|
№ |
Сұрақтар |
Жауаптар |
Вопросы |
Ответы |
|
1 |
МӘМС жүйесінде ағымдағы мәртебеңізді қалай білуге және қарызыңызды тексеруге болады? |
Ақпаратты, оның ішінде сақтандыру мәртебесі бойынша келесі каналдар арқылы білуге болады: Қордың сайты msqory.kz, SaqtandryBot телеграмм каналы Qoldau 24/7 мобильді қосымшасы 1414 нөмірі бойынша бірыңғай байланыс орталығы. |
Как узнать текущий статус в системе ОСМС и проверить свою задолженность? |
Информацию, включая статус страхования можно узнать по следующим каналам: Сайт Фонда msqory.kz, Telegram-канал SaqtandryBot Мобильное приложение Qoldau 24/7 Единая связь по номеру 1414. Мысалдар мен кейстерді пайдалану/ Использование примеров и кейсов: Мысал 1: Азамат өзінің МӘМС жүйесіндегі мәртебесін тексеру үшін eGov.kz порталына кіріп, «Міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру жүйесіндегі мәртебені тексеру» қызметін таңдады. ЖСН енгізгеннен кейін оның сақтандырылған мәртебесі және жарна бойынша берешегінің бар-жоғы туралы ақпарат көрсетілді. Мысал 2: Азамат МӘМС бойынша берешегінің бар-жоғын білу үшін 1414 бірыңғай байланыс орталығына хабарласып, ЖСН нөмірін ұсынды. Оператор оған ағымдағы мәртебесі мен төлемдер бойынша ақпарат берді. Пример 1: Гражданин для проверки своего статуса в системе ОСМС зашел на портал eGov.kz и выбрал услугу «Проверка статуса в системе обязательного социального медицинского страхования». После ввода ИИН на экране отобразилась информация о статусе страхования и наличии либо отсутствии задолженности. Пример 2: Гражданин для уточнения задолженности по ОСМС обратился в Единый контакт-центр 1414 и сообщил свой ИИН. Оператор предоставил информацию о текущем статусе и платежах. Толық ақпарат/ Полнота информации: Берілген ақпаратта азаматтардың ОСМС жүйесіндегі мәртебесін және жарналар бойынша берешегін тексерудің барлық негізгі тәсілдері қамтылған (eGov.kz порталы, Әлеуметтік медициналық сақтандыру қорының ресми сайты, 1414 байланыс орталығы). Сондай-ақ тексеру үшін қажетті деректер (ЖСН) және берешек болған жағдайда төлем жасау мүмкіндіктері туралы толық мәлімет ұсынылған. Предоставленная информация охватывает все основные способы проверки статуса участия в системе ОСМС и наличия задолженности (портал eGov.kz, официальный сайт Фонда социального медицинского страхования, контакт-центр 1414). Также указаны необходимые данные для проверки (ИИН) и возможности оплаты при наличии задолженности. Сұрақтағы негізгі/кілт сөздерді пайдалану/Использование ключевых слов из вопроса: МӘМС жүйесіндегі мәртебені және берешекті қалай тексеруге болады Азаматтар міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру (МӘМС) жүйесіндегі ағымдағы мәртебесін және жарна бойынша берешегін келесі тәсілдер арқылы тексере алады: 1. eGov.kz порталы арқылы «Міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру жүйесіндегі мәртебені тексеру» қызметін таңдау қажет. 2. Әлеуметтік медициналық сақтандыру қорының ресми сайты арқылы fms.kz сайтындағы мәртебені тексеру сервисін пайдалану. 3. 1414 бірыңғай байланыс орталығы арқылы ЖСН нөмірін ұсыну арқылы ақпарат алуға болады. МӘМС бойынша берешек болған жағдайда төлемдерді екінші деңгейлі банктердің қосымшалары немесе төлем сервистері арқылы өтеуге болады. Кілт сөздер: МӘМС мәртебесі, МӘМС статус тексеру, МӘМС берешек, медициналық сақтандыру. Как проверить статус и задолженность в системе ОСМС Граждане могут проверить текущий статус участия в системе обязательного социального медицинского страхования (ОСМС) и наличие задолженности следующими способами: 1. Через портал eGov.kz Выбрать услугу «Проверка статуса в системе обязательного социального медицинского страхования». 2. Через официальный сайт Фонда социального медицинского страхования Использовать сервис проверки статуса на сайте fms.kz. 3. Через Единый контакт-центр 1414 Информация предоставляется по ИИН. При наличии задолженности по ОСМС оплату можно произвести через банковские приложения второго уровня или платежные сервисы. Ключевые слова: статус ОСМС, проверка ОСМС, задолженность ОСМС, медицинское страхование |
|
2 |
Пациенттің құқығын қалай қорғайды? |
1. Медициналық ұйымдағы пациенттерді қолдау қызметіне жүгіну; 2. 1414 байланыс орталығына хабарласып немесе Qoldau 24/7 мобильдік қосымшасында шағым қалдыру. |
Как защитить права пациента? |
1. Обратиться в службу поддержки пациентов в медицинской организации; 2. Оставить жалобу, позвонив в контакт-центр 1414 или в мобильном приложений Qoldau 24/7. |
|
3 |
Учаскелік дәрігерге қалай жазыламын және кезекті ұзақ күтеміз бе?
|
Учаскелік дәрігерге жазылу тәртібі: • емхананың тіркеу бөлімі (регистратура) арқылы; • «Damumed», «EGOV» мобильді қосымшалары арқылы; • емхананың call-орталығына қоңырау шалу арқылы; • қабылдау тек алдын ала жазылу бойынша жүргізіледі; • шұғыл жағдайларда пациент кезектен тыс қабылданады; • учаскелік дәрігер жоспарлы қабылдауды күнделікті бекітілген кесте негізінде жүргізеді. Кезек күту уақыты: • орташа күту уақыты – шамамен 30 минут; • алдын ала жазылу күту уақытын едәуір қысқартады. |
Как записаться на приём к участковому врачу и долго ли нужно ждать?
|
Порядок записи к участковому врачу: • через регистратуру поликлиники; • через мобильные приложения «Damumed» и «EGOV»; • по телефону контакт-центра (call-центр); • приём осуществляется по предварительной записи; • в экстренных случаях пациент принимается вне очереди; • участковый врач ведёт плановый приём ежедневно по утверждённому графику. Время ожидания: • среднее время ожидания — около 30 минут; • предварительная запись значительно сокращает время ожидания. |
|
4 |
Тар бейінді мамандарға (кардиолог, эндокринолог, невропатолог, т.б.) жолдама қажет пе?
|
Қабылдау тәртібі: • пациент алдымен учаскелік жалпы тәжірибелі дәрігерге (ЖТД) жүгінеді; • дәрігер шағымдарын, анамнезін, клиникалық жағдайын бағалап, алғашқы тексеру жүргізеді; • қажеттілік болған жағдайда зертханалық және диагностикалық зерттеулер тағайындалады; • тексеру нәтижелері бойынша көрсетілім болса, дәрігер тар бейінді маманға электронды жолдама рәсімдейді; • жолдама Damumed медициналық ақпараттық жүйесінде тіркеледі; • пациент маманға тіркеу бөлімі немесе call-орталық арқылы жазыла алады; • шұғыл жағдайларда пациент маманға кезектен тыс бағытталады. |
Нужно ли направление к узким специалистам (кардиологу, эндокринологу, неврологу и др.)? |
Порядок направления: • пациент сначала обращается к участковому врачу (врачу общей практики); • врач оценивает жалобы, анамнез, проводит первичный осмотр; • при необходимости назначаются лабораторные и диагностические обследования; • при наличии показаний оформляется электронное направление к узкому специалисту; • направление фиксируется в системе Damumed; • пациент записывается к специалисту через регистратуру или call-центр; • в экстренных случаях пациент направляется к специалисту срочно и вне очереди. |
|
5 |
Порталға (реабилитация, жоспарлы госпитализация) жолдаманы қалай алуға болады?
|
• Пациент алдымен өз учаскелік жалпы практика дәрігеріне (ЖТД) жүгінеді. • Дәрігер тексеріп, шағымдарын, анамнезін және жалпы жағдайын бағалайды. • Медициналық көрсеткіштер болған жағдайда дәрігер пациентті жоспарлы госпитализацияға немесе реабилитацияға жіберу туралы шешім қабылдайды. • Қажетті зертханалық талдаулар, диагностикалық зерттеулер және тар бейінді мамандардың қорытындылары жинақталады. • Барлық құжаттар медициналық ақпараттық жүйеде рәсімделіп, пациент порталға электронды түрде қойылады. • Порталдағыкезекавтоматтытүрдеберіледі. Пациентке кезекнөміріжәнешақыртутуралыақпарат 1414 байланысномерінен SMS арқылынемесеDamumedмобильдіқосымшасыарқылыхабарланады. |
Как получить направление на портал (реабилитация, плановая госпитализация)?
|
• Пациент сначала обращается к своему участковому врачу (врачу общей практики). • Врач проводит осмотр, оценивает жалобы, анамнез и общее состояние пациента. • При наличии медицинских показаний принимается решение о направлении на плановую госпитализацию или реабилитацию. • Подготавливаются необходимые лабораторные анализы, диагностические обследования и заключения узких специалистов. • Все документы оформляются в медицинской информационной системе, после чего пациент вносится в портал в электронном формате. • Очередь формируется автоматически. Информация о номере очереди и приглашении на госпитализацию направляется пациенту через SMS по номеру 1414 или приложение Damumed. |
|
6 |
Медициналық-санитариялық алғашқы көмек көрсететін медициналық ұйымға бекіту
|
Көрсетілетін қызметті тұрғылықты жері өзгерген жағдайда (көшіп – қону), бекітілімнің медициналық ұйымын (еркін бекіту-мұндай ауысым жылына 2 рет мүмкін), бекіту науқаны кезінде 1 қыркүйектен 1 қарашаға дейін (бекіту келесі жылдың қаңтарынан бастап күшіне енеді) пайдалануға болады. Қызметті қалай алуға болады Портал арқылы сіз қызметті бірнеше тәсілмен ала аласыз: ЭЦҚ көмегімен: Порталда авторизациядан өтіңіз немесе тіркеліңіз "Онлайн сұратым" батырмасын басыңыз Сұранымның ашық жолдарын толтыру Өтінімге электрондық цифрлық қолтаңбамен (ЭЦҚ) көмегімен қол қойыңыз Жеке кабинетте ("Қызметтерді алу тарихы" бөлімінде) көрсетілген уақыт ішінде келіп түсетін сіздің өтініміңізді өңдеу туралы хабарламамен танысыңыз. Порталдың жұмыс кестесі Жөндеу жұмыстарын жүргізуге байланысты техникалық үзілістерді қоспағанда, тәулік бойы. Қызмет нәтижесі МСАК ұйымының электрондық цифрлық қолтаңбасы қойылған электрондық құжат нысанында бекіту туралы хабарлама. |
Прикрепление к медицинской организации, оказывающей первичную медико-санитарную помощь
|
Услугой можно воспользоваться в случае перемены места жительства (Переезд), при желании сменить медицинскую организацию прикрепления (Свободное прикрепление – подобная смена возможна 2 раза в год), при Кампании прикрепления с 1 сентября по 1 ноября (прикрепление вступает в силу с января 2026 года). В соответствии с пунктом 25 Правил прикрепления физических лиц к организациям здравоохранения, оказывающим первичную медико-санитарную помощь, утвержденных приказом МЗ РК от 13 ноября 2020 года №194, государственная услуга через веб-портал «электронного правительства» оказывается – 1 рабочий день (при обращении пациента после окончания рабочего времени, в выходные и праздничные дни, согласно Трудовому кодексу Республики Казахстан прием заявлений и выдача результатов оказания государственной услуги осуществляется следующим рабочим днем). Как получить услугу Через портал вы можете получить услугу несколькими способами: С помощью ЭЦП: Авторизоваться на портале или зарегистрироваться Перейти по кнопке «Заказать услугу онлайн» Заполнить поля электронного запроса Подписать заявку электронной цифровой подписью (ЭЦП) В личном кабинете (в разделе «История получения услуг») ознакомиться с обработанной справкой и предъявить по месту требования.График работы портала Круглосуточно, за исключением технических перерывов в связи с проведением ремонтных работ.Результат оказания услуги Уведомление о прикреплении в форме электронного документа, подписанной электронной цифровой подписью. |
|
7 |
Қандай жағдайда дәрігерді үйге шақыруға болады? |
Дәрігерді үйге шақыру – бұл науқастың жағдайына байланысты медициналық бақылау мен көмек алу мүмкіндігі, әсіресе ол емханаға немесе стационарға өздігінен бара алмайтын жағдайда қолданылады. Қазақстан Республикасында бұл қызмет ГОБМП (гарантталған тегін медициналық көмек) және МӘМС жүйесі аясында ұйымдастырылады. Дәрігерді үйге шақыруға көрсеткіш жағдайлар: Қозғала алмау немесе қозғалыс шектеулігі: Науқас ауруына байланысты өздігінен емханаға бара алмайды (мысалы, ауыр жарақат, инсульттен кейінгі жағдай, мүгедектік, әлсіреу). Жедел медициналық жағдайлар: Денсаулыққа қауіп төндіретін симптомдар бар кезде (жоғары температура, күшті әлсіздік, ентігу, кенет басталған ауырсыну, жүрек-қан тамыр немесе тыныс алу жүйесі белгілері).Дәрігер науқастың жағдайын бағалап, шұғыл шараларды қолданады немесе стационарға жолдама береді. Созылмалы аурудың асқынуы: Қант диабеті, гипертония, жүрек немесе бүйрек аурулары сияқты созылмалы патологиялары бар пациенттердің жағдайы нашарлаған кезде. Мұндай науқастарға дәрігер дәрі-дәрмек тағайындайды, жағдайын бақылауға алады. Балалар мен жүкті әйелдер: Жүктілік кезінде профилактикалық немесе шұғыл тексеру қажет болғанда.Кішкентай балаларда жоғары температура немесе тыныс алу қиындықтары байқалған кезде. Үйге шақыру тәртібі: Науқас немесе оның заңды өкілі емхана регистратурасына хабарласып, дәрігерді шақыру туралы өтініш береді.Өтініш тіркеледі, және учаскелік дәрігер науқастың жағдайын бағалап, келген уақытта қажетті медициналық қызмет көрсетеді. |
В каких случаях можно вызвать врача на дом?
|
Вызов врача на дом — это возможность получить медицинский контроль и помощь в зависимости от состояния пациента, особенно если он не может самостоятельно прийти в поликлинику или стационар. В Республике Казахстан эта услуга организуется в рамках ГОБМП (гарантированная бесплатная медицинская помощь) и системы ОСМС. Показания для вызова врача на дом: Неспособность к передвижению или ограниченная мобильность: Пациент не может самостоятельно добраться до поликлиники из-за болезни (например, тяжёлые травмы, состояние после инсульта, инвалидность, слабость). Срочные медицинские состояния: При наличии симптомов, угрожающих здоровью (высокая температура, сильная слабость, одышка, внезапная боль, признаки сердечно-сосудистых или дыхательных нарушений). Врач оценивает состояние пациента, принимает срочные меры или выдаёт направление в стационар. Обострение хронических заболеваний: У пациентов с хроническими патологиями, такими как сахарный диабет, гипертония, болезни сердца или почек, при ухудшении состояния. Врач назначает лекарства и контролирует состояние. Дети и беременные женщины: При необходимости профилактического или экстренного осмотра во время беременности. У маленьких детей — при высокой температуре или затруднённом дыхании. Порядок вызова врача на дом: Пациент или его законный представитель обращается в регистратуру поликлиники с заявлением о вызове врача. Заявка регистрируется, и участковый врач оценивает состояние пациента и при посещении оказывает необходимую медицинскую помощь. |
|
8 |
Жедел жәрдем қандай жағдайда шақырылады? |
Жедел жәрдем – бұл науқастың өміріне немесе денсаулығына қауіпті жағдайларда дереу медициналық көмек көрсету қызметі. Қазақстан Республикасында жедел жәрдем қызметі ГОБМП (Гарантталған тегін медициналық көмек) және МӘМС жүйесі аясында тегін көрсетіледі. Жедел жәрдем шақыруға көрсеткіш жағдайлар: Өмірге қауіп төндіретін жағдайлар: Жүрек-қан тамырларының өткір аурулары: инфаркт, ауыр тахикардия, жүрек тоқтауы. Миға қан құйылу, инсульт белгілері: бет әлпетінің қисайуы, сөйлеудің бұзылуы, қол-аяқтың әлсіреуі.Жедел тыныс алу жеткіліксіздігі, қатты ентігу, дем алудың қиындауы. Кенеттен естен тану немесе құсу, әлсіреу, сана жоғалту. Жарақаттар мен уланулар: Күшті жарақаттар: сыну, кесілген немесе күйген жарақаттар. Химиялық, тағамдық немесе дәрі-дәрмекпен улану. Жағдайы шұғыл бақылауды қажет ететін науқастар: Балаларда жоғары температура, конвульсиялар, кенеттен нашарлау.Созылмалы аурулары бар адамдарда (қан қысымы, қант диабеті, эпилепсия, жүрек аурулары) кенет асқыну байқалған кезде. Ауыр психо-эмоциялық немесе әлеуметтік жағдайлар: Қауіпті өзін-өзі жарақаттау немесе өзін өлтіру әрекеті болған жағдайда.Ауыр психикалық жағдайда науқасқа шұғыл медициналық көмек қажет.Жедел жәрдемді шақыру тәртібі:Жедел жәрдемді 103 нөміріне хабарласып шақырады. Қоңырау кезінде диспетчер жағдайды сипаттауын сұрайды, медициналық бригада шақырылады.Науқасқа келген мамандар қажетті диагностика, алғашқы көмек көрсетеді және қажет болған жағдайда стационарға жеткізеді. |
В каких случаях вызывается скорая помощь?
|
Скорая помощь — это служба экстренной медицинской помощи, оказываемая при состояниях, угрожающих жизни или здоровью пациента. В Республике Казахстан служба скорой помощи предоставляется бесплатно в рамках ГОБМП (гарантированная бесплатная медицинская помощь) и системы ОСМС. Показания для вызова скорой помощи: Состояния, угрожающие жизни: Острые сердечно-сосудистые заболевания: инфаркт, тяжёлая тахикардия, остановка сердца. Признаки инсульта или кровоизлияния в мозг: перекос лица, нарушение речи, слабость в руках или ногах. Острая дыхательная недостаточность, сильная одышка, затруднённое дыхание. Внезапная потеря сознания, рвота, резкая слабость, утрата сознания. Травмы и отравления: Тяжёлые травмы: переломы, резаные раны, ожоги. Химические, пищевые или лекарственные отравления. Состояния, требующие срочного наблюдения: У детей — высокая температура, судороги, внезапное ухудшение состояния. У лиц с хроническими заболеваниями (артериальная гипертензия, сахарный диабет, эпилепсия, болезни сердца) — внезапное обострение. Тяжёлые психоэмоциональные или социальные ситуации: Попытка самоповреждения или суицида.Тяжёлое психическое состояние, требующее неотложной медицинской помощи. Порядок вызова скорой помощи: Скорая помощь вызывается по номеру 103. Во время звонка диспетчер попросит описать состояние пациента, после чего направляется медицинская бригада. Прибывшие специалисты проводят необходимую диагностику, оказывают первую помощь и при необходимости доставляют пациента в стационар. |
|
9 |
Атырау облыстық балалар стоматологиялық емханасының жұмыс уақыты?
|
Атырау облыстық балалар стоматологиялық емханасы дүйсенбі-жұма күндері 8.00-ден 20.00 ге дейін Сенбі-жексенбі және мереке күндері 9.00-17.00 ге дейін. |
Время работы Атырауской областной детской стоматологической поликлиники? |
Понедельник-пятница с 8:00 до 20:00 Суббота-воскресенье и праздничные дни с 9:00 до 17:00. |
|
10 |
Атырау облыстық балалар стоматологиялық емханасына қабылдауға қалай жазылуға болады ? |
Атырау облыстық балалар стоматологиялық емханасына байланыс нөмірі арқылы, Дамумед немесе аяқтай келу арқылы,Whatsapp,Instagram желісі арқылы. |
Как записаться на приём к врачу Атырауской областной детской стоматологической поликлиники? |
Через контактный номер регистратуры, через мобильное приложение «Damumed» или лично придя в медицинскую организацию. |
|
11 |
Атырау облыстық балалар стоматологиялық емханасынан құжатты қағаз бетіне немесе электронды бересіздер ме?
|
Атырау облыстық балалар стоматологиялық емханасы қалауыңызға қарай рәсімделіп береді. |
В Атырауской областной детской стоматологической поликлиники Документы выдаются в бумажном или электронном формате? |
Документ оформляется и выдается по вашему желанию – в бумажном или электронном виде. |
|
12 |
Атырау облыстық балалар стоматологиялық емханасының шағымыма жауап неше күнде қайтарылады?
|
5 жұмыс күнінде |
В течение скольких дней дается ответ на жалобу в Атырауской областной детской стоматологической поликлиники? |
Ответ предоставляется в течение 5 рабочих дней. |
|
13 |
Атырау облыстық балалар стоматологиялық емханасынан шағым жауабын қалай алуға болады?
|
Аяқтай келіп немесе электронды түрде. |
Как можно получить ответ на жалобу в Атырауской областной детской стоматологической поликлиники? |
Лично, придя в медицинскую организацию, либо в электронном виде. |
|
14 |
Атырау облыстық балалар стоматологиялық емханасында уколмен емдейме? Қандай уколмен емдейді? |
Ия,әрине аллерготест тапсыруға жолдама беріледі?
|
Лечение проводится инъекциями? Какие именно инъекции используются в Атырауской областной детской стоматологической поликлиники? |
Да, конечно, вам выдадут направление на тест на аллергию? |
|
15 |
Сұрақ: Мүрдені ашқанда ішкі органдарды алып қоя ма? |
Жауап:Иә, бұл — халық жиі қоятын сұрақтардың бірі. Патологоанатом ретінде қарапайым тілмен жауап берейін: Жоқ, біз мүрденің ішкі органдарын алып қоймаймыз. Аутопсия кезінде барлық ішкі мүшелер тек зерттеу үшін уақытша алынады. Біз оларды қарап, қажет болса гистологиялық зерттеу мақсатында, микроскоппен қарау үшін кішкене бөлшегін ғана зертханаға жібереміз. Зерттеу біткен соң барлық мүшелер мүрденің ішіне қайта салынады. Дененің сыртқы пішіні мүмкіндігінше өзгермей қалады, тігіледі. Сырт көзге ештеңе байқалмайды. Яғни, органдар ешқайда жоғалмайды, бәрі орнына қайтарылады. Бұл — біздіңжұмысымыздағыміндеттіжәнезаңменреттелгентәртіп. |
Вопрос: При вскрытии тела внутренние органы извлекаются?
|
Ответ: Да, это один из самых частых вопросов. Как патологоанатом отвечу простым языком: нет, мы не изымаем внутренние органы навсегда. Во время аутопсии все внутренние органы извлекаются только временно для исследования. Мы их осматриваем и, при необходимости, для гистологического исследования отправляем в лабораторию лишь небольшой фрагмент для изучения под микроскопом. После завершения исследования все органы возвращаются внутрь тела. Внешний вид тела максимально сохраняется, разрезы ушиваются. Внешне ничего не заметно. То есть органы никуда не исчезают, всё возвращается на своё место. Это обязательный и законодательно регулируемый порядок нашей работы. |
|
16 |
Сұрақ: Аутопсияны не үшін жасайсыздар? Ол міндетті ме? |
Жауап: |
Вопрос: Зачем проводится аутопсия? Обязательна ли она?
|
Ответ: Аутопсия проводится для точного установления причины смерти человека. Иногда при жизни точный диагноз установить не удаётся, а иногда смерть связана с подозрительными обстоятельствами. В таких случаях мы исследуем внутренние органы и устанавливаем точную причину. Если человек умер в больнице и диагноз известен, в некоторых случаях тело может быть выдано без вскрытия с разрешения родственников. Кроме того, смерть новорождённых, детей и матерей относится к категории обязательного исследования. Это закреплено законом. |
|
17 |
Сұрақ: Бюроға қызметтер құны қанша?
|
Жауап: |
Вопрос: Сколько стоят услуги бюро?
|
Ответ: Существует утверждённый перечень платных услуг бюро. Например, согласно перечню, утверждённому на 2025 год: — хранение тела в холодильной камере — 8640 тг за сутки; — омовение, подготовка и одевание — 6200 тг; — дезинфекционная обработка гнойных изменений, ушивание послеоперационных швов — 6000 тг; — бритьё, стрижка ногтей — 2100 тг; — бальзамирование формалином — 16200 тг за одну дозу.
Следует отметить, что доза бальзамирования зависит от срока хранения тела и температуры окружающей среды. |