Абайлаңыз кенелер!
Қыстан кейінгі мамырдың алғашқы, жылы күндерінің басталуымен табиғатта көбірек уақыт өткізуге деген ұмтылыс пайда болады. Бірақ бізді күтіп тұрған қауіптер туралы ұмытпау керек. Олардың бірі-кенелер.
Кенелер тек ормандарда ғана емес, саябақтарда да, бақша учаскелерінде де өмір сүретінін есте ұстаған жөн. Қалада кенелер болуы мүмкін: көгалдарда, жол жиектеріндегі шөптерде. Клещи могут быть занесены домой животными, на ветках, на дачных или лесных цветочных букетах, вениках или траве, на одежде, в которой вы гуляли в лесу и т.д. Үйге кенелерді жануарлар, бұтақтар, немесе орман гүл шоқтары, сыпырғыштарға немесе шөптерге, орманда жүрген киімдерден және т. б. әкелуге болады.
Кенелер секірмейтінін және ұшпайтынын есте ұстаған жөн. Кенелер өздерінің құрбандарын жерде немесе шөпте отырып, жылу мен иіске жауап беретін арнайы сезім мүшелері бар алдыңғы аяқтарын ашып күтеді. Ықтимал жәбірленуші өтіп бара жатқанда, кене оған алдыңғы аяқтарымен жабысады. Кене тістеген жерді жақсы жансыздандырады, сондықтан кене шаққан сәтті сезіне алатындар аз. Сілекеймен кене қанның ұюына кедергі келтіретін, қан ағымын күшейтетін түрлі заттарды енгізеді.
Кенелер сәуірден қыркүйекке дейін - алғашқы аязға дейін белсенді. Белсенділіктің шыңы мамыр-маусым айларында, ал тамыз-қыркүйек айларында болады.
Сондықтан, кенелердің санын зерделеу және инфекциялық, тасмалдаушы аурулармен зақымдану мақсатында Астана қаласының санитариялық-эпидемиологиялық бақылау департаментінің (бұдан әрі-Департамент) мамандары аумақтарды барлау зерттеулерін, кенелер санына мониторинг жүргізуді, сондай-ақ кене шағуын тіркеуді жүргізеді.
Астана қаласы Ұлттық сараптама орталығы филиалының аса қауіпті инфекциялар мониторингі зертханасымен (бұдан әрі-зертхана) департаментің биологы табиғатта жиналған кенелерді Желтоқсан көшесі,46 мекенжайындағы зертханада зерттейді.
Зертханалық деректер бойынша Астана қаласының елді мекенінде және оның маңында кенелердің мынадай түрлері кездеседі:
Dermacentor marqinatus және Dermacentor pictus.
Эпидемиялық маусымның басында аса қауіпті инфекцияларды бақылау зертханасында 692 кене жиналып, зерттелді, оның 585-і жиналған кенелер Dermacentor marqinatus және 107 кене Dermacentor pictus.
Кенелерді жыл сайынғы зертханалық зерттеу талдауы бойынша кене энцефалитінің вирусын жұқтырған кенелердің жоқтығы көрсетіледі, тиісінше Астана қаласының елді мекені және оның айналасы кене энцефалитінің табиғи ошақтарында орналасқан аумақтар тізбесіне кірмейді.
Департамент жыл сайын табиғатта кенелер пайда бола бастағанда (сәуір-мамыр) 200 - ге жуық кене шағуынан зардап шеккендер медициналық көмекке жүгінеді (2020 ж. - 67 шағу, 2021 ж. – 157, 2022 ж. - 359 және 2023 ж. - 370). 2024 жылы 15 мамырдағы жағдай бойынша 88 зардап шеккен адам медициналық көмекке жүгінді, оның ішінде 27-сі кенелерді алып тастады, ал зардап шеккендердің өздері зертханаға зерттеу үшін кене материалдарын әкелді. Адамдардан жіберілген материалдардың нәтижелері теріс.
Кенелерден ең жақсы қорғаныс - қауіпсіздікті сақтау.
Кене шағуын болдырмау үшін келесі қауіпсіздік шараларын сақтау керек:
- ыстыққа қарамастан киіну керек: көйлекті шалбарға, шалбарды етікке немесе шұлыққа салыңыз, басыңызды орамалмен байлаңыз немесе құлақ пен шашты жақсы жабатын бас киім киіңіз;
- әр бір жарым сағат сайын өзін - өзі және өзара тексерулер жүргізу қажет;
- кенеге қарсы құралдарды қолдануды ұмытпаңыз.
Егер кене шағып алса. Кенені өз бетінше алып тастауға болмайды, сізге білікті медициналық көмек көрсетілетін жақын жердегі жарақат пунктіне немесе тұрғылықты жеріңіздегі емханаға дереу хабарласу қажет.
Өзіңізге және жақындарыңызға қамқорлық жасаңыз