Жасына байланысты зейнетақы және базалық зейнетақы төлемін тағайындау кезінде есепке алынатын еңбек өтілі түрлері

Әлеуметтік кодекстің 15-тарауына сәйкес, егер Қазақстан Республикасының заңдарында және Қазақстан Республикасы ратификациялаған халықаралық шарттарда өзгеше көзделмесе, Қазақстан Республикасының азаматтарының, сондай-ақ Қазақстан Республикасының аумағында тұрақты тұратын шетелдіктер мен азаматтығы жоқ адамдардың зейнетақымен қамсыздандыруға:

1) мемлекеттік базалық зейнетақы төлемі;

2) жасына байланысты зейнетақы төлемдері;

3) еңбек сіңірген жылдары үшін зейнетақы төлемдері;

4) Бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорынан төленетін зейнетақы төлемдері;

5) ерікті жинақтаушы зейнетақы қорынан төленетін зейнетақы төлемдері;

6) зейнетақы аннуитеті шарттары бойынша сақтандыру ұйымдарынан төленетін сақтандыру төлемдері.

Жасына байланысты зейнетақы төлемдері азаматтардың мынадай санаттарына зейнетақы төлемдерін тағайындауға құқық беретін жасқа толғаннан кейін толық көлемде тағайындалады:

1) ер адамдарға-1998 жылғы 1 қаңтарға кемінде жиырма бес жыл еңбек өтілі болған кезде;

2) әйелдерге-1998 жылғы 1 қаңтарға кемінде жиырма жыл еңбек өтілі болған кезде беріледі.

   Жасына байланысты зейнетақы төлемдерін тағайындау үшін еңбек өтілін есептеу кезінде:

      1) жеке және заңды тұлғалар төлейтін еңбек шарттары бойынша жұмыс;

      2) әскери қызмет;

      3) арнаулы мемлекеттік және құқық қорғау органдарындағы қызмет, мемлекеттік фельдъегерлік қызмет;

      4) Мемлекеттік қызмет;

      5) Кәсіпкерлік және табыс әкелетін өзге де қызмет;

      6) бірінші топтағы мүгедектігі бар адамға, екінші топтағы мүгедектігі бар жалғызбасты адамға және жасы бойынша сырттан көмекке мұқтаж зейнеткерге, сондай-ақ сексен жасқа толған қарттарға күтім жасау уақыты;

      7) 18 жасқа дейінгі мүгедек баланы күту уақыты;

      8) жұмыс істемейтін ананың кәмелетке толмаған балаларға күтім жасау уақыты, бірақ әрбір бала жалпы алғанда 12 жас шегінде 3 жасқа толғанға дейін;

      9) қылмыстық жауаптылыққа негізсіз тартылған және қуғын-сүргінге ұшыраған, бірақ кейіннен ре азаматтарды қамауда ұстау, бас бостандығынан айыру орындарында жазасын өтеу және жер аудару уақыты;

      10) бұрынғы КСРО-ның уақытша басып алынған аумағында еңбекке қабілетті азаматтардың және олар күштеп әкетілген Ұлы Отан соғысы кезеңінде басқа мемлекеттердің аумағында (жасына қарамастан) болған, егер осы адамдар көрсетілген кезеңдерде қылмыс жасамаған болса, фашистік концлагерьлерде (гетто және соғыс кезеңінде мәжбүрлеп ұстаудың басқа да орындарында) ұсталған уақыты Отанға қарсы;

11) Ұлы Отан соғысы кезеңінде алған жаралануы, контузия алуы, мертігуі немесе ауыруы салдарынан жұмыс істемейтін мүгедек адамдардың және оларға теңестірілген мүгедек адамдардың мүгедектікте болу уақыты;

      12) Қазақстан Республикасының бұрынғы кеңестік мекемелері, мекемелері және халықаралық ұйымдар қызметкерлерінің жұбайының (зайыбының) шетелде тұру кезеңі, бірақ жалпы алғанда 10 жылдан аспайды;

      13) әскери қызметшілердің жұбайларының (мерзімді қызметтегі әскери қызметшілерден басқа), арнаулы мемлекеттік органдар қызметкерлерінің жұбайларымен бірге мамандығы бойынша жұмысқа орналасу мүмкіндігі болмаған, бірақ жалпы алғанда 10 жылдан аспайтын жерлерде тұру кезеңі;

      14) жоғары оқу орындарында, оның ішінде дайындық курстарында, арнаулы орта оқу орындарында, училищелерде, мектептерде және кадрлар даярлау, біліктілігін арттыру және қайта біліктілігін арттыру курстарында, аспирантурада, докторантурада және клиникалық ординатурада, сондай-ақ Қазақстан Республикасының аумағында және одан тыс жерлерде рухани (діни) білім беру ұйымдарында оқыту;

      15) ведомстволық бағыныстылығына және арнаулы немесе әскери атағының болуына қарамастан әскерилендірілген күзетте, Арнаулы байланыс органдарында және тау-кен құтқару бөлімдерінде қызмет ету;

      16)тарихи отанында тұрақты тұру мақсатында Қазақстан Республикасына келген этникалық қазақтардың шыққан еліндегі еңбек қызметі.

Мемлекеттік базалық зейнетақы төлемін беру кезінде зейнетақы жүйесіне қатысу өтіліне мыналар есептеледі:

1) осы Кодекстің 208-бабына сәйкес есептелген, 1998 жылғы 1 қаңтарға дейінгі кезеңде әзірленген еңбек өтілі;

2) Жұмыс берушінің міндетті зейнетақы жарналары және (немесе) міндетті зейнетақы жарналары жүзеге асырылған кезең;

3) Қазақстан Республикасы Үкіметінің шешімі бойынша міндетті зейнетақы жарналарының, міндетті кәсіптік зейнетақы жарналарының мөлшерлемелеріне 0 түзету коэффициенті қолданылған қызмет түрлері бойынша еңбек, кәсіпкерлік қызмет, жеке практикамен айналысу кезеңдері;

4) "салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы" Қазақстан Республикасы Кодексінің (Салық кодексі)341-бабы 1-тармағының 51) тармақшасына сәйкес 2020 жылғы 1 сәуірден бастап 2020 жылғы 1 қазанға дейінгі кірістері жеке тұлғаның салық салуға жататын кірістерінен алып тасталған қызметті жүзеге асыру кезеңі;

5) жұмыс істемейтін ананың немесе жұмыс істемейтін әкенің (ол нақты күтімді жүзеге асырған кезде) кәмелетке толмаған балаларға күтім жасау уақыты, бірақ әрбір бала жалпы алғанда 12 жас шегінде 3 жасқа толғанға дейін;

6) 18 жасқа дейінгі мүгедек баланы күту уақыты;

7) әскери қызмет, арнаулы мемлекеттік және құқық қорғау органдарындағы қызмет, мемлекеттік фельдъегерлік қызмет кезеңдері;

8) Қазақстан Республикасының дипломатиялық қызметтері мен халықаралық ұйымдар қызметкерлерінің жұбайының (зайыбының) шетелде тұру кезеңі, бірақ жалпы алғанда 10 жылдан аспайды;

9) әскери қызметшілердің жұбайларының (мерзімді қызметтегі әскери қызметшілерден басқа), арнаулы мемлекеттік органдар қызметкерлерінің жұбайларымен бірге мамандығы бойынша жұмысқа орналасу мүмкіндігі болмаған, бірақ жалпы алғанда 10 жылдан аспайтын жерлерде тұру кезеңі;

10)"Байқоңыр" кешенінің ресейлік ұйымдарында 1998 жылғы 1 қаңтардан кейінгі еңбек қызметінің кезеңдері;

11) төтенше жағдайдың, шектеу іс-шараларының қолданылу кезеңіндегі қызметтің шектелуіне байланысты табысынан айырылу жағдайы бойынша әлеуметтік төлемді алу кезеңдері;

12) бірінші топтағы мүгедектігі бар адамға, екінші топтағы мүгедектігі бар жалғызбасты адамға және жасы бойынша бөгде адамның көмегіне мұқтаж зейнеткерге, сондай-ақ сексен жасқа толған қартқа күтім жасау уақыты;

13) осы Кодекстің 248-бабы 3-тармағының 2) тармақшасында көрсетілген адамдардың еңбек қызметінің кезеңдері. 2005 жылғы 1 қаңтардан бастап аталған кезеңдер Қорға әлеуметтік аударымдар жүзеге асырылған жағдайда есептеледі.

Мемлекеттік базалық зейнетақы төлемі жасына байланысты және (немесе) Бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорынан және (немесе) ерікті жинақтаушы зейнетақы қорынан зейнетақы төлемдерін, сондай-ақ мүгедектігі бойынша мемлекеттік әлеуметтік жәрдемақыны алуына қарамастан беріледі.