Халықты жұмыспен қамту орталығында тіркелген жұмыссыз тұлғалар, Қазақстан Республикасының салық заңнамасына сәйкес бірыңғай жиынтық төлем төлеушілер қатарындағы "Бастау Бизнес" жобасы бойынша кәсіпкерлік негіздеріне оқыту курсынан өткен адамдар, өтініш берген сәтте мәртебесін ресімдеу мерзімі 1 жылға дейінгі дара кәсіпкерлер, оның ішінде қызметін тоқтата тұрған және жеке қосалқы шаруашылықта жұмыс істейтін адамдар грант алуға үміткерлер болып табылады.
Жұмыспен қамтуға жәрдемдесу шараларының қатысушылары болып табылатын адамдар грант алуға үміткер болмайды, сондай-ақ егер адам бұрын өз бетінше, дәлелсіз себеппен жұмыспен қамтуға жәрдемдесу шараларына қатысуды тоқтатқан жағдайда, тоқтатылған күннен бастап қатарынан 12 ай ішінде грант алуға үміткер болмайды.
Бұл ретте, үміткер жастар немесе аз қамтылған отбасы мүшелері – атаулы әлеуметтік көмек алушылар, көп балалы отбасылар – көп балалы жәрдемақы алушылар және (немесе) оның жұбайы (зайыбы) санатына жатады, егер неке (ерлі-зайыптылық) (2008 жылға дейін тіркелген болса) "Электрондық үкімет" веб-порталында "АХАЖ" АЖ мәліметтерді өзектендіру қажет. (www.egov.kz), қоныс аударушыларды, қандастарды, мүгедек баланы (мүгедек балаларды) және (немесе) мүгедектерді тәрбиелеп отырған жәрдемақыны алатын адамдарды қоспағанда.
Бірнеше әлеуметтік санаттарға сәйкес келген жағдайда үміткер өз бетінше порталда ұсынылған санаттардың бірін таңдайды.
Гранттар гранттарды алу үшін үміткерлердің өтініштерін қарау жөніндегі комиссияның шешімі негізінде беріледі.
Ұлттық жобаны іске асыру шеңберінде гранттар беру ағындар бойынша, қатарынан 12 ай ішінде алты реттен асырмай жүзеге асырылады.
Алдыңғы қаржы жылында "Бастау Бизнес" жобасы бойынша кәсіпкерлік негіздеріне оқытуды аяқтаған үміткерлер үшін грант беру мақсатында комиссияның қосымша отырыстары жылына екі рет жүзеге асырылатын жағдайларды қоспағанда.
Алты ағым аяқталғаннан кейін гранттар беруге қаражат болған жағдайда жұмыспен қамту мәселелері жөніндегі уәкілетті органмен келісім бойынша қосымша ағын қалыптастырылады.
Гранттар түріндегі қолдау шараларын қаржыландыру республикалық (немесе) жергілікті бюджеттер қаражаты есебінен, сондай-ақ Қазақстан Республикасының заңнамасында тыйым салынбаған көздер есебінен жүзеге асырылады.
Гранттар айлық есептік көрсеткіштің 400 еселенген мөлшеріне дейін өтеусіз және қайтарымсыз негізде жаңадан кәсіпкерлікті жүзеге асыруды жоспарлап отырған Ұлттық жобаға қатысушыларға беріледі.
Бұл ретте тиiстi қаржы жылының республикалық бюджетi туралы заңда белгiленген айлық есептiк көрсеткiш мөлшерi қолданылады.
Грант қаражаты қажетті инвентарларды, құрал-саймандарды, технологиялық жабдықтарды, жануарларды, малдарды, құстарды, көшеттерді, бұталарды, тұқымдарды, көшеттерді сатып алуға, бастауыш бизнесті жүзеге асыру үшін үй-жайларды жалдау ақысын төлеуге мақсатты жұмсалады. Ұлттық жобаға қатысушының коммерциялық жылжымайтын мүлік, сондай-ақ бөлшек сауда объектілері, оның ішінде жалға алу, пайдалану, сенімгерлік басқару құқығындағы объектілері.
Бұл ретте жұбайынан, жақын туыстарынан инвентарлар, құрал-саймандар, технологиялық жабдықтар, жануарлар, малдар, құстар, көшеттер, бұталар, тұқымдар, көшеттер сатып алынбайды, ал өз ісін бастау үшін үй-жайлар жалға берілмейді.
Гранттар тұтынушылық мақсаттарға, несиелік қарыздарды өтеуге, тұрғын үйді сатып алуға және салуға, жер телімдерін сатып алуға, акцизделетін өнімдерді өндіруге берілмейді.
Гранттар беріледі:
1) өтініш беру кезінде «Бастау Бизнес» жобасы бойынша оқуды аяқтағаны туралы сертификаттың болуы сертификатты алған күннен бастап үш жыл ішінде есептеледі;
2) тек тұрақты тіркелген жері бойынша өтініш берген кезде уәкілетті органдардың тиісті ақпараттық жүйелерінен кемінде 1 жыл тұрғылықты жері бойынша тұрақты немесе уақытша тіркеу туралы мәліметтердің болуы;
3) өтініш берушінің Порталда белгіленген талаптарға сәйкестігі бойынша нәтижелердің болуы;
4) комиссияның оң шешімінің болуы.
Портал грант алуға үміткерлердің өтініштерін қағидаларға сәйкес нысаналы санаттарға сәйкестігіне қарайды.
Өтініш берушінің грантқа өтінімі, сондай-ақ «Бастау Бизнес» жобасы бойынша кәсіпкерлік негіздерін оқыту нәтижелері туралы ақпарат «Еңбек нарығы» ААЖ-ға жіберіледі.
Жастар арасындағы грантқа үміткерлердің Ұлттық жоба шарттарына сәйкестігін тексеру келесі мәліметтер негізінде Порталда жүзеге асырылады:
- жасы он сегізден жиырма тоғыз жасқа дейін;
- "Халықты жұмыспен қамту туралы" Қазақстан Республикасы Заңының 14-бабына сәйкес халықты жұмыспен қамту орталығы берген жұмыссыз мәртебесі немесе өтініш берген сәтте дара кәсіпкер мәртебесін ресімдеу мерзімі 1 жылдан кем, оның ішінде қызметін тоқтата тұрған және жеке қосалқы шаруашылықта жұмыс істейтін адамдар немесе өтінім берген кезде бірыңғай жиынтық төлем төлемінің болуы;
- "Бастау Бизнес" жобасы бойынша оқуды аяқтау туралы сертификаттың болуы өтініш берген сәтте сертификатты алған күннен бастап үш жыл ішінде есептеледі;
- осы Қағидаларға сәйкес, сондай – ақ Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2018 жылғы 13 қарашадағы № 746 қаулысымен бекітілген Нәтижелі жұмыспен қамтуды және жаппай кәсіпкерлікті дамытудың 2017-2021 жылдарға арналған "Еңбек" мемлекеттік бағдарламасы шеңберінде бұрын алынған гранттың болмауы фактісі.
Халықтың әлеуметтік осал топтары қатарынан грант алу үшін үміткерлердің ұлттық жобаның шарттарына сәйкестігін тексеру порталда мынадай мәліметтер негізінде жүргізіледі:
- он сегіз жастан бастап "Қазақстан Республикасында зейнетақымен қамсыздандыру туралы" Қазақстан Республикасы Заңының 11-бабының 1-тармағында белгіленген зейнеткерлік жасқа толғанға дейін;
- Заңның 14-бабына сәйкес халықты жұмыспен қамту орталығы берген жұмыссыз мәртебесі немесе өтініш берген сәтте дара кәсіпкер мәртебесін ресімдеу мерзімі 1 жылдан кем, оның ішінде қызметін тоқтата тұрған және жеке қосалқы шаруашылықта жұмыс істейтін адамдар немесе өтінім берген кезде бірыңғай жиынтық төлем төлемінің болуы;
- "Бастау Бизнес" жобасы бойынша кәсіпкерлік негіздеріне оқытуды аяқтау туралы сертификаттың болуы өтініш жасалған кезде сертификатты алған күннен бастап үш жыл ішінде есептеледі;
- осы қағидаларға сәйкес, сондай-ақ мемлекеттік бағдарлама шеңберінде бұрын алынған гранттың болмауы фактісі;
- санаттарға тиесілілігі:
Аз қамтылған отбасылардың мүшелері-атаулы әлеуметтік көмек алушылар, көп балалы отбасылар, қандастар, қоныс аударушылар, мүгедек баланы (мүгедек балаларды) тәрбиелеп отырған жәрдемақы алатын адамдар және (немесе) мүгедектер.
Грант алу үшін үміткер электрондық цифрлық қолтаңбаны пайдалана отырып, порталда қатысу шарттарымен келісуді қамтитын тіркеу арқылы ғана өтініш береді.
Комиссия отырысында үміткер бастапқы бизнес жобасын таныстыруды жүзеге асырады.
Халықты жұмыспен қамту орталығы комиссия отырысының хаттамасын және грант алушылардың қалыптастырылған тізімін "Еңбек нарығы" ААЖ-ға беруді іске асырады.
Тізім қалыптастырылған сәттен бастап үміткер порталда, жеке кабинетте жауап алады.
Комиссия оң шешім қабылдаған жағдайда тиісті хабарламаны алған сәттен бастап үш жұмыс күні ішінде үміткер банктің деректемелері бар банктік шотты порталда ұсынады, ол интеграция арқылы "Еңбек нарығы" ААЖ-ға жіберіледі. Көрсетілген кезеңде банк шотын ұсынбаған үміткерге грант берілмейді.
Халықты жұмыспен қамту орталығы грант алушы банктің деректемелері бар банк шотын алған күннен бастап үш жұмыс күні ішінде жаңа бизнес-идеяларды іске асыруға грант беру туралы шартқа қол қояды және грант алушының порталдағы жеке кабинетіне мыналарды интеграциялау арқылы жібереді.
Грант алушы шартты алған сәттен бастап үш жұмыс күні ішінде порталда, жеке кабинетте электрондық цифрлық қолтаңбаны пайдалана отырып, шартқа қол қояды, ол интеграция арқылы "Еңбек нарығы" ААЖ-ға жіберіледі. Егер грант алушы шартқа жеке кабинетте, порталда көрсетілген мерзімде қол қоймаса, онда ол автоматты түрде грант алмайды, сондай-ақ одан әрі грант беру бойынша шараға қатыспайды.
Грант алушы грант алған күннен бастап 12 ай ішінде бизнесті кеңейтуге бағытталған шараларды қоспағанда, жұмыспен қамтуға жәрдемдесу шараларына қатыспайды. Гранттар бір рет беріледі.
Ұлттық жобаға қатысушы грант алған күннен бастап үш ай ішінде оның бизнес-жоспарға сәйкес нысаналы пайдаланылуын өз қызметін салық органдарында тіркеу немесе Қазақстан Республикасының салық заңнамасына сәйкес бірыңғай жиынтық төлемді төлеу арқылы растайды.
Ұлттық жобаға қатысушы грант қаражатының нысаналы мақсаты қамтамасыз етілмеген немесе пайдаланылмаған кезде шарт жасалған күннен бастап 3 ай ішінде халықты жұмыспен қамту орталығына грант қаражатын ерікті түрде қайтаруға Портал арқылы өтінім береді.
Кәсіпкерлікті қолдау жөніндегі шараларды ұйымдастыру шарттары "Кәсіпкерлік бастамашылыққа жәрдемдесу жөніндегі шараларды ұйымдастыру және қаржыландыру қағидаларын бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрінің м.а. 2022 жылғы 7 ақпандағы № 47 бұйрығымен бекітілген жаңа бизнес - идеяларды іске асыруға гранттар беру қағидаларында айқындалады.