Кінәні мойындау туралы мәміле нысанында іс жүргізу келісімін жасау бойынша жүргізілген жұмыс туралы

Кінәні мойындау туралы мәміле нысанындағы процестік келісім институты (бұдан әрі-кінәні мойындау туралы келісім) ұлттық заңнамада елеулі және орынды жаңалық болып табылады және Қазақстанда 2 жыл бойы қолданылады.

Кінәні тану туралы келісім – бұл заңды түрде ресімделген уағдаластық, ол кішігірім, орташа ауырлықтағы қылмыстар не ауыр қылмыстар бойынша прокурор мен күдіктінің, айыпталушының немесе сотталушының арасында-күдіктімен, айыптаумен келіскен жағдайда жасалады.

Күдіктінің, айыпталушының, сотталушының немесе оның қорғаушысының немесе прокурордың кінәсін тану туралы келісім жасасу туралы өтініші: адам күдікті мәртебесін алған сәттен бастап сотқа дейінгі іс жүргізу сатысында; бірінші және апелляциялық сатыдағы сотта – сот кеңесу бөлмесіне кеткенге дейін берілуі мүмкін.

Прокурор кінәні тану туралы келісім жасасқаннан кейін қылмыстық іс материалдарымен бірге келісу іс жүргізуінде қарау үшін сотқа жіберіледі.

Кінәні мойындау туралы келісім жасасудың негізгі мақсаты жедел және толық ашу, қылмыстарды тергеу және сотқа дейінгі жедел іс жүргізу және істі қысқартылған тәртіппен сотта қарауды жүзеге асыру жолымен қылмыстық процестің міндеттерін жедел орындау болып табылады.

Бұл ретте соттың қылмыстық істерді келісу өндірісінде қарауы сот тергеуін, сот жарыссөзін жүргізбестен және сотталушыға соңғы сөз берілместен жүзеге асырылады. Сотталушыға жаза кінәні тану туралы Келісімде көзделгеннен артық тағайындалмайды.

Аталған институт енгізілген сәттен бастап көлік прокурорлары оны жүзеге асыру бойынша нақты жұмыстар жүргізді.

Өткен кезеңде келісу өндірісінде сотта 150 адамға қатысты 123 іс қаралды, оның ішінде үкім шығару арқылы – 79 адамға 57 іс, ақталмайтын негіздер бойынша – 71 адамға 66 іс қысқартылды.

Көлік прокурорлары сотқа дейінгі тергеп-тексеру және сот талқылауы сатысында күдіктіге, айыпталушыға және сотталушыға олардың кінәсін тану туралы келісім жасасу құқығын, сондай-ақ оның істі жедел қарау, жазаны тағайындау кінәні тану туралы Келісімде көзделгеннен өзгеше емес сияқты артықшылықтарын түсіндіреді.

Оған бас көлік прокуратурасы мен Көліктегі ІІД қызметкерлері, Астана қаласы сотының қылмыстық істер жөніндегі апелляциялық сот алқасының судьялары және Астана қаласы Адвокаттар алқасының адвокаттары қатысты.

Жоғарғы Сот "соттардың қылмыстық істерді келісу өндірісінде қарау тәжірибесі туралы" 07.07.2016 жылғы №4 нормативтік қаулы қабылдады.

Аталған бағыттағы жұмыс жалғасуда және Қазақстанның Бас көлік прокуратурасында тұрақты бақылауда тұр.

 

10-басқарма бастығының орынбасары

Қазақстан Республикасы Бас көлік прокуратурасы