Басты мақсаты - білім сапасын жақсарту
Міне біздің тарихымыздың жаңа беті ашылды. Биыл Шахтинск қаласының білім бөлімі керемет атаулы күнді - білім бөлімі құрылған күнінен 60 жылдығын атап өтуде. Бөлімнің 60 жылдығы - біздің сүйікті қаламыздың 60 жылдық мерейтойымен тұспа - тұс келді. Мерейтой - бұл тарихи кезең ғана емес, сонымен бірге өткен жолға қарауға, ортақ іске елеулі үлес қосқандарды жақсы сөзбен еске алуға және болашаққа жоспар құруға мүмкіндік беретін кезең. Осы уақыт ішінде даңқты жолды Шахтинск қаласында білім беру жүйесін құрған және нығайтқандар, бөбекжайлар мен мектептер салған, жаңа бағдарламалар әзірлеген, бірегей дәстүрлерді бекітіп, инновациялық дамуға үлес қосқан адамдар жүріп өтті.
Қазіргі тарих туралы сөз қозғағанда, оның қалай басталғанын, менің бастамашыларын қалай жұмыс істегенін және ұзақ уақыт ішінде қандай өзгерістер болғанын есіне аласың. Қалалық халықтық білім бөлімінің тарихы 1961 жылы 20 қазанда басталды, ол кезде Шахтинск қалалық еңбекшілер депутаттары кеңесінің бірінші шақырылымының бірінші сессиясында халықтық білім бөлімінің меңгерушісін - орынбасарын бекіту туралы шешім қабылданды. Бұл лауазымға 94 сайлау округінен Шахан кенінде мектеп директор қызметін атқарған КОКП мүшесі, 1925 жылы дүниеге келген депутат Николай Иванович Королев тағайындалды. Бөлімнің құрылған сәтінен бастап білім беру жүйесі алғашқы жылдарынан белсенді түрде қалыптаса бастады. Алғашқы оқу бағдарламалары пайда болады, оқу-тәрбие жұмысының жоғары сапасы үшін нағыз күрес басталады. Даму жылдарында біздің қаланың білім беру жүйесі көптеген өзгерістерге ұшырады, атап өтсек мектептің қалыптасуының қиын жылдарына, көптеген реформалар мен өзгерістерге ұшырады. Бірақ, үздік педагогикалық дәстүрлер, шығармашылық ізденіс, мектептердің инновациялық кейпін өзгерту деген шынайы ұмтылыс өзгеріссіз қалды. Ал білім бөлімі жылдар бойы, күннен - күнге өзінің негізгі миссиясын - мектепке дейінгі, орта және қосымша білім алу барысында сапалы білім алу үшін тең мүмкіндіктер мен жағдай жасауды орындады және орындап келеді.
60 жыл ішінде білім бөлімі құрылған жылынан бастап бүгінгі күнге дейін оны 13 басшы басқарды, олар қызықты және керемет адамдар болды, олардың әрқайсысы білім беру жүйесінің дамуына елеулі үлес қосты. Көп ұзамай, 26 қазан күні мен білім бөлімін басқарғаныма 11 жасқа толады. Мен күн сайын, сағат сайын, минут сайын 10 000 -нан астам балаға, 1700-ге жуық білім беру ұйымдарының қызметкерлеріне, қазіргі заманға сай түрленуіне маңызды мәселелерін шешуге жауаптымын. Бұл біздің қаламыздың барлық педагогикалық және ата - аналар қауымдастығы алдындағы үлкен жауапкершілік. Бірақ, менің жұмысымда, бір нәрсеге сенімдімін: кәсіби қызметке жанқиярлықпен берілмесе, алға жылжу мүмкін емес.
«Жақсы құрылысшылар іргетасты ешқашан үнемдемейді» дейді. Білім бөлімінің негізі - мұғалімдердің кәсіби әлеуеті. Білім беру жүйесі үнемі басқару мен педагогикалық дәстүрлерді ұрпақтан - ұрпаққа мұқият сақтайды және жеткізеді. Бүгінде ол жүрегінің жылуын сүйікті жұмысына беретін өз мамандығына берілген мыңдаған адамдардың еңбегінің арқасында дамуын жалғастыруда. Қазіргі уақытта 24 білім беру ұйымдары бар, осы ұйымдарда жұмысында нағыз кәсіби мамандар, еңбектері бірнеше рет жоғары марапаттармен марапатталған тамаша мұғалімдер қызмет атқарады.
Бүгінгі таңда білім беру жүйесінде білім мазмұнын жаңартуға, педагогикалық әлеуетті дамытуға, заманауи мектеп инфрақұрылымын құруға байланысты елеулі өзгерістер орын алуда. Білім беруді одан әрі дамыту үшін көп нәрсе жасалып жатыр деп сеніммен айтуға болады. Білім беру ұйымдарының материалдық - техникалық базасы айтарлықтай жақсаруда. Дарынды балаларды қолдау жүйесі қалыптасты және табысты жұмыс істеуде (фестивальдар, байқаулар, олимпиадалар, спорт күндері, жарыстар). Балалар мен жасөспірімдердің денсаулығын нығайтуға көп көңіл бөлінеді. Мұғалімдер үнемі кәсіби шеберліктерін жетілдіріп отырады. Мемлекеттік бағдарламалар ғана іске асып қоймай, қаланың өз жоспарлары мен атқарымдар, іске асырылып жатқан жаңа идеялар бар. Жүйе одан да қуатты, тартымды болады және керемет нәтижелерге ие болады. Мұның барлығы білім беру жүйесінде қызмет атқарған адамдардың арқасында.
Білім беру жүйесін дамытуда мектепке дейінгі тәрбие мен білім беруге ерекше көңіл бөлінеді. Мектепке дейінгі ұйымдар өскелең ұрпақты дамытуда жаңа инновациялық технологияларды іздестіру жолында уақыт талабымен шаршамайды. Осылайша, соңғы бір жыл ішінде мектепке дейінгі ұйымдарда материалдық - техникалық және оқу - әдістемелік жабдықтар жетілдірілді, робототехника кабинеттерінің саны көбейді. Кішкентай балалар үшін Lego технологиясының элементтерін қолданатын «Развивайка» ерте даму орталығы бар. Тәрбиеленушілер командалары бірнеше рет қалалық, облыстық, республикалық жарыстарға қатысып, жүлделі орындарға ие болды.
Дәстүрлі білім беру бағдарламаларымен қатар бөбекжайлар «Мықты ғылым», «Гришаеваның тиімді әлеуметтендіру технологиясы», «Шахмат патшалығы», «Реджио педагогикасы» сияқты инновациялық бағдарламаларды жүзеге асырады.
Біздің қаламызда барлық білім беру мекемелері инклюзивті білім беруді енгізуде, кедергісіз орта құрылды, инклюзивті сыныптар мен инклюзивті топтар жұмыс істеуде.
Мектепке дейінгі білім беру ұйымдарында инклюзивті білім беруді дамыту мақсатында «Еркіндік мекені» жобасы бойынша Монтессори технологиясын қолдану арқылы барлық балалармен, оның ішінде ерекше білім алу қажеттілігі бар балалармен жұмыс жүргізілуде. ЕБАҚ бар балалардың ата - аналары үшін «Мейірімді мекен» кеңес беру орталығы жұмыс істейді.
Жыл басынан бері № 3 жалпы білім беретін мектебі базасында Қарағанды облысының білім басқармасы мен «Дара» жеке қорының бірлескен «Кедергісіз мектеп» жобасы аясында инклюзивті білім беруді қолдау жөніндегі ресурстық кеңес жұмыс істейді. 2021 жылы 30 қыркүйекте № 11 жалпы білім беретін мектепте инклюзивті білім беруге арналған ресурстық кабинет ашылды. Жыл соңына дейін Шахтинск қаласындағы екі жалпы білім беретін мектеп базасында инклюзивті білім беруді қолдау бойынша кеңестер ашылады деп күтілуде.
Қазіргі уақытта мұражай жәдігерлер жиынтығы ғана емес, білім берудің көптеген аспектілерінің күрделі бірлігі, мәдениет пен білімнің бірегей сыни нүктесі болып табылады. «Рухани Жаңғыру» кіші бағдарламасы аясында барлық жалпы білім беретін мектептерде әр түрлі бағыттағы мұражайлар жұмыс істейді. Мұражайлардың стендтерін безендіруге негіз болған экспонаттарды жинауда мектеп оқушылары мен мұғалімдері үлкен жұмыс атқарды.
Қосымша білім беру ұйымдарының жүйесі үш ұйыммен ұсынылған: Балалар музыкалық мектебі, Ә.Ысмайылов атындағы балалар көркемөнер мектебі, Оқушылар сарайы. 2021-2022 оқу жылында қосымша білім берумен 4481 оқушы (57,4%) құрайды. 2022 жылы қосымша білім берумен балаларды қамтуды 55,7 % жоспарланған.
Жаңа оқушылар сарайына Балалар - жасөспірімдер орталығы мен мектепаралық оқу-өндірістік комбинатына қосу және қалалық шығармашылық жобаларды енгізу қосымша білім берумен балаларды көбеюіне және кәсіптік бағдар беру бағыттарын кеңейтуге әкелді.
Ақпараттық - компьютерлік технологияларды пайдалана отырып, балаларға техникалық шығармашылықтың іргелі негіздерін үйрету мақсатында «Кемеңгер» техно орталығы өз жұмысын жалғастыруда.
Мектепке дейінгі, орта, техникалық және кәсіптік білім беру және қосымша білім беру ұйымдарының желілік серіктестікті мен біріктіру аясында № 6 жалпы білім беретін мектебінің мемлекеттік емес білім беру мекемесін тарту арқылы Шахтинск технологиялық колледжінің Студенттік конструкторлық бюросы мен «Кемеңгер» техно орталығы арасында ғылыми-техникалық бағытты дамыту бойынша іс-шаралар жүргізілуде. 9-сынып оқушылары үшін кәсіптік сынақтар өткізілуде, Оқушылар сарайының оқушылары – ШТК студенттері мен Шахтинск қаласы Кәсіпкерлер палатасының «Мектепте» кәсіпкерлік дағдыларын дамыту және бизнес-идеяларын қалыптастыру бойынша бірлескен жұмыстар басталды. Жас кәсіпкерлер». «INDIGO club» интеллектуалды ойындар клубы, «Импульс» жасөспірімдер мен жасөспірімдер клубы және «Живая картина» психологиялық клубы ашылды.
Атаулы күндер ерекше назар аудартады және оларды мерекелеу әдетте ерекше салтанатпен атап өтіледі. Біз осы атаулы күнге екі оқиғаны сәйкестендіруді ұйғардық: біздің мұражай білім бөлімінің ашылуы және «Ересектерсіз аумақ» символдық атауы бар мектеп парламенттерінің 12 президентімен бейресми ортада кездесуім және олардың қойған әртүрлі сұрақтарға жауап бердім, фильм түсірілді. Ағымдағы жылдың қыркүйек айында «Өзін-өзі басқару» республикалық жобасы аясында барлық 12 жалпы орта білім беретін мектепте мектеп парламенті президенттерінің сайлауы өтті. Бұл фильм жақын арада интернетте тегін қолжетімді болады.
Жұмысты қорытындылай келе, білім беру жүйесіндегі әрбір қызметкерге, өз ұжымыма кәсіби шеберлігі мен мамандығына деген адалдығы үшін ерекше алғыс айтамын.
Біздің бөлімнің жұмысын және жалпы білім беру жүйесін талдай отырып, мен толық сенімділікпен айта аламын, бұл 60 жыл бойы біз бірге өмір сүрдік, біз үлкен ортақ үйімізді тұрғызып жатырмыз, біз болашақ ұрпағымызды тәрбиелейміз және білім бөлімі Шахтинск қаласы білім сапасын жақсартуға бағытталған жаңа мақсаттар мен міндеттері әрқашан қояды және оған қол жеткізе береді.
Н.Онсович, Қарағанды облысы білім басқармасының «Шахтинск қаласының білім бөлімі» ММ басшысы