Әкімшілік және тұрғын үй ғимараттарына қойылатын
санитариялық-эпидемиологиялық талаптар
(ҚР ДСМ 2022 жылғы 16 маусымдағы № ҚР ДСМ-52 бұйрығы)
Тұрғын және әкімшілік ғимараттарды жобалау, салу және пайдалану кезінде санитариялық-эпидемиологиялық талаптарды сақтау халықтың қауіпсіздігін, денсаулығын қамтамасыз етудің және жайлы өмір сүру мен еңбек ету ортасын қалыптастырудың міндетті шарты болып табылады.
🏠 Жалпы талаптар
Тұрғын және әкімшілік ғимараттар мынадай гигиеналық нормативтерді сақтай отырып жобалануы және пайдаланылуы тиіс:
- қауіпсіз тұрмыс және еңбек жағдайларын қамтамасыз ету;
- қолайлы микроклимат пен ауа сапасын сақтау;
- шу, діріл және басқа да физикалық факторлардың әсерінен қорғау;
- инженерлік жүйелердің (сумен жабдықтау, кәріз, жылыту, желдету, жарықтандыру) белгіленген талаптарға сәйкестігі.
Құрылыс пен әрлеу жұмыстарында қолданылатын барлық материалдардың сапасы мен қауіпсіздігін растайтын құжаттары болуы тиіс.
🏘 Тұрғын үй ғимараттарына қойылатын негізгі талаптар
Тұрғын үйлерді жобалау және қайта жаңғырту кезінде:
- бір адамға шаққандағы тұрғын бөлме ауданы кемінде 15 м² болуы тиіс;
- тұрғын бөлмелерді жертөле және техникалық қабаттарда орналастыруға жол берілмейді;
- жертөле және қосалқы үй-жайлар таза, құрғақ күйде ұсталып, кеміргіштер мен жәндіктерден қорғалуы тиіс.
🏢 Әкімшілік ғимараттар
Әкімшілік ғимараттарда (кеңселерде, мекемелерде және басқа ұйымдарда) мыналар қамтамасыз етілуі қажет:
- бір қызметкерге шаққандағы нормативтік аудан – кемінде 6 м²;
- жұмыс орындарының жеткілікті табиғи және жасанды жарықтандырылуы;
- тиімді желдету және қолайлы микроклимат;
- жұмыс үй-жайлары мен эвакуациялық шығу жолдарының қауіпсіз жоспарлануы;
- санитариялық-тұрмыстық үй-жайлардың болуы.
Мүгедектігі бар және мүгедектер арбасын пайдаланатын қызметкерлер үшін аудан нормасы 7,65 м²-ге дейін ұлғайтылады.
🏢 Тұрғын үйлерде кәсіпкерлік объектілерін орналастыру
Тұрғын ғимараттарға кіріктірілген объектілерді (кеңселер, дүкендер, салондар және т.б.) орналастыру кезінде:
- тұрғын бөлікпен байланыспайтын жеке кіреберіс ұйымдастырылуы тиіс;
- тұрғындардың өмір сүру жағдайларының нашарлауына жол берілмеуі қажет;
- шу мен дірілді оқшаулау шаралары орындалуы тиіс;
- қолданылатын жабдықтар рұқсат етілген шу және діріл деңгейінен аспауы керек;
- қажет болған жағдайда инженерлік жүйелердің автономдылығы қамтамасыз етіледі.
🔇 Шу және дірілден қорғау
Халықты қолайсыз әсерлерден қорғау үшін:
- ғимарат конструкциялары шудың таралуын азайтуды қамтамасыз етуі тиіс;
- инженерлік және технологиялық жабдықтар дыбыс оқшаулау шешімдерімен орналастырылады;
- шу деңгейлері гигиеналық нормативтерден аспауы керек;
- тұрғын үй-жайлар кіріктірілген объектілерден шығатын шу мен дірілден қорғалуы тиіс.
☀️ Инсоляция және жарықтандыру
Ғимараттарды жобалау кезінде нормативтік инсоляция қамтамасыз етіледі:
- тұрғын бөлмелердің күн сәулесімен жарықтану ұзақтығы белгіленген нормативтерден кем болмауы тиіс (аймаққа байланысты орта есеппен 2,5–3 сағат);
- тұрғын және қоғамдық ғимараттардың табиғи жарықтандыру талаптары сақталуы қажет;
- тұрғын құрылыстардың көлеңкеленуіне жол бермейтін жоспарлау шешімдері қолданылуы тиіс.
⚙ Инженерлік жүйелер және пайдалану
Тұрғын және әкімшілік ғимараттар:
- орталықтандырылған немесе автономды сумен жабдықтау жүйесімен;
- жарамды кәріз жүйесімен;
- жылыту және желдету жүйелерімен;
- қауіпсіз жарықтандырумен;
- үй-жайларды тұрақты тазалау және санитариялық өңдеумен қамтамасыз етілуі тиіс.
Барлық жүйелер техникалық тұрғыдан жарамды күйде болып, қоршаған орта параметрлерінің нормативтерге сәйкестігін қамтамасыз етуі қажет.
⚠ Талаптарды сақтаудың міндеттілігі
Барлық санитариялық-эпидемиологиялық талаптар:
✔ жобалау кезінде ескерілуі ✔ құрылыс барысында сақталуы✔ пайдалануға беру кезінде бақылаудан өтуі✔ ғимараттарды пайдалану кезеңінде қамтамасыз етілуі қажет.