
2019-2021 жылдар аралығында облыста 1 млн 41 мың гектар ауыл шаруашылығы мақсатындағы пайдаланылмайтын жер анықталды, оның ішінде 2021 жылы 120 мың гектар пайдаланылмайтын жер анықталды. Бүгінгі таңда мемлекет меншігіне 141 мың га қайтарылды, оның 52,3 мың га ауыл шаруашылығы айналымына қайта енгізілді. 543 мың га жер учаскелерінің иелері оларды мақсатты игеруге кірісті. Ауданы 357 мың га жер пайдаланылмай отыр, олар бойынша мемлекеттік меншікке қайтару жұмыстары жүргізілуде.
Бұл туралы облыс әкімі Ғали Есқалиевтің төрағалығымен өткен ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлерді игеру және инвесторларға жер учаскелерін беру мәселелері жөніндегі кеңесте айтылды. Ағымдағы жылдың 20 ақпанында халық алдындағы есептік кездесуде өңір басшысы тиісті ведомстволарға ауыл шаруашылығы мақсатындағы егістік алқаптарына түгендеу жүргізуді және пайдаланылмайтын жерлерді қайтару, оларды шаруашылық айналымға енгізу бойынша жұмысты жалғастыруды тапсырды.
Облыстық жер қатынастары басқармасының басшысы Мұрат Умралиев атап өткендей, қазіргі уақытта нақты пайдаланылмаған жерлерді пайдаланушылар арасында оларды мақсатты игеру немесе мемлекет меншігіне өз еркімен қайтару бағытында түсіндіру жұмыстары жүргізілуде.
- Олай болмаған жағдайда, біз пайдаланылмай жатқан жерлерді пайдаланушылардың тізімдерін ресми сайттарда және БАҚ-та жариялауды жалғастырамыз. Бүгінде 2021 жылы анықталған жалпы ауданы 120 мың га 148 жер учаскесі бойынша тізім дайын. Сондай-ақ, пайдаланылмайтын жерлерге базалық салық мөлшерлемелерін арттыру көзделгенін тағы да еске салғым келеді. Егер 2019-2020 жылдары бұл салық 10 есеге өссе, заңнамаға енгізілген өзгерістерге сәйкес салық ставкасы 2022 жылдан бастап 20 есеге ұлғайтылады, – деп атап өтті М.Өмірәлиев.
Ол Бөрлі ауданын мысалға келтірді. Мәселен, Бөрлі ауданы бойынша жылына 2500 га бірыңғай жер салығының мөлшері 72 459 теңгені (1 га – 28,98 теңге) құрайды, 10 есеге ұлғайған кезде салық сомасы 724 590 теңге, 20 есеге – 1 млн 449 180 теңге.
Сондай-ақ, жер қатынастары басқармасының басшысы пайдаланылмай жатқан ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлерді Қазақстан Республикасының азаматтары мен заңды тұлғаларына жер беру мақсатында өткізілетін конкурстар аясында жалға алуға болатынын атап өтті.
Жобаларды іске асыру үшін инвесторларға жер ұсыну мәселесі бойынша "aqjaiyq" ӘКК" АҚ басшысы Надир Құрымбаев айтып берді. Оның айтуынша, инвестор ӘКК-нің арнайы тетігі арқылы жер учаскесін аукционға және конкурсқа қатыспай-ақ ала алады, оны әлеуметтік, коммерциялық, өнеркәсіптік және өндірістік, ауыл шаруашылығы объектілеріне жалға беру аяқталғанға дейін немесе аяқталғаннан кейін кадастрлық құны бойынша сатып ала алады.
– Бүгінгі таңда 25-тен астам инвестор 82 млрд теңге сомасына 28 инвестициялық жобаны іске асырып, 2000 жұмыс орнын құрумен жер телімдерін алды. Бұдан басқа, осы тетік шеңберінде Ақжайық тұрғын ауданының құрылысы үшін жер учаскелері беріледі. Қазіргі уақытта БҚО және көршілес облыстардан 9 құрылыс компаниясынан өтінімдер бар. "Қаз-Хол" ЖШС және "Болашақ-Т" ЖШС 2 жергілікті компаниямен шарт жасалды", – деді Н.Құрымбаев.
Бұдан басқа, ӘКК өркениетті көше саудасын дамытуға және кәсіпкерлерге порталда электрондық сауда жүргізу арқылы тиімді шарттармен шағын учаскелер беруге бағытталған "100 сауда орны" жобасын іске асыруда gosreestr.kz, бұл адам факторының араласуын болдырмайды және өткізілген сауда-саттықтың ашықтығын қамтамасыз етеді.
– Бүгінгі таңда 5 онлайн аукцион өткізіліп, 43 жер учаскесі сатылды. Жоба аясында 12 кәсіпорын мен 70 жұмыс орны құрылды. 2021 жылы осы бағдарлама бойынша 50 жер учаскесін іске асыру, 10 жаңа кәсіпорын және 100 жаңа жұмыс орнын құру жоспарлануда, – деп атап өтті "АQJAIYQ" ӘКК"АҚ басшысы.
Ол сондай-ақ "Aqjaiyq" ӘКК-де "инвесторларға қызмет көрсету орталығы" жұмыс істейді, онда оларға консультациялық сүйемелдеу, өңірдің әлеуметтік-экономикалық дамуы, инвестициялық әлеуеті туралы ақпараттандыру, инвестициялық қызметті мемлекеттік қолдаудың қолданыстағы нысандары туралы, БҚО инвестициялық порталын сүйемелдеу және толтыру бойынша қызметтер көрсетіледі http://invest07.gov.kz/. бүгінгі күні инвесторларға қызмет көрсету орталығы 600 млрд теңгеден астам сомаға 60-тан астам инвестициялық жобаны сүйемелдейді.
– Біздің негізгі міндетіміз - онда жұмыс істегісі келетін кәсіпкерлерді жермен қамтамасыз ету. Анықталған пайдаланылмайтын жерлерден басқа, біз кем дегенде 1 млн га айналымға енгізе аламыз, оның ішінде біздің қордағы тыңайған жерлер де бар. Тағы да, қазіргі уақытта жерде жұмыс істеуге мүмкіндігі жоқ адамдарға көмектесу керек (техникамен, тұқымдармен, құжаттарды рәсімдеумен). Әлеуметтік маңызы бар өнімдерді сататын сауда нүктелері бойынша да мониторинг жүргізіп, өзіміз өндіретін өнім бағасының жоспарланғандай 10-15%-ға төмен болуын тексеру қажет, – деп қорытындылады облыс әкімі Ғ.Есқалиев.