«Балалар жылы: мемлекеттік басымдық – балалар» Балалар омбудсмендерінің республикалық саммиті
Мемлекет басшысы атап өткендей, «Балалардың құқықтарын қорғау, өскелең ұрпақтың денсаулығы, білімі мен дамуы – біздің басты басымдықтарымыз», сондықтан біз Қазақстандағы барлық балалардың бақытты өмір сүруін қамтамасыз етуге тиіспіз және әрбір баланың даусын тыңдауға міндеттіміз.
«Балалардың хал-ахуалы» ұғымы бірқатар көрсеткіштерді көрсетеді: материалдық хал-ахуал, денсаулық жағдайы және қауіпсіздік, білім, отбасындағы және құрдастарымен қарым-қатынас, мінез-құлық пен тәуекелдер, балалар мен жасөспірімдердің әл-ауқатын субъективті қабылдауы.
Осы стратегиялық бағдарға сәйкес Қазақстанда 2022 жылдан бастап Балалардың хал-ахуалы индексі сияқты ұлттық мониторингтік тетік енгізілді. Бұл қадам мемлекеттің балалардың денсаулығы мен қорғалуына, олардың материалдық әл-ауқатына, білімі мен әлеуметтенуіне деген қамқорлығының көрінісі болып табылады.
Баланың өз өмірінің субъектісі болу, қоғамдық қайта құруларға белсенді қатысу құқығы біздің елімізде балалардың құқықтарын қамтамасыз ету мәселелері жөніндегі балалар өкілдіктерінің қызметі арқылы іске асырылады, олар 2020 жылдан бастап әрбір мектеп пен колледжде жұмыс істейді (ҚР БҒМ Балалардың құқықтарын қорғау комитеті төрағасының 2020 жылғы 25 тамыздағы №57н бұйрығы).
Ересектер ғана емес, сонымен бірге балалар да өздеріне қатысты және олардың әл-ауқатына әсер ететін барлық мәселелер бойынша шешім қабылдауға қатысуға және қатысуға құқылы. Балалар өкілдіктері балалардың қоғам мен мемлекет өміріне толыққанды қатысу құқығын іске асыратын бірлестіктер болып табылады.
Балаларды Балалардың құқықтарын қамтамасыз етудің өзекті мәселелерін шешуге қатысуға тарту, балалардың жағдайына қатысты мәселелерде балалар өкілдіктерінің пікірлерін зерделеу, қазақстандық балалар балаларының құқықтары мен мүдделерін қорғау саласындағы республикалық тамыз іс-шаралары шеңберінде әлеуметтік және басқа да мәселелерді шешу бойынша балалар өкілдіктерінің ұсыныстарымен алмасу мақсатында 10 тамызда балалар омбудсмендерінің (балалар өкілдіктерінің) «Балалар жылы: мемлекеттік басымдық – балалар» республикалық Саммиті өткізілді.
Саммитке 20 өңірдің балалар омбудсмендері, ҚР Балалар құқықтары жөніндегі уәкіл Аружан Саин, Бала құқықтары жөніндегі өңірлік уәкілдер, ҮЕҰ өкілдері және ҚР балалар құқықтарын қорғау Комитетінің қызметкерлері қатысты.
Саммитте Балалардың құқықтарын қорғау саласындағы өзекті мәселелер: балалар омбудсмендерінің рөлі туралы, тұрмыстық зорлық-зомбылық, білім беру ұйымдарында орамал тағу мәселелері, балаларды Қазақстан Президентіне қалай мейірімді ету туралы, Мінсіз мектеп туралы, буллингсіз орта туралы, мұғалімдер мен оқушылардың ынтымақтастығы туралы мәселелер талқыланды.
Балалар омбудсмендеріне ҚР-дағы бала құқықтары жөніндегі уәкіл Аружан Саин, Бала құқықтары жөніндегі өңірлік уәкілдер және үкіметтік емес ұйымдардың өкілдерімен жеке кәсіпкерлік саласындағы Балалардың құқықтарын қамтамасыз ету, волонтерлік қозғалысты дамыту мәселелерін, Қазақстанның болашағындағы балалардың рөлі, мектеп формасын кию туралы, сондай-ақ мектептегі тең құқылық пен мұғалімдердің мектеп оқушылары бойынша көзқарастарын талқылауға мүмкіндік берілді.
Бұдан басқа, балалар балаға мейірімді елді мекендердің мониторингі бойынша бейне және фотоматериалдар ұсынды (балалар инфрақұрылымының болуы және т.б.). Сондай-ақ, мектеп түлектерінің балалардың физикалық, психикалық, зияткерлік дамуы үшін жағдай жасау саласындағы проблемалар бойынша пікірлері тыңдалды.
БҚКК қызметкерлерімен бірлесіп сайттың жұмысы, «Қазақстан балалары» журналының шығарылымы және «Balaa_time.kz» инстаграм-парақшалар бойынша жоспарлар талқыланды. Сонымен бірге балалар өкілдіктерінің ережесі мен жұмыс жоспарына ұсыныстар енгізілді.
Саммитке материалдар дайындаған және ұсыныстар жасаған бағдарламаның белсенді қатысушылары Комитет дипломдарымен марапатталды.