Қарағанды облысының аумағында 2 мың 700 тарих және мәдениет ескерткіштері анықталды, олардың 1 мың 538-і мемлекеттің қорғауында, 22 ескерткіш республикалық мәртебеге ие, олардың ішінде: Жошы хан және Алаш хан кесенелері, Домбауыл, Болған Ана, Беғазы қорымдары, Саңғыру қорымдары, ортағасырлық Басқамыр, Аяққамыр қалалары, Қызыл-Кент сарайы және т.б. Ескерткіштердің едәуір саны барлық қазақтар үшін киелі жер болып табылатын – Ұлытау аумағында орналасқан, бұлар Алтын Орда кезеңіне жатады.