Ағымдағы жылдың 11 айында Ақмола облысының аумағында 883 өрт тіркелді (2020 жылы – 831, өсім – 5%). Материалдық залал 5 млрд 432 млн 534 мың теңгені құрады (2020 жылы – 217 млн 545 мың теңге).
Өрттердің негізгі себептері: халықтың отпен абайсыз жұмыс істеуі – 328 жағдай (2020 жылы – 363); электр жабдықтарын монтаждау және техникалық пайдалану қағидаларын бұзу – 231 жағдай (2020 жылы – 206); жылыту пештерін орнату және пайдалану кезінде өрт қауіпсіздігі қағидаларын бұзу – 139 жағдай (2020 жылы – 110).
Анықтама: қасақана өрт қоюдың 54 жағдайы тіркелді (2020 жылы – 71); тұрмыстық электр аспаптарын пайдалану кезінде өрт қауіпсіздігі қағидаларын бұзу – 14 жағдай (2020 жылы – 27); өнеркәсіптік жылу өндіру қондырғыларын орнату және пайдалану кезінде өрт қауіпсіздігі қағидаларын бұзу – 1 жағдай (2020 жылы – 0); дәнекерлеу және басқа да отты жұмыстарды жүргізу кезінде өрт қауіпсіздігі қағидаларын бұзу – 2 жағдай (2020 жылы – 10); тұрмыстық газ құрылғыларын пайдалану кезінде өрт қауіпсіздігі қағидаларын бұзу – 9 жағдай (2020 жылы – 7); балалардың отпен ойнауы – 1 жағдай (2020 жылы – 9); заттар мен материалдардың өздігінен тұтануы – 2 жағдай (2020 жылы – 4); найзағайдың тікелей соғуы немесе оның қайталама әсері – 69 жағдай (2020 жылы – 13); себептері анықталмаған өрттер – 24 жағдай (2020 жылы – 5); өрттің өзге де себептері – 9 жағдай (2020 жылы – 5).
Сонымен қатар, ағымдағы жылдың 11 айында Ақмола облысының аумағында СДТБТ-ның КУИ базасында 3 861 материал тіркелді. Оның ішінде:
әкімшілік материалдар – 434;
іске қоса тіркелген материалдар – 107;
номенклатуралық іске есептен шығарылған материалдар – 2 334;
тергеулігі бойынша полиция басқармалары мен бөлімдеріне берілген материалдар – 938;
аумақтық тиесілігі бойынша берілген материалдар – 45;
қайта жолданған материалдар – 3.
Жоғарыда келтірілген деректерден көрініп тұрғандай, СДТБТ-ның КУИ базасында тіркелген 3 861 материалдың басым бөлігі, яғни 2 334 материал номенклатуралық іске есептен шығарылған.
Өрттің қауіпті факторлары салдарынан қаза тапқан адамдардың саны 18%-ға артты (2021 жылы – 26 адам, 2020 жылы – 22 адам). Көміртегі тотығынан улану салдарынан жарақаттану жағдайларының саны 33%-ға төмендеді (2021 жылы – 2, 2020 жылы – 3). Өрт кезінде 12 адам жарақат алды, өткен жылы бұл көрсеткіш 9 адамды құраған (өсім – 25%). Көміртегі тотығынан уланудан 7 адамның қаза болу жағдайы тіркелді (2020 жылы – 0).
Өрт кезінде адамдардың қаза болуының шарықтау кезеңі ақпан, наурыз және қараша айларына сәйкес келді. Осы үш айда 8 адам қаза тапты.
Анықтама: адам өліміне әкеп соққан өрттердің себептері: мас күйінде төсекте темекі шегу – 13 жағдай; халықтың отпен абайсыз жұмыс істеуі – 5 жағдай; пештерді орнату және пайдалану кезінде өрт қауіпсіздігі қағидаларын бұзу – 3 жағдай; электр жабдықтарын монтаждау және техникалық пайдалану қағидаларын бұзу – 4 жағдай; өзге де себептер – 1 жағдай.
Қаза тапқан 26 адамның 20-сы әлеуметтік осал санатқа жататын, уақытша жұмыс істемейтін немесе зейнеткерлік жастағы және алкогольдік ішімдіктерді асыра пайдаланған адамдар. Қалған 6 адам әлеуметтік тұрғыдан қолайлы санатқа жатты.
Өрттердің 65%-ы тұрғын үй секторында орын алды (2021 жылы – 575, 2020 жылы – 587, төмендеу – 2%). Олардың басым бөлігі халықтың отпен абайсыз жұмыс істеуінен – 207 жағдай (40%), пештерді пайдалану кезінде өрт қауіпсіздігі қағидаларын бұзудан – 131 жағдай (25%), электр жабдықтарын монтаждау және техникалық пайдалану қағидаларын бұзудан – 114 жағдай (22%) туындаған.
| № | Өрт объектілері | 2020 жыл | 2021 жыл | Айырмашылық | Пайыздық арақатынас |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Бақылаудағы объектілер | 42 | 38 | -4 | -5% |
| 2 | Автокөлік көлігі | 102 | 142 | +40 | +16% |
| 3 | Тұрғын үй секторы | 587 | 575 | -12 | -2% |
| 4 | Орман өрттері | 56 | 120 | +64 | +53% |
| 5 | Дала өрттері | 1 | 6 | +5 | +83% |
Өрттердің көбеюіне халықтың материалдық жағдайы да айтарлықтай әсер етеді.
Облыстағы тұрғын үй қорының едәуір бөлігі тозығы жеткен тұрғын үйлер санатына жатады. Мұндай тұрғын үй қорының болуы төтенше жағдайлардың туындау қаупін арттырады.
Ағымдағы жылдың жазғы кезеңінде ауа температурасы нормадан 3 градусқа жоғары болып, қалыптан тыс ыстық ауа райы байқалды. Жауын-шашын мөлшері белгіленген нормадан 34%-ға аз болды. «Қазгидромет» мәліметтері бойынша, осындай температуралық көрсеткіштер 2010 жылы да тіркелген.
Қолайсыз метеорологиялық құбылыстар табиғи өрттердің көбеюіне әкелді. Олардың саны 54%-ға артты (2021 жылы – 126, 2020 жылы – 57). Орман алқаптарындағы өрттер салдарынан келген материалдық залал да едәуір өсті. Атап айтқанда, Қызыл кітапқа енгізілген 534 қара қандыағаштың (қара қандыағаш) жануы салдарынан 778 млн теңге материалдық залал келтірілді.
Анықтама: ағымдағы жылдың 11 айында облыс аумағында 120 орман және 6 дала өрті тіркелді. Бір адам қаза тапты (Біржан сал ауданы). 2020 жылы 56 орман және 1 дала өрті болған.
Қалыптасқан ыстық әрі құрғақ ауа райы орман өрттерінің санын 2,1 есеге арттырды (2021 жылы – 123, 2020 жылы – 56).
Анықтама: жану алаңы 5,4 есеге ұлғайды (2021 жылы – 8 437,7 га, 2020 жылы – 1 474,49 га). Материалдық залал 641 есеге артты (2021 жылы – 5 млрд 307 млн 82 мың теңге, 2020 жылы – 38 млн 450 мың теңге).
ҚР Ауыл шаруашылығы министрлігінің қарауындағы аумақтарда 62 өрт тіркеліп, 4 млрд 57 млн 343 мың теңге залал келтірілді.
Жергілікті атқарушы органдардың қарауындағы аумақтарда 62 өрт тіркеліп, 8 млн 156 мың теңге залал келтірілді.
Облыс аумағында 4 890 гектар алаңда 6 дала өрті орын алды. Материалдық залал тіркелген жоқ. 2020 жылы 140 гектар алаңда 1 дала өрті болған.
Өрт шығу оқиғаларының саны 49%-ға артты (2021 жылы – 139, жалпы ауданы 1 717 га; 2020 жылы – 115, жалпы ауданы 874,82 га).
Орман өрттерінің жалпы санының 72%-ын құрайтын 88 өртті орман өрт сөндіру қызметтері өз күшімен сөндірді. Оның ішінде 35 өртті мемлекеттік өртке қарсы қызметпен бірлесіп сөндірді.
Ауылдық жерлердегі өрттердің алдын алу және оларды жою мақсатында облыста жергілікті атқарушы органдардың қаражаты есебінен құрылған 35 өрт сөндіру бекеті және 208 ерікті өртке қарсы құралым жұмыс істейді. Олар 89 өртті сөндіруге қатысты. Бұл көрсеткіш жалпы өрт санының 56,5%-ын құрайды. Оның ішінде 23 өртті (13,6%) еріктілер өз бетінше сөндірді.
Облыс аумағында 22 орман шаруашылығы орналасқан. Оның ішінде 13-і жергілікті атқарушы органдарға ведомстволық бағынысты, 3-еуі ұлттық парк («Бурабай», «Көкшетау», «Бұйратау» мемлекеттік ұлттық табиғи парктері), 6-уы басқа орман иеленушілер:
«Сандықтау оқу-өндірістік орман шаруашылығы» мемлекеттік мекемесі;
«Жасыл-Аймақ» мемлекеттік коммуналдық қазыналық кәсіпорны;
«Көкшетау орман селекциялық орталығы» республикалық мемлекеттік қазыналық кәсіпорны;
Қорғалжын қорығы;
«Қазақстан темір жолы» ұлттық компаниясы;
«ҚазАвтоЖол» ұлттық компаниясы.
2021–2022 жылдардағы өткен жылыту кезеңінде облыс аумағында 114 өрт тіркеліп, материалдық залал 27 млн 694 мың теңгені құрады.
Өткен жылыту маусымының ұқсас кезеңімен салыстырғанда өрт саны 13%-ға төмендеді (2020–2021 жылдары – 130 өрт). Қаза тапқандар саны 5 есеге артты (2021–2022 жылдары – 5 адам, 2020–2021 жылдары – 0). Жарақат алғандар саны 100%-ға өсті (2021–2022 жылдары – 1 адам, 2020–2021 жылдары – 0).
Есепке алу-тіркеу тәртібін тексеру және СДТБТ базасына күнделікті мониторинг жүргізу нәтижесінде КУИ-2 есеп карточкалары бойынша шешімдерді уақтылы қабылдамауға қатысты 15 бұзушылық, сондай-ақ төтенше жағдайлар басқармалары мен бөлімдерінде есепке алу-тіркеу тәртібін жүргізуге қатысты 36 бұзушылық анықталды.
Тексеру нәтижелері бойынша 2021 жылы 20 қызметкер тәртіптік жауапкершілікке тартылды.