
Теміртау тарихи-өлкетану мұражайында "Ай экспонаты" жобасы аясында онлайн режимінде "ҚарГРЭС алғашқы құрылысшысының куәлігі" экспозициясы ашылады. Іс-шара Қазақстанда тамыздың әр екінші жексенбісінде атап өтілетін Құрылысшылар күніне арналған.
Сирек құжаттар ұсынылады. Ол Самарқанд кентін Қазақстанның өнеркәсіптік орталығына айналдырған 30-шы жылдардағы керемет оқиғалар туралы баяндайды.
ХХ ғасырдың 30-шы жылдарының басында Қарағанды көмір бассейнінің белсенді дамуы басталды. Жұмысшылардың келуімен халықтың тез өсуіне байланысты сумен және электр қуатымен қамтамасыз ету проблемалары туындады. Су қоймасы мен су электр станциясын салу туралы шешім қабылданды. Самарқанд ауылының жанындағы Нұра өзенінен қолайлы орын табылды.
1934 жылы Днепрогестің 50 тәжірибелі инженерлері мен техниктері, сол кездегі КСРО-ның ең ірі гидроэлектростанциясы жаңа бағытқа ие болды. Әрбір жұмысшыға ҚарГРЕССтройдың екпінді құрылысына КСРО-ның шалғай жеріне 2 жылға іссапар туралы куәлік берілді. Мұндай құжатты Азамат соғысының ардагері, запастағы командир, Днепрогэстің құрылысшысы Никифор Мацнев те алды. Дәл осы куәлік осы күндге дейін жеткен.
Барлық қиындықтарға қарамастан, 1939 жылы су торабы аяқталды. Су қоймасын сумен толтыру басталды. Кентте мектеп, балабақша, саябақ және жұмысшыларға арналған үйлер пайда болды.
1941 жылы ҚарГРЕССтройдың көптеген жұмысшылары майданға аттанды. Қалғандары басып алынған аймақтардан эвакуацияланған жабдықты орнатып, тәулігіне 10-12 сағат жұмыс істеді. 1942 жылы ҚарГРЭС-1 Қарағандыға алғашқы ток берді.
Көп ұзамай көптеген алғашқы құрылысшылар басқа қалаларға кетті. Никифор Мацнев отбасымен бірге Теміртауда тұруды жөн көрді.
Экспозицияның ашылуы 5 тамызда сағат 11:00-де мұражайдың @temirtau.muzey Instagram-парақшасында тікелей эфирде өтеді.