сыбайлас жемқорлыққа қарсы мәдениетті қалыптастыру.

     Сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтар үшін жауапкершілік.

     Сыбайлас жемқорлыққа қарсы талаптарды бұзу Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес тәртіптік, әкімшілік немесе қылмыстық жауапкершілікке әкеп соғады. Әрбір мемлекеттік қызметші сыбайлас жемқорлыққа қарсы шектеулер мен тыйымдарды сақтағаны үшін жеке жауапты болады.

     Қорытынды.

     Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл — мемлекеттік органдардың, мемлекеттік қызметшілердің және жалпы қоғамның ортақ жауапкершілігі. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы стандарттарды дәйекті сақтау тиімді мемлекеттік қызмет пен мемлекеттің орнықты дамуының негізі болып табылады.