Кепілдікті өтеудің талап етілмеген сомалары ерікті зейнетақы жарналары бойынша шоттарға аударылады
2021 жылғы 1 мамырдан бастап Қазақстанның депозиттерге кепілдік беру қорының (ҚДКБҚ) ерікті зейнетақы жарналарын (ЕЗЖ) есепке алу үшін жеке зейнетақы шоттарына (ЖЗШ) есептеу үшін БЖЗҚ-ға жыл ішінде талап етілмеген кепілдік берілген өтем сомаларын аудару тәртібін регламенттейтін "Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне экономикалық өсуді қалпына келтіру мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы" Қазақстан Республикасы Заңының нормалары қолданысқа енгізіледі.
Егер депозиттерге міндетті кепілдік беру жүйесінің қатысушысы болып табылатын және барлық банк операцияларын жүргізуге арналған лицензиядан айырылған депозиттің салымшысы кепілдік берілген өтемді төлеу басталған күннен бастап бір жыл ішінде ҚДКБҚ-ға жүгінбесе, онда ҚДКБҚ кепілдік берілген өтеудің талап етілмеген сомасын ЕЗЖ есепке алу үшін ЖЗШ-ға есепке жатқызу үшін БЖЗҚ-ға аударады.
Бұл 2021 жылғы 1 мамырдан кейін басталған жаңа сақтандыру жағдайларына (банкті лицензиядан айыруға) қатысты, сондай - ақ төлемдер жүргізіліп жатқан банктердің салымшыларына қолданылады-олар үшін кепілдік берілген өтемді төлеу мерзімі 2022 жылғы 1 мамырға дейін ұзартылады.
Бұдан басқа, ағымдағы жылдың 1 мамырынан бастап БЖЗҚ-ға ЕЗЖ есепке алу үшін ЖЗШ-ны автоматты түрде (білдірмей) ашу үшін негіз болып табылады:
-салымшыдан-жеке тұлғадан өз табысы есебінен өз пайдасына немесе салымшыдан (жеке/заңды тұлғадан) алушының пайдасына ерікті зейнетақы жарнасы;
- ҚДКБҚ-дан кепілдікті өтеудің талап етілмеген сомасы.
Бұл ретте пайдасына төлемдер жүргізілетін жеке тұлғаны сәйкестендіру төлем тапсырмасының электрондық форматында көрсетілген Дербес деректер (ТАӘ, ЖСН, туған күні) бойынша жүзеге асырылатын болады, ал барлық қажетті мәліметтер: жеке тұлғаның жеке басын куәландыратын қолданыстағы құжаттың деректемелері туралы, тұрақты тұратын жері туралы, өзге де мәліметтерді БЖЗҚ мемлекеттік органдардың тиісті ақпараттық жүйелерінен алатын болады.
Егер адамда ЕЗЖ есепке алу үшін ЖЗШ бұрыннан БЖЗҚ-да ашылған болса, онда кепілдік берілген өтеудің талап етілмеген сомасы осы шотқа есептелетін болады.
ЖЗШ-ға есептелген кепілдік берілген өтеудің талап етілмеген сомалары ЕЗЖ-ның басқа сомалары сияқты тәртіпте инвестицияланатынын атап өткен жөн.
ЕЗЖ есебінен БЖЗҚ-да зейнетақы жинақтары бар адамдар оларды 50 жасқа толған кезде, мүгедектік туындаған кезде, Қазақстан Республикасының заңнамасында айқындалған, кету ниетін немесе фактісін растайтын құжаттарды ұсынған шетелдіктер және азаматтығы жоқ адамдар ретінде Қазақстан Республикасынан тыс жерлерге тұрақты тұруға кеткен кезде алуға құқылы.
Жоғарыда көрсетілген шарттар басталғанға дейін талап етілмеген соманы қайтару үшін салымшы "Қазақстан Республикасының екінші деңгейдегі банктерінде орналастырылған депозиттерге міндетті кепілдік беру туралы" Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес ҚДКБҚ-ға өтініш жасай алады. ҚДКБҚ өз кезегінде БЖЗҚ-ға хабарлама жібереді және қайтару жүргізіледі. Бұл ретте, егер БЖЗҚ салымшысының ЕЗЖ бойынша шоты автоматты түрде ашылып, ҚДКБҚ-ға қайтарылғаннан кейін онда қаражат қалмаса, онда ол бір айдан кейін автоматты түрде жабылады.
БЖЗҚ 2013 жылғы 22 тамызда "ГНПФ "ЖЗҚ"АҚ негізінде құрылды. Қазақстан Республикасының Үкіметі атынан Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің "Мемлекеттік мүлік және жекешелендіру комитеті" ММ БЖЗҚ құрылтайшысы және акционері болып табылады. БЖЗҚ зейнетақы активтерін сенімгерлік басқаруды Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі жүзеге асырады. 2016 жылғы 1 қаңтардан бастап зейнетақы активтерін басқару тиімділігін арттыру бойынша ұсыныстар жасау қызметі Ұлттық қорды басқару кеңесіне берілді. Зейнетақы заңнамасына сәйкес БЖЗҚ міндетті зейнетақы жарналарын, міндетті кәсіптік зейнетақы жарналарын, ерікті зейнетақы жарналарын тартуды, зейнетақы төлемдерін, зейнетақы жинақтары мен төлемдерін жеке есепке алуды жүзеге асырады, салымшыға (алушыға) зейнетақы жинақтарының жай-күйі туралы ақпарат береді (толығырақ мына сілтеме бойынша www.enpf.kz).