Кәсіби патологияның себептерінің арасында алғашқы орындардың біріндегі өндірістік шаң - өте жиі кездесетін қолайсыз фактор. Өндіріс процесі, сондай-ақ оның ортасы адам ағзасына әсер етеді және бұл әрекет көп жақты болады.
Адамдар көптеген өндірістердегі жұмысы шаңмен байланысты: себебі технологиялық процестер оны жұмысшылардың жұмыс аймағының ауасына шығарады, жұмыс істейтіндердің барлығы дерлік тәуекелге ұшырайды, өйткені ауа белгілі бір дәрежеде өндірістік шаңмен ластанған.
Өндірісте шаңның пайда болуы технологиялық процестің қалай құрылғанына, осы өндірісте қандай әдістердің қолданылғанына, шикізаттың сипатына, аралық және дайын өнімдерге байланысты. Сондықтан еңбек гигиенасының маңызды міндеттерінің бірі - өндірістік шаңмен күресу.
Қауіпті қалай азайтуға болады?
Ұйымдастыру-техникалық іс-шараларды өткізу:
- жабық циклмен үздіксіз технологияларды енгізу - бұл жабық қаптамалар, құбырлар, конвейерлер;
- технологиялық процестерді басқаруды автоматтандыру және қашықтықтан басқару;
- ұнтақты өнімдерді брикеттер, пасталар, суспензиялар, ерітінділермен ауыстыру;
– ұнтақты өнімдерді тасымалдаған кезде сулау - бұл душты пайдалану деп те аталады;
- үй-жайлар мен жұмыс орындарының жалпы және жергілікті сору желдеткішін қолдану.
Өндірістегі жұмысшылар өздерін қорғау үшін не істей алады?
- ешбір жағдайда денсаулықты назардан тыс қалдырмау;
- технологиялық процестер кезінде шаң тыныс алу мүшелеріне енбеуі үшін респираторды, өнеркәсіптік газқағарларды, дулығаларды, сондай-ақ көзілдірік пен арнайы киімді пайдалану;
- еңбек және демалыс режимін сақтау (қысқартылған жұмыс күні, қосымша демалыс және т. б.)