Саяжай қауіпсіздігі - жалпы іс
Өрт қауіпті кезеңде саяжай учаскелерінде өрттер сирек емес. Қоқысты жағып бақылаусыз қалдыру немесе темекі қалдығын сөндірмей құрғақ шөпке тастаудың нәтижесінде өрт туындайды, кейде от жақын маңдағы орманнан ауысады. Саяжай үйінде өрт, иесінің кінәсінен орын алатыны да болып жатады...
12 сәуірде Петропавл өрт сөндірушілері "Ренет" саяжай қоғамында (Заречный кенті) басталған өртті сөндірді. Екпіні 23 м/с дейінгі қатты желдің сақталуына, құрғақ шөптің жоғары болуына және саяжай аумақтарының күтімсіз болуына байланысты өрт үлкен алаңға жайылды және 4 саяжай қоғамын ("Ренет", "Строитель", "Жемчужина", "Кировец-3") басып алды. Өрттің жалпы ауданы 10 га құрады. Өрт салдарынан "Ренет" және "Кировец-3" а/т аумақтарындағы 201 күзетші (моншалар, күркелер, шаруашылық құрылыстары, жылыжайлар, қалқалар, көше дәретханалары, себезгі бөлмелері, мангалдық және басқа да саяжай құрылыстары) отпен жойылды, олардың 81-інде меншік иелері бар, ал қалған 120 иесіз болып табылады және тасталған. "Жемчужина" және "Строитель" а/т саяжай құрылыстары зардап шеккен жоқ.
Мұндай жағдайлар сирек кездеседі, бірақ олар пештер мен электр жылыту құралдарын қауіпсіз пайдалану қажеттілігі, үй ішінде және саяжай құрылыстарының жанында темекі шегуге жол бермеу туралы ойлануға мәжбүр етеді.
«Сыртқы» апаттың алдын алу үшін қарапайым әдістерді қолдану арқылы ел қауіпсіздігін біршама арттыруды ұсынамыз.
Көбінесе саяжай кооперативтерін қоршап тұрған ормандардың жағында жырту керек - жердің жолағын біркелкі минералды қабатқа жырту керек, ені жеткілікті-4 метр, бірақ тәжірибе көрсеткендей, егер үйлердің айналасындағы ені кемінде 8 метр болса, жырту өзін ақтайды. Мұндай жолақ минералданған деп аталады. Егер жел, әрине, тым күшті болмаса және от үстіңгі жақтан болса, ол оттың өтуіне жол бермейді.
Егер сіздің бақша қоғамындағы саяжайыңыз шетінде болса, дұрыс жырту сіздің үйіңізді ғана емес, бүкіл саяжай қоғамын да қорғайды. Сондықтан бұл ортақ мәселе және сіз көршілеріңізден көмек сұрай аласыз.
Өкінішке орай, саяжайға отты өткізбеу өте қиын. Мұндай жағдайда сіз өрт сөндіру құралдарымен қарулануыңыз керек. Егер сіздің аумағыңызда құдық немесе су қоймасы болмаса, өртті жедел сөндіруге кірісу үшін суы бар бөшкелер (сыйымдылығы кемінде 200 литр) және шелектер болуы керек. Су беруге арналған шлангтары бар арнайы сорғы зиян тигізбейді, оның көмегімен ғимараттардың қабырғаларын салқындатуға болады, осылайша оларды жылу сәулесінің әсерінен қорғайды, құрғақ шөпке жақындаған оттың жалынын сөндіреді.
Саяжайда өрт сөндіргіш ұнтақты болғаны дұрыс, ол әмбебап. Мысалы,егер теледидар жанса, оны кернеу астында сөндіруге болады. Сонымен қатар, орташа саяжай учаскесінде кемінде екі 4 кг өрт сөндіргіш болуы керек, әрқайсысы 20 шаршы метрге дейін жанып тұрған беті сөндіре алады. Бір өрт сөндіргіш өртті оқшаулау үшін қолданылады, екіншісі қалған кішкентай ошақтарды сөндіру үшін қолданылады.
Саяжай кооперативтеріндегі өрттің ең көп таралған себебі-шөптер мен қоқыстарды жағу. Біздің елімізде қолданылатын өрт қауіпсіздігі ережелерінде: «Бақша учаскелері мен саяжай аумағы үнемі таза ұсталып, қоқыстардан жүйелі түрде тазалануы керек»делінген.
Демалушылардың назарын «қуантатын» қоқыс үйінділері өте қауіпті. Олар бикфорд сымына айналуы мүмкін, ол айналасындағылардың бәрін күйдіреді. Қалдықтар мен қоқыстарды жинау және кәдеге жарату үшін арнайы бөлінген орындарда (ғимараттар мен құрылыстардан кемінде 25 метр қашықтықта) қақпағы жабылатын металл ыдыстар орнатылуы тиіс.
Ең дұрысы, қоқысты жою саяжай тұрғындардың емес, арнайы қызметтердің міндеті. Сондықтан бастысы-мұндай қызметпен келісім жасасу және қалдықтарды тиісті жерге тастау, сонымен қатар демалыс күндерін сіздің аймағыңызда өткізуге шешім қабылдаған кездейсоқ қонақтардың оларды сол жерге тастауын қамтамасыз ету.
Егер сіз былтырғы шөптер мен қоқыстарды өртеуді шешсеңіз, қауіпсіздік ережелерін сақтаңыз. Былтырғы шөптер мен қоқыстарды тікелей саяжай учаскесінде күйдірмеңіз, оны металл бөшкеде, қауіпсіз жерде, үнемі бақылауда және тыныш ауа-райында жасаңыз.
Бақша учаскелеріне, саяжайларға және өртке қарсы су көздеріне өту жолдары әрқашан бос болуы тиіс. Сонымен, жол есебінен учаскені «аздап» кеңейтуді шешпес бұрын, қауіпті сәтте бұл өрт сөндіру машинасының өрт ошағына өтуіне кедергі келтіруі мүмкін екенін ұмытпаңыз.
Данияр Калелов,
СҚО ТЖД өрт бақылау,
басқармасының бас маманы
азаматтық қорғау капитаны