2024 жылға «Іле ауданының Байкент ауылдық округі әкімі аппараты» ММ қызметіндегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін
ішкі талдау нәтижелері туралы
Талдамалық анықтама
Байкент ауылы 18.12.2025ж
КІРІСПЕ БӨЛІМ
Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері және сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің Төрағасының 2016 жылғы 19 қазандағы №12 бұйрығына «Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау жүргізу жөніндегі Типтік ережелерді бекіту туралы», сондай-ақ Қазақстан Республикасы «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы» Заңының 8-бабының 5-тармағына сәйкес 2025 жылдың 12 желтоқсанынан 29 желтоқсанына дейін сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау жүргізілді. Ішкі талдаумен 2024 жылдың жұмыс кезеңі қамтылды.
Әкім аппараты өз қызметін Қазақстан Республикасының Конституциясына, заңдарына, Қазақстан Республикасының Президенті мен Үкіметінің актілеріне, Алматы облысы әкімдігінің қаулысымен бекітілген Ережелерге сәйкес жүзеге асырады.
Әкім аппаратының миссиясы, бекітілген Ереже бойынша, ауыл аумағында мемлекеттік саясатты жүзеге асыру, өз құзыреті шегінде жергілікті маңызы бар мәселелерді шешу, әлеуметтік және экономикалық дамудың тиісті аумақтағы бағдарламаларын орындауды қамтамасыз ету болып табылады.
2016 жылғы 19 қазандағы № 12 Президенттің Жарлығымен бекітілген сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау жүргізу жөніндегі Ережелерге сәйкес ішкі талдау келесі бағыттар бойынша жүргізілді:
НОРМАТИВТІК ҚҰҚЫҚТЫҚ АКТІЛЕРДЕ СЫБАЙЛАС ЖЕМҚОРЛЫҚ ТӘУЕКЕЛДЕРІН АНЫҚТАУ, ФИЛИАЛ ҚЫЗМЕТІН РЕТТЕЙТІН АКТІЛЕР
1.Әкім аппараты қызметі келесі заңдарға негізделеді:
Мемлекеттік сатып алу рәсімі ашық және барлық әлеуетті жеткізушілер үшін мемлекеттік ақпараттық жүйелер арқылы қолжетімді болғандықтан, мемлекеттік сатып алу электронды түрде жүргізіледі, бұл жеткізушілер мен тапсырыс берушілер арасындағы келісімді азайтады және бюджет қаражатының мақсатсыз пайдаланылу деңгейін төмендетуге ықпал етеді.
«Іле ауданының Байкент ауылдық округі әкімі аппараты» ММ-де заңнамадағы сыбайлас жемқорлық тәуекелдері анықталмаған.
Штат кестесіне сәйкес, «Іле ауданының Байкент ауылдық округі әкімі аппараты» мекемесінде жалпы штат саны 9 адамды құрайды.
Әкім аппаратының штат саны 9 бірлік, оның ішінде: Әкім - 1, Әкім орынбасары - 1, бас мамандар - 5, жетекші маман - 1, вакансиялар - 2.
Анализ кезеңінде Әкім аппаратының қызметкерлерін сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтары үшін жауапкершілікке тарту немесе мемлекеттік қызметті қаралайтын әрекеттері үшін жазаға тарту фактілері болмаған.
Мемлекеттік қызметшілердің лауазымдық нұсқаулықтарында олардың құқықтары мен міндеттері толық көрсетілген, қызметкерлердің міндеттерін қайталау фактілері жоқ. Әкім аппаратының қызметкерлері арасындағы лауазымдық төмендеу фактілері тіркелмеген.
Әкім аппаратының қызметкерлеріне демалыс беру бекітілген кестеге сәйкес және Қазақстан Республикасының мемлекеттік қызмет туралы заңдары мен Еңбек кодексіне сәйкес жүзеге асырылады.
3.1. Қазақстан Республикасының «Мемлекеттік органдар қызметкерлеріне сыйақы беру, материалдық көмек көрсету және лауазымдық жалақыға қосымша үстеме ақы тағайындау ережелері» 2001 жылғы 29 тамыздағы №1127 Қаулысымен бекітілген ережелерге сәйкес, мемлекеттік қызметшілерді сыйақы беру шарттары реттелген.
Анализ барысында «Іле ауданының Байкент ауылдық округі әкімі аппараты» мемлекеттік мекемесі қызметкерлеріне Іле ауданы әкімінің өкіміне сәйкес келесі мерекелерге орай сыйақылар берілген: 2024 жылдың 22 наурызы, 23 маусымы, 30 тамызы, 25 қазаны, 31 желтоқсаны.
3.2. Қазақстан Республикасының «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы» заңының 12-бабының 1-тармағына сәйкес жауапты мемлекеттік лауазымдарды атқаратын, мемлекеттік функцияларды орындауға өкілетті тұлғалар, оларға теңестірілген тұлғалар (Қазақстан Республикасының Президенттігіне, Қазақстан Республикасы Парламентінің депутаттығына немесе мәслихат депутаттығына кандидаттар, аудандық, қалалық, ауылдық округтердің әкімдері, сондай-ақ жергілікті өзін-өзі басқару органдарының сайланбалы мүшелері мен басқа да тұлғалардан басқа), лауазымды тұлғалар және аталған функцияларды орындауға өкілетті кандидаттар өз өкілеттіктерін жеке, топтық немесе басқа да қызметтен тыс мүдделерде пайдалануға әкелетін әрекеттерді жасауға жол бермеу мақсатында, осы тұлғалар 13, 14 және 15-баптарда белгіленген ерекшеліктерді ескере отырып, сыбайлас жемқорлыққа қарсы шектеулерді қабылдайды:
Сонымен қатар, Қазақстан Республикасының «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы» заңының 12-бабының 3-тармағына сәйкес, осы баптың 1-тармағында аталған тұлғалардың сыбайлас жемқорлыққа қарсы шектеулерді қабылдауға келісімі кадр қызметтері (персоналды басқару қызметтері) арқылы жазбаша түрде тіркеледі.
Қазақстан Республикасының «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы» заңының 12-бабының 4-тармағына сәйкес, осы баптың 1-тармағында аталған тұлғалардың сыбайлас жемқорлыққа қарсы шектеулерді қабылдамауы олардың қызметке қабылданбауына немесе қызметтен босатылуына (қызметінен шығарылуына) әкеп соғады; егер де қылмыстық жауапкершілікке тарту немесе әкімшілік құқық бұзушылық белгілері болмаса, осы шектеулерді сақтамау олардың мемлекеттік қызметті немесе басқа да тиісті қызметті тоқтатуға негіз болады.
Анализ барысында «Іле ауданының Байкент ауылдық округі әкімі аппараты» мемлекеттік мекемесінде жоғарыда аталған Қазақстан Республикасының «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы» заңының тармақтары бұзылмағаны анықталды.
Дегенмен, мемлекеттік сатып алулар мен жер қатынастары саласындағы мемлекеттік қызметтерді көрсету кезінде қолданыстағы заңдар, кодекстер мен нормативтік құқықтық актілер талаптарын сақтау ұсынылады. Сонымен қатар, Әкім аппаратының мемлекеттік қызметшілеріне сыбайлас жемқорлыққа төзбеушілік және ар-намыс кодексі туралы жылына 2 рет түсіндіру жұмыстары жүргізілуі керек.
«Іле ауданының Байкент ауылдық округі әкімі аппараты» ММ-де мүдделер қақтығысына қатысты фактілер анықталмады.
5.1Мемлекеттік қызметтер реестріне сәйкес «Іле ауданының Байкент ауылдық округі әкімі аппараты» мемлекеттік мекемесі келесі мемлекеттік қызметтерді көрсетеді:
1.«Халықты қоныстандыру аумағында объект салу үшін жер учаскесін беру» — өтініш түскен жоқ.
2.«Жер учаскесінің мақсаттық тағайындалуын өзгерту туралы шешім беру» — 3 өтініш түскен.
3.«Мемлекеттік меншікке жататын, сауда-саттықты (аукционды) талап етпейтін жер учаскелеріне құқық алу» — 7 өтініш түскен.
4.«Жер учаскесінің жалға беру мерзімін ұзарту» — 42 өтініш түскен.
Әкім мемлекеттік қызметтердің орындалуын тікелей бақылайды.
2024 жылы көрсетілген қызметтер түрлері:
Мемлекеттік қызмет «Ауылдық елді мекендердің жерінен жер учаскесін беру» Қазақстан Республикасының Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 1 қазанындағы №301 бұйрығы негізінде, Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде 2020 жылғы 6 қазанда №21366 ретінде тіркелген мемлекеттік қызмет көрсету стандарттарына сәйкес көрсетіледі.
Мемлекеттік қызмет тегін көрсетіледі.
Қазақстан Республикасының «Мемлекеттік қызметтер туралы» заңының 23-бабының 1-тармағының 1-тармақшасына сәйкес, мемлекеттік қызметтерді көрсету тәртібі туралы ақпарат қызмет көрсетушілердің және Мемлекеттік корпорацияның орналасқан жерлерінде мемлекеттік қызмет көрсету стандарттарын орналастыру арқылы беріледі.
Мемлекеттік қызмет көрсетумен байланысты сыбайлас жемқорлық тәуекелдері анықталмады.
5.2 Көзделмеген құжаттарды талап ету фактілерінің болуы.
«Іле ауданының Байкент ауылдық округі әкімі аппараты» мемлекеттік мекемесінде мемлекеттік қызметтер көрсету кезінде негізсіз құжаттарды талап ету фактілері болмаған.
5.3 Мемлекеттік қызмет көрсету барысында тікелей байланыс тәуекелін анықтау.
Талдау көрсеткендей, мемлекетік мекеме тарапынан мемлекеттік қызметтер көрсету кезінде қызмет алушымен тікелей байланыс жасау тәуекелі анықталмады, себебі көрсетілетін қызмет «электрондық үкіметтің» веб-порталы не «Азаматтарға арналған үкімет «мемлекеттік корпорациясы» арқылы ұсынады.
«Іле ауданының Байкент ауылдық округі әкімі аппараты» ММ-де мемлекеттік қызметке тән басқа да функциялар анықталмаған.
«Іле ауданының Байкент ауылдық округі әкімі аппараты» мекемесінде мемлекеттік қызметшілерге қойылатын талаптар қатаң сақталады, мемлекеттік қызметші статусымен байланысты шектеулер орындалады, Этикалық кодекс және сыбайлас жемқорлыққа қарсы заңнама талаптары сақталады. Талдау жүргізілген уақытта Этикалық кодекс және сыбайлас жемқорлыққа қарсы заңнама нормаларын сақтау бойынша тәуекелдерге қатысты ешқандай жағдайлар анықталмаған.
«Іле ауданының Байкент ауылдық округі әкімі аппараты» мемлекеттік мекемесінің ұйымдастырушылық және басқарушылық қызметінен туындайтын өзге де мәселелерді іске асыруға байланысты талдау барысында сыбайлас жемқорлық тәуекелдері анықталған жоқ.
8.1 Аудан әкімдігі ғимаратында азаматтардың шағымдарын қабылдау үшін арнайы жәшік көрнекті жерде орналасқан. Әр апта сайын комиссия мүшелері осы жәшікті тексеріп, акт құрады. Қазіргі уақытта осы сенім жәшігіне шағымдар түспеген. Сонымен қатар, аудандық сенім телефоны (872752)77380 жұмыс істейді. Азаматтар мен заңды тұлғалардың өтініштері толықтық, объективтілік және негізділік тұрғысынан қарастырылып, олардың қарау мерзімі мен тәртібі Қазақстан Республикасының Әкімшілік процестік – процесуалдық кодексіне толық сәйкес келеді.Азаматтар мен заңды тұлғалардан сыбайлас жемқорлық сипатындағы заң бұзушылықтар бойынша шағымдар түскен жоқ.
ҚОРЫТЫНДЫ БӨЛІМ
Жоғарыда айтылғандардың негізінде ұсынамыз:
Жұмыс тобының мүшелері:
Турлыханов Серик Жумагулович
Бисенова Айгуль Новрузбаевна
Байкент ауылдық округі әкімі аппаратының бас маманы
Байкент ауылдық округі әкімі аппаратының бас маманы
Таныстым:
Округ әкімі А. Калие