Асыраушысынан айырылу жағдайы бойынша мемлекеттік әлеуметтік жәрдемақыны тағайындау туралы

01.07.2023ж. бастап асыраушысынан айырылу жағдайы бойынша мемлекеттік әлеуметтік жәрдемақы төлемін тағайындау тәртібі 20.04.2023ж. Қазақстан Республикасының Әлеуметтік кодексімен реттеледі.

Қазақстан Республикасының аумағында тұрақты тұратын шетелдік азаматтар мен азаматтығы жоқ адамдар, егер Қазақстан Республикасының заңнамасында және ратификацияланған халықаралық шарттарда өзгеше көзделмесе, Қазақстан Республикасының азаматтарымен тең дәрежеде жәрдемақы алуға құқылы.

Асыраушысынан айырылу жағдайы бойынша мемлекеттік әлеуметтік жәрдемақыны алу құқығы қайтыс болған асыраушының асырауында болған еңбекке қабілетсіз отбасы мүшелеріне беріледі.

 Асырауында болғандар деп қайтыс болған адамның толық қамқорлығында болған немесе одан тұрақты және негізгі күнкөріс көзі болып табылатын көмек алған адамдар танылады.

Еңбекке қабілетсіз отбасы мүшелеріне мыналар жатады:

  • 18 жасқа толмаған балалар (оның ішінде асырап алынғандар, өгей ұлдар мен өгей қыздар), сондай-ақ 18 жастан асқан, егер мүгедектігі 18 жасқа дейін белгіленсе;
  • зейнеткерлік жасқа жеткен ата-аналар (оның ішінде асырап алушылар), жұбайы (зайыбы);
  • жасына және еңбекке қабілеттілігіне қарамастан, жұмыс істемейтін және қайтыс болған асыраушының 8 жасқа толмаған балаларын, бауырларын, апа-сіңлілерін немесе немерелерін күтіп-бағумен айналысатын ата-анасының бірі, жұбайы, атасы, әжесі, ағасы немесе әпкесі.

18 жастан асқан, білім беру ұйымдарында күндізгі оқу нысанында оқитын азаматтар оқуын аяқтағанға дейін, бірақ 23 жасқа толғанға дейін жәрдемақы алуға құқылы.

Мемлекеттік қызметті көрсету мерзімі өтініш барлық қажетті құжаттармен тіркелген күннен бастап 7 жұмыс күнінен аспайды. Қажет болған жағдайда мәліметтердің дұрыстығын тексеру үшін мерзім 5 жұмыс күніне дейін, ал қосымша құжаттар талап етілген жағдайда 30 жұмыс күніне дейін ұзартылады.

Мемлекеттік әлеуметтік жәрдемақы мөлшері еңбекке қабілетсіз отбасы мүшелерінің санына байланысты айқындалады және тиісті қаржы жылына белгіленген күнкөріс денгейінің  үлесі ретінде есептеледі (2026 ж. республиқалық бюджет туралы заңда  ең төменгі  күнкөріс  денгейі – 50 851 теңге болып белгіленді.).

01.01.2026ж. жағдай бойынша асыраушысынан айырылу жағдайы бойынша мемлекеттік әлеуметтік жәрдемақы мөлшері:

  • 1 асырауындағасы бар – 0,92 күнкөріс минимумы (46 782 теңге);
  • 2 асырауындағасы бар – 1,7 күнкөріс минимумы (86 446 теңге);
  • 3 асырауындағасы бар – 2,25 күнкөріс минимумы (114 414 теңге);
  • 4 асырауындағасы бар – 2,6 күнкөріс минимумы (132 212 теңге);
  • 5 асырауындағасы бар – 2,75 күнкөріс минимумы (139 840 теңге);
  • 6 және одан көп асырауындағасы бар – 3 күнкөріс минимумы (152 553 теңге).

Толық жетім балалар (екі ата-анасынан айырылғандар) үшін:

  • 1 асырауындағасы бар – 1,54 күнкөріс минимумы (78 311 теңге);
  • 2 асырауындағасы бар – 3,08 күнкөріс минимумы (156 222 теңге);
  • 3 асырауындағасы бар – 4,62 күнкөріс минимумы (234 932 теңге);
  • 4 асырауындағасы бар – 6,16 күнкөріс минимумы (713 243 теңге).

 

Жәрдемақы оны алу құқығы туындаған күннен бастап, бірақ өтініш берген күнге дейін 12 айдан аспайтын мерзімге тағайындалады.

Жәрдемақыны тағайындау үшін  тұрғылықты жеріндегі «Азаматтарға арналған үкімет» мемлекеттік корпорациясының филиалына  жүгініп, келесі құжаттарды ұсыну қажет:

  • жеке басын куәландыратын құжат;
  • асыраушының қайтыс болғаны туралы куәлік немесе оны хабар-ошарсыз кетті (қайтыс болды) деп тану туралы сот шешімі;
  • қайтыс болған адаммен туыстық қатынасты растайтын құжаттар;
  • жәрдемақыны аудару үшін банк шоты туралы мәліметтер.

Қажет болған жағдайда қосымша құжаттар ұсынылады (оқу орнынан анықтама, қорғаншылық немесе қамқоршылық туралы құжаттар, әскери қызмет туралы мәліметтер және басқалар).

2026 жылғы 1 сәуірдегі  жағдай бойынша облыс бойынша аталған төлемді алушылар саны 9 942 адамды құрайды.

Дата публикации
09 апреля 2026