Меню

Страницы

Статья

Қазақстандағы қауын-қарбыз маусымы: қауын мен қарбызды тұтыну кезінде денсаулықты қалай сақтау керек

   Жаз ортасынан бастап Қазақстанда қауын-қарбыз, асқабақ сияқты бақша дақылдарының маусымы басталады. Алайда, осы уақытта өнімді өсіру, тасымалдау, сату және сақтау кезінде санитариялық талаптар сақталмаса, тағамнан улану мен ішек инфекцияларының қаупі артады.
   Шығыс Қазақстан облысында қауын-қарбыз маусымы әдетте жаздың соңында, тамыз айында басталып, қыркүйек-қазан айларына дейін созылады. Осы уақытта базарлар мен дүкендерде ең піскен және тәтті қауын мен қарбыз пайда болады. Ал маусым мен шілде айларында сатылатын ерте шыққан қауын-қарбыз көбінесе басқа аймақтардан немесе елдерден әкелінеді және олардың дәмі мен сапасы тамыз айындағыдай болмайды.
   Сапалы қауын мен қарбызды таңдау үшін табиғи жағдайда піскен және маусымға сәйкес өнімге басымдық берген жөн. Қарбыздың салмағы 7-9 кг аралығында болғаны дұрыс. Сондай-ақ жемістің сыртқы түріне назар аударыңыз: ашық түсті болуы, сабағының құрғауы және піскен жеміске тән ерекше өрнегі болуы тиіс.Ең дәмді және піскен қауын мен қарбызды тамыз айынан бастап күздің басына дейін сатып алған дұрыс.
  Сапасыз немесе дұрыс сақталмаған қауын-қарбызды тұтыну:
• Нитраттармен улану сияқты өткір тағамдық улануларға;
• Ішек инфекциялары (дизентерия, сальмонеллез және т.б.);
• Балалар мен қарт адамдарда улану жағдайларына;
• Жемістің ластанған беті арқылы жұқпалардың таралуына әкелуі мүмкін.
Халыққа негізгі ұсыныстар:
• Қауын мен қарбызды рұқсат етілмеген бейберекет сауда орындарынан: автожолдардың бойынан, тұрғын үйлердің аулаларынан, көлік аялдамаларынан сатып алмаңыз -бақша өнімі қоршаған ортаның токсиндерімен ластанған болуы мүмкін, сонымен қатар, бақша дақылдары автомобильдердің пайдаланылған газдарындағы ауыр металдарды сіңіре алады;
• Мұздатқышсыз немесе шаң, жәндіктерден қорғалмаған кесілген қауын мен қарбызды сатып алмаңыз;
• Қабығында жарықтар, ойықтары бар кесілген бақша дақылдарын сатып алмаңыз және сатушыдан оның піскендігін анықтау үшін кесуді сұрамаңыз – бактериялық ластануға әкеп соғуы мүмкін.. Жылу және қоректік ортаның болуы (ортасындағы тәтті жұмсағы) – бактериялардың тез өсуіне және көбеюіне ықпал ететін жағдайлар. Мұндай қарбыз мен қауынды тұтыну тамақтан уланудың себебі болуы мүмкін;
• Қауын мен қарбызды кесер алдында жақсылап ағып тұрған сумен жуыңыз — бұл бактериялардың өнімнің ішіне ену қаупін азайтады;
• Кесілген қауын мен қарбызды тек тоңазытқышта сақтаңыз және 12-24 сағаттан артық ұстауға болмайды;
• Ерте піскен немесе өндірілуі белгісіз қауын мен қарбызды 3 жасқа дейінгі балаларға бермеңіз — олардың нитратқа сезімталдығы жоғары.
 
 
 
 
 
 
Дата публикации
22 августа 2025
Дата обновления
22 августа 2025
Тип
Ақпарат

Сейчас читают

Пайдалы ақпарат
22 октября 2026
Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау
Ақпарат
01 октября 2026
Сүт өнімдерін сатып алу кезіндегі негізгі талаптар
Ақпарат
01 октября 2026
Азық-түлік өнімдерінің жарамдылық мерзімдерін бекітуге қойылатын санитариялық-эпидемиологиялық талаптар

Социальные медиа

ҚОҒАМДЫҚ ТАМАҚТАНУ НЫСАНДАРДЫҢ ИЕЛЕРІНІҢ НАЗАРЫНА

Меню подвал

ҚР Президентінің жолдаулары
ҚР Президентінің сайты
ҚР Премьер-Министрінің сайты
Цифрлық трансформация тұжырымдамасы
Өмірлік жағдайлар
ҚР Мемлекеттік рәміздері
Терминдер мен қысқартулар
ҚР Президенті жанындағы Орталық коммуникациялар қызметі
Экран дикторы
Жасанды интеллектті дамытудың 2024 – 2029 жылдарға арналған тұжырымдамасы