Арнайы және инклюзивті білім беру
Қазіргі уақытта Қарағанды облысында ерекше білім беру қажеттіліктері бар балалар контингенті 14 870 құрайды, оның ішінде 2275 мүгедек бала.
0 жастан 3 жасқа дейін-269 бала;
3 жастан 5 жасқа дейін-3039;
6 жастан 10 жасқа дейін-6916;
11 жастан 15 жасқа дейін-3630;
16 жастан 18 жасқа дейін-1016 бала.
- психикалық дамуы тежелген - 4586;
- интеллект бұзылыстарымен – 2265 (жеңіл интеллект бұзылыстарымен - 1448;
- орташа интеллект бұзылыстарымен – 645;
- ауыр интеллект бұзылыстарымен -156;
- терең интеллект бұзылыстарымен – 16);
- есту қабілеті бұзылған-245 (естімейтіндер-33, нашар еститіндер-212);
– көру қабілеті бұзылған – 1140 (зағиптар – 33, нашар көретіндер-1107);
- тірек-қимыл аппараты бұзылған - 589;
- сөйлеудің ауыр бұзылуларымен-5 392;
– қарым-қатынас және әлеуметтік өзара әрекеттесу бұзылыстарымен (аутизммен) - 638; - мінез-құлқының бұзылуымен-15.
Облыстағы арнайы білім беру ұйымдарының желісі 29 ұйымды құрайды:
- 10 арнайы мектеп-интернат;
- 5 психологиялық-медициналық-педагогикалық консультациялар (Қарағанды-2, Теміртау-1, Балқаш-1, Шахтинск - 1);
- 2 оңалту орталығы (Қарағанды, Теміртау);
- 8 психологиялық – педагогикалық түзету кабинеті (Қарағанды – 3, Теміртау – 1, Шахтинск – 1, Осакаров, Қарқаралы, Абай аудандары-1);
- 3 арнайы балабақша (Теміртау - 2, Абай – 1);
- Аутизмі бар балаларды қолдауға арналған 1 орталық (Қарағанды).
Облыстың балабақшаларында-ерекше білім беру қажеттіліктері бар 2514 бала (психикалық дамуының кешеуілдеуі, көру қабілетінің бұзылуы, сөйлеу қабілетінің бұзылуы), оның ішінде мемлекеттік балабақшаларда – 2417, жекеменшік балабақшаларда – 97 бала.
Білім беру желісі бойынша мүмкіндігі шектеулі балаларға сапалы психологиялық-педагогикалық қолдау көрсету мақсатында жалпы білім беретін мектептер базасында: Қарағанды қаласының №27 ЖББМ жанындағы 1 облыстық Ресурстық орталық; «Болашақ» қорының ҚФ-дан 6 инклюзияны қолдау кабинеті (Теміртау-1, Қарағанды-5); ҚФ-дан 5 инклюзивті білім беру Ресурстық кабинеті жұмыс істейді «Дара» (Қарағанды-2, Теміртау-1, Шахтинск-1, Саран-1).
Облыс бойынша 2022-2023 оқу жылына ерекше білім беру қажеттілігі бар балалар үшін 60 орынға, 5 колледжде 5 мамандық бойынша мемлекеттік білім беру тапсырысы бөлінді:
Бүгінгі таңда инклюзивті білім беру мәселелері бойынша мектеп педагогтерінің жалпы санының 7818 немесе 48,4% оқытылды. Оның ішінде 6712 педагог инклюзивті тәжірибеге тартылған. 2022 жылдың мамыр айынан бастап Қарағанды университетінің базасында. Е. А. Бөкетова инклюзивті білім беру бойынша біліктілікті арттыру курстарын бастады, онда 500-ден астам мектеп педагогтары оқытылды. 155 пән мұғалімі «Дефектология» мамандығы бойынша қайта даярлау курстарында қайта оқытылды.
Сонымен қатар, мемлекеттік әлеуметтік тапсырыс аясында 607 педагог пен 60 ата-ана аутизм спектрі бұзылған балалармен жұмыс істеу үшін мінез-құлықты талдау әдістемесіне оқытылды.
Ағымдағы жылы арнайы мектеп білім беру ұйымдарын қолдау және материалдық - техникалық базаны нығайту бойынша жүйелі көмек көрсету мақсатында 9 арнайы мектеп-интернат «Қазақстан халқына» қоғамдық әлеуметтік Қорының «Арнайы мектеп білім беру ұйымдарын жарақтандыру» бағдарламасына енгізілді.
Ағымдағы жылдың 10 мамырында арнайы мектеп – интернаттар мен қор арасында жалпы сомасы 293 994 858,00 мың теңгеге шарттарға қол қойылды. Жабдықты түсіру кестесі 2023 жылғы 14 тамыздан 15 желтоқсанға дейін жасалды.
Қоғамдық қор 2022-2023 оқу жылында №7 арнайы мектеп – интернатта 37 058,228 мың теңге сомаға арт-терапия кабинетін, музыка кабинетін, қыш шеберханасын, акт залы мен спорт залын жаңартты және жабдықтады.
Білім басқармасы 2022-2023 оқу жылында 17 баспадан 1 млн. астам оқулық сатып алды.
Ерекше білім беру қажеттілігі бар балаларға 76 636 мың теңге бөлінді, бұл 15 200 дана сатып алуға мүмкіндік берді. Оның ішінде жалпы білім беретін мектептер үшін-30 541 мың теңге сомасына 10 819 дана, арнайы мектеп – интернаттар үшін-46 95 мың теңгеге 4 381 дана, көру қабілеті бұзылған балаларға арналған мектеп-интернат үшін-31 914 мың теңге сомасына 869 дана. Көру қабілеті бұзылған білім алушылар бедерлі-нүктелі Брайль шрифті бар зағип балаларға арналған оқулықтар мен көркем әдебиеттерді, сондай-ақ үлкейтілген шрифті бар нашар көретін балаларға арналған оқу-әдістемелік кешендерді алды.
2023 жылы оқулықтар мен оқу-әдістемелік кешендерді сатып алуға 2 млрд.024 млн. 292 мың теңге бөлінді. 4-6 сыныптар үшін зағип балаларға арналған Брайль шрифтімен бейімделген және 10-11 сыныптар үшін нашар көретін білім алушыларға арналған ірілендірілген шрифтпен оқулықтар сатып алынады Білім бөлімдері, облыстық және арнайы мектеп-интернаттар қажеттілікке талдау жүргізіп, алдын ала өтінімдер қалыптастырды.
2023-2024 оқу жылына пайдалануға ұсынылатын оқулықтар, ОӘК және көркем әдебиеттер Тізбесі бекітілгеннен және прайс-парақтар алынғаннан кейін оқулықтар мен ОӘК-ге нақты тапсырыстар қалыптастырылады және Мемлекеттік сатып алудың конкурстық рәсімдері өткізіледі.
360 ерекше білім беру қажеттіліктері бар балалардың жазғы демалысын ұйымдастыру мақсатында биыл алғаш рет арнайы мектеп-интернаттар базасында тамақтандырумен мектеп лагерлерін ашып отырмыз.