«ЖАС ҰЛАН» МАУСЫМДЫҚ БАЛАЛАР

БІЛІМ БЕРУ-САУЫҚТЫРУ ОРТАЛЫҒЫНЫҢ КӘМЕЛЕТКЕ ТОЛМАҒАНДАРҒА АРНАЛҒАН

БІЛІМ БЕРУ-САУЫҚТЫРУ БАҒДАРЛАМАСЫ

 

                                                                            

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Әзірлеуші: Батыс Қазақстан облысы әкімдігі білім басқармасының Тасқала ауданы білім беру бөлімінің «Жас туристер станциясы» коммуналдық мемлекеттік мекемесі

 

Әзірлеу жылы: 2026 жыл

 

 

 

 

 

 

 

МАЗМҰНЫ

 

№	Бөлімдері	Бет
1	ЖАЛПЫ ЕРЕЖЕЛЕР	3
2	ГЛОССАРИЙ	13
3	Негізгі бағыты және тақырыбы	16
4	МАҚСАТЫ, МІНДЕТТЕРІ ЖӘНЕ КҮТІЛЕТІН НӘТИЖЕЛЕР	23
5	БАҒДАРЛАМАНЫҢ ҚҰРЫЛЫМЫ МЕН МАЗМҰНЫ	26
6	Бағдарламаны іске асыру шарттары	44
7	КАДРЛЫҚ ЖӘНЕ ӘДІСТЕМЕЛІК ҚАМТАМАСЫЗ ЕТУ	48
8	Бағдарламаны іске асыру нәтижелерін мониторингілеу және бағалау	51
9	НЕГІЗГІ ЖӘНЕ ҚОСЫМША ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ	55

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1-БӨЛІМ. ЖАЛПЫ ЕРЕЖЕЛЕР

               Бағдарламаның Атауы

               Кәмелетке толмағандарға арналған білім беру-сауықтыру бағдарламасы (бұдан әрі — Бағдарлама) маусымдық стационарлық білім беру-сауықтыру орталықтары жағдайында балалар мен жасөспірімдерді кешенді білім беру, тәрбиелеу және сауықтыру сүйемелдеуімен қамтамасыз ету мақсатында әзірленді. Бағдарлама балалардың жас және психологиялық ерекшеліктерін ескере отырып, олардың зияткерлік, шығармашылық, рухани-адамгершілік және дене дамуын үйлесімді қалыптастыруға бағытталады.

               Бағдарламаның негізгі мазмұны білім алушылардың бос уақытын тиімді ұйымдастыру, салауатты өмір салтын насихаттау, азаматтық жауапкершілік пен патриоттық құндылықтарды қалыптастыру, коммуникативтік және әлеуметтік дағдыларын дамыту, сондай-ақ қауіпсіз мінез-құлық мәдениетін нығайту болып табылады.

               Бағдарлама аясында танымдық сабақтар, шығармашылық үйірмелер, спорттық-сауықтыру іс-шаралары, мәдени-көпшілік жобалар, зияткерлік ойындар, тренингтер, экскурсиялар мен командалық жұмыстар ұйымдастырылады. Сонымен қатар балалардың эмоционалдық әл-ауқатын қолдау, психологиялық көмек көрсету және олардың жеке қабілеттерін ашуға жағдай жасау көзделеді.

               Бағдарламаны іске асыру барысында қауіпсіздік талаптарын сақтау, санитариялық-гигиеналық нормаларды қамтамасыз ету, инклюзивті орта қалыптастыру және әрбір қатысушының құқықтары мен мүдделерін қорғау басты назарда болады. Бағдарлама балалардың демалысын мазмұнды әрі пайдалы ұйымдастыру арқылы олардың әлеуметтік бейімделуіне, өзін-өзі дамытуына және қоғам өміріне белсенді араласуына ықпал етеді.

           Бағдарлама мазмұны тәрбиенің заманауи тәсілдері мен бейресми білім беру элементтерін кіріктіру арқылы жүзеге асырылады. Қатысушылардың қызығушылықтары мен бейімділіктерін ескере отырып, STEM-білім беру, экологиялық тәрбие, медиасауаттылық, кәсіптік бағдар беру және цифрлық технологияларды қолдану бағыттарында қосымша іс-шаралар өткізіледі. Бұл балалардың заманауи қоғам талаптарына бейімделуіне, жаңа білім мен дағдыларды меңгеруіне мүмкіндік береді.

           Бағдарламада ұлттық мәдениет пен дәстүрлерді дәріптеуге ерекше көңіл бөлінеді. Ұлттық ойындар, қолөнер сабақтары, этномәдени кештер, патриоттық кездесулер мен тарихи-танымдық жобалар арқылы балалардың туған елге деген сүйіспеншілігі, тарихи сана-сезімі және мәдени мұраға құрметі қалыптастырылады.

 

 

 

Батыс Қазақстан облысы әкімдігі білім басқармасының Теректі ауданы білім беру бөлімінің «Теректі ауданы балалар – жасөспірімдер туризмі және экология орталығы» коммуналдық мемлекеттік мекемесінің «Жас Ұлан» маусымдық балалар білім беру-сауықтыру орталығы

кәмелетке толмағандарға арналған білім беру-сауықтыру бағдарламасын жүзеге асырады (әрі қарай – БББСО)

 

Білім беру-сауықтыру бағдарламасын жүзеге асыратын БББСО туралы мәлімет

 

Білім беру-сауықтыру бағдарламасын жүзеге асыратын орын: Батыс Қазақстан облысы әкімдігі білім басқармасының Тасқала ауданы білім беру бөлімінің «Жас туристер станциясы» коммуналдық мемлекеттік мекемесінің «Шұғыла» маусымдық балалар білім беру-сауықтыру орталығы

Ұйым қызметін кәмелетке толмағандарға арналған маусымдық стационарлық білім беру-сауықтыру орталығы форматында іске асырады.

БББСО Жұмыс істеу кезеңі: 2026 жылдың 15 маусымынан 10 тамыз күндері аралығында.

Бір ауысымның ұзақтығы – 10 күнтізбелік күн.

1 ауысымдағы балалар саны – 50 адам.

Барлық ауысым саны - 6.

Барлық бала саны – 300.

Бағдарлама балалар мен жасөспірімдердің толыққанды демалуына, сауығуына, қауіпсіз тұруына, білім беру және тәрбие қызметін ұйымдастыруына жағдай жасайтын экологиялық қолайлы табиғи аймақта орналасқан қала сыртындағы БББСО базасында іске асырылады.

БББСО инфрақұрылымына бір тұрғын үй ғимараты, білім беру және жобалау қызметіне арналған ғимарат, спорт алаңдары, демалыс аймақтары, акт және шығармашылық кеңістіктер, ұлттық ойындар өткізуге арналған алаңдар, командалық және квест іс-шараларын өткізу аймақтары, сондай-ақ қазіргі заманғы технологияларды қолдана отырып, білім беру іс-шараларын іске асыруға арналған ашық алаңдар кіреді.

БББСО білім беру ортасы кәмелетке толмағандар демалысты, сауықтыруды, оқытуды, зерттеу қызметін, шығармашылық дамуды және әлеуметтік тәжірибені біріктіруге мүмкіндік алатын қауіпсіз, қолдаушы және дамытушы кеңістікті құруға бағытталған.

Бағдарлама шеңберінде білім беру қарқындарын, ұлттық және спорттық ойындарды, командалық квесттерді, көшбасшылық және коммуникативтік тренингтерді, сауықтыру және профилактикалық іс-шараларды ұйымдастыру көзделеді.

Баланың жеке басын құрметтеу, бастамашылықты қолдау, ынтымақтастық дағдыларын қалыптастыру, экологиялық сана, азаматтық жауапкершілік және Қазақстан Республикасының мәдени мұрасын құрметтеу қағидаттарына негізделген қазіргі заманғы тәрбиелеу ортасын құруға ерекше назар аударылады.

Сонымен қатар, бағдарлама аясында балалардың жас ерекшеліктері мен жеке қажеттіліктерін ескере отырып, олардың зияткерлік, эмоционалдық және физикалық дамуына бағытталған кешенді іс-шаралар өткізіледі. Қатысушылардың шығармашылық қабілеттерін, сыни ойлауын, зерттеушілік дағдыларын және цифрлық сауаттылығын дамытуға арналған интерактивті сабақтар, шеберлік сағаттары, жобалық жұмыстар мен танымдық кездесулер ұйымдастырылады.

Бағдарлама барысында балалар мен жасөспірімдердің әлеуметтік бейімделуін, өзін-өзі танытуын және көшбасшылық қасиеттерін дамытуға жағдай жасалады. Командалық жұмысқа, өзара қолдау көрсетуге және тиімді қарым-қатынас орнатуға бағытталған іс-шаралар қатысушылар арасында достық атмосфера қалыптастыруға ықпал етеді.

Салауатты өмір салтын насихаттау мақсатында күн тәртібі дене белсенділігін, дұрыс тамақтануды, таза ауадағы демалысты және психологиялық қолдау элементтерін қамтиды. Медициналық бақылау мен қауіпсіздік талаптарын сақтау балалардың денсаулығын нығайтуға және жайлы орта қалыптастыруға мүмкіндік береді.

Бағдарлама мазмұны ұлттық құндылықтарды дәріптеуге, мәдени-тарихи мұраны танытуға және патриоттық тәрбиені нығайтуға бағытталған. Қатысушылар қазақ халқының дәстүрлері мен әдет-ғұрыптарын, ұлттық ойындары мен өнерін танып-білу арқылы мәдени бірегейлікті құрметтеуге тәрбиеленеді.

Осылайша, БББСО базасында іске асырылатын бағдарлама балалар мен жасөспірімдердің қауіпсіз демалысын қамтамасыз етіп қана қоймай, олардың жан-жақты дамуына, әлеуметтік жауапкершілігінің қалыптасуына және болашақ өмірлік дағдыларды меңгеруіне ықпал ететін заманауи білім беру-тәрбиелік орта құруға бағытталған.

Бағдарламаны әзірлеудің құқықтық негізі

               Бағдарлама Қазақстан Республикасының кәмелетке толмағандарға білім беру, тәрбиелеу, сауықтыру және демалыс саласындағы заңнамасына сәйкес әзірленді:

• «Білім туралы» Қазақстан Республикасының 2007 жылғы 27 шілдедегі № 319 Заңы

      https://adilet.zan.kz/kaz/docs/Z070000319_

• «Қазақстан Республикасындағы баланың құқықтары туралы» Қазақстан Республикасының 2002 жылғы 8 тамыздағы N 345 Заңы.

      https://adilet.zan.kz/kaz/docs/Z020000345_

• Қазақстан Республикасы Білім Министрінің 2025 жылғы 7 қазандағы №237 бұйрығымен бекітілген «Білім беру ұйымдарында балалардың сауығуы мен демалысын ұйымдастыру қағидалары»

               https://adilet.zan.kz/rus/docs/V2500037091

• «Балалардың сауықтыру және санаторий объектілеріне қойылатын санитариялық-эпидемиологиялық талаптар" санитариялық қағидаларын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрінің м.а. 2022 жылғы 10 тамыздағы № ҚР ДСМ-78 бұйрығы.

               https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V2200029092

• «Жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім беру ұйымдарын қоспағанда, тиісті типтердегі және түрлердегі білім беру ұйымдары қызметінің үлгілік қағидаларын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрінің 2022 жылғы 31 тамыздағы № 385 бұйрығы.

      https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V2200029329#z1882

• Қазақстан Республикасы Білім Министрінің 2025 жылғы 26 мамырдағы №123 бұйрығымен бекітілген «Адал азамат» бірыңғай тәрбие бағдарламасы

      https://uba.edu.kz/storage/app/media/99999%20VVV%20MMM%20RS%20RS.pdf

• «Сауықтыру және ұйымдастырылған демалыс кезеңінде балаларға медициналық көмек көрсету қағидаларын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрінің 2020 жылғы 20 желтоқсандағы № ҚР ДСМ-292/2020 бұйрығы.

                         https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V2000021842

• «Қазақстан Республикасының білім беру саласындағы қызметті жүзеге асыратын террористік тұрғыдан осал объектілерінің терроризмге қарсы қорғалуын ұйымдастыру жөніндегі нұсқаулықты бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрінің 2022 жылғы 30 наурыздағы № 117 бұйрығы.

          https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V2200027414

• Демалысты ұйымдастыру, сауықтыру, тәрбиелеу, қосымша білім беру және кәмелетке толмағандардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету мәселелерін реттейтін Қазақстан Республикасының өзге де нормативтік құқықтық актілері.

 

Бағдарлама өскелең ұрпақты тәрбиелеу, ұлттық бірегейлікті дамыту, цифрлық сауаттылық, патриоттық тәрбие, экологиялық мәдениет, soft skills дамыту және ХХІ ғасырдың дағдылары саласындағы қазіргі заманғы мемлекеттік басымдықтарды ескере отырып әзірленді.

Бағдарламаның тұжырымдамалық тәрбие негізі Қазақстанның жауапты, бастамашыл және жасампаз азаматы «Адал азамат» қалыптастыру идеясы болып табылады.

Бағдарламаның педагогикалық стратегиясы Қазақстанның тарихы мен мәдени мұрасын құрметтеуді қалыптастыруға; ынтымақтастық пен көшбасшылық дағдыларын дамытуға; адалдық пен жауапкершілік мәдениетін қалыптастыруға; экологиялық және азаматтық сананы дамытуға; медиа сауаттылық пен цифрлық мәдениетті дамытуға; жасампаз өмірлік ұстанымды қалыптастыруға; еңбекке және қоғамдық құндылықтарға құрмет көрсетуді нығайтуға бағытталған.

Бағдарламаның негізгі бейнесі – белсенді өмірлік ұстанымы бар, дені сау, шығармашыл, әлеуметтік жауапты, ұлттық құндылықтарды құрметтейтін және өзін-өзі дамытуға ұмтылатын тұлға бейнесі.

Бағдарлама заманауи қоғамға бейімделе алатын, өз ойын еркін жеткізетін, командада тиімді жұмыс істейтін, бастамашыл әрі жауапкершілігі жоғары баланың жан-жақты дамуын көздейді.

Бағдарламаның негізгі бейнесінде қатысушы:

• салауатты өмір салтын ұстанады;
• қауіпсіз мінез-құлық мәдениетін сақтайды;
• ұлттық мәдениет пен дәстүрлерді құрметтейді;
• шығармашылық және зияткерлік әлеуетін дамытады;
• коммуникативтік және көшбасшылық дағдыларын қалыптастырады;
• қоршаған ортаға жауапкершілікпен қарайды;
• азаматтық белсенділік пен патриоттық құндылықтарды бойына сіңіреді;
• цифрлық сауаттылық пен медиамәдениетті меңгереді;
• өзін-өзі тануға және жеке дамуға ұмтылады.

Бағдарламаның негізгі бейнесі білім беру, тәрбие және сауықтыру үдерістерінің бірлігін қамтамасыз ете отырып, балалар мен жасөспірімдердің қауіпсіз, қолайлы және дамытушы ортада үйлесімді қалыптасуына бағытталады.

 

Бағдарламаның Ұзақтығы

Бағдарламаны іске асыру мерзімі 2026 жылғы 1 маусым мен 10 тамыз аралығында жазғы маусым кезеңінде жүзеге асырылады.

Бір ауысымның ұзақтығы – 10 күнтізбелік күн.

Жазғы маусымда бағдарламаның жалпы тұжырымдамасымен және бірыңғай тәрбие мен білім беру тәсілдерімен біріктірілген бірнеше тақырыптық ауысымдарды іске асыру көзделеді. Әрбір ауысым тәрбиелік мақсаттар мен дамытушылық міндеттердің сабақтастығын сақтай отырып, балалардың қызығушылықтары мен қажеттіліктеріне сәйкес ұйымдастырылады.

Әрбір ауысымның цифрлық құзыреттілікті, ұлттық бірегейлікті, жобалық ойлауды, шығармашылық әлеуетті, медиа-мәдениетті, көшбасшылық қасиеттерді және болашақтың дағдыларын дамытуға байланысты өзіндік тақырыптық бағыты бар. Ауысым тақырыптары заманауи қоғам сұраныстары мен балалардың танымдық қызығушылықтарын ескере отырып қалыптастырылады және тәрбиеленушілердің тұлғалық дамуына бағытталады.

 

Ауысымдардың мазмұны қатысушыларды білім беру, жобалау, зерттеу, шығармашылық, спорттық және әлеуметтік маңызды қызметке дәйекті түрде батыру қағидаты бойынша құрылады. Әрбір кезеңде балалардың белсенді қатысуына, дербестігін дамытуға және өз қабілеттерін көрсетуіне мүмкіндік беретін интерактивті әдістер мен тәжірибелік жұмыстар қолданылады.

Бағдарламаны іске асыру режимі кәмелетке толмағандардың жас, психологиялық және физиологиялық ерекшеліктерін ескере отырып, білім беру, тәрбие, сауықтыру, спорттық және бос уақыт қызметін ұтымды кезектестіруді көздейді. Күн тәртібі балалардың денсаулығын сақтау, эмоционалдық жайлылығын қамтамасыз ету және тиімді демалысын ұйымдастыру талаптарына сәйкес әзірленеді.

Бағдарлама аясында таңғы сергіту жаттығулары, спорттық ойындар, шығармашылық шеберлік сабақтары, зияткерлік турнирлер, тимбилдинг элементтері, танымдық кездесулер, пікірсайыс алаңдары және мәдени-көпшілік іс-шаралар өткізіледі. Сонымен қатар табиғат аясындағы іс-шаралар, туристік серуендер мен экологиялық акциялар арқылы балалардың белсенді өмір салты мен табиғатқа жауапкершілікпен қарау мәдениеті қалыптастырылады.

Тақырыптық ауысымдар барысында балалардың soft skills дағдыларын дамытуға ерекше назар аударылады. Қатысушылар коммуникация жасау, командада жұмыс істеу, көшбасшылық таныту, уақытты басқару, креативті ойлау және мәселелерді шешу қабілеттерін тәжірибе арқылы жетілдіреді.

Бағдарлама мазмұнында ұлттық мәдениет пен рухани құндылықтарды дәріптеу маңызды орын алады. Ұлттық ойындар, дәстүрлі өнер элементтері, тарихи-танымдық жобалар, патриоттық кездесулер мен мәдени кештер арқылы тәрбиеленушілердің туған елге деген құрметі мен тарихи санасы қалыптастырылады.

Сондай-ақ қатысушылардың цифрлық сауаттылығын арттыру мақсатында медиақауіпсіздік, интернет мәдениеті, цифрлық этика, жасанды интеллект элементтері және заманауи технологияларды тиімді пайдалану бойынша интерактивті сабақтар ұйымдастырылады. Бұл балалардың ақпараттық ортада қауіпсіз әрі саналы әрекет етуіне мүмкіндік береді.

Бағдарлама инклюзивтілік қағидаттарына негізделіп, әрбір қатысушыға тең мүмкіндік беруді көздейді. Балалардың жеке ерекшеліктері, қызығушылықтары мен қабілеттері ескеріліп, қолайлы психологиялық-педагогикалық орта қалыптастырылады.

Әрбір ауысым қорытынды шығармашылық жобалармен, фестивальдермен, көрмелермен, спорттық сайыстармен немесе әлеуметтік бастамаларды таныстыру іс-шараларымен аяқталады. Бұл балалардың жетістіктерін көрсетуге, өзін-өзі бағалауын арттыруға және жаңа тәжірибе жинақтауына ықпал етеді.

Осылайша, жазғы маусымдағы тақырыптық ауысымдар балалар мен жасөспірімдердің қауіпсіз, мазмұнды әрі пайдалы демалысын ұйымдастыра отырып, олардың жан-жақты дамуына, әлеуметтік бейімделуіне және болашаққа қажетті құзыреттерді қалыптастыруға бағытталған кешенді білім беру-тәрбиелік орта құруды қамтамасыз етеді.

 

Кәмелетке толмағандардың жас санаты

Бағдарлама 10 мен 15 жас аралығындағы балалар мен жасөспірімдерге арналған.

Бағдарламаның мазмұнын әзірлеу кезінде жасөспірімнің жас, психологиялық, физиологиялық және әлеуметтік ерекшеліктері, оның ішінде өзін-өзі көрсету, тану, қарым-қатынас, эмоционалды қолдау, тәуелсіздік, көшбасшылық және әлеуметтік белсенділік қажеттілігі ескеріледі.

Бағдарламаның мазмұны цифрлық дағдыларды, шығармашылық қабілеттерді, көшбасшылық қасиеттерді, жобалық қызметті, медиа-коммуникацияны, зерттеу белсенділігін және ұлттық мәдениетті заманауи түсінуді дамытуға мүдделі жасөспірімдерге бағытталған.

Бағдарлама әртүрлі дайындық деңгейлері, жеке қызығушылықтары және білім беру қажеттіліктері бар қатысушыларға бейімделген.

Бағдарламаны іске асыру шеңберінде әрбір қатысушының ұжымдық, шығармашылық, білім беру және әлеуметтік-маңызды қызметке қосылуын қамтамасыз ететін қауіпсіз, қолдаушы және ынталандырушы ортаны қалыптастыру үшін жағдайлар жасалады.

 

Жазғы маусымның тақырыптық ауысым тұжырымдамасы

№	Ауысым атауы	Негізгі идеясы
1	«Достық керуені»	Балалардың достық, өзара сыйластық, ынтымақтастық және толеранттылық құндылықтарын қалыптастыру арқылы ұжымдық мәдениетті дамыту. Ауысым барысында қатысушылар түрлі командалық ойындар, тимбилдингтер, мәдени кездесулер мен достық жобалары арқылы қарым-қатынас жасау, бір-бірін қолдау және ортақ мақсатқа бірге жету дағдыларын меңгереді.
2	«Кино және өнер әлемі»	Балалардың шығармашылық әлеуетін дамыту, өнер мен медиа мәдениетке қызығушылығын арттыру және өзін-өзі еркін көрсетуіне жағдай жасау. Қатысушылар кино түсіру, актерлік шеберлік, музыка, сурет, дизайн және сахналық өнер элементтерімен танысып, шығармашылық жобалар арқылы эстетикалық талғамы мен қиялын дамытады.
3	«Жарық жұлдыздар»	Әр баланың жеке қабілеттері мен таланттарын ашуға, өзіне деген сенімділігін қалыптастыруға және көшбасшылық қасиеттерін дамытуға бағытталған орта құру. Ауысымда интеллектуалдық ойындар, шығармашылық байқаулар, мотивациялық кездесулер және өзін-өзі дамыту тренингтері ұйымдастырылады.
4	«Спорт және денсаулық»	Жасөспірімдер арасында салауатты өмір салтын насихаттау, дене белсенділігін арттыру және спорттық мәдениетті қалыптастыру. Ауысым аясында спорттық жарыстар, туристік серуендер, денсаулық тренингтері, қауіпсіздік сабақтары және командалық ойындар өткізіліп, қатысушылардың физикалық және психологиялық саулығын нығайту көзделеді.
5	«Этноfest»	Балаларды ұлттық мәдениетпен, салт-дәстүрлермен және халықтық мұрамен таныстыру арқылы ұлттық бірегейлік пен патриоттық сезімді қалыптастыру. Ауысым барысында ұлттық ойындар, қолөнер шеберлік сабақтары, этномәдени кештер, дәстүрлі ән мен би бағдарламалары ұйымдастырылады.
6	«Табиғатпен үндестік»	Қатысушылардың экологиялық мәдениетін қалыптастыру, табиғатты қорғауға жауапкершілікпен қарау дағдыларын дамыту және табиғатпен үйлесімді өмір сүру құндылықтарын дәріптеу. Ауысым барысында экологиялық жобалар, зерттеу жұмыстары, табиғат аясындағы белсенді іс-шаралар, экосеруендер мен волонтерлік акциялар өткізіледі.

 

Бағдарламаның негізгі ерекше белгілері

• Кешенді бағыттылығы – білім беру, тәрбие, сауықтыру және бос уақытты ұйымдастыру үдерістерінің өзара байланыста жүзеге асырылуы.
• Тақырыптық ауысымдар жүйесі – әр ауысымның өзіндік тәрбиелік және дамытушылық бағытының болуы, балалардың қызығушылықтары мен жас ерекшеліктеріне сәйкес мазмұнның құрылуы.
• Қауіпсіз және қолайлы орта – балалардың өмірі мен денсаулығын қорғауға, психологиялық жайлылықты қамтамасыз етуге және инклюзивті ортаны қалыптастыруға басымдық берілуі.
• Soft skills дамытуға бағытталуы – коммуникация, командада жұмыс істеу, көшбасшылық, сыни ойлау, уақытты басқару және креативтілік дағдыларын тәжірибелік әрекеттер арқылы қалыптастыру.
• Ұлттық құндылықтарға негізделуі – қазақ халқының мәдениеті, салт-дәстүрлері, ұлттық ойындары мен тарихи мұрасын насихаттау арқылы патриоттық тәрбие беру.
• Заманауи білім беру тәсілдерін қолдану – STEM элементтері, медиасауаттылық, цифрлық технологиялар, жобалық және зерттеушілік оқыту әдістерін енгізу.
• Практикалық және интерактивті формат – тренингтер, квесттер, шеберлік сабақтары, пікірсайыстар, жобалар, шығармашылық және спорттық іс-шаралар арқылы оқыту.
• Баланың жеке қабілеттерін дамытуға бағдарлануы – әр қатысушының қызығушылықтары мен бейімділіктерін ескере отырып, өзін-өзі танытуына жағдай жасау.
• Әлеуметтік белсенділікті қалыптастыруы – еріктілік, әлеуметтік жобалар, өзін-өзі басқару элементтері арқылы азаматтық жауапкершілікті дамыту.
• Салауатты өмір салтын насихаттауы – спорттық-сауықтыру іс-шаралары, белсенді демалыс, дұрыс тамақтану мәдениеті және денсаулықты нығайту шараларының жүйелі ұйымдастырылуы.
• Экологиялық мәдениетті дамытуы – табиғатты қорғау, қоршаған ортаға жауапкершілікпен қарау және экологиялық сана қалыптастыруға арналған жобалардың болуы.
• Ата-аналармен серіктестік орнатуы – кері байланыс, ақпараттық қолдау және ынтымақтастық арқылы отбасы мен орталықтың өзара әрекеттесуін күшейтуі.
• Балалардың эмоционалдық әл-ауқатына назар аударуы – психологиялық қолдау, достық атмосфера және жағымды әлеуметтік орта қалыптастыруға бағытталуы.
• Болашақ дағдыларын қалыптастыруы – цифрлық сауаттылық, медиамәдениет, жобалық ойлау және бейімделгіштік қабілеттерін дамытуға бағытталуы.

 

Бағдарламаның қосымша ерекше белгілері

• Жас ерекшеліктеріне бейімделуі – әр ауысым мазмұны балалар мен жасөспірімдердің жас, психологиялық және физиологиялық ерекшеліктеріне сәйкес ұйымдастырылады.
• Тұлғаға бағытталған тәсіл – әр қатысушының жеке қажеттіліктері, қызығушылықтары мен қабілеттерін ескере отырып, дамыту жұмыстары жүргізіледі.
• Бейресми білім беру элементтерінің енгізілуі – оқу процесінде ойын технологиялары, квесттер, челлендждер, шығармашылық зертханалар және тәжірибелік сабақтар қолданылуы.
• Эмоциялық интеллектіні дамытуы – балалардың өз сезімдерін түсінуі, эмоцияларын басқаруы және өзгелермен тиімді қарым-қатынас орнату дағдыларын қалыптастыруы.
• Командалық мәдениетті қалыптастыруы – ұжымдық жұмыстар мен бірлескен жобалар арқылы ынтымақтастық пен өзара қолдау ортасын құруы.
• Балалардың бастамаларын қолдауы – қатысушылардың идеяларын іске асыруға мүмкіндік беретін шығармашылық және әлеуметтік жобаларды ұйымдастыруы.
• Көшбасшылықты дамыту алаңы болуы – өзін-өзі басқару ұйымдары, пікірсайыс клубтары және ұйымдастырушылық тапсырмалар арқылы белсенді көшбасшылар тәрбиелеуі.
• Цифрлық қауіпсіздікке назар аударуы – интернет мәдениеті, киберқауіпсіздік және медиасауаттылық бойынша профилактикалық жұмыстар жүргізілуі.
• Мәдениетаралық қарым-қатынасты дамытуы – түрлі мәдениеттер мен дәстүрлерге құрметпен қарау құндылықтарын қалыптастыруы.
• Пайдалы демалыс қағидатына негізделуі – балалардың бос уақытын мазмұнды, қауіпсіз және дамытушы форматта ұйымдастыруы.
• Шығармашылық еркіндік беруі – қатысушылардың өз идеяларын еркін ұсынуына, шығармашылық эксперименттер жасауына мүмкіндік туғызуы.
• Танымдық қызығушылықты арттыруы – ғылым, өнер, спорт және технология бағыттары бойынша жаңа білім алуға ынталандыруы.
• Әлеуметтік бейімделуге ықпал етуі – балалардың жаңа ортада қарым-қатынас орнатуына және қоғамда өз орнын табуына көмектесуі.
• Мотивациялық орта қалыптастыруы – жетістік жағдайын жасау арқылы балалардың өзіне деген сенімін арттыруы.
• Нәтижеге бағытталғандығы – әр ауысым соңында балалардың нақты жобалар, шығармашылық жұмыстар, спорттық жетістіктер немесе әлеуметтік бастамалар арқылы өз нәтижелерін көрсетуі

 

 

2-БӨЛІМ. ГЛОССАРИЙ

 

• STEM–білім беру–ғылым мен технологияны тәжірибемен ұштастырып оқытуға бағытталған заманауи білім беру тәсілі.
• Бейімделу – кәмелетке толмағандардың мектепке дейінгі білім беру орталығында болу жағдайларына, жаңа әлеуметтік ортаға, күнделікті тәртіпке және іс-әрекет түрлеріне бейімделу процесі;
• Бейімделу кезеңі – ауысымның бастапқы кезеңі, қатысушыларды психологиялық интеграциялауға, мектепке дейінгі білім беру орталығының ережелерімен таныстыруға, сенім, эмоционалдық жайлылық және командалық жұмыс атмосферасын қалыптастыруға бағытталған;
• Экологиялық тәрбие – балалар мен жасөспірімдердің табиғатқа ұқыпты қарауын, қоршаған ортаны қорғау жауапкершілігін және экологиялық мәдениетін қалыптастыруға бағытталған тәрбие жұмысының бағыты.
• Медиасауаттылық – ақпаратты дұрыс қабылдау, талдау, бағалау және қауіпсіз пайдалану қабілеті. Бұл адамның интернеттегі, әлеуметтік желілердегі, теледидардағы және басқа ақпарат көздеріндегі мәліметтерді сыни тұрғыдан түсініп, шынайы және жалған ақпаратты ажырата білу дағдысы.
• Кәсіптік бағдар беру – балалар мен жасөспірімдердің өз қызығушылықтарын, қабілеттері мен бейімділіктерін анықтап, болашақ мамандықты саналы түрде таңдауға бағытталған жүйелі жұмыс.
• Стационарлық – белгілі бір орында тұрақты түрде ұйымдастырылатын, қатысушылар сол жерде тұрып, толық уақыт бойы болатын форматты білдіреді.
• Салауатты өмір салтын насихаттау – балалар мен жасөспірімдер арасында денсаулықты сақтау мен нығайтуға бағытталған пайдалы әдеттер мен дұрыс өмір сүру қағидаларын қалыптастыру жұмысы.
• Азаматтық жауапкершілік – адамның қоғам, мемлекет, қоршаған орта және басқа адамдар алдындағы өз міндеттері мен әрекеттерінің маңызын түсініп, саналы түрде жауапкершілікпен әрекет ету қабілеті.
• Патриоттық құндылықтарды қалыптастыру – балалар мен жасөспірімдердің өз Отанына деген сүйіспеншілігін, құрметін және адалдық сезімін дамытуға бағытталған тәрбие процесі.
• Коммуникативтік – адамдардың бір-бірімен қарым-қатынас жасау, ақпарат алмасу және өз ойын дұрыс, түсінікті жеткізу қабілетіне қатысты ұғым.
• Инклюзивті орта қалыптастыру – барлық балалардың, соның ішінде ерекше білім беру қажеттіліктері бар балалардың да, кедергісіз, тең және қауіпсіз жағдайда білім алуына, демалуына және дамуына мүмкіндік беретін қолайлы орта құру процесі.
• Ұлттық мәдениет – белгілі бір халықтың тарихы, тілі, салт-дәстүрі, әдет-ғұрпы, өнері, дүниетанымы және өмір сүру тәсілдерінің жиынтығы. Ол ұрпақтан ұрпаққа беріліп отыратын рухани және материалдық құндылықтарды қамтиды.
• Ұлттық ойындар – халықтың тұрмыс-тіршілігі, салт-дәстүрі мен дүниетанымынан туындаған, ұрпақтан ұрпаққа беріліп келе жатқан дәстүрлі ойын түрлері. Олар балалардың дене, ойлау және әлеуметтік дағдыларын дамытуға бағытталған.
• Этномәдени кештер – белгілі бір халықтың (немесе бірнеше этностың) мәдениетін, дәстүрін, өнерін және рухани құндылықтарын таныстыруға арналған танымдық және шығармашылық іс-шаралар.
• БББСО – балалардың білім беру – сауықтыру орталығы.
• Командалық квест – қатысушылардың шағын топтарға бөлініп, белгілі бір мақсатқа жету үшін түрлі тапсырмаларды бірге орындап, шешім қабылдайтын интерактивті ойын-іс-шара.
• Көшбасшылық – адамның белгілі бір топты немесе ұжымды ортақ мақсатқа жетелеу, ұйымдастыру, бағыт беру және жауапкершілікті өз мойнына алу қабілеті.
• Коммуникативтік тренингтер – қатысушылардың қарым-қатынас жасау, өз ойын дұрыс жеткізу, тыңдау және өзара түсінісу дағдыларын дамытуға бағытталған практикалық жаттығулар мен ойындар жүйесі.
• Интерактивті сабақ – оқушылардың оқу процесіне белсенді қатысуына негізделген, мұғалім мен оқушы арасындағы екіжақты әрекет арқылы өтетін сабақ түрі. Мұнда білім тек тыңдау арқылы емес, талқылау, тәжірибе жасау және бірлескен жұмыс арқылы меңгеріледі.
• Шеберлік сағаттар – белгілі бір саладағы маманның немесе тәжірибелі жетекшінің қатысушыларға практикалық түрде білім, дағды және тәжірибе үйрететін қысқа форматтағы оқыту іс-шарасы.
• Жобалық жұмыс – белгілі бір мәселені зерттеу, талдау және оны шешуге бағытталған нақты нәтиже (жоба) әзірлеу арқылы орындалатын оқу-танымдық жұмыс түрі.
• Танымдық кездесулер – балалар мен жасөспірімдердің білімін кеңейту, дүниетанымын дамыту және жаңа ақпарат алу мақсатында мамандармен, қонақтармен немесе белгілі бір сала өкілдерімен ұйымдастырылатын тәрбиелік-білімдік іс-шаралар.
• Soft skills дамыту – адамның өмірде, оқуда және жұмыста тиімді әрекет етуіне көмектесетін тұлғалық, әлеуметтік және коммуникативтік дағдыларын жүйелі түрде қалыптастыру және жетілдіру процесі.
• Тимбилдинг (team building) – ұжым мүшелерінің өзара сенімін арттыру, қарым-қатынасты жақсарту және бірлесіп тиімді жұмыс істеу дағдыларын дамытуға бағытталған командалық іс-шаралар жүйесі.
• «Адал азамат» – адалдықты, жауапкершілікті, еңбекке деген құрметті, азаматтық белсенділікті, қоршаған ортаны қорғауды және мінез-құлық мәдениетін дамытуға бағытталған білім беру тұжырымдамасы;
• «Шұғыла» БББСО – балаларды тәрбиелеуге, білім беруге, сауықтыруға және демалысқа байланысты функцияларды жүзеге асыратын заңды тұлға;
• Эмоционалдық жайлылық – адамның өзін қауіпсіз, тыныш, сенімді және психологиялық тұрғыдан қолайлы сезіну жағдайы. Бұл кезде адамда стресс төмен болып, ол өз ойын еркін білдіре алады және айналасындағы ортаға бейімделуі жеңіл болады.
• Пікірсайыс алаңы – қатысушылардың белгілі бір тақырып бойынша өз көзқарасын дәлелдеп айтуына, талқылау жүргізуіне және әртүрлі пікірлерді салыстыруына арналған ұйымдастырылған интерактивті орта.
• Мәдени-көпшілік іс-шаралар – көпшілік қатысатын, балалар мен жасөспірімдердің мәдени, шығармашылық және танымдық дамуына бағытталған ұйымдастырылған шаралар жиынтығы.
• Креативті ойлау – жаңа, ерекше және тиімді идеялар мен шешімдерді табуға мүмкіндік беретін шығармашылық ойлау қабілеті. Бұл адамға мәселені стандартты емес жолмен қарауға және бұрын болмаған тәсілдер ұсынуға көмектеседі.
• Дәстүрлі өнер элементтері – халықтың тарихи қалыптасқан мәдениеті мен тұрмысынан туындаған көркемдік үлгілер, бейнелеу, орындаушылық және қолданбалы өнер түрлерінің құрамдас бөліктері.
• Тарихи-танымдық жобалар – оқушылардың белгілі бір тарихи оқиға, тұлға, кезең немесе мәдени мұра туралы зерттеу жүргізіп, оны талдап, нәтижесін шығармашылық немесе ғылыми түрде ұсынуына бағытталған жобалық жұмыстар.
• Патриоттық кездесу – балалар мен жасөспірімдерде Отанға сүйіспеншілік, ел тарихына құрмет және азаматтық жауапкершілік сезімін қалыптастыруға бағытталған тәрбиелік-танымдық іс-шара.
• Цифрлық этика – интернетте, әлеуметтік желілерде және цифрлық технологияларды қолдану кезінде адамдардың бір-біріне құрметпен қарауы, жауапкершілікпен әрекет етуі және моральдық-құқықтық нормаларды сақтауы.
• Интернет мәдениеті – интернет кеңістігінде адамдардың бір-бірімен қарым-қатынас жасау, ақпаратты пайдалану және бөлісу кезінде сақталатын әдеп нормалары мен мінез-құлық ережелерінің жиынтығы.
• Заманауи технологиялар – қазіргі қоғамда өмірді, оқуды, жұмысты және коммуникацияны жеңілдету, жылдамдату және тиімді ету үшін қолданылатын жаңа цифрлық және техникалық құралдар мен жүйелер.
• Психологиялық-педагогикалық орта – білім беру және тәрбиелеу процесінде балалардың тұлғалық дамуына, эмоционалдық жайлылығына және оқу-тәрбие жұмысының тиімділігіне ықпал ететін педагогикалық және психологиялық жағдайлардың жиынтығы.
• Эмоционалды қолдау – адамның ішкі күйін түсініп, оған сенім, мейірім және психологиялық көмек көрсету арқылы оның көңіл-күйін тұрақтандыруға бағытталған қарым-қатынас түрі.

 

3-бөлім. Негізгі бағыты және тақырыбы

Бағдарламаның негізгі бағыты

Кәмелетке толмағандарға арналған білім беру-сауықтыру бағдарламасының негізгі бағыты – балалар мен жасөспірімдердің қауіпсіз, салауатты және дамытушы ортада жан-жақты тұлғалық дамуын қамтамасыз ету.

Бағдарлама негізгі түрде келесі бағыттарға негізделеді:

• Тұлғаның үйлесімді дамуы – зияткерлік, шығармашылық, рухани-адамгершілік және физикалық дамуды кешенді қалыптастыру;
• Салауатты өмір салты – денсаулықты нығайту, спорттық-белсенді өмірді насихаттау;
• Тәрбиелік бағыт – азаматтық жауапкершілік, патриоттық құндылықтар мен әлеуметтік белсенділікті қалыптастыру;
• Soft skills дамыту – коммуникация, көшбасшылық, командада жұмыс істеу, креативті ойлау дағдыларын дамыту;
• Білім беру және танымдық даму – интерактивті сабақтар, жобалық және зерттеу жұмыстары арқылы білімді тереңдету;
• Шығармашылық және мәдени даму – өнер, этномәдениет, медиа және креативті жобаларға қатыстыру;
• Цифрлық құзыреттілік – медиасауаттылық, интернет мәдениеті және заманауи технологияларды қолдану;
• Психологиялық-педагогикалық қолдау – эмоционалдық жайлылық пен қауіпсіз ортаны қамтамасыз ету;
• Инклюзивті орта қалыптастыру – барлық балаларға тең мүмкіндік жасау.

Осылайша, бағдарлама балалардың демалысын тек ұйымдастыру емес, олардың тұлғалық дамуына, әлеуметтік бейімделуіне және болашақ өмірге қажетті құзыреттерді қалыптастыруға бағытталған кешенді жүйе болып табылады.

Бағдарлама балалар білім беру-сауықтыру орталығындағы жасөспірімдер үшін заманауи даму ортасын жасай отырып, білім беру, дамыту, шығармашылық, зерттеу, ойын және демалыс іс-шараларын біріктіреді.

 

 

 

Бағдарламаның тақырыптық мазмұны

Бағдарламаның тақырыптық мазмұны балалар мен жасөспірімдердің жан-жақты дамуына бағытталған білім беру, тәрбиелік, сауықтыру және шығармашылық бағыттарды қамтиды. Тақырыптық мазмұн қатысушылардың жас ерекшеліктері мен қызығушылықтарына сәйкес ұйымдастырылып, танымдық және тәжірибелік әрекеттер арқылы жүзеге асырылады.

Бағдарлама мазмұны жазғы маусым аясында ұйымдастырылатын тақырыптық ауысымдар арқылы жүзеге асырылады. Әрбір ауысым балалардың жас ерекшеліктері мен қызығушылықтарына сәйкес әзірленіп, білім беру, тәрбиелеу, сауықтыру және шығармашылық бағыттарды қамтиды.

1) «Достық керуені» ауысымы

Тақырыптық мазмұны:

• достық және толеранттылық құндылықтары;
• командалық ойындар мен тимбилдинг;
• коммуникативтік тренингтер;
• пікірсайыс алаңдары;
• ұжымдық шығармашылық жұмыстар;
• әлеуметтік және еріктілік бастамалар;
• мәдени-көпшілік іс-шаралар;
• эмоционалдық қолдау және топтық ынтымақтастық.

Негізгі мақсаты:

Балалардың қарым-қатынас мәдениетін, өзара сыйластық пен достық атмосферасын қалыптастыру.

2) «Кино және өнер әлемі» ауысымы

Тақырыптық мазмұны:

• кино және медиа өнер негіздері;
• актерлік шеберлік;
• театрландырылған қойылымдар;
• сурет, музыка және дизайн;
• фото және бейне жобалар;
• шығармашылық шеберлік сағаттары;
• медиасауаттылық элементтері;
• өнер фестивальдері мен шығармашылық кештер.

Негізгі мақсаты:

Балалардың шығармашылық әлеуетін, эстетикалық талғамын және өнерге қызығушылығын дамыту.

3) «Жарық жұлдыздар» ауысымы

Тақырыптық мазмұны:

• көшбасшылық дағдыларын дамыту;
• интеллектуалдық ойындар;
• soft skills дамыту;
• креативті ойлау жаттығулары;
• мотивациялық кездесулер;
• командалық квесттер;
• жобалық жұмыстар;
• таланттар байқауы және шығармашылық бағдарламалар.

Негізгі мақсаты:

Балалардың жеке қабілеттерін ашу, өзіне деген сенімділікті және белсенді өмірлік ұстанымды қалыптастыру.

4) «Спорт және денсаулық» ауысымы

Тақырыптық мазмұны:

• спорттық жарыстар мен эстафеталар;
• салауатты өмір салтын насихаттау;
• туристік серуендер;
• қауіпсіздік және алғашқы көмек сабақтары;
• денсаулық тренингтері;
• командалық спорттық ойындар;
• дене белсенділігі және фитнес бағдарламалары;
• психологиялық тұрақтылықты дамыту.

Негізгі мақсаты:

Жасөспірімдердің денсаулығын нығайту, физикалық белсенділігін арттыру және салауатты өмір салтын қалыптастыру.

5) «Этноfest» ауысымы

Тақырыптық мазмұны:

• ұлттық мәдениет пен дәстүрлер;
• ұлттық ойындар;
• дәстүрлі өнер элементтері;
• этномәдени кештер;
• қолөнер және шығармашылық шеберханалар;
• тарихи-танымдық жобалар;
• патриоттық кездесулер;
• ұлттық тағамдар мен фольклорлық бағдарламалар.

Негізгі мақсаты:

Балалардың ұлттық бірегейлігін, мәдени құндылықтарға құрметін және патриоттық сезімін қалыптастыру.

6) «Табиғатпен үндестік» ауысымы

Тақырыптық мазмұны:

• экологиялық тәрбие;
• табиғатты қорғау акциялары;
• зерттеу және экожобалар;
• туристік және танымдық серуендер;
• экологиялық квесттер;
• табиғат аясындағы командалық жұмыстар;
• экологиялық мәдениет қалыптастыру;
• қоршаған ортаға жауапкершілікпен қарау дағдылары.

Негізгі мақсаты:

Балалардың экологиялық санасын қалыптастыру және табиғатпен үйлесімді өмір сүру құндылықтарын дамыту.

 

Бағдарламаның өзектілігін негіздеу

Бағдарламаның өзектілігі қазіргі қоғамдағы әлеуметтік, технологиялық және тәрбиелік өзгерістер жағдайында жасөспірімдермен жүргізілетін білім беру және тәрбие жұмыстарының жаңа форматтарын енгізу қажеттілігімен айқындалады. Қазіргі кезеңде балалар мен жасөспірімдер ақпараттық технологиялар мен цифрлық орта ықпалының күшеюіне байланысты жаңа әлеуметтік-психологиялық сын-қатерлерге тап болуда.

Бүгінде жасөспірімдер уақытының едәуір бөлігін интернет кеңістігінде өткізеді, бұл бір жағынан ақпаратқа қолжетімділікті кеңейтсе, екінші жағынан цифрлық тәуелділік, ақпараттық шамадан тыс жүктеме, киберқауіптер, фейк ақпараттың таралуы және тікелей әлеуметтік қарым-қатынастың азаюы сияқты мәселелерді туындатады. Осыған байланысты жасөспірімдердің медиасауаттылығын, цифрлық этикасын, интернет мәдениетін және сандық қауіпсіздік дағдыларын қалыптастыру маңызды міндеттердің біріне айналуда.

Сонымен қатар қазіргі жастардың эмоционалдық әл-ауқатын сақтау, психологиялық тұрақтылығын дамыту, өз ойын еркін жеткізуіне және әлеуметтенуіне қолайлы орта қалыптастыру қажеттілігі артып отыр. Бағдарлама осы қажеттіліктерді ескере отырып, балалардың эмоционалдық жайлылығын қамтамасыз етуге, коммуникациялық дағдыларын, эмоционалдық интеллектін, көшбасшылық және soft skills қабілеттерін дамытуға бағытталады.

Бағдарламаның өзектілігі ұлттық құндылықтарды сақтау және жас ұрпақтың азаматтық-патриоттық тәрбиесін нығайту қажеттілігімен де байланысты. Жаһандану жағдайында балалардың ұлттық мәдениетке, ана тіліне, тарихи мұраға және дәстүрлерге деген құрметін қалыптастыру ерекше маңызға ие. Осы мақсатта бағдарламада этномәдени тәрбие, ұлттық ойындар, тарихи-танымдық жобалар, патриоттық кездесулер және дәстүрлі өнер элементтері кеңінен қамтылады.

Бағдарлама жасөспірімдердің бос уақытын мазмұнды әрі пайдалы ұйымдастыруға мүмкіндік береді. Қатысушылар тек демалып, сауықтыру шараларына қатысып қана қоймай, жобалық жұмыстар, зерттеу қызметі, шығармашылық және әлеуметтік бастамалар арқылы өз қабілеттерін дамытады. Командалық жұмыстар, пікірсайыс алаңдары, интерактивті сабақтар мен тимбилдинг бағдарламалары балалардың жауапкершілік, бастамашылдық және ұжымда тиімді әрекет ету дағдыларын қалыптастыруға ықпал етеді.

Сонымен қатар бағдарлама заманауи білім беру үрдістеріне сәйкес STEM-білім беру, экологиялық тәрбие, кәсіптік бағдар беру және цифрлық технологияларды қолдану бағыттарын кіріктіреді. Бұл балалардың болашақ мамандықтарға қызығушылығын арттырып, өзгермелі қоғам жағдайында қажетті құзыреттерді игеруіне мүмкіндік береді.

Осылайша, бағдарлама балалар мен жасөспірімдердің қауіпсіз, қолайлы және дамытушы ортада демалуын қамтамасыз ете отырып, олардың тұлғалық, интеллектуалдық, шығармашылық және әлеуметтік дамуына бағытталған заманауи кешенді білім беру-сауықтыру жүйесі болып табылады.

 

Мақсатты аудиторияның сипаттамалары

Бағдарлама 10 жастан 15 жасқа дейінгі балалар мен жасөспірімдерге арналған. Қатысушылардың жас ерекшеліктері, психологиялық даму деңгейі, қызығушылықтары мен әлеуметтік қажеттіліктері бағдарламаны әзірлеу кезінде негізгі назарға алынады.

Бұл жас кезеңі балалардың тұлғалық қалыптасуы, өзін-өзі тануы, әлеуметтік қарым-қатынас орнатуы және жеке қызығушылықтарының белсенді дамуы кезеңі болып табылады. Сондықтан бағдарлама жасөспірімдердің тәуелсіздікке ұмтылуын, өзін көрсету қажеттілігін, құрдастарымен қарым-қатынас жасауға деген қызығушылығын және эмоционалдық қолдау қажеттілігін ескере отырып құрастырылған.

Бағдарлама заманауи технологияларға, шығармашылыққа, өнерге, медиаға, спортқа, зерттеу және жобалық қызметке қызығушылық танытатын балаларға бағытталған. Сонымен қатар қатысушылардың көшбасшылық қабілеттерін, коммуникациялық дағдыларын, креативті ойлауын және командалық жұмыс тәжірибесін дамытуға жағдай жасалады.

Қатысушылардың жеке ерекшеліктерін ескере отырып, бағдарлама мазмұны әртүрлі дайындық деңгейіне бейімделген. Бағдарламаға белсенді әрі шығармашыл балалармен қатар, өз қабілеттерін әлі толық ашпаған, қарым-қатынас жасауда немесе өзін еркін көрсетуде қолдауды қажет ететін балалар да қатыса алады.

Бағдарлама инклюзивті және қолдаушы орта қағидаттарына негізделеді. Әрбір қатысушының жасына, қызығушылығына және мүмкіндіктеріне сәйкес білім беру, шығармашылық, спорттық және әлеуметтік іс-шараларға тең дәрежеде қатысуына жағдай жасалады.

Бағдарлама аясында балалар:

• жаңа достар тауып, әлеуметтік байланыстарын кеңейтеді;
• өз қабілеттері мен қызығушылықтарын анықтайды;
• қауіпсіз және жайлы ортада демалады;
• жаңа білім мен тәжірибе алады;
• өзіндік пікір қалыптастырып, бастамашылық танытуға үйренеді;
• топта жұмыс істеу және жауапкершілік алу дағдыларын дамытады.

Сонымен қатар бағдарлама балалардың эмоционалдық әл-ауқатын қолдауға, психологиялық жайлылық қалыптастыруға және жағымды қарым-қатынас мәдениетін дамытуға бағытталған. Педагогтар мен тәрбиешілер әрбір қатысушының өзін қауіпсіз, еркін және маңызды сезінуіне ықпал ететін психологиялық-педагогикалық орта қалыптастырады.

Осылайша, бағдарламаның мақсатты аудиториясы – белсенді демалысқа, шығармашылық және танымдық дамуға қызығушылық танытатын, жаңа тәжірибе мен қарым-қатынасқа ашық, тұлғалық және әлеуметтік дамуға ұмтылатын балалар мен жасөспірімдер.

 

Бағдарламаның жаңашылдығы мен ерекшелігі

         Бағдарламаның жаңашылдығы әрбір тақырыптық ауысымның заманауи білім беру, тәрбие және сауықтыру бағыттарын біріктіретін бірегей мазмұнымен айқындалады. Ауысымдар балалардың жас ерекшеліктері мен қызығушылықтарына сәйкес құрастырылып, олардың шығармашылық, интеллектуалдық, әлеуметтік және физикалық әлеуетін дамытуға бағытталған.

1) «Достық керуені» ауысымы

Ерекшелігі:

Бұл ауысым балалардың әлеуметтік бейімделуіне, достық қарым-қатынас орнатуына және командалық рух қалыптастыруға бағытталған. Бағдарламада коммуникативтік тренингтер, тимбилдинг, командалық квесттер және пікірсайыс алаңдары қолданылып, эмоционалдық жайлылық пен қолдаушы орта қалыптастырылады.

Жаңашылдығы:

Қатысушылардың soft skills дағдыларын тәжірибелік форматта дамытуға басымдық беріледі. Интерактивті ойындар мен бірлескен жобалар арқылы балалардың қарым-қатынас мәдениеті мен көшбасшылық қабілеттері дамытылады.

2) «Кино және өнер әлемі» ауысымы

Ерекшелігі:

Ауысым балалардың шығармашылық әлеуетін ашуға бағытталған. Қатысушылар актерлік шеберлік, театр өнері, бейне түсіру, музыка, сурет және дизайн бағыттарында жұмыс істейді.

Жаңашылдығы:

Медиа және цифрлық технологияларды қолдану арқылы балалар қысқаметражды фильмдер, фото және бейне жобалар әзірлейді. Бұл ауысым шығармашылық пен медиасауаттылықты біріктіретін заманауи форматымен ерекшеленеді.

3) «Жарық жұлдыздар» ауысымы

Ерекшелігі:

Балалардың жеке қабілеттерін, көшбасшылық және шығармашылық қасиеттерін дамытуға бағытталған. Бағдарламада мотивациялық кездесулер, жобалық жұмыстар және интеллектуалдық ойындар қамтылады.

Жаңашылдығы:

Қатысушылар өзін-өзі танытуға, идеяларын еркін ұсынуға және шығармашылық бастамаларын жүзеге асыруға мүмкіндік алады. Ауысым балалардың өзіндік сенімділігін арттыруға бағытталған интерактивті форматымен ерекшеленеді.

4) «Спорт және денсаулық» ауысымы

Ерекшелігі:

Жасөспірімдердің денсаулығын нығайтуға, физикалық белсенділігін арттыруға және салауатты өмір салтын қалыптастыруға бағытталған.

Жаңашылдығы:

Дәстүрлі спорттық іс-шаралармен қатар денсаулық мәдениеті, эмоционалдық тұрақтылық, дұрыс тамақтану және психологиялық саулық тақырыптары біріктіріледі. Спорттық және wellness бағыттарының үйлесуі ауысымның заманауи ерекшелігін көрсетеді.

5) «Этноfest» ауысымы

Ерекшелігі:

Ұлттық мәдениет пен дәстүрлерді дәріптеуге бағытталған этномәдени ауысым. Балалар ұлттық ойындармен, қолөнермен, дәстүрлі өнер элементтерімен және тарихи-танымдық жобалармен танысады.

Жаңашылдығы:

Ұлттық мәдениет элементтері интерактивті форматта ұсынылады. Этномәдени кештер, ұлттық челлендждер, шығармашылық шеберханалар мен цифрлық презентациялар арқылы балалардың тарихи сана-сезімі мен ұлттық бірегейлігі қалыптастырылады.

6) «Табиғатпен үндестік» ауысымы

Ерекшелігі:

Экологиялық мәдениет пен табиғатқа жауапкершілікпен қарау құндылықтарын қалыптастыруға бағытталған. Ауысымда зерттеу жұмыстары, экологиялық акциялар және туристік бағдарламалар ұйымдастырылады.

Жаңашылдығы:

Экологиялық тәрбие тәжірибелік және жобалық тәсілдер арқылы жүзеге асырылады. Қатысушылар экологиялық квесттерге, табиғатты зерттеу жобаларына және экологиялық бастамаларға қатысып, тұрақты даму қағидаларымен танысады.

               Осылайша, бағдарламаның ерекшелігі – әрбір ауысымның білім беру, шығармашылық, цифрлық, әлеуметтік және тәрбиелік бағыттарды үйлестіретін заманауи мазмұнында. Бағдарлама балалардың қызығушылықтарын ескере отырып, олардың қауіпсіз, белсенді және мазмұнды демалысын қамтамасыз ететін инновациялық білім беру-сауықтыру ортасын қалыптастырады.

 

4-бөлім. Мақсаты, міндеттері және күтілетін нәтижелер

 

Бағдарламаның мақсаты

Балалар мен жасөспірімдердің қауіпсіз, қолайлы және дамытушы ортада мазмұнды демалысын ұйымдастыру арқылы олардың зияткерлік, шығармашылық, рухани-адамгершілік, әлеуметтік және физикалық дамуын қамтамасыз ету, сондай-ақ азаматтық жауапкершілік, патриоттық құндылықтар, салауатты өмір салты және заманауи құзыреттерді қалыптастыру.

Бағдарлама мақсаты демалушылардың:

• тұлғалық әлеуетін ашуға;
• soft skills және коммуникациялық дағдыларын дамытуға;
• көшбасшылық және командалық жұмыс қабілеттерін қалыптастыруға;
• шығармашылық және зерттеушілік белсенділігін арттыруға;
• цифрлық сауаттылық пен медиамәдениетін дамытуға;
• ұлттық мәдениет пен тарихи мұраға құрметін нығайтуға;
• эмоционалдық әл-ауқаты мен психологиялық жайлылығын қамтамасыз етуге бағытталады.

Сонымен қатар бағдарлама балалардың әлеуметтік бейімделуіне, өз бетінше шешім қабылдауына, белсенді азаматтық ұстаным қалыптастыруына және қоғам өміріне саналы қатысуына ықпал етеді.

 

Бағдарламаның міндеті

Бағдарламаның міндеттері білім беру және сауықтыру модульдері арқылы жүзеге асырылады.

Білім беру модулі

Білім беру модулі балалар мен жасөспірімдердің зияткерлік, шығармашылық және әлеуметтік дағдыларын дамытуға бағытталған. Модуль аясында қатысушылардың танымдық белсенділігін арттыру, сыни және креативті ойлауын қалыптастыру, заманауи білім мен құзыреттерді меңгеруіне жағдай жасау көзделеді.

Білім беру модулінің негізгі бағыттары:

• интерактивті сабақтар мен танымдық бағдарламалар;
• STEM-білім беру және цифрлық технологиялар;
• медиасауаттылық және интернет мәдениеті;
• жобалық және зерттеу жұмыстары;
• soft skills дамыту;
• көшбасшылық және командалық жұмыс дағдылары;
• шығармашылық шеберлік сағаттары;
• кәсіптік бағдар беру;
• пікірсайыс алаңдары мен коммуникативтік тренингтер;
• ұлттық мәдениет және тарихи-танымдық жобалар.

Модульдің мақсаты – балалардың өздігінен білім алуына, жаңа идеялар ұсынуына, шығармашылық және зерттеушілік белсенділігін дамытуға ықпал ету.

Сауықтыру модулі

Сауықтыру модулі балалардың денсаулығын нығайтуға, физикалық белсенділігін арттыруға және эмоционалдық әл-ауқатын қолдауға бағытталған. Модуль аясында қауіпсіз және салауатты өмір салтын қалыптастыруға арналған кешенді іс-шаралар ұйымдастырылады.

Сауықтыру модулінің негізгі бағыттары:

• таңғы жаттығулар және дене шынықтыру;
• спорттық жарыстар мен эстафеталар;
• туристік серуендер мен белсенді ойындар;
• салауатты өмір салтын насихаттау;
• дұрыс тамақтану мәдениетін қалыптастыру;
• психологиялық тренингтер және эмоционалдық қолдау;
• релаксациялық және тимбилдинг бағдарламалары;
• қауіпсіздік техникасы және алғашқы көмек сабақтары;
• таза ауадағы сауықтыру іс-шаралары;
• эмоционалдық жайлылық пен психологиялық-педагогикалық қолдау.

Модульдің мақсаты – балалардың дене және психологиялық саулығын нығайту, белсенді өмір салтын қалыптастыру және жағымды эмоционалдық орта құру.

 

Бағдарламаны іске асырудан күтілетін нәтижелер

               Бағдарламаның тақырыптық ауысымдары аясында қатысушылардың 100%-ы білім беру, дамыту, спорт, сауықтыру және бос уақытты тиімді ұйымдастыру іс-шараларымен қамтылады.

               Қатысушылардың кем дегенде 95%-ы командалық, шығармашылық, спорттық, ашық ауадағы және жобалық іс-шараларға белсенді қатысып, әлеуметтік өзара әрекеттесу және топпен жұмыс істеу тәжірибесін меңгереді.

               Қатысушылардың кем дегенде 95%-ы спорттық және дене шынықтыру іс-шараларына, ұлттық ойындарға, белсенді қозғалыс ойындарына, туристік серуендерге және салауатты өмір салтын насихаттайтын бағдарламаларға қатысады.

Қатысушылардың кем дегенде 90%-ында:

• дене белсенділігі деңгейінің артуы;
• физикалық төзімділіктің жақсаруы;
• спортқа және тұрақты қозғалыс белсенділігіне қызығушылықтың қалыптасуы байқалады.

               Қатысушылардың 100%-ы медиасауаттылық, цифрлық мәдениет, интернет қауіпсіздігі және цифрлық этика бағытындағы танымдық іс-шаралармен қамтылады.

Қатысушылардың кем дегенде 95%-ы:

• коммуникациялық дағдыларын;
• қарым-қатынас мәдениетін;
• пікір алмасу және өз ойын жеткізу қабілетін;
• командалық өзара әрекет дағдыларын дамытады.

Қатысушылардың кем дегенде 85%-ында:

• көшбасшылық қасиеттер;
• бастамашылдық;
• жауапкершілік сезімі;
• өз бетінше шешім қабылдау қабілеті;
• өзін-өзі ұйымдастыру дағдылары қалыптасады.

               Қатысушылардың кем дегенде 85%-ы патриоттық, тарихи-танымдық, этномәдени және ұлттық-ағартушылық іс-шараларға қатысып, ұлттық мәдениетке, мемлекеттік құндылықтарға және тарихи мұраға қызығушылығын арттырады.

Қатысушылардың кем дегенде 90%-ы:

• командалық жұмыс;
• бірлескен шешім қабылдау;
• әлеуметтік ынтымақтастық;
• ұжымдық жауапкершілік дағдыларын жетілдіреді.

               Қатысушылардың кем дегенде 85%-ында уақытша балалар ұжымына бейімделу, эмоционалдық тұрақтылық және психологиялық жайлылық деңгейінде оң өзгерістер байқалады.

Қатысушылардың кем дегенде 90%-ы:

• шығармашылық және зерттеушілік белсенділігін арттырады;
• жобалық жұмыстарға қызығушылық танытады;
• жаңа білім мен практикалық дағдыларды меңгереді.

Қатысушылардың кем дегенде 90%-ы:

• креативті және сыни ойлау қабілеттерін;
• мәселені шешу және талдау дағдыларын;
• цифрлық және медиа құзыреттерін жетілдіреді.

               Қатысушылардың кем дегенде 95%-ы бағдарламаның мазмұнына, ұйымдастырылуына, қауіпсіздік деңгейіне, тұру жағдайына және өткізілетін іс-шаралардың сапасына қанағаттанушылық білдіреді.

 

Қатысушылардың 100%-ы:

• қауіпсіз жатын орындармен;
• санитариялық-гигиеналық талаптарға сәйкес жағдайлармен;
• медициналық қызметпен;
• психологиялық-педагогикалық қолдаумен;
• қауіпсіз және қолдаушы ортамен;
• толыққанды демалу және қалпына келу мүмкіндіктерімен қамтамасыз етіледі.

               Бағдарламаны іске асыру нәтижесінде балалар мен жасөспірімдердің әлеуметтік белсенділігі, азаматтық ұстанымы, шығармашылық әлеуеті, денсаулық мәдениеті және заманауи қоғамда табысты бейімделуге қажетті өмірлік құзыреттері дамиды.

 

5-бөлім. Бағдарламаның құрылымы мен мазмұны

 

Кәмелетке толмағандарға арналған білім беру-сауықтыру бағдарламасы өзара тығыз байланыста жүзеге асырылатын екі негізгі модульден тұрады: «Білім беру модулі» және «Сауықтыру модулі».

Аталған модульдер бір-бірін толықтырып, қатысушылардың күнделікті іс-әрекетіне кіріктіріледі және балалардың жан-жақты дамуына бағытталған бірыңғай білім беру-тәрбиелік кеңістік қалыптастырады.

Бағдарлама мазмұны білім беру, тәрбиелеу, дамыту, шығармашылық, жобалық, зерттеушілік, спорттық және сауықтыру бағыттарын кешенді түрде біріктіреді. Бұл балалардың тек демалуын ғана емес, сонымен қатар тұлғалық дамуын, әлеуметтік белсенділігін және өмірлік дағдыларын қалыптастыруды қамтамасыз етеді.

Модульдердің мазмұны кәмелетке толмағандардың жас ерекшеліктеріне, психологиялық және физиологиялық даму деңгейіне сәйкес бейімделген. Сонымен қатар әрбір іс-шараның тақырыптық бағыты, оқу-тәрбие процесінің логикасы және балалардың қызығушылықтары ескеріледі.

Бағдарламада қауіпсіз білім беру ортасын қалыптастыру қағидаттары басшылыққа алынады. Бұл балалардың эмоционалдық жайлылығын қамтамасыз етуге, инклюзивті ортаны дамытуға және әрбір қатысушының жеке ерекшеліктерін ескеруге мүмкіндік береді.

Сонымен қатар бағдарламаны жүзеге асыруда заманауи білім беру тәсілдері кеңінен қолданылады. Атап айтқанда, интерактивті оқыту әдістері, жобалық қызмет, командалық жұмыс, цифрлық технологиялар, медиасауаттылық элементтері және тәжірибеге бағытталған оқыту формалары енгізіледі.

Осылайша, бағдарлама құрылымы мен мазмұны балалар мен жасөспірімдердің қауіпсіз, дамытушы және қолдаушы ортада кешенді дамуын қамтамасыз ететін жүйелі және заманауи білім беру-сауықтыру моделі болып табылады.

 

1. Білім беру модулі

Бағыты:

Білім беру модулі балалар мен жасөспірімдердің тұлғалық дамуын қамтамасыз ететін көпқырлы бағыттарды қамтиды. Ол тек академиялық білім берумен шектелмей, өмірлік маңызды құзыреттерді қалыптастыруға негізделеді.

Негізгі бағыттары:

• Зияткерлік даму – логикалық ойлау, талдау, шешім қабылдау қабілеттерін дамыту;
• Креативтілік және шығармашылық – жаңа идеялар ұсыну, өнер және медиа арқылы өзін көрсету;
• Коммуникациялық даму – өз ойын еркін жеткізу, тыңдай білу, пікір алмасу мәдениеті;
• Soft skills дамыту – көшбасшылық, командамен жұмыс, жауапкершілік, эмоционалдық интеллект;
• Цифрлық құзыреттілік – интернет мәдениеті, медиасауаттылық, цифрлық қауіпсіздік;
• Азаматтық және патриоттық тәрбие – елге, қоғамға жауапкершілік, ұлттық құндылықтарды құрметтеу;
• Зерттеушілік дағдылар – ақпарат жинау, талдау, қорытынды жасау;
• Өмірлік дағдылар – уақытты басқару, өзін-өзі ұйымдастыру, шешім қабылдау.

Мазмұны:

Білім беру модулінің мазмұны әртүрлі форматтағы интерактивті, тәжірибелік және шығармашылық іс-әрекеттер арқылы жүзеге асырылады.

1. Интерактивті оқу әрекеттері:

• тақырыптық интерактивті сабақтар;
• ойын технологиялары (quiz, викторина, квест);
• пікірталас және дебат сабақтары;
• кейс-стади (нақты жағдайларды талдау).

2. Жобалық және зерттеу жұмыстары:

• топтық және жеке жобалар;
• әлеуметтік, экологиялық және шығармашылық жобалар;
• шағын зерттеу жұмыстары;
• нәтижені қорғау және презентациялау.

3. Цифрлық және медиа бағыт:

• медиасауаттылық сабақтары;
• видео түсіру және монтаж негіздері;
• блог жүргізу элементтері;
• интернет қауіпсіздігі және цифрлық этика.

4. Шығармашылық бағыт:

• сурет, дизайн, қолөнер;
• театрландырылған қойылымдар;
• музыка және би элементтері;
• шеберлік сағаттары.

5. Қоғамдық және азаматтық бағыт:

• патриоттық және тарихи-танымдық кездесулер;
• еріктілік және әлеуметтік жобалар;
• ұлттық мәдениетке арналған іс-шаралар.

6. Кәсіптік бағдар беру:

• мамандармен кездесулер;
• кәсіби бағыттармен танысу;
• болашақ мамандықтар туралы тренингтер.

Іске асырылуы:

Білім беру модулі күнделікті тәрбие және оқу процесіне кіріктіріліп, жүйелі түрде жүзеге асырылады.

Ұйымдастыру формалары:

• топтық, жұптық және жеке жұмыс;
• интерактивті сабақтар мен тренингтер;
• командалық квесттер мен станциялық жұмыстар;
• шеберлік сағаттары және практикалық сабақтар;
• жобалық және зерттеу сессиялары;
• пікірсайыс клубтары;
• шығармашылық студиялар.

Оқыту әдістері:

• ойын технологиялары;
• проблемалық оқыту;
• жобалық оқыту (project-based learning);
• кейс-әдіс;
• тәжірибеге бағытталған оқыту;
• цифрлық платформаларды қолдану.

Іске асыру ерекшеліктері:

• әр баланың жас және психологиялық ерекшелігі ескеріледі;
• жеке қабілеттерді ашуға жағдай жасалады;
• белсенді қатысу принципі қолданылады;
• қауіпсіз және қолдаушы орта қамтамасыз етіледі;
• эмоциялық жайлылық пен мотивация сақталады;
• әртүрлі деңгейдегі тапсырмалар беріледі (дифференциация).

Күтілетін педагогикалық әсер:

• білімге қызығушылықтың артуы;
• коммуникативтік және әлеуметтік дағдылардың дамуы;
• креативті және сыни ойлаудың қалыптасуы;
• жауапкершілік пен дербестіктің күшеюі;
• цифрлық және өмірлік құзыреттердің дамуы.

               Білім беру модулі – балалардың тек білім алуын емес, сонымен қатар олардың тұлғалық, әлеуметтік және шығармашылық дамуын қамтамасыз ететін кешенді, заманауи және интерактивті жүйе болып табылады.

 

Білім беру модулі аясындағы тақырыптық ауысымдар бойынша іске асырылуы.

               Білім беру модулі әрбір тақырыптық ауысымның мазмұнына кіріктіріліп, балалардың жас ерекшеліктеріне сәйкес кешенді түрде жүзеге асырылады. Әр ауысым білім беру, дамыту, шығармашылық және әлеуметтік дағдыларды қалыптастыруға бағытталған арнайы мазмұнмен толықтырылады.

 

«Достық керуені» ауысымы

 

Бағыты: Әлеуметтік-коммуникативтік даму, достық және ынтымақтастық мәдениеті.

Мазмұны:

• коммуникативтік тренингтер;
• тимбилдинг және топтық ойындар;
• конфликтіні шешу дағдылары;
• пікірсайыс және өз ойын білдіру;
• «Мен және менің командам» жобалары;
• эмоционалдық интеллектті дамыту жаттығулары.

Іске асырылуы: Интерактивті ойындар, командалық квесттер, рөлдік жағдайлар және топтық жобалар арқылы жүзеге асырылады.

 

«Кино және өнер әлемі» ауысымы

 

Бағыты: Шығармашылық және медиа-эстетикалық даму.

Мазмұны:

• кино және театр негіздері;
• бейне түсіру және монтаж;
• актерлік шеберлік;
• сурет, дизайн, музыка;
• шығармашылық жобалар.

Іске асырылуы: Шығармашылық студиялар, медиа зертханалар, шеберлік сағаттары және қысқаметражды фильмдер түсіру арқылы жүзеге асырылады.

 

«Жарық жұлдыздар» ауысымы

 

Бағыты:Лидерлік және жеке тұлғалық даму.

Мазмұны:

• көшбасшылық негіздері;
• мотивациялық тренингтер;
• интеллектуалдық ойындар;
• креативті ойлау жаттығулары;
• жобалық жұмыстар;
• таланттарды дамыту.

Іске асырылуы: Дебат клубтары, командалық жобалар, жеке презентациялар және лидерлік ойындар арқылы жүзеге асырылады.

 

«Спорт және денсаулық» ауысымы

 

Бағыты: Физикалық даму және салауатты өмір салты.

Мазмұны:

• спорттық жарыстар;
• фитнес және жаттығулар;
• туристік серуендер;
• дұрыс тамақтану негіздері;
• денсаулық мәдениеті;
• алғашқы көмек дағдылары.

Іске асырылуы: Спорттық секциялар, эстафеталар, ашық ауадағы жаттығулар және денсаулық тренингтері арқылы жүзеге асырылады.

 

«Этноfest» ауысымы

 

Бағыты: Ұлттық құндылықтар және мәдени-рухани тәрбие.

Мазмұны:

• ұлттық ойындар;
• қолөнер және шығармашылық;
• этномәдени кештер;
• тарихи-танымдық сабақтар;
• дәстүрлі өнер элементтері;
• патриоттық жобалар.

Іске асырылуы: Фестивальдер, этно-кештер, шеберлік сағаттары және ұлттық жобалар арқылы жүзеге асырылады.

«Табиғатпен үндестік» ауысымы

 

Бағыты: Экологиялық тәрбие және табиғатты қорғау мәдениеті.

Мазмұны:

• экологиялық жобалар;
• табиғатты зерттеу;
• экоквесттер;
• туристік жорықтар;
• қоршаған ортаны қорғау акциялары;
• экологиялық мәдениет негіздері.

Іске асырылуы: Табиғаттағы практикалық сабақтар, зерттеу экспедициялары, экологиялық акциялар және жобалық жұмыстар арқылы жүзеге асырылады.

               Барлық ауысымдар білім беру модулінің интеграцияланған бөлігі ретінде іске асырылады және балалардың: зияткерлік дамуын, шығармашылық қабілетін, әлеуметтік дағдыларын, цифрлық сауаттылығын, азаматтық және патриоттық құндылықтарын кешенді түрде қалыптастыруға бағытталған.

              

 

Профильді бағыты	Іс-шараның мазмұны	Іске асыру нысандары	Күтілетін нәтиже
«Достық керуені»	Достық, өзара сыйластық, коммуникация, командалық жұмыс, конфликтіні шешу, эмоционалдық интеллект	Тимбилдинг, коммуникативтік тренингтер, топтық ойындар, пікірсайыс, квесттер	Қарым-қатынас мәдениеті дамиды, ұжымда жұмыс істеу дағдысы қалыптасады, достық және сенім атмосферасы нығаяды
«Кино және өнер әлемі»	Кино, театр, музыка, бейне түсіру, актерлік шеберлік, шығармашылық жобалар	Шеберлік сағаттары, шығармашылық студиялар, бейнежобалар, қойылымдар, арт-сабақтар	Шығармашылық қабілет дамиды, эстетикалық талғам қалыптасады, медиа және өнерге қызығушылық артады
«Жарық жұлдыздар»	Көшбасшылық, мотивация, өзін-өзі дамыту, креативті ойлау, жобалық жұмыс	Дебаттар, интеллектуалдық ойындар, тренингтер, жеке және топтық жобалар	Көшбасшылық қасиеттер қалыптасады, өзін-өзі көрсету қабілеті артады, бастамашылдық дамиды
«Спорт және денсаулық»	Салауатты өмір салты, спорт, дене белсенділігі, дұрыс тамақтану, денсаулық мәдениеті	Спорттық жарыстар, эстафеталар, фитнес, туристік серуендер, денсаулық сабақтары	Физикалық төзімділік артады, денсаулық нығаяды, салауатты өмір салты қалыптасады
«Этноfest»	Ұлттық мәдениет, дәстүр, ұлттық ойындар, қолөнер, этномәдени тәрбие	Этно-кештер, фестивальдер, шеберлік сағаттары, ұлттық ойындар, шығармашылық көрмелер	Ұлттық бірегейлік қалыптасады, мәдени мұраға құрмет артады, патриоттық сезім күшейеді
«Табиғатпен үндестік»	Экология, табиғатты қорғау, зерттеу жұмыстары, экологиялық мәдениет	Экскурсиялар, экоквесттер, зерттеу жобалары, экологиялық акциялар, жорықтар	Экологиялық сана қалыптасады, табиғатқа жауапкершілік артады, зерттеушілік дағдылар дамиды

 

2. Сауықтыру модулі

         Сауықтыру модулі қатысушылардың физикалық және психоэмоционалдық денсаулығын нығайтуға, салауатты өмір салтын қалыптастыруға және БББСО келетін балалар үшін қауіпсіз, қолайлы әрі эмоционалдық тұрғыдан жайлы орта құруға бағытталған.

         Модуль мазмұны дене белсенділігінің, тиімді демалыстың, эмоционалдық босаңсудың, тірі қарым-қатынастың және табиғи ортада болудың үйлесімді ұйымдастырылуын қамтиды. Іс-шаралар балалардың жас ерекшеліктеріне, қызығушылықтарына және денсаулық жағдайына сәйкес ұйымдастырылады.

         Сауықтыру модулінің негізгі міндеттері:

• балалардың денсаулығын сақтау және нығайту;
• қозғалыс белсенділігін арттыру;
• эмоционалдық тұрақтылық пен жағымды көңіл күй қалыптастыру;
• ұжымдық қарым-қатынас мәдениетін дамыту;
• салауатты өмір салты дағдыларын қалыптастыру;
• табиғатқа жанашырлық пен экологиялық мәдениетті тәрбиелеу.

         Сауықтыру модуліне мыналар кіреді:

 

• таңертеңгі сауықтыру іс-шаралары;
• спорттық және командалық ойындар;
• қозғалыс жаттығулары;
• белсенді демалыс;
• серуендеу және табиғат аясындағы іс-шаралар;
• психологиялық және коммуникациялық тренингтер;
• эмоционалдық босаңсу және релаксациялық жаттығулар;
• қоршаған ортаны қорғау іс-шаралары;
• салауатты өмір салтын насихаттау іс-шаралары;
• қауіпсіздік ережелерін сақтау бойынша түсіндіру жұмыстары;
• шығармашылық және арт-терапиялық жұмыстар;
• таза ауадағы сауықтыру ойындары мен эстафеталар;
• достық қарым-қатынасты нығайтатын тимбилдинг элементтері;
• су, күн және ауа процедуралары (қауіпсіздік талаптарын сақтай отырып).

         Модуль аясындағы жұмыстар балалардың денсаулығын жақсартуға, белсенді өмірлік ұстанымын қалыптастыруға және олардың әлеуметтік бейімделуіне оң әсер етеді.

 

Модульдерді ауысым мазмұнына интеграциялау

Білім беру және сауықтыру модульдері үйлесімді түрде жүзеге асырылады және бүкіл ауысым бойы бір-бірін толықтырады.

Білім беру іс-шаралары белсенді демалыспен, командалық жұмыспен, шығармашылық және спорттық іс-шаралармен біріктіріліп, теңгерімді интеллектуалдық, эмоционалдық және физикалық қиындықтарды қамтамасыз етеді.

Модульдердің интеграциясы ұлттық бірегейлікті қалыптастыратын, болашақ дағдыларды дамытатын, денсаулықты жақсартатын және Бағдарлама қатысушыларының сәтті әлеуметтенуіне ықпал ететін бірыңғай даму ортасын жасайды.

 

«Достық керуені» №1 ауысымдық бағдарламаны іске асыру жоспары

 

Күні	Күн атауы	Негізгі мазмұны және педагогикалық міндеті
1 күн	«Достыққа алғашқы қадам»	Қатысушылармен танысу, достық шеңбері, топтық ойындар өткізу. Педагогикалық міндеті – балалардың бір-біріне бейімделуіне және сенімді орта қалыптастыруға ықпал ету.
2 күн	«Досыңды таны» күні	Қарым-қатынас ойындары, жұптық тапсырмалар, достық туралы тренингтер ұйымдастыру. Міндеті – балалардың бір-бірін жақынырақ тануына және өзара түсіністікті дамытуға жағдай жасау.
3 күн	«Достық әлемі» күні	Шығармашылық жұмыстар, достық тақырыбындағы сурет және постер байқаулары өткізу. Міндеті – шығармашылық қабілеттер арқылы достық құндылығын насихаттау.
4 күн	«Бірлік пен ынтымақ» күні	Командалық спорттық ойындар, эстафеталар ұйымдастыру. Міндеті – ұжымда бірлесіп әрекет ету және қолдау көрсету дағдыларын қалыптастыру.
5 күн	«Достық табиғатты қорғайды» күні	Табиғат аясындағы серуендер, экологиялық акциялар өткізу. Міндеті – достық пен қоршаған ортаға қамқорлық мәдениетін дамыту.
6 күн	«Ұлттар достығы» күні	Әртүрлі халықтардың мәдениеті, дәстүрлері мен ойындарын таныстыру. Міндеті – толеранттылықты, мәдениетаралық сыйластықты тәрбиелеу.
7 күн	«Мейірімді жүрек» күні	Қайырымдылық және ізгілікке бағытталған ойындар мен әңгімелер өткізу. Міндеті – мейірімділік, жанашырлық және қамқорлық қасиеттерін дамыту.
8 күн	«Нағыз дос қандай?» күні	Психологиялық тренингтер, жағдаяттық ойындар, пікір алмасу ұйымдастыру. Міндеті – адалдық, сенім және жауапкершілік туралы түсініктерді қалыптастыру.
9 күн	«Достық керуенінің жұлдыздары» күні	Музыкалық-би бағдарламалары, таланттар фестивалі өткізу. Міндеті – балалардың өзін көрсетуіне мүмкіндік беру және достық қарым-қатынасты нығайту.
10 күн	«Достық мәңгі жасайды» күні	Қорытынды кеш, марапаттау, естелік рәсімдері ұйымдастыру. Міндеті – ауысым нәтижесін қорытындылау, балалар арасында жағымды естеліктер мен достық байланыстарды бекіту.

 

«Кино және өнер әлемі»  №2 ауысымдық бағдарламаны іске асыру жоспары

 

Күні	Күн атауы	Негізгі мазмұны және педагогикалық міндеті
1 күн	«Өнер әлеміне саяхат»	Қатысушылармен танысу, ауысым бағдарламасымен таныстыру, шығармашылық атмосфера қалыптастыру. Педагогикалық міндеті – балалардың бейімделуіне қолдау көрсету және өнерге қызығушылығын ояту.
2 күн	«Кино күні»	Танымдық фильмдер көру, кейіпкерлерді талдау, шағын сахналық қойылымдар ұйымдастыру. Міндеті – эстетикалық талғамды және сыни ойлауды дамыту.
3 күн	«Театр және сахна» күні	Актерлік шеберлік жаттығулары, рөлдік ойындар, мини-қойылымдар өткізу. Міндеті – балалардың сөйлеу мәдениетін, өзін-өзі еркін ұстау дағдыларын қалыптастыру.
4 күн	«Музыка әуені» күні	Ән байқауы, музыкалық ойындар, аспаптармен танысу ұйымдастыру. Міндеті – музыкалық қабілеттерді дамыту және шығармашылық белсенділікті арттыру.
5 күн	«Қылқалам құпиясы» күні	Сурет салу, қолөнер, арт-терапиялық жұмыстар өткізу. Міндеті – қиялды, шығармашылық ойлауды және ұсақ моториканы дамыту.
6 күн	«Ұлттық өнер күні»	Қазақтың ұлттық өнері, қолөнері, күйі мен биі туралы танымдық іс-шаралар өткізу. Міндеті – ұлттық мәдени мұраға құрмет қалыптастыру.
7 күн	«Мультфильм шеберханасы» күні	Мультфильм кейіпкерлерін жасау, дубляж және сценарий құрастыру жұмыстары. Міндеті – балалардың креативті ойлауын және топтық жұмыс дағдыларын дамыту.
8 күн	«Жас режиссерлер күні»	Қысқаметражды көріністер дайындау, бейнеролик түсіру, монтаж элементтерімен танысу. Міндеті – медиа мәдениет пен жобалық жұмыс дағдыларын қалыптастыру.
9 күн	«Өнер жұлдыздары» күні	Таланттар фестивалі, би, ән, көркемсөз байқауларын өткізу. Міндеті – балалардың өзін-өзі танытуына мүмкіндік беру және шығармашылық сенімділікті дамыту.
10 күн	«Кино және өнер фестивалі»	Қорытынды концерт, үздік жұмыстар көрмесі, марапаттау рәсімі ұйымдастыру. Міндеті – ауысым жетістіктерін қорытындылау және балалардың шығармашылық жетістіктерін қолдау.

 

«Жарық жұлдыздар» №3 ауысымдық бағдарламаны іске асыру жоспары

 

Күні	Күн атауы	Негізгі мазмұны және педагогикалық міндеті
1 күн	«Жұлдыздар әлеміне қош келдің!»	Қатысушылармен танысу, топтық ойындар, ауысым бағдарламасымен таныстыру. Педагогикалық міндеті – балалардың ортаға бейімделуіне жағдай жасау және жағымды психологиялық ахуал қалыптастыру.
2 күн	«Менің талант әлемім» күні	Балалардың қызығушылықтары мен қабілеттерін анықтауға арналған тренингтер, шығармашылық тапсырмалар өткізу. Міндеті – өзін-өзі тануға және жеке қабілеттерін дамытуға ықпал ету.
3 күн	«Өнерлі жұлдыздар» күні	Ән, би, сурет, қолөнер бағытындағы шығармашылық шеберлік сағаттарын ұйымдастыру. Міндеті – эстетикалық талғам мен шығармашылық белсенділікті дамыту.
4 күн	«Спорт жұлдыздары» күні	Эстафеталар, спорттық жарыстар, белсенді ойындар өткізу. Міндеті – салауатты өмір салтын насихаттау және командалық рухты қалыптастыру.
5 күн	«Білімділер бәйгесі» күні	Интеллектуалдық ойындар, викториналар, танымдық сайыстар ұйымдастыру. Міндеті – логикалық ойлау қабілетін және танымдық қызығушылықты дамыту.
6 күн	«Мейірімділік шуағы» күні	Қайырымдылық, достық, қамқорлық тақырыбындағы тренингтер мен ойындар өткізу. Міндеті – адамгершілік қасиеттер мен әлеуметтік жауапкершілікті қалыптастыру.
7 күн	«Табиғат жұлдыздары» күні	Табиғат аясындағы серуендер, экологиялық акциялар, шығармашылық бақылау жұмыстары ұйымдастыру. Міндеті – экологиялық мәдениет пен табиғатқа сүйіспеншілікті тәрбиелеу.
8 күн	«Көшбасшылар күні»	Тимбилдинг, көшбасшылық ойындар, топтық жобалар өткізу. Міндеті – жауапкершілік, бастамашылдық және қарым-қатынас дағдыларын дамыту.
9 күн	«Жұлдызды сахна» күні	Таланттар шоуы, концерттік бағдарлама, сән көрсетілімі ұйымдастыру. Міндеті – балалардың өзін-өзі еркін көрсетуіне мүмкіндік беру және шығармашылық сенімділікті арттыру.
10 күн	«Жарқын естеліктер кеші»	Қорытынды мерекелік кеш, марапаттау рәсімі, естелік фотосуреттер ұйымдастыру. Міндеті – ауысым қорытындысын шығару, жетістіктерді бағалау және жағымды естеліктер қалыптастыру.

 

«Спорт және денсаулық» №4 ауысымдық бағдарламаны іске асыру жоспары

 

Күні	Күн атауы	Негізгі мазмұны және педагогикалық міндеті
1 күн	«Салауатты өмірге қадам»	Қатысушылармен танысу, қауіпсіздік ережелерімен таныстыру, сергіту ойындарын өткізу. Педагогикалық міндеті – балалардың ортаға бейімделуіне ықпал ету және салауатты өмір салтына қызығушылық қалыптастыру.
2 күн	«Шымырлық пен шынығу» күні	Таңертеңгі жаттығулар, дене шынықтыру ойындары, шынығу жаттығулары ұйымдастыру. Міндеті – физикалық белсенділікті арттыру және денсаулықты нығайту.
3 күн	«Көңілді старттар» күні	Эстафеталар, спорттық жарыстар, қозғалыс ойындарын өткізу. Міндеті – ептілік, жылдамдық және командалық ынтымақтастықты дамыту.
4 күн	«Денсаулық – зор байлық» күні	Дұрыс тамақтану, жеке гигиена және күн тәртібі туралы тренингтер өткізу. Міндеті – денсаулық сақтау мәдениетін қалыптастыру.
5 күн	«Таза ауадағы белсенділік» күні	Табиғат аясындағы серуендер, туристік ойындар, спорттық квест ұйымдастыру. Міндеті – табиғатпен үйлесімді өмір салтын насихаттау және төзімділікті дамыту.
6 күн	«Ұлттық спорт күні»	Қазақтың ұлттық ойындары мен спорт түрлерінен жарыстар өткізу. Міндеті – ұлттық құндылықтарды дәріптеу және қызығушылықты арттыру.
7 күн	«Күштілер мен батылдар» күні	Командалық сайыстар, кедергілер жолағы, белсенді спорттық тапсырмалар ұйымдастыру. Міндеті – батылдық, табандылық және жауапкершілік қасиеттерін дамыту.
8 күн	«Көңіл күй және денсаулық» күні	Психологиялық тренингтер, релаксациялық жаттығулар, көңілді флешмобтар өткізу. Міндеті – эмоционалдық саулықты нығайту және жағымды қарым-қатынас қалыптастыру.
9 күн	«Спорт жұлдыздары» күні	Спорттық турнирлер, үздік ойыншылар байқауы, жанкүйерлер сайысы ұйымдастыру. Міндеті – көшбасшылық қасиеттерді және жеңіске деген ұмтылысты дамыту.
10 күн	«Денсаулық фестивалі»	Қорытынды спорттық мереке, марапаттау рәсімі, флешмоб және концерт ұйымдастыру. Міндеті – ауысым қорытындысын шығару, балалардың жетістіктерін бағалау және салауатты өмір салтын насихаттау.

 

«Этноfest» №5 ауысымдық бағдарламаны іске асыру жоспары

 

Күні	Күн атауы	Негізгі мазмұны және педагогикалық міндеті
1 күн	«Этноәлемге қош келдің!»	Қатысушылармен танысу, ауысым бағдарламасымен таныстыру, ұлттық дәстүрлер туралы әңгіме өткізу. Педагогикалық міндеті – балалардың ортаға бейімделуіне жағдай жасау және ұлттық мәдениетке қызығушылық ояту.
2 күн	«Ұлттық ойындар күні»	Қазақтың ұлттық ойындары мен спорттық жарыстарын ұйымдастыру. Міндеті – балаларды ұлттық мұрамен таныстыру және ептілік, шапшаңдық қасиеттерін дамыту.
3 күн	«Шеберлер ауылы» күні	Қолөнер, ою-өрнек, зергерлік және ұлттық бұйымдар жасау бойынша шеберлік сағаттарын өткізу. Міндеті – шығармашылық қабілеттер мен эстетикалық талғамды дамыту.
4 күн	«Ән мен күй әлемі» күні	Ұлттық музыка, күй, терме және халық әндерімен таныстыру, музыкалық кеш ұйымдастыру. Міндеті – өнерге сүйіспеншілік пен ұлттық рухты қалыптастыру.
5 күн	«Дәстүр мен ғұрып» күні	Қазақ халқының салт-дәстүрлері, әдет-ғұрыптары туралы танымдық бағдарламалар өткізу. Міндеті – ұлттық құндылықтарды құрметтеуге тәрбиелеу.
6 күн	«Ұлттар достығы» күні	Қазақстанда тұратын түрлі этностардың мәдениеті мен өнерін таныстыру. Міндеті – толеранттылықты, достық пен өзара сыйластықты дамыту.
7 күн	«Ұлттық тағамдар фестивалі» күні	Қазақтың және өзге халықтардың ұлттық тағамдарымен таныстыру, аспаздық сайыстар өткізу. Міндеті – ұлттық мәдениетке қызығушылықты арттыру және дәстүр сабақтастығын насихаттау.
8 күн	«Этно-fashion» күні	Ұлттық киімдер көрмесі, сән көрсетілімі, этно-стильдегі шығармашылық жұмыстар ұйымдастыру. Міндеті – ұлттық киім мәдениетін таныту және эстетикалық талғам қалыптастыру.
9 күн	«Этно таланттар» күні	Би, ән, көркемсөз және ұлттық өнер бағытындағы таланттар байқауын өткізу. Міндеті – балалардың шығармашылық әлеуетін ашу және өзін-өзі танытуына мүмкіндік беру.
10 күн	«Этноfest гала-кеші»	Қорытынды концерт, көрме, марапаттау рәсімі және ұлттық дәстүрлерге арналған мерекелік бағдарлама ұйымдастыру. Міндеті – ауысым нәтижелерін қорытындылау және ұлттық мәдениетке құрметті нығайту.

 

 

«Табиғатпен үндестік» №6 ауысымдық бағдарламаны іске асыру жоспары

 

Күні	Күн атауы	Негізгі мазмұны және педагогикалық міндеті
1 күн	«Табиғат әлеміне саяхат»	Қатысушылармен танысу, ауысым бағдарламасымен таныстыру, табиғат туралы танымдық ойындар өткізу. Педагогикалық міндеті – балалардың ортаға бейімделуіне жағдай жасау және табиғатқа қызығушылық қалыптастыру.
2 күн	«Жас экологтар» күні	Экологиялық тренингтер, табиғатты қорғау туралы әңгімелер, экосағат ұйымдастыру. Міндеті – экологиялық мәдениет пен жауапкершілікті дамыту.
3 күн	«Таза әлем» күні	Аумақты тазарту акциялары, қоқысты сұрыптау бойынша тәжірибелік жұмыстар өткізу. Міндеті – қоршаған ортаны қорғау дағдыларын қалыптастыру.
4 күн	«Табиғат және шығармашылық» күні	Табиғи материалдардан қолөнер жасау, сурет байқаулары, арт-терапиялық жұмыстар ұйымдастыру. Міндеті – шығармашылық қабілеттер мен эстетикалық талғамды дамыту.
5 күн	«Орман құпиялары» күні	Табиғат аясындағы серуендер, бақылау жұмыстары, туристік ойындар өткізу. Міндеті – табиғатты тану дағдыларын және зерттеушілік қызығушылықты дамыту.
6 күн	«Су – тіршілік көзі» күні	Су ресурстарын қорғау тақырыбындағы танымдық іс-шаралар мен тәжірибелер өткізу. Міндеті – табиғи ресурстарды үнемдеу мәдениетін қалыптастыру.
7 күн	«Жануарлар әлемі» күні	Жануарларды қорғау тақырыбындағы викториналар, бейнероликтер көру, шығармашылық жұмыстар ұйымдастыру. Міндеті – жануарларға қамқорлық пен жанашырлық сезімін тәрбиелеу.
8 күн	«Жасыл болашақ» күні	Ағаш отырғызу, гүл күту, экологиялық жобалар дайындау. Міндеті – еңбекке баулу және табиғатты аялау құндылықтарын қалыптастыру.
9 күн	«Табиғат үнін тыңда» күні	Медитациялық серуендер, психологиялық босаңсу жаттығулары, табиғат аясындағы ойындар өткізу. Міндеті – эмоционалдық саулықты нығайту және табиғатпен үйлесімділікті сезіндіру.
10 күн	«Табиғатпен үндестік фестивалі»	Қорытынды экологиялық фестиваль, көрме, марапаттау және шығармашылық концерт ұйымдастыру. Міндеті – ауысым нәтижелерін қорытындылау және экологиялық мәдениетті бекіту.

 

 

Жазғы маусымның негізгі іс-шаралары:

• «Достыққа алғашқы қадам» – балалардың бір-бірімен танысуына және достық қарым-қатынас орнатуына бағытталған таныстыру іс-шарасы.
• «Досыңды таны» күні – жұптық және топтық ойындар арқылы балалардың бір-бірін жақынырақ тануына арналған іс-шара.
• «Достық әлемі» күні – достық құндылығын шығармашылық жұмыстар арқылы насихаттауға бағытталған іс-шара.
• «Бірлік пен ынтымақ» күні – командалық ойындар мен топтық тапсырмалар арқылы бірлесіп әрекет ету дағдыларын дамытуға арналған іс-шара.
• «Достық табиғатты қорғайды» күні – достық пен экологиялық тәрбиені ұштастыра отырып, табиғатты қорғауға бағытталған іс-шара.
• «Ұлттар достығы» күні – әртүрлі халықтардың мәдениетімен таныстыру және толеранттылықты дамытуға арналған танымдық іс-шара.
• «Мейірімді жүрек» күні – мейірімділік, қамқорлық және жанашырлық қасиеттерін дамытуға бағытталған тәрбиелік іс-шара.
• «Нағыз дос қандай?» күні – достық, адалдық және сенім туралы түсінік қалыптастыруға арналған пікір алмасу және тренинг іс-шарасы.
• «Достық керуенінің жұлдыздары» күні – балалардың шығармашылық қабілеттерін көрсетуге арналған байқау-мерекелік іс-шара.
• «Достық мәңгі жасайды» күні – ауысымды қорытындылау, достық байланыстарды нығайту және марапаттау рәсімінен тұратын қорытынды іс-шара.
• «Өнер әлеміне саяхат» – балаларды өнердің түрлі бағыттарымен таныстыруға, шығармашылық орта қалыптастыруға бағытталған таныстыру-танымдық іс-шара.
• «Кино күні» – фильм көру, кейіпкерлерді талдау және кино өнері туралы түсінік қалыптастыруға арналған танымдық іс-шара.
• «Театр және сахна» күні – актерлік шеберлік, рөлдік ойындар және шағын қойылымдар арқылы сахналық өнерді дамытуға бағытталған іс-шара.
• «Музыка әуені» күні – ән айту, музыкалық ойындар және шығармашылық нөмірлер арқылы музыкалық қабілеттерді дамытуға арналған іс-шара.
• «Қылқалам құпиясы» күні – сурет салу, қолөнер және арт-терапиялық жұмыстар арқылы шығармашылықты дамытуға бағытталған іс-шара.
• «Ұлттық өнер күні» – қазақтың дәстүрлі өнері, музыкасы мен қолөнерімен таныстыруға арналған мәдени-танымдық іс-шара.
• «Мультфильм шеберханасы» күні – мультфильм кейіпкерлерін жасау, сценарий құрастыру және шығармашылық топтық жұмысқа бағытталған іс-шара.
• «Жас режиссерлер күні» – шағын бейнеролик түсіру, көріністер қою арқылы медиа және режиссура негіздерін үйретуге арналған шығармашылық іс-шара.
• «Өнер жұлдыздары» күні – балалардың ән, би, көркемсөз және түрлі өнер бағыттарындағы қабілеттерін көрсетуге арналған байқау-мерекелік іс-шара.
• «Кино және өнер фестивалі» – ауысым бойы жасалған шығармашылық жұмыстарды таныстыруға, қорытынды концерт пен көрме ұйымдастыруға арналған мерекелік іс-шара.
• «Жұлдыздар әлеміне қош келдің!» – ауысыммен таныстыруға, балаларды ортаға бейімдеуге және жағымды психологиялық ахуал қалыптастыруға бағытталған таныстыру іс-шарасы.
• «Менің талант әлемім» күні – балалардың қабілеттерін анықтап, шығармашылық мүмкіндіктерін ашуға арналған танымдық-диагностикалық іс-шара.
• «Өнерлі жұлдыздар» күні – ән, би, сурет және қолөнер арқылы шығармашылық қабілеттерді дамытуға бағытталған өнерлік іс-шара.
• «Спорт жұлдыздары» күні – спорттық ойындар мен жарыстар арқылы дене белсенділігін арттыруға бағытталған іс-шара.
• «Білімділер бәйгесі» күні – интеллектуалдық ойындар мен викториналар арқылы білім мен ойлау қабілетін дамытуға арналған танымдық іс-шара.
• «Мейірімділік шуағы» күні – адамгершілік, мейірімділік және өзара көмек құндылықтарын қалыптастыруға бағытталған тәрбиелік іс-шара.
• «Табиғат жұлдыздары» күні – экологиялық мәдениетті қалыптастыруға және табиғатқа сүйіспеншілік тәрбиелеуге арналған экологиялық іс-шара.
• «Көшбасшылар күні» – тимбилдинг, топтық тапсырмалар арқылы көшбасшылық және ұйымшылдық дағдыларын дамытуға бағытталған іс-шара.
• «Жұлдызды сахна» күні – балалардың шығармашылық нөмірлерін көрсетуге арналған концерттік-байқау іс-шарасы.
• «Жарқын естеліктер кеші» – ауысымды қорытындылауға, жетістіктерді марапаттауға және естелік қалыптастыруға арналған мерекелік іс-шара.
• «Салауатты өмірге қадам» – салауатты өмір салтымен таныстыруға және қауіпсіздік ережелерін меңгертуге бағытталған таныстыру-сауықтыру іс-шарасы.
• «Шымырлық пен шынығу» күні – дене шынықтыру жаттығулары мен шынығу әрекеттері арқылы физикалық белсенділікті арттыруға арналған іс-шара.
• «Көңілді старттар» күні – командалық эстафеталар мен қозғалыс ойындары арқылы ептілік пен ұйымшылдықты дамытуға бағытталған спорттық іс-шара.
• «Денсаулық – зор байлық» күні – дұрыс тамақтану, жеке гигиена және денсаулық сақтау дағдыларын қалыптастыруға арналған танымдық іс-шара.
• «Таза ауадағы белсенділік» күні – табиғат аясындағы қозғалыс ойындары мен серуендер арқылы белсенді демалысты ұйымдастыруға бағытталған іс-шара.
• «Ұлттық спорт күні» – қазақтың ұлттық ойындары арқылы дәстүр мен спорттық қабілеттерді дамытуға арналған мәдени-спорттық іс-шара.
• «Күштілер мен батылдар» күні – спорттық сайыстар мен кедергілер арқылы төзімділік пен батылдықты дамытуға бағытталған іс-шара.
• «Көңіл күй және денсаулық» күні – психологиялық сергіту, релаксация және көңіл-күйді көтеруге арналған сауықтыру іс-шарасы.
• «Спорт жұлдыздары» күні – спорттық жарыстар арқылы балалардың қабілеттерін көрсетуге арналған байқау-спорттық іс-шара.
• «Денсаулық фестивалі» – ауысымды қорытындылайтын спорттық мереке, марапаттау және белсенді демалысқа арналған қорытынды іс-шара.
• «Этноәлемге қош келдің!» – этноауысыммен таныстыруға, ұлттық мәдениетке қызығушылық қалыптастыруға бағытталған таныстыру іс-шарасы.
• «Ұлттық ойындар күні» – қазақтың ұлттық ойындары арқылы ептілік, шапшаңдық және командалық рухты дамытуға арналған спорттық-мәдени іс-шара.
• «Шеберлер ауылы» күні – ұлттық қолөнер бұйымдарын жасау арқылы шығармашылық қабілеттерді дамытуға бағытталған шеберлік сағаттары күні.
• «Ән мен күй әлемі» күні – қазақтың дәстүрлі музыкасын танытуға және музыкалық танымын кеңейтуге арналған мәдени іс-шара.
• «Дәстүр мен ғұрып» күні – қазақ халқының салт-дәстүрлерімен таныстыруға және ұлттық құндылықтарды дәріптеуге бағытталған танымдық іс-шара.
• «Ұлттар достығы» күні – Қазақстан халықтарының мәдениетін таныстыру және толеранттылықты қалыптастыруға арналған мәдени-танымдық іс-шара.
• «Ұлттық тағамдар фестивалі» күні – ұлттық ас мәзірімен танысу және аспаздық мәдениетті насихаттауға бағытталған фестиваль іс-шарасы.
• «Этно-fashion» күні – ұлттық киім үлгілерін көрсету және этностиль мәдениетін насихаттауға арналған сәндік-шығармашылық іс-шара.
• «Этно таланттар» күні – балалардың ән, би, көркемсөз және басқа өнер түрлеріндегі қабілеттерін көрсетуге арналған байқау іс-шарасы.
• «Этноfest гала-кеші» – этноауысымның қорытынды концерті, көрме және марапаттау рәсімінен тұратын мерекелік іс-шара.
• «Табиғат әлеміне саяхат» – табиғатпен таныстыруға және экологиялық мәдениетке қызығушылық қалыптастыруға бағытталған таныстыру іс-шарасы.
• «Жас экологтар» күні – қоршаған ортаны қорғау және экологиялық сауаттылықты арттыруға арналған экологиялық іс-шара.
• «Таза әлем» күні – аумақты тазарту, қоқысты сұрыптау және экологиялық акциялар өткізуге бағытталған іс-шара.
• «Табиғат және шығармашылық» күні – табиғи материалдардан қолөнер жасап, шығармашылық қабілеттерді дамытуға арналған іс-шара.
• «Орман құпиялары» күні – табиғат аясындағы бақылау, серуен және танымдық зерттеу іс-шарасы.
• «Су – тіршілік көзі» күні – су ресурстарын қорғау және үнемдеу мәдениетін қалыптастыруға бағытталған танымдық іс-шара.
• «Жануарлар әлемі» күні – жануарлар туралы білімді кеңейту және оларға қамқорлық сезімін тәрбиелеуге арналған іс-шара.
• «Жасыл болашақ» күні – ағаш отырғызу, гүл егу арқылы экологиялық жауапкершілікті дамытуға бағытталған іс-шара.
• «Табиғат үнін тыңда» күні – табиғат аясындағы серуендер мен тыныштандыру жаттығулары арқылы экологиялық және психологиялық үйлесімділікке арналған іс-шара.
• «Табиғатпен үндестік фестивалі» – ауысымды қорытындылайтын экологиялық фестиваль, көрме және марапаттау іс-шарасы.

 

6-бөлім. Бағдарламаны іске асыру шарттары

 

Бағдарламаны іске асырудың ұйымдастырушылық шарттары

Қатысушылардың іс-әрекеттері күнделікті тәртіпке, санитарлық-эпидемиологиялық талаптарға, өмір қауіпсіздігі ережелеріне, кәмелетке толмағандардың жас ерекшеліктеріне және ауысымдардың тақырыптық мазмұнына сәйкес қатаң түрде ұйымдастырылады. Барлық іс-шаралар балалардың денсаулығы мен қауіпсіздігін қамтамасыз ету мақсатында алдын ала жоспарланып, жауапты педагогтар мен медицина қызметкерінің бақылауымен өткізіледі.

Командалар қатысушылардың жас тобына, психологиялық үйлесімділігіне, қызығушылықтарына және тақырыптық ауысымдардың бағытына қарай құрылады. Бұл тәсіл балалардың ұжымға тез бейімделуіне, өзара түсіністік пен ынтымақтастықтың қалыптасуына ықпал етеді.

Команданың мөлшері қолданыстағы санитарлық және қауіпсіздік ережелеріне сәйкес анықталады, бұл әр баланың жеке назарда болуын және қауіпсіз ортада болуын қамтамасыз етеді.

Ауысым кезінде білім беру, шығармашылық, жобалық, спорттық, ойын және демалыс іс-шараларының ұтымды кезектесуі қамтамасыз етіледі. Сонымен қатар, балалардың эмоционалдық жағдайын қолдау мақсатында психологиялық сергіту жаттығулары, релаксациялық сәттер және бейресми қарым-қатынасқа арналған уақыттар қарастырылады.

Барлық іс-шаралар балалардың белсенділігін арттыруға, әлеуметтік дағдыларын дамытуға, шығармашылық қабілеттерін ашуға және салауатты өмір салтын қалыптастыруға бағытталады.

Материалдық-техникалық жағдайлар

Бағдарламаны іске асыру үшін келесілер қолданылады:

• Демалушыларға арналған жатын бөлмелер;
• Білім беру және шығармашылыққа арналған бөлмелер;
• Акт залы;
• Спорт алаңдары;
• Ашық ауадағы іс-шараларға арналған алаңдар;
• Ұлттық ойындар мен туристік іс-шараларға арналған алаңдар;
• Кітапхана және ақпараттық ресурстар;
• Медициналық кабинет;
• Асхана
• Бассейн
• Киіз үй

Бағдарламаның іс-шараларын жүзеге асыру үшін келесілер қолданылады:

• Ноутбуктер және мультимедиялық жабдықтар;
• Проекциялық жабдықтар;
• Фото және бейне жабдықтар;
• Музыкалық жабдықтар;
• Спорттық құрал-жабдықтар;
• Туризм және ашық ауадағы іс-шараларға арналған құрал-жабдықтар;
• Үстел ойындары және интеллектуалдық ойындар;
• Шығармашылық және жобалық іс-шараларға арналған материалдар.

Материалдық-техникалық қамтамасыз ету Бағдарламаның қатысушылары үшін қауіпсіз, қолжетімді және әртүрлі қызмет түрлерін жүзеге асыруға мүмкіндік беретін заманауи білім беру және сауықтыру ортасын құруға бағытталған.

Ол оқу, шығармашылық, спорттық және демалыс іс-шараларын өткізуге қажетті құрал-жабдықтармен және техникалық ресурстармен қамтамасыз етуді қамтиды.

Барлық жабдықтар санитарлық-гигиеналық және қауіпсіздік талаптарына сәйкес болуы тиіс, сондай-ақ балалардың жас ерекшеліктеріне сай таңдалады.

Материалдық-техникалық база бағдарламаның барлық бағыттарын тиімді жүзеге асыруға және қатысушылардың жан-жақты дамуына жағдай жасайды.

Санитарлық-гигиеналық талаптар

Демалушылардың қызметін ұйымдастыру Қазақстан Республикасының қолданыстағы заңнамасында белгіленген санитарлық-эпидемиологиялық талаптарға қатаң сәйкес жүзеге асырылады. Барлық іс-шаралар балалардың денсаулығын сақтау және инфекциялық қауіптердің алдын алу мақсатында санитарлық нормалар негізінде жоспарланады және өткізіледі.

БББСО төмендегі талаптардың орындалуын қамтамасыз етеді:

• қауіпсіз өмір сүру жағдайларын ұйымдастыру;
• үй-жайларды жүйелі желдету және зарарсыздандыру ережелерін сақтау;
• тағам өнімдерінің сапасы мен қауіпсіздігін тұрақты бақылау;
• жеткілікті деңгейде ауыз су және ылғалдандыруды қамтамасыз ету;
• жеке гигиена талаптарын сақтау (қол жуу, тазалық құралдарын қолдану және т.б.);
• қатысушылардың денсаулығын күнделікті медициналық бақылау;
• профилактикалық және алдын алу медициналық шараларын ұйымдастыру.

Сонымен қатар, кәмелетке толмағандардың шамадан тыс жүктемесінің алдын алуға ерекше көңіл бөлінеді. Бұл мақсатта оқу, ойын, спорттық және демалыс іс-шараларының уақыты мен мазмұны ұтымды жоспарланып, жұмыс пен демалыс режимі қатаң сақталады.

Балалардың жас ерекшеліктеріне сәйкес дене белсенділігі мен демалыс уақыты теңгерімді түрде ұйымдастырылып, психоэмоционалдық жүктемені төмендетуге бағытталған шаралар қарастырылады.

Қауіпсіздік шарттары

Демалушылардың қауіпсіздігі Бағдарламаны іске асырудың басты және басым шарты болып табылады. Барлық іс-шаралар балалардың өмірі мен денсаулығын қорғауға бағытталған қауіпсіздік талаптарына сәйкес ұйымдастырылады.

БББСО-да төмендегілер қамтамасыз етіледі:

• өрт қауіпсіздігі талаптарының қатаң сақталуы;
• объектілердің антитеррорлық қорғалуын қамтамасыз ету;
• аумаққа кіру және шығу тәртібін бақылау (кіруді шектеу жүйесі);
• техника қауіпсіздігі бойынша нұсқаулықтар өткізу;
• қатысушыларды педагог қызметкерлердің тұрақты сүйемелдеуі;
• іс-шараларды медициналық бақылаумен өткізу;
• спорттық, туристік және ашық ауадағы (outdoor) іс-шараларды қауіпсіз ұйымдастыру.

Барлық қауіпсіздік шаралары балалардың жас ерекшеліктерін ескере отырып жүзеге асырылады және тәуекелдердің алдын алуға бағытталған.

Іс-шараларды өткізу алдында қатысушыларға техника қауіпсіздігі бойынша міндетті нұсқамалар жүргізіледі, және олар тиісті журналдарға тіркеліп отырады.

Спорттық жарыстар, туристік маршруттар, outdoor-ойындар және техникалық жабдықтар қолданылатын іс-шаралар кезінде қауіпсіздікке ерекше назар аударылады. Барлық әрекеттер жауапты педагогтардың және қажет болған жағдайда медициналық қызметкердің бақылауымен жүзеге асырылады.

Психологиялық-педагогикалық жағдайлар

Бағдарламаны іске асыру жасөспірімдердің жас ерекшеліктері мен жеке дара ерекшеліктерін ескере отырып жүзеге асырылады.

БББСО-да қатысушылардың бастамашылдығын, коммуникациясын, шығармашылық өзін-өзі көрсетуін және әлеуметтік белсенділігін дамытуға ықпал ететін психологиялық тұрғыдан қауіпсіз, қолдаушы және мотивациялық орта қалыптастырылады.

Психологиялық-педагогикалық сүйемелдеу келесі бағыттарды қамтиды:

• бейімделу іс-шараларын ұйымдастыру;
• командалық өзара әрекеттесуді дамытуға арналған практикалар;
• қатысушылардың эмоционалдық жағдайын тұрақты мониторингтеу;
• жеке педагогикалық қолдау көрсету;
• рефлексиялық кездесулер мен талқылаулар;

·        конфликттік жағдайлардың алдын алу жұмыстары;

·        қарым-қатынас мәдениеті мен өзара сыйластықты дамыту.

Әсіресе отрядтардағы жағымды психологиялық климатты қалыптастыруға, эмоционалдық интеллектті дамытуға және жасөспірімдердің бастамаларын қолдауға ерекше көңіл бөлінеді.

Ақпараттық-әдістемелік жағдайлар

Бағдарламаны ақпараттық-әдістемелік сүйемелдеу келесі құрамдастарды қамтиды:

·        тақырыптық ауысымдарды ұйымдастыру бойынша әдістемелік материалдар;

·        іс-шара сценарийлері;

·        тренингтер мен шеберлік сағаттарын әзірлеу үлгілері;

·        жобалық және шығармашылық қызмет бағдарламалары;

·        мультимедиялық материалдар және цифрлық білім беру ресурстары;

·        педагогтерге арналған нұсқаулық-әдістемелік материалдар;

·        қауіпсіздік, медиасауаттылық және салауатты өмір салты бойынша ақпараттық материалдар.

Қатысушылар үшін шығармашылық, жобалық және медиа қызметті жүзеге асыруға мүмкіндік беретін заманауи ақпараттық-коммуникациялық орта құрылады. Бұл орта балалардың танымдық белсенділігін арттыруға, цифрлық дағдыларын дамытуға және ақпараттық мәдениетін қалыптастыруға бағытталған.

Бағдарламаны іске асыру режимі

Күн тәртібі кәмелетке толмағандардың жас ерекшеліктерін ескере отырып әзірленеді және келесі негізгі қызмет түрлерін қамтиды:

• таңертеңгі сауықтыру белсенділігі;
• білім беру және шығармашылық іс-шаралар;
• спорттық және outdoor-активтіліктер;
• демалыс және қалпына келу уақыты;
• командалық және тәрбиелік іс-шаралар;
• кешкі мәдени-демалыс бағдарламалары;
• рефлексиялық практикалар.

Бағдарлама мазмұнының арақатынасы келесідей анықталады:

45% – спорттық-сауықтыру қызметі, қимылды ойындар, outdoor-активтіліктер, салауатты өмір салтын қалыптастыруға бағытталған іс-шаралар;

55% – білім беру, тәрбиелік, шығармашылық, жобалық, медиа және мәдени-демалыс қызметі.

 

Бұл режим балалардың денсаулығын нығайтуға, жан-жақты дамуына және бос уақытын тиімді ұйымдастыруға мүмкіндік береді.

 

7-бөлім. Кадрлық және әдістемелік қамтамасыз ету

 

Бағдарламаның кадрлық қамтамасыз етілуі

Бағдарламаны іске асыруды БББСО тәрбиешілері, медициналық және басқа да қызметкерлері қамтамасыз етеді.

Бағдарламаны іске асыруға мына қызметкерлер қатысады: БББСО директоры, аға тәрбиеші, тәрбиешілер, суда жүзу нұсқаушысы, шаруашылық меңгерушісі, дене шынықтыру жөніндегі нұсқаушы, сүйемелдеуші, медбике, техникалық мамандар және қатысушылардың қауіпсіздігін қамтамасыз ететін жұмысшылар.

Кадрлық құрам кәсіби біліктілік, педагогикалық құзыреттілік, кәмелетке толмағандармен жұмыс тәжірибесі және заманауи тәрбиелік технологияларды іске асыруға дайындық негізінде қалыптастырылған. Педагог қызметкерлер заманауи тәрбие әдістемелерін, команда құру және жобалық оқыту технологияларын, спорттық-сауықтыру қызметін ұйымдастыру дағдыларын, жасөспірімдермен жұмыс істеу әдістерін, медиа және цифрлық технологияларды, медиасауаттылық пен цифрлық қауіпсіздік негіздерін, сондай-ақ кәмелетке толмағандар арасындағы конфликттік жағдайлар мен эмоционалдық шиеленістің алдын алу әдістерін меңгеруі тиіс.

Ерекше назар педагогтардың қауіпсіз, қолдаушы және дамытушы ортаны құруға кәсіби дайындығына аударылады. Бұл орта қатысушылардың эмоционалдық жайлылығын, белсенділігін және тематикалық ауысымдарға тартылуын қамтамасыз етуге бағытталған.

Жазғы маусым басталар алдында педагог қызметкерлер өмір қауіпсіздігі бойынша нұсқамадан өтіп, кәмелетке толмағандардың өмірі мен денсаулығын қорғау мәселелері бойынша оқудан өтті. Сонымен қатар олар әдістемелік консультациялар мен оқыту семинарларына, командалық және жобалық қызметті ұйымдастыруға арналған тренингтерге, сондай-ақ Бағдарламаның тақырыптық ауысымдарын іске асыруға дайындық жүргізеді.

Педагогикалық қызметкерлердің функционалдық міндеттері

БББСО директоры – орталықтың жалпы қызметіне басшылық жасайды, бағдарламаның толық әрі сапалы орындалуын қамтамасыз етеді, педагогикалық ұжымның жұмысын үйлестіреді, қауіпсіздік талаптарының сақталуын бақылайды және материалдық-техникалық базаның тиімді қолданылуын ұйымдастырады.

Аға тәрбиеші – оқу-тәрбие процесін жоспарлайды және үйлестіреді, тәрбиешілердің жұмысын әдістемелік тұрғыдан сүйемелдейді, күнделікті іс-шаралардың сапалы орындалуын қадағалайды, тәрбие жұмысының бірізділігін қамтамасыз етеді.

Тәрбиешілер – балалармен тікелей тәрбие жұмысын жүргізеді, күн тәртібінің орындалуын қамтамасыз етеді, топтық және жеке іс-шараларды ұйымдастырады, балалардың қауіпсіздігі мен психоэмоционалдық жағдайын бақылайды.

Суда жүзу нұсқаушысы – жүзу сабақтарын ұйымдастырады және өткізеді, судағы қауіпсіздік ережелерін сақтауды қамтамасыз етеді, балалардың жүзу дағдыларын қалыптастырады және жетілдіреді.

Шаруашылық меңгерушісі – материалдық-техникалық қамтамасыз етуге жауап береді, ғимараттар мен аумақтың санитарлық жағдайын бақылайды, жабдықтардың сақталуы мен жарамдылығын қамтамасыз етеді, жөндеу жұмыстарын ұйымдастырады.

Дене шынықтыру жөніндегі нұсқаушы – спорттық-сауықтыру іс-шараларын жоспарлап, жүзеге асырады, таңертеңгі жаттығулар мен спорттық ойындарды өткізеді, балалардың дене дамуын қолдайды және белсенді өмір салтын қалыптастырады.

Музыкалық сүйемелдеуші – мәдени-көпшілік және шығармашылық іс-шараларды музыкалық тұрғыдан қамтамасыз етеді, концерттер, байқаулар және мерекелік бағдарламаларға музыкалық сүйемелдеу жасайды, балалардың эстетикалық талғамын дамытуға ықпал етеді.

Медбике – балалардың денсаулық жағдайын күнделікті бақылап отырады, алғашқы медициналық көмек көрсетеді, санитарлық-гигиеналық талаптардың сақталуын қадағалайды және профилактикалық шараларды жүзеге асырады.

Әдістемелік қамтамасыз ету

Бағдарламаны әдістемелік қамтамасыз ету – тақырыптық ауысымдардың, білім беру және сауықтыру модульдерінің мазмұнын сапалы іске асыруға мүмкіндік беретін ұйымдастырушылық-педагогикалық, дидактикалық және ақпараттық материалдар жүйесі.

Әдістемелік сүйемелдеу келесі құрамдастарды қамтиды: тақырыптық ауысымдар бағдарламасы, іс-шаралардың жоспар-сеткалары, тәрбиелік, шығармашылық, спорттық, жобалық және сауықтыру іс-шараларының сценарийлері, педагогикалық қызметкерлерге арналған әдістемелік ұсынымдар, тренингтер, шеберлік сағаттары мен практикумдардың әзірлемелері.

Сонымен қатар, әдістемелік базаға командалық өзара әрекеттесуді және коммуникацияны дамытуға арналған ойын материалдары, техника қауіпсіздігі бойынша нұсқаулықтар, диагностикалық және мониторингтік құралдар, медиаматериалдар мен цифрлық білім беру ресурстары кіреді.

 

Бұл жүйе педагогтердің кәсіби қызметін қолдауға және балалардың жан-жақты дамуына бағытталған тиімді білім беру және сауықтыру ортасын қамтамасыз етеді.

Бағдарламаны іске асыру үшін заманауи педагогикалық технологиялар қолданылады. Олардың қатарында ұжымдық шығармашылық қызмет технологиясы, жобалық оқыту, ойын технологиялары, тренингтік технологиялар, интерактивті оқыту әдістері, soft skills дамыту технологиялары, медиа және digital-технологиялар, сондай-ақ эмоционалдық қолдау мен рефлексия технологиялары бар.

Бағдарламаны әдістемелік сүйемелдеу қатысушылардың белсенділігін арттыруға, олардың бастамашылдығын дамытуға және оқу-тәрбие процесіне толық тартылуын қамтамасыз етуге бағытталған заманауи тәрбиелік ортаны құруды көздейді. Сонымен қатар, ол болашаққа қажетті дағдыларды қалыптастыруға, ұлттық бірегейлікті нығайтуға және салауатты өмір салты мәдениетін дамытуға ықпал етеді.

Ақпараттық-коммуникациялық сүйемелдеу

Бағдарламаны іске асыру аясында заманауи ақпараттық-коммуникациялық орта жұмыс істейді. Ол медиа кеңістіктерді, digital-платформаларды, ақпараттық стендтерді, іс-шараларды фото- және бейнетүсіріліммен сүйемелдеуді, тақырыптық ауысымдардың қызметін ақпараттық жариялауды, сондай-ақ қатысушылардың медиаконтент және шығармашылық digital-жобалар жасауын қамтиды.

Ақпараттық-коммуникациялық сүйемелдеу қатысушылардың медиасауаттылығын дамытуға, цифрлық коммуникация дағдыларын қалыптастыруға, жобалық ойлау қабілетін жетілдіруге және шығармашылық белсенділігін арттыруға ықпал етеді. Сонымен қатар, ол цифрлық ортада қауіпсіз мінез-құлық мәдениетін қалыптастыруға бағытталған.

Педагогтерді әдістемелік қолдау

Жазғы маусым барысында педагог қызметкерлердің кәсіби қызметін тиімді ұйымдастыру және Бағдарламаны сапалы іске асыру мақсатында жүйелі әдістемелік қолдау көрсетіледі. Бұл жұмыс педагогтардың кәсіби дамуын қамтамасыз етуге, тәжірибе алмасуға және бірыңғай тәрбиелік-білім беру кеңістігін қалыптастыруға бағытталған.

Әдістемелік жұмыс келесі негізгі бағыттарды қамтиды:

• әдістемелік кеңестер мен жоспарлау отырыстары (ауысым барысын талдау және алдағы іс-шараларды нақтылау);
• рефлексиялық кездесулер (талқылаулар, күн қорытындысын шығару);
• педагогикалық консультациялар (қиын жағдайларды шешу, балалармен жұмыс әдістері);
• тәжірибе алмасу алаңдары (үздік педагогикалық тәжірибелерді тарату);
• іс-шараларды талдау және мониторинг жүргізу (тиімділік пен нәтижелілікті бағалау);
• жедел жоспарлау және түзету жұмыстары (күн тәртібіне өзгерістер енгізу);
• әдістемелік сағаттар (тәрбие, білім беру, спорттық-сауықтыру және жобалық қызметті ұйымдастыру мәселелері).

Сонымен қатар, педагогтерге заманауи тәрбиелік технологияларды қолдану, команда құру, балалардың жас ерекшеліктерін ескеру, психологиялық қолдау көрсету және конфликттік жағдайлардың алдын алу бойынша тұрақты әдістемелік сүйемелдеу жүргізіледі.

Әдістемелік қолдау педагогтердің кәсіби құзыреттілігін арттыруға, шығармашылық әлеуетін дамытуға, ұжым ішіндегі өзара ынтымақтастықты нығайтуға және балалар үшін қауіпсіз әрі дамытушы орта қалыптастыруға ықпал етеді.

 

8-бөлім. Бағдарламаны іске асыру нәтижелерін мониторингілеу және бағалау

 

Бағдарламаны іске асыру мониторингінің жалпы тәсілдері

Бағдарламаны іске асыру мониторингі – тақырыптық ауысымдар қатысушыларының білім беру, тәрбиелік, шығармашылық, спорттық-сауықтыру және жобалық қызметінің тиімділігін бағалауға бағытталған кешенді жүйе.

Мониторинг ауысым бойы үздіксіз жүргізіледі және Бағдарламаның мақсаттарына қол жеткізу деңгейін, іс-шараларды ұйымдастыру сапасын, қатысушылардың тартылу белсенділігін және қолданылатын тәрбиелік технологиялардың тиімділігін анықтауға мүмкіндік береді.

Мониторинг жүйесі Бағдарламаны іске асыру нәтижелерін талдауды, қатысушылардың қанағаттану деңгейін, педагогикалық қызметтің тиімділігін бағалауды және қажет болған жағдайда іс-шаралар мазмұнына жедел түзетулер енгізуді қамтамасыз етеді.

Сонымен қатар, мониторинг барысында қатысушылардың эмоционалдық жағдайы, топ ішіндегі өзара қарым-қатынас динамикасы және жеке даму көрсеткіштері де ескеріледі. Алынған нәтижелер келесі ауысымдарды жоспарлау мен бағдарламаны жетілдіру үшін қолданылады.

Мониторингтің негізгі бағыттары

Мониторинг тақырыптық ауысымдар қатысушыларының білім беру, тәрбиелік, сауықтыру, әлеуметтік және тұлғалық нәтижелерін бағалауды қамтиды.

Бағалау барысында қатысушылардың жобалық, шығармашылық, медиа және спорттық қызметке қатысу белсенділігі, коммуникативтік дағдыларының дамуы, көшбасшылық қасиеттері, цифрлық мәдениет деңгейі, эмоционалдық әл-ауқаты, қозғалыс белсенділігі және салауатты өмір салты мәдениетінің қалыптасуы ескеріледі.

 

Сонымен қатар, топ ішіндегі өзара әрекеттесу сапасы, ынтымақтастық деңгейі және жеке даму динамикасы да талданады. Мониторинг нәтижелері педагогикалық процесті жетілдіруге және бағдарламаның тиімділігін арттыруға негіз болады.

Мониторингтің формалары мен әдістері

Бағдарламаны іске асыру тиімділігін бағалау үшін педагогикалық бақылау, сауалнама жүргізу, әңгімелесу, рефлексиялық кездесулер, кәмелетке толмағандардың іс-шараларға қатысу белсенділігін талдау, жобалық және шығармашылық қызмет нәтижелерін бағалау, сондай-ақ кері байланыс әдістері қолданылады.

Педагогикалық бақылау қатысушылардың білім беру, спорттық, шығармашылық және коммуникативтік белсенділіктерге тартылу деңгейін анықтауға мүмкіндік береді.

Сауалнамалар мен пікір сұраулар қатысушылардың ауысым мазмұнына және БББСО-дағы жағдайларға қанағаттану деңгейін анықтау үшін пайдаланылады.

Сонымен қатар, рефлексиялық кездесулер барысында балалардың эмоционалдық жағдайы, топ ішіндегі қарым-қатынас және жеке тәжірибесі талданып, педагогикалық процесті жетілдіруге арналған ұсыныстар жасалады.

Бағдарламаны іске асыру тиімділігін бағалау критерийлері

Бағдарламаны іске асыру тиімділігінің негізгі критерийлері – тақырыптық ауысымдар қатысушыларының қызметке тартылу деңгейі, коммуникативтік және көшбасшылық дағдылардың дамуы, командалық өзара әрекеттесу сапасы, эмоционалдық әл-ауқат және спорттық-сауықтыру белсенділігі болып табылады.

Тиімділіктің көрсеткіштері ретінде кәмелетке толмағандардың іс-шараларға белсенді қатысуы, шығармашылық және әлеуметтік белсенділіктің артуы, медиасауаттылық пен салауатты өмір салты дағдыларының қалыптасуы, Қазақстанның мәдениеті мен тарихына қызығушылықтың жоғарылауы, сондай-ақ БББСО-да қауіпсіз және психологиялық тұрғыдан жайлы ортаның қамтамасыз етілуі қарастырылады.

Сонымен қатар, бағдарламаның тиімділігі балалардың жеке даму динамикасы, олардың бастамашылдығы және ұжым ішіндегі жағымды қарым-қатынас деңгейі арқылы да бағаланады.

Бағдарламаны іске асыру қорытындысын шығару.

Бағдарламаны іске асыру қорытындысын шығару әрбір тақырыптық ауысым аяқталғаннан кейін және жазғы маусым соңында жүзеге асырылады.

Қорытынды бағалау іс-шаралар жоспарының орындалуын талдауды, қатысушылардың жобалық, шығармашылық және спорттық-сауықтыру қызметі нәтижелерін және ауысым мазмұнына кәмелетке толмағандардың қанағаттану деңгейін қамтиды.

Сонымен қатар, педагогикалық ұжымның қызметі, қолданылған әдістердің тиімділігі және балалардың жеке даму динамикасы да қарастырылады.

Мониторинг нәтижелері Бағдарлама мазмұнын жетілдіруге, тәрбиелік және сауықтыру жұмыстарының сапасын арттыруға және БББСО-ның тәрбиелік ортасын дамытуға негіз болады.

 

Бағдарламаны іске асыру нәтижелерін мониторингілеу және бағалау кестесі

Мониторинг бағыты	Бағалау критерийлері	Мониторингтің нысандары мен әдістері	Бағалау деңгейі (ұпайлар)	Жауапты тұлғалар
Демалушылардың бейімделуі	Қызметке тартылу деңгейі, эмоционалдық жағдайы, ұжыммен өзара әрекеттесуі	Бақылау, әңгімелесу, сауалнама	1–3 балл — бейімделу деңгейі төмен; 4–7 балл — орташа деңгей; 8–10 балл — жоғары бейімделу деңгейі	Директор, аға тәрбиеші, тәрбиешілер, педагог-психолог
Білім беру қызметі	Жобалық, медиа және зияткерлік іс-шараларға белсенді қатысуы	Жобалық жұмыстарды талдау, презентациялар, бақылау	1–3 балл — енжар қатысу; 4–7 балл — тұрақты қатысу; 8–10 балл — жоғары белсенділік пен бастамашылдық	Директор, аға тәрбиеші, тәрбиешілер
Тәрбиелік қызмет	Қарым-қатынас мәдениеті, жауапкершілік, құндылықтарға құрмет	Бақылау, әңгімелесу, қатысу белсенділігін талдау	1–3 балл — төмен деңгей; 4–7 балл — жеткілікті деңгей; 8–10 балл — әлеуметтік белсенділігі жоғары	Директор, аға тәрбиеші, тәрбиешілер
Soft skills дағдыларын дамыту	Коммуникация, көшбасшылық, бастамашылдық, топта жұмыс істеу	Тренингтер, командалық тапсырмалар, бақылау	1–3 балл — дағдылар әлсіз байқалады; 4–7 балл — дағдылар даму үстінде; 8–10 балл — дағдылар жоғары деңгейде қалыптасқан	Директор, аға тәрбиеші, тәрбиешілер
Медиасауаттылық	Медиа мәдениетті меңгеруі	Практикалық тапсырмалар, медиажобалар	1–3 балл — бастапқы деңгей; 4–7 балл — сенімді қолдану; 8–10 балл — digital-құзыреттері жоғары деңгейде	Директор, аға тәрбиеші, тәрбиешілер
Спорттық-сауықтыру қызметі	Спорттық және outdoor-іс-шараларға қатысуы	Бақылау, спорттық жарыстар	1–3 балл — белсенділігі төмен; 4–7 балл — тұрақты қатысу; 8–10 балл — жоғары дене белсенділігі	Дене шынықтыру нұсқаушысы
Эмоционалдық әл-ауқат	Психологиялық жайлылық, эмоционалдық тұрақтылық	Рефлексиялық кездесулер, әңгімелесу, бақылау	1–3 балл — эмоционалдық қиындықтар; 4–7 балл — тұрақты жағдай; 8–10 балл — эмоционалдық жайлылығы жоғары	Педагог-психолог
Салауатты өмір салтын сақтау	Күн тәртібін сақтау, іс-шараларға қатысу	Бақылау, әңгімелесу, белсенділікті талдау	1–3 балл — қатысу деңгейі төмен; 4–7 балл — жеткілікті қатысу; 8–10 балл — салауатты өмір салтына тұрақты мотивация	Медицина қызметкері
Қатысушылардың қанағаттану деңгейі	Ауысым мазмұны мен жағдайларға көзқарасы	Сауалнама, кері байланыс	1–3 балл — қанағаттану деңгейі төмен; 4–7 балл — жеткілікті деңгей; 8–10 балл — қанағаттану деңгейі жоғары	БББСО әкімшілігі
Бағдарламаны іске асырудың қорытынды нәтижелері	Мақсаттар мен күтілетін нәтижелерге қол жеткізу	Қорытынды іс-шаралар мен жобаларды талдау	1–3 балл — нәтижелер ішінара орындалды; 4–7 балл — негізгі нәтижелерге қол жеткізілді; 8–10 балл — Бағдарлама мақсаттары тиімді жүзеге асырылды	БББСО әкімшілігі

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

9-бөлім. Негізгі және қосымша әдебиеттер тізімі

 

Нормативтік құқықтық актілер

• Қазақстан Республикасының Конституциясы (1995 жылғы 30 тамыз, өзгерістер мен толықтырулармен);
• «Білім туралы» Қазақстан Республикасының 2007 жылғы 27 шілдедегі №319-III Заңы (өзгерістер мен толықтырулармен);
• «Педагог мәртебесі туралы» Қазақстан Республикасының 2019 жылғы 27 желтоқсандағы №293-VІ Заңы;
• «Қазақстан Республикасындағы баланың құқықтары туралы» Қазақстан Республикасының 2002 жылғы 8 тамыздағы №345 Заңы;
• «Халық денсаулығы және денсаулық сақтау жүйесі туралы» Қазақстан Республикасының 2020 жылғы 7 шілдедегі №360-VI Заңы;
• «Дербес деректер және оларды қорғау туралы» Қазақстан Республикасының 2013 жылғы 21 мамырдағы №94-V Заңы;
• «Оқулықтардың тізбесін бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрінің 2020 жылғы 22 мамырдағы №216 бұйрығы;
• Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрінің 2024 жылғы 30 шілдедегі №194 бұйрығымен бекітілген «Адал азамат» бірыңғай тәрбие бағдарламасы;
• Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрінің 2022 жылғы 10 тамыздағы №ҚР ДСМ-78 бұйрығымен бекітілген «Балаларды сауықтыру және санаторий объектілеріне қойылатын санитариялық-эпидемиологиялық талаптар» санитариялық қағидалары;
• Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрінің 2021 жылғы 5 тамыздағы №ҚР ДСМ-76 бұйрығымен бекітілген «Білім беру объектілеріне қойылатын санитариялық-эпидемиологиялық талаптар» санитариялық қағидалары;
• Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрінің 2022 жылғы 31 тамыздағы №385 бұйрығымен бекітілген Жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім беру ұйымдарын қоспағанда, тиісті типтер мен түрлердегі білім беру ұйымдары қызметінің үлгілік қағидалары.

Қосымша әдебиеттер:

• Жасөспірімдер психологиясы: оқу құралы / Қ.Жарықбаев. – Алматы, 2018.
• Педагогика және тәрбие теориясы / С.Қалиев. – Алматы, 2020.
• Командалық жұмыс және көшбасшылық негіздері: әдістемелік құрал. – Астана, 2021.
• Медиасауаттылық және цифрлық қауіпсіздік негіздері. – Алматы, 2023.
• Салауатты өмір салтын қалыптастыру технологиялары: әдістемелік жинақ. – Шымкент, 2022.
• Балалардың шығармашылық қабілеттерін дамыту әдістері. – Астана, 2021.
• Инклюзивті және қауіпсіз білім беру ортасын ұйымдастыру бойынша ұсынымдар. – Алматы, 2022.
• Outdoor және тимбилдинг технологиялары: практикалық нұсқаулық. – Астана, 2023.

___________________________

Дата публикации

28 мая 2026