Мемлекеттік көрсетілетін қызметтерді цифрландыру
Бүгінгі таңда әлеуметтік-еңбек саласында 44 Қызмет түрі қарастырылған, оның ішінде 40 қызмет (91%) электрондық түрде көрсетіледі, оның 18-і белсенді.
2020 жылдың қорытындысы бойынша 12,4 млн. қызмет көрсетілді, оның ішінде электрондық 7,8 млн. қызмет. Ағымдағы жылы Автоматтандырылған қызметтердің үлесін 93% - ға дейін жеткізу жоспарлануда.
Бұдан басқа, Мемлекет басшысының 2020 жылғы 1 қыркүйектегі Қазақстан халқына Жолдауында берілген тапсырмаға сәйкес біз зейнетақылар мен жәрдемақыларды тағайындауға және төлеуге байланысты процестерді цифрландыру бойынша жұмыс жүргізіп жатырмыз.
Мүдделі мемлекеттік органдармен бірлесіп, әлеуметтік-еңбек саласының барлық қызметтеріне талдау жасалды, онда қажетті құжаттарды цифрландыру және ақпараттық жүйелерді интеграциялау бойынша тиісті ұсыныстар әзірленді. Сондай-ақ зейнетақыны цифрландыру мақсатында халықаралық тәжірибе зерттелуде.
Карантин және шектеу шаралары кезінде қызметтерді электрондық форматқа ауыстыру бойынша үлкен жұмыс жүргізілді, министрліктің барлық қызметтері электрондық немесе проактивті форматта көрсетілді.
Сонымен қатар, көрсетілетін электрондық қызметтердің үлесі орта есеппен 60% - ды, белсенді түрде 12% - ға дейін құрайды.
Электрондық және проактивті форматта көрсетілетін қызметтердің үлесін арттыру мақсатында біз талдау жүргіздік және белгілі бір тежеуші факторларды анықтадық.
Тежеуші факторларды ескере отырып, мүдделі мемлекеттік органдармен бірлесіп, Халыққа қызмет көрсету тәсілдері мен процестерін өзгерту бойынша жұмыс жүргізді, яғни мемлекеттік қызмет көрсетуді трансформациялау және реинжиниринг бойынша ұсыныстар дайындады.
Көрсетілетін қызметті алушыларға ыңғайлы болу мақсатында біз зейнетақы мен жәрдемақы тағайындауға өтініштерді эксаумақтық қабылдау бойынша жұмыс жүргізіп жатырмыз. Енді азаматтар қай жерде орналасқанына қарамастан, кез келген халыққа қызмет көрсету орталығында зейнетақы мен жәрдемақы тағайындауға өтініш бере алады.
Мүгедектікті белгілеу үшін медициналық-әлеуметтік сараптама жүргізудің сырттай форматы
Ақпан айының соңында ұлттық қоғамдық сенім кеңесінің отырысында Президент мүмкіндігі шектеулі жандарға барынша қолайлы жағдай жасауды тапсырды.
Бүгінгі күні мүгедектігі бар адамдарға мүгедектік белгіленген және жәрдемақы мен оңалтудың техникалық құралдарын алған кезде әртүрлі инстанцияларға жүгінуге тура келеді.
Алдымен адам тексеру үшін медициналық мекемеге жүгінеді, содан кейін мүгедектікті анықтау үшін қағаз құжаттарымен МӘС бөліміне барады. Осыдан кейін жәрдемақы бойынша өтінім автоматты түрде Мемлекеттік корпорацияға жіберіледі, ал оңалту құралдарын ресімдеу және әлеуметтік қызметтерді алу үшін адам әлеуметтік қызметтер мен техникалық оңалту құралдарын тағайындау үшін ЖАО-ның жұмыспен қамту және әлеуметтік бағдарламалар бөліміне баруы қажет. Инстанциялар бойынша жүруді болдырмау, қағазбастылықты болдырмау, сондай-ақ көрсетілетін қызметті берушілердің көрсетілетін қызметті алушылармен байланысы мақсатында біз процестерді жақсарту және цифрландыру бойынша жұмыс жүргізудеміз, атап айтқанда, мүгедектікті сырттай анықтау, онда өтініш беруші тек медициналық мекемелерге жүгінеді,қалған процестер адамның қатысуынсыз және ақпараттық жүйелерді интеграциялау арқылы өтініштерді ұсыну қажеттілігінсіз болады: жәрдемақылар тағайындау, артықшылықтар тағайындау, жеңілдіктер беру, әлеуметтік қызметтер мен техникалық оңалту құралдары автоматты түрде жүргізілетін болады.
Азаматтардың МӘС-ке бару қажеттілігі алынып тасталады. Бұл ретте, міндетті тексерулердің тізбесін және сырттай куәландыруға медициналық-әлеуметтік сараптамаға қорытындыны толтыру үшін объективті деректерді бекіту көзделген.
Оның ішінде оңалтудың жеке бағдарламасына сәйкес мүгедектерге берілетін техникалық көмекші (орнын толтырушы) құралдар мен арнаулы жүріп-тұру құралдарын таңдау процесін автоматтандыру үшін "оңалтудың техникалық құралдары" ақпараттық жүйесін толтыру реттелді.
Сырттай куәландыруды уақтылы іске асыру мақсатында Ақпараттық жүйелерді интеграциялау бойынша бірлескен жұмыс жүргізілуде.
Еңбек шарттарын есепке алудың бірыңғай жүйесі (e-HR)
E-HR-бұл еңбек шарттары бойынша деректерді жинауды, өңдеуді, тіркеуді және мұрағаттауды, қызметкер бойынша деректерді беруді (оның келісімімен), сондай-ақ халықты жұмыспен қамту бойынша деректерді талдауды қамтамасыз ететін бағдарламалық кешен.
Электрондық еңбек шарттарының жалпы қоймасын Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі әзірледі, ал автоматтандырылған Кадрлық есептің интеграцияланатын қосымшалары көп және жұмыс беруші өз қалауы бойынша жүйеге қосылу үшін өзіне ыңғайлы ІТ шешімін таңдайды.
2018 жылғы 1 шілдеден бастап еңбек шарттарын тіркеу бойынша пилоттық жоба іске қосылды, жұмыс берушілер еңбек шарттарын еңбек шарттарын есепке алудың бірыңғай жүйесінде (e-HR) тіркейді. Бұл ақпарат салалар бөлінісінде жалдамалы қызметкерлердің санын мониторингілеу, жұмыс берушілердің өз қызметкерлерінің пайдасына салық төлемдері мен әлеуметтік аударымдарды жүзеге асыруы үшін пайдаланылады. Яғни, еңбек қатынастары жүйесі ашық бола түседі және қызметкерлердің еңбек құқықтарын қорғауға ықпал етеді.
Жұмыс берушілерді қосу бірнеше тәсілмен жүзеге асырылады: кәсіпорынның кадрлық есебінің ақпараттық жүйесін (АЖ) біріктіру арқылы және кәсіпорынның кадрлық есебін қолмен енгізу арқылы enbek.kz/других порталдар.
Бүгінде 4,6 миллион шарт тіркеліп, 150 мың ұйым қосылған, бұл барлық жұмыс істейтіндердің 70% - ын құрайды.
Ағымдағы жылы Министрліктің алдында еңбек шарттарының кемінде 85% - ын тіркеу міндеті тұр. Ал болашақта, 2022 жылы біз барлық жұмыс істейтін халықты қамтимыз.
Осының арқасында жұмысқа орналастыру жеңілдейді және ашықтық жоғарылайды, азаматтардың еңбек құқықтарының сақталуына мониторинг жүргізіледі, кадрлық іс жүргізу автоматтандырылады.
Жүйе электрондық жеке істі қалыптастыруға және еңбек ресурстарына қажеттілікті болжауға қабілетті.
Цифрлық құжаттар
"Цифрлық Қазақстан" мемлекеттік бағдарламасы шеңберінде Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі "Әлеуметтік ID картаны енгізу" жобасын (бұдан әрі – жоба) іске асыруда.
Жобаның мақсаты азаматтардың әлеуметтік мәртебесін растау процесін автоматтандыру және қағаз құжаттарға балама ретінде цифрлық құжаттарды іске асыру болып табылады.
2020 жылы министрлік "ұлттық ақпараттық технологиялар" АҚ-мен бірлесіп "eGov mobile" мобильдік қосымшасына цифрлық құжаттардың мынадай түрлерін шығарды: зейнеткер куәлігі, қандас куәлігі, әлеуметтік ID (азаматтың барлық мәртебесі бойынша жинақталған құжат).
Жақын арада цифрлық құжаттар тізбесі кеңейтілетін болады: көпбалалы отбасына жәрдемақы алушы, мүгедектігі бар адамның куәлігі, атаулы әлеуметтік көмек алушы, тіркелген жұмыссыз.
"Мүгедектерді әлеуметтік қорғау"ақпараттық порталы
Мүгедектерді әлеуметтік қорғау саласындағы Министрлік қызметінің ашықтық дәрежесін және азаматтардың, мемлекеттік мекемелердің, қоғамдық ұйымдар мен бизнестің ақпараттық өзара іс – қимылының тиімділігін арттыру мақсатында Министрліктің "мүгедектерді әлеуметтік қорғау" ақпараттық порталы (бұдан әрі-Портал) іске қосылды.
Қазақстанда БҰҰДБ жобасы шеңберінде 2019 жылы порталдың жаңғыртылуы іске асырылды, ол онлайн-режимде елдің паспортталған және бейімделген объектілері бойынша ақпарат енгізуге, объектінің бейімделу дәрежесін көруге және әрбір объектіге жүргізілетін бейімдеу сапасын онлайн-режимде бағалауға мүмкіндік беретін интерактивті қолжетімділік картасының функционалын қосу және кеңейту бөлігінде іске асырылды.
Жаңғырту барысында жергілікті атқарушы органдар бірнеше жыл бойы енгізген 35 мыңнан астам нысанның қолжетімділігі туралы ақпарат жаңа бағдарламалық платформаға көшірілді, жаңа карта (Yandex) енгізілді, Қазақстанның аумақтық бірліктерінің өзекті геокоординаттары жүктелді, "Мекенжай тіркелімі"АЖ-мен интеграция жүргізілді.
Қазақстан Республикасында мүгедек адамдардың құқықтарын қамтамасыз ету және тұрмыс сапасын жақсарту жөніндегі 2025 жылға дейінгі ұлттық жоспарға сәйкес жергілікті атқарушы органдар мүгедек адамдардың мұқтаждығына бейімдеуге жататын нақты ғимараттар мен объектілердің тізбесін қамтитын мүгедек адамдар үшін кедергісіз орта құру жөніндегі өңірлік жоспарларды бекітеді.
Портал бұл қызметті автоматтандырады және онлайн–режимде елдің паспортталған және бейімделген объектілері бойынша ақпарат енгізуге, объектінің бейімделу дәрежесін көруге және онлайн режимде әрбір объектіге жүргізілетін бейімделу сапасын бағалауға мүмкіндік береді.
Барлық тіркелген пайдаланушыларға әрбір объектіге жүргізілетін бейімделу сапасын бағалау және фотосуреттермен қоса түсініктемелер орналастыру мүмкіндігі берілген.