Жоба
«Сақтандыру нарығы туралы» Қазақстан Республикасының Заңы
1-тарау. НЕГІЗГІ ҰҒЫМДАР. САҚТАНДЫРУ НАРЫҒЫН МЕМЛЕКЕТТІК РЕТТЕУДІҢ МАҚСАТЫ, МІНДЕТТЕРІ МЕН ҚАҒИДАТТАРЫ
1-бап. Осы Заңда пайдаланылатын негізгі ұғымдар
1) авария – ғимараттардың, құрылыстардың және (немесе) техникалық құрылғылардың қирауы, бақылауға болмайтын жарылыс және (немесе) қауіпті заттардың шығарындысы;
2) аджастер – функцияларына сақтандыру төлемі туралы өтінішті қарау, сақтандыру төлемін жүзеге асыру үшін қажетті құжаттарды жинау және тексеру және сақтандыру төлемінің мөлшерін айқындау кіретін сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы филиалының қызметкері, сондай-ақ ақылы қызмет көрсету шартына сәйкес сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы филиалының қызметтерін көрсететін заңды тұлға, осындай заңды тұлғаның қызметкері не осындай қызметтер көрсететін жеке тұлға;
3) актуарий – қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын реттеу, бақылау және қадағалау жөніндегі уәкілетті орган белгілеген актуарийлерді оқытудың ең төмен міндетті бағдарламасы бойынша емтихан тапсырған жеке тұлға;
4) актуарийдің кәсіби пайымы – актуарийдің кәсіби дайындығына, білімі мен актуарлық қызметті жүзеге асырудағы тәжірибесіне негізделген пайымы;
5) андеррайтер – функцияларына сақтандыруға қабылданатын сақтандыру тәуекелдерін бағалау және сақтандыру (қайта сақтандыру) шарттарының талаптарын айқындау кіретін сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы филиалының қызметкері;
6) аннуитеттік сақтандыру бойынша кепілдік төлем – сақтанушыға (сақтандырылушыға, пайда алушыға) және (немесе) сақтандырудың барлық сыныптары бойынша сақтандыру лицензиясынан айырылған сақтандыру ұйымымен, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру ұйымының филиалымен жасалған аннуитеттік сақтандыру шарты бойынша сақтандырылушының пайдасына осы Заңда көзделген тәртіппен және шарттармен Сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру қоры төлейтін ақша сомасы;
7) аннуитеттік төлемдер шарты – сақтанушы (жұмыс беруші) мен сақтандырушы арасында пайда алушының (қызметкердің) не зиянды өтетуге құқығы бар адамдардың пайдасына жасалатын шарт, ол бойынша сақтандырушы қызметкерді еңбек (қызметтік) міндеттерін атқару кезінде жазатайым оқиғалардан міндетті сақтандыру шарты бойынша шартта белгіленген мерзімді төлемдер түрінде сақтандыру төлемін жүзеге асыруға міндеттенеді;
8) ассистанс – сақтанушы (сақтандырылушы, пайда алушы) саяхатта не тұрғылықты жерінен алыста жүрген уақытта қиын жағдайға душар болғанда сақтандыру жағдайының басталуы салдарынан оған техникалық, медициналық және өзге де жәрдем көрсету арқылы ақша түрінде және (немесе) табиғи-заттай нысанда көмек көрсету;
9) ассистанс-компания – сақтандырушымен сақтанушыға (сақтандырылушыға, пайда алушыға) ассистанс беру туралы шарт жасасқан заңды тұлға;
10) аутсорсинг – сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы филиалының өз операцияларының және (немесе) бизнес-процестерінің бір бөлігін орындау қызметтерін өтеулі көрсету туралы шарт (аутсорсинг шарты) негізінде үшінші тұлғаларға беруі;
11) бақылау – мынадай шарттардың бірі:
бір тұлға дауыс беретін акциялардың, қатысу үлестерінің, пайлардың не заңды тұлғаға немесе заңды тұлға болып табылмайтын ұйымға үлестік қатысудың басқа да нысандарының елу пайыздан астамын тікелей және (немесе) жанама иеленген және (немесе) пайдаланған және (немесе) оларға билік еткен;
бір тұлғаның заңды тұлғаның немесе заңды тұлға болып табылмайтын ұйымның басқару органы немесе атқарушы органы құрамының кемінде жартысын тікелей немесе жанама сайлау мүмкіндігі болған;
Қазақстан Республикасының жобалық қаржыландыру және секьюритилендіру туралы заңнамасына сәйкес құрылған арнаулы қаржы компаниясының немесе заңды тұлға болып табылмайтын ұйымның қаржылық есептілігін қоспағанда, заңды тұлғаның қаржылық есептілігін аудиторлық есепке сәйкес басқа заңды тұлғаның немесе заңды тұлға болып табылмайтын ұйымның қаржылық есептілігіне қосқан;
шартқа (растайтын құжаттарға) орай немесе қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын реттеу, бақылау және қадағалау жөніндегі уәкілетті орган белгілеген жағдайларда өзгеше түрде заңды тұлғаның немесе заңды тұлға болып табылмайтын ұйымның шешімдерін бір тұлғаның дербес не бір немесе бірнеше тұлға бірлесіп айқындау мүмкіндігі болған кезде туындайтын, заңды тұлғаның немесе заңды тұлға болып табылмайтын ұйымның шешімдерін айқындау мүмкіндігі;
12) басқару органы – акционерлік қоғамның директорлар кеңесі не заңды тұлғада тұрақты жұмыс істейін құзыреті бойынша ұқсас өзге де орган;
13) бастапқы жарна – сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру жүйесіне қатысушының сақтандырудың тиісті сыныбы бойынша сақтандыру лицензиясы болған кезде сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру жүйесіне қатысушы осы Заңда белгіленетін сақтандырудың кепілдік берілетін сыныптарының (түрлерінің) тізбесіне сақтандырудың сыныбын (түрін) қосуға байланысты Сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру қорына бір рет төлейтін ақша сомасы;
14) бас ұйым – басқа заңды тұлғаға немесе заңды тұлға болып табылмайтын басқа ұйымға бақылауды жүзеге асыратын заңды тұлға (заңды тұлға болып табылмайтын ұйым);
15) деректер витринасы – уәкілетті органның қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын реттеу, бақылау және қадағалау жөніндегі талаптарына сәйкес ұйымдастырылған және жаңартылатын, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы филиалының қызметін қадағалау және (немесе) есептілікті ұсыну жөніндегі талаптарды орындау мақсатында сақтауға және қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын реттеу, бақылау және қадағалау жөніндегі уәкілетті органға белгіленген форматта беруге арналған сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы филиалының құрылымдалған деректер жинағы;
16) еншілес ұйым – өзіне қатысты басқа заңды тұлға немесе заңды тұлға болып табылмайтын ұйым бақылауды жүзеге асыратын заңды тұлға (заңды тұлға болып табылмайтын ұйым);
17) жанама иелену – заңды тұлғаның немесе заңды тұлға болып табылмайтын ұйымның, заңды тұлғаның немесе заңды тұлға болып табылмайтын ұйымның ірі қатысушысының және (немесе) бірлесіп заңды тұлғаның немесе заңды тұлға болып табылмайтын ұйымның ірі қатысушысы болып табылатын тұлғалардың шешіміне дауыс беретін акцияларды, қатысу үлестерін, пайларды не заңды тұлғаға немесе заңды тұлға болып табылмайтын ұйымға үлестік қатысудың басқа да нысандарын иелену арқылы ықпал ету мүмкіндігі;
18) жолаушы – тасымалдаушымен ауызша немесе жазбаша нысанда тасымалдау шартын жасасқан жеке тұлға;
19) жолаушылар көлігі – жолаушылар мен олардың мүлкін тасымалдау үшін пайдаланылатын теміржол, теңіз, ішкі су, әуе, автомобиль және қалалық рельсті көлік;
20) жолаушының мүлкі – тасымалдау кезінде зиян келтірілгені үшін тасымалдаушы жауап беретін жолаушының багажы және жолаушының өзімен алып жүретін қол жүгі;
21) заңды тұлға болып табылмайтын ұйым – шет мемлекеттің заңнамасына сәйкес құрылған (тіркелген), шет мемлекетте заңды тұлға мәртебесіне иеленуіне не иеленбеуіне қарамастан, азаматтық айналымда өз атынан әрекет ететін қор, серіктестік, траст, әріптестік не өзге де корпоративтік құрылым;
22) зейнеткерлік алдындағы аннуитеттік сақтандыру шарты (бұдан әрі – зейнеткерлік алдындағы аннуитеттік шарт) – Қазақстан Республикасы Әлеуметтік кодексінің 195-1-бабының 1-тармағында көзделген жағдайлар туындаған кезде зиянды еңбек жағдайлары бар жұмыстарда істейтін қызметкердің пайдасына жасалатын сақтандыру шарты, ол бойынша сақтандырушы сақтандыру төлемін алушының пайдасына ай сайын сақтандыру төлемін жүзеге асыруға міндетті;
23) зейнеткерлік алдындағы аннуитеттік шарт бойынша сақтандыру төлемі – Қазақстан Республикасы Әлеуметтік кодексінің 195-1-бабының
1-тармағында көзделген жағдайлар туындаған кезде еңбек жағдайлары зиянды жұмыстарда істейтін қызметкерлерге төленетін сақтандыру төлемі;
24) исламдық сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы – исламдық сақтандыру қызметін жүзеге асыруға арналған лицензия, исламдық қайта сақтандыру қызметін жүзеге асыруға арналған лицензия негізінде исламдық сақтандыру (қайта сақтандыру) қызметін жүзеге асыратын сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы;
25) исламдық сақтандыру қызметін жүзеге асыруға арналған лицензия – уәкілетті орган қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын реттеу, бақылау және қадағалау жөніндегі исламдық сақтандыру ұйымына, Қазақстан Республикасының бейрезидент исламдық сақтандыру ұйымының филиалына берген «жалпы сақтандыру» саласы бойынша исламдық сақтандыру қызметін жүзеге асыруға арналған лицензия, «өмірді сақтандыру» саласы бойынша исламдық сақтандыру қызметін жүзеге асыруға арналған лицензия;
26) капиталға жанама қатысу – заңды тұлғаның немесе заңды тұлға болып табылмайтын ұйымның, заңды тұлғаның немесе заңды тұлға болып табылмайтын ұйымның ірі қатысушысының және (немесе) бірлесіп заңды тұлғаның немесе заңды тұлға болып табылмайтын ұйымның ірі қатысушысы болып табылатын тұлғалардың шешімдерін дауыс беретін акцияларды, қатысу үлестерін, пайларды не заңды тұлғаға немесе заңды тұлға болып табылмайтын ұйымға үлестік қатысудың басқа да нысандарын иелену және (немесе) пайдалану және (немесе) оларға билік ету арқылы айқындау мүмкіндігі;
27) кәсіби актуарий – қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын реттеу, бақылау және қадағалау жөніндегі уәкілетті органның сақтандыру нарығында актуарлық қызметті жүзеге асыруға арналған қолданыстағы лицензиясы бар актуарий;
28) кәсіптік еңбек ету қабiлетiнен айрылу дәрежесі – қызметкердің Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес айқындалатын еңбек (қызметтік) міндеттерін орындау қабілетінің төмендеу деңгейі;
29) кәсіптік тәуекел сыныбы – экономикалық қызмет түрлері бойынша қалыптасқан өндірісте жарақаттану және кәсіптік сырқаттану деңгейі;
30) көлік құралын пайдалану – көлік құралын жолдармен, сондай-ақ оларға іргелес жайластырылған немесе бейімделген және көлік құралдарының қозғалысы үшін пайдаланылатын аумақтар бойынша жүріп-тұру үшін пайдалану;
31) көлік құралының иесі – көлік құралын меншік құқығында, шаруашылық жүргізу құқығында немесе жедел басқару құқығында не кез келген басқа заңды негізде (мүліктік жалдау шартында, көлік құралын беру туралы құзыретті органның өкіміне байланысты және басқалар) иеленетін жеке немесе заңды тұлға;
32) көлiк оқиғасы – көлiк құралын пайдалану процесiнде және оның қатысуынан туындаған оқиға (оның ішінде жол-көлік оқиғасы), сондай-ақ көлiк құралынан ажырап кеткен бөлшектер мен ондағы жүктiң қозғалысы нәтижесiнде үшiншi тұлғаларға келтiрiлген зиян;
33) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің филиалы – Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің Қазақстан Республикасының аумағында орналасқан, «Азаматтарға арналған үкімет» мемлекеттік корпорациясында есептік тіркеуден өткен және қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын реттеу, бақылау және қадағалау жөніндегі уәкілетті органның сақтандыру брокерінің қызметін жүзеге асыру құқығына арналған лицензиясы негізінде сақтандыру брокерінің қызметін жүзеге асыратын, заңды тұлға болып табылмайтын оқшауланған бөлімшесі;
34) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының филиалы – мына:
сақтандыру лицензиясының негізінде сақтандыру қызметін немесе исламдық сақтандыру қызметін жүзеге асыратын Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру ұйымының (бұдан әрі – Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру ұйымының филиалы);
қайта сақтандыру лицензиясының негізінде қайта сақтандыру қызметін немесе исламдық қайта сақтандыру қызметін жүзеге асыратын Қазақстан Республикасының бейрезидент қайта сақтандыру ұйымының (бұдан әрі – Қазақстан Республикасының бейрезидент қайта сақтандыру ұйымының филиалы) Қазақстан Республикасының аумағында орналасқан оқшауланған бөлімшесі;
35) Қазақстан Республикасының бейрезиденттері:
Қазақстан Республикасында тұрақты тұруға рұқсаты жоқ шетелдік азаматтар мен азаматтығы жоқ адамдар;
шет мемлекеттердің заңнамасына сәйкес құрылған заңды тұлғалар және заңды тұлғалар болып табылмайтын ұйымдар;
шет мемлекеттер және өзге де шетелдік жария-құқықтық құрылымдар;
36) Қазақстан Республикасының резиденттері:
Қазақстан Республикасының азаматтары;
Қазақстан Республикасында тұрақты тұруға рұқсаты бар шетелдік азаматтар мен азаматтығы жоқ адамдар;
Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес құрылған заңды тұлғалар;
«Астана» халықаралық қаржы орталығының қолданыстағы құқығына сәйкес тіркелген заңды тұлғалар;
Қазақстан Республикасының бейрезидент банктерінің филиалдары, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының филиалдары, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерлерінің филиалдары;
37) қайта сақтандыру – өздерінің арасында жасалған қайта сақтандыру шартына сәйкес бір жағынан қайта сақтанушының сақтандыру тәуекелдерінің барлығын немесе бір бөлігін қайта сақтандыруға беруіне және екінші жағынан осы тәуекелдерді қайта сақтандыру ұйымының қабылдауына байланысты туындайтын қызмет және соған байланысты қатынастар;
38) қайта сақтандыру лицензиясы – қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын реттеу, бақылау және қадағалау жөніндегі уәкілетті орган сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымына, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының филиалына берген қайта сақтандыру қызметін жүзеге асыруға арналған лицензия, сондай-ақ қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын реттеу, бақылау және қадағалау жөніндегі уәкілетті орган исламдық сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымына, Қазақстан Республикасының бейрезидент исламдық сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының филиалына берген исламдық қайта сақтандыру қызметін жүзеге асыруға арналған лицензия;
39) қайта сақтандыру ұйымы – қайта сақтандыру лицензиясы негізінде қайта сақтандыру шарттарын жасасу және орындау жөніндегі қызметті жүзеге асыратын заңды тұлға;
40) қайта сақтандырушы – қайта сақтандыру ұйымы, Қазақстан Республикасының бейрезидент қайта сақтандыру ұйымының филиалы;
41) қайта сақтанушы (цедент) – қабылдаған сақтандыру тәуекелдерін қайта сақтандыруға беруді жүзеге асыратын сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының филиалы;
42) қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын реттеу, бақылау және қадағалау жөніндегі уәкілетті орган (бұдан әрі – уәкілетті орган) – қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын мемлекеттік реттеуді, бақылауды және қадағалауды жүзеге асыратын мемлекеттік орган;
43) қауіпті өндірістік фактор – қауіпті өндірістік объектілерде авариялар, инциденттер болған кезде туындайтын, үшінші тұлғалардың өміріне, денсаулығына және (немесе) мүлкіне зиян келтіретін физикалық құбылыс;
44) қосымша жарна – көлік құралдары иелерінің азаматтық-құқықтық жауапкершілігін міндетті сақтандыруды жүзеге асыруға арналған сақтандыру лицензиясы бар сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру жүйесіне қатысушы, зиянды өтеу резервін қалыптастыру үшін Сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру қорына төлейтін ақша сомасы;
45) құқықтарды (талаптарды) сенімгерлік басқару шарты – сервистік компания мен «Қазақстан Республикасындағы банктер және банк қызметі туралы» Қазақстан Республикасының Заңы 63-бабының 1-тармағында аталған тұлға немесе «Микроқаржылық қызмет туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 9-1-бабы 5-тармағының бірінші бөлігінде аталған тұлға немесе сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы арасында жасалған, банктік қарыз шарты, микрокредит беру туралы шарт бойынша құқықтарды (талаптарды) сенімгерлік басқару шарты;
46) қызметі үшінші тұлғаларға зиян келтіру қаупімен байланысты объектінің иесі – қызметі үшінші тұлғаларға зиян келтіру қаупімен байланысты объектіге меншік құқығында, шаруашылық жүргізу құқығында немесе жедел басқару құқығында не кез келген басқа да заңды негізде иелік ететін жеке және (немесе) заңды тұлға;
47) міндетті жарналар – сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру жүйесіне қатысушы Сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру резервін қалыптастыру үшін кепілдендірілген сақтандыру сыныптары (түрлері) бойынша Сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру қорына төлейтін ақша сомасы;
48) мінсіз іскерлік бедел – тұлғаның кәсіпқойлығы мен адалдығы, оның ішінде мынадай фактілердің болмауымен расталады:
көрсетілген тұлғаның қаржы ұйымының мәжбүрлеп таратылуына әкеп соққан төлем қабілетсіздігіне немесе банкке реттеу режимінің қолданылуына әкеп соққан құқыққа қайшы әрекеттерді (әрекетсіздікті) жасауы;
көрсетілген тұлғаның алынбаған немесе өтелмеген соттылығының болуы, оның ішінде мұндай тұлғаға қаржы ұйымының, банк және (немесе) сақтандыру холдингінің басшы қызметкері лауазымын атқару және қаржы ұйымының ірі қатысушысы (ірі акционері) болу құқығынан өмір бойына айыру түріндегі қылмыстық жазаны қолдану туралы заңды күшіне енген сот актісінің болмауы;
қаржы мониторингі жөніндегі уәкілетті органның мәліметтеріне сәйкес, көрсетілген тұлғаның әрекеттері қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыруға (жылыстатуға), терроризмді қаржыландыруға және жаппай қырып-жою қаруын таратуды қаржыландыруға ықпал еткен үшінші тұлғалармен қарым-қатынасының (үшінші тұлғалардың бақылауы мен ықпалының) болуы;
49) оқыс оқиға – аварияға әкеп соқпаған, қауiптi өндiрiстiк объектiде қолданылатын техникалық құрылғылардың iстен шығуы немесе бұзылуы, технологиялық процестi жүргізудің қауіпсіздігін қамтамасыз ететін өлшемдерден ауытқу;
50) ортақ сақтандыру (бірлескен қайта сақтандыру) – бір мезгілде бірнеше сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымымен, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының филиалдарымен ортақ сақтандыру (бірлескен қайта сақтандыру) шарты бойынша сақтандыру тәуекелдерін өздерінің арасында жасалған бірлескен қызмет туралы шартқа сәйкес жауапкершіліктерін бөле отырып қабылдауына байланысты туындайтын қызмет және соған байланысты қатынастар;
51) ортақ сақтандыру (бірлескен қайта сақтандыру) шарты – сақтандыру (қайта сақтандыру) пулына қатысушылардың бірлескен қызметі туралы шарт шеңберінде сақтандыру (қайта сақтандыру) пулына қатысушылар мен сақтанушы (цедент) арасында жасалатын сақтандыру (қайта сақтандыру) шарты;
52) өздігінен ұстап қалу – жауаптылық көлемінің бір бөлігі, соның шегінде сақтандырушы немесе қайта сақтанушы (цедент) сақтандыру немесе қайта сақтандыру шартына сәйкес өз есебінен жауаптылықта болады;
53) өмірді жинақтаушы сақтандыру бойынша кепілдік төлем – сақтандырудың барлық сыныптары бойынша сақтандыру лицензиясынан айырылған сақтандыру ұйымымен, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру ұйымының филиалымен жасалған аннуитеттік сақтандыру шартын қоспағанда, сақтанушыға (сақтандырылушыға, пайда алушыға) және (немесе) өмірді жинақтаушы сақтандыру шарты бойынша сақтандырылушының пайдасына осы Заңда көзделген тәртіппен және шарттармен Сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру қоры төлейтін ақша сомасы;
54) сақтандыру агенті – сақтандыру агенттерінің тізіліміне енген және тапсырыс шарты негізінде сақтандыру ұйымының, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру ұйымы филиалының атынан және олардың тапсыруымен сақтандыру шарттарын жасасу жөніндегі делдалдық қызметті жүзеге асыратын жеке тұлға, заңды тұлға, Қазақстан Республикасының бейрезидент банкінің филиалы, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру ұйымының филиалы;
55) сақтандыру брокері – сақтанушының тапсыруымен сақтандырушымен сақтандыру шарттарын жасасуға және орындауға байланысты қатынастарда сақтанушының атынан өкілдік ететін немесе сақтанушының тапсыруымен сақтандыру шарттарын және (немесе) қайта сақтанушының (цеденттің) тапсыруымен қайта сақтандыру шарттарын жасасу бойынша өз атынан делдалдық қызметті жүзеге асыратын заңды тұлға;
56) сақтандыру есебі – сақтандыру жөніндегі бірыңғай дерекқорда бар ақпаратты толық немесе ішінара беру нысаны;
57) сақтандыру жағдайын реттеу – сақтандыру жағдайының басталу фактісін анықтау, келтірілген зиянның мөлшері мен сақтандыру төлемінің мөлшерін айқындау жөніндегі сақтандырушы мен қатысуы осы Заңда, Қазақстан Республикасының өзге де заңдарында немесе сақтандыру шартында қатысуы көзделген өзге де тұлғалар жүргізетін, сақтандыру жағдайының белгілері бар оқиға болған кезде сақтандыру төлемі туралы мәлімделген талап бойынша сақтандыру жағдайының басталған сәтінен бастап сақтандыру төлемі жүзеге асырылғанға не сақтандыру төлемінен дәлелді бас тарту жібергенге дейін жүргізетін іс-шаралар кешені;
58) сақтандыру жағдайын реттеудің оңайлатылған тәртібі – осы Заңда және уәкілетті органның нормативтік құқықтық актісінде белгіленген тәртіппен және шарттарда Қазақстан Республикасы ішкі істер органдары қызметкерлерінің қатысуынсыз көлік оқиғасы туралы құжаттарды ресімдеу кезінде қолданылатын сақтандыру жағдайын ерекше реттеу тәртібі;
59) сақтандыру жөніндегі бірыңғай дерекқор (бұдан әрі – дерекқор) – сақтандырушы, сақтанушы, сақтандырылушы және пайда алушы туралы ақпараттың жиынтығы (оның ішінде электрондық нысанда);
60) сақтандыру консультанты – осы Заңның 159-бабына сәйкес сақтандыру консультантының қызметін жүзеге асыратын адам
61) сақтандыру (қайта сақтандыру) пулы – қатысушыларының арасында немесе қатысушылары мен сақтандыру брокері арасында белгілі бір мерзімге жасалған бірлескен қызмет туралы шарт негізінде сақтандырудың жеке сыныбы (түрі) немесе белгілі бір сақтандыру тәуекелі бойынша сақтандыру қызметін бірлесіп жүзеге асыратын сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдары филиалдарының бірлестігі;
62) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы – сақтандыру ұйымы және (немесе) қайта сақтандыру ұйымы;
63) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының және сақтандыру брокерлерінің бірлестігі – өз мүшелерінің мүддесін қорғауды қамтамасыз ету және олардың кәсіби қызметін үйлестіру үшін қауымдастық (одақ) ұйымдық-құқықтық нысанында құрылған коммерциялық емес ұйым;
64) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының ірі қатысушысы – уәкілетті органның жазбаша келісіміне сәйкес:
жиынтығында сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акцияларының он немесе одан көп пайызын, оның ішінде Қазақстан Республикасының немесе шет мемлекеттің заңнамасына сәйкес шығарылған, базалық активі сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акциялары болып табылатын туынды бағалы қағаздар арқылы тікелей және (немесе) жанама иеленуге, пайдалануға және оларға билік етуге;
шартқа (растайтын құжаттарға) орай не уәкілетті органның нормативтік құқықтық актісінде көзделген жағдайларда өзгеше түрде сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акцияларының он немесе одан көп пайызымен сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы қабылдайтын шешімдерге тікелей және (немесе) жанама ықпал етуге (дауыс беруге) құқылы жеке немесе заңды тұлға.
«Қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын мемлекеттік реттеу, бақылау және қадағалау туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 9-5-бабының
19-тармағында аталған тұлғалар сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының ірі қатысушысы деп танылмайды;
65) сақтандыру портфелі – сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының, Қазақстан Республикасы бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы филиалының сақтанушылар (сақтандырылушылар, пайда алушылар, қайта сақтандырылушылар) алдында міндеттемелері болатын не міндеттемелердің туындау ықтималдығы бар, сақтандыру (қайта сақтандыру) шарттары бойынша, оның ішінде қолданылу мерзімдері өткен сақтандыру (қайта сақтандыру) шарттары бойынша қабылданған тәуекелдер бойынша сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы филиалының жиынтық міндеттемелері;
66) сақтандыру сертификаты – жасалған сақтандыру шартын (сақтандыру полисін) растау үшін сақтандырушы ресімдеген, сақтандырылушыға қатысты қолданыстағы сақтандыру арқылы қорғаудың бар екенін куәландыратын және сақтандыруға қабылданатын сақтандыру тәуекелдері бойынша сақтандыруды жабу шарттары туралы ақпаратты қамтитын құжат;
67) сақтандыру тарифі – сақтандыру тәуекелінің сипаты мен дәрежесін, сақтандыру шарттарын және сақтандыру жағдайының туындау ықтималдығына және сақтандыру төлемінің мөлшеріне әсер ететін өзге де факторларды ескере отырып, сақтандыру сыйлықақысының мөлшерін айқындау үшін қолданылатын актуарлық (экономикалық) негізделген мөлшерлеме;
68) сақтандыру тарифінің шекті мәндері – уәкілетті орган белгілейтін сақтандыру тарифінің немесе сақтандыру сыйлықақысын есептеу кезінде қолданылатын сақтандыру тарифі коэффициенттерінің мөлшері айқындалатын сақтандырудың міндетті сыныбы бойынша сақтандыру тарифінің немесе сақтандыру тарифі коэффициенттерінің ең төмен және (немесе) ең жоғары мөлшерлері;
69) сақтандыру тәуекелі – сақтандыру жағдайының басталу ықтималдылығы;
70) сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру жүйесі – мына:
сақтандыру жағдайы басталған кезде сақтандырудың барлық сыныптары бойынша сақтандыру лицензиясынан айырылған сақтандыру ұйымының, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру ұйымы филиалының міндетті сақтандыру түрлері бойынша кепілдік төлемін;
сақтандырудың барлық сыныптары бойынша сақтандыру лицензиясынан айырылған сақтандыру ұйымының, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру ұйымы филиалының өмірді жинақтаушы сақтандыру бойынша кепілдік төлемін;
сақтандырудың барлық сыныптары бойынша сақтандыру лицензиясынан айырылған сақтандыру ұйымының, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру ұйымы филиалының аннуитеттік сақтандыру бойынша кепілдік төлемін алумен байланысты сақтанушылардың (сақтандырылушылардың, пайда алушылардың) құқықтары мен заңды мүдделерін қорғауға бағытталған ұйымдық-құқықтық шаралар кешені;
71) сақтандырудың міндетті сыныптары бойынша кепілдік төлем – сақтандырудың барлық сыныптары бойынша сақтандыру лицензиясынан айырылған сақтандыру ұйымымен, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру ұйымының филиалымен жасалған сақтандыру шарты бойынша міндетті сақтандыру сыныптарына кепілдік беру шеңберінде туындаған сақтандыру жағдайлары бойынша сақтанушыға (сақтандырылушыға, пайда алушыға) осы Заңда көзделген тәртіппен және шарттармен Сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру қоры төлейтін ақша сомасы;
72) сақтандыру қызметін жүзеге асыруға арналған лицензия – уәкілетті орган сақтандыру ұйымына, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру ұйымының филиалына берген «жалпы сақтандыру» саласы бойынша сақтандыру қызметін жүзеге асыруға арналған лицензия, «өмірді сақтандыру» саласы бойынша сақтандыру қызметін жүзеге асыруға арналған лицензия;
73) сақтандыру лицензиясы – сақтандыру қызметін жүзеге асыруға арналған лицензия, исламдық сақтандыру қызметін жүзеге асыруға арналған лицензия;
74) сақтандыру нарығына кәсіби қатысушылар – сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы, сақтандыру брокері, Қазақстан Республикасы бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының филиалы, Қазақстан Республикасы бейрезидент сақтандыру брокерінің филиалы, кәсіби актуарий;
75) сақтандыру тобы – банк конгломераты болып табылмайтын, сақтандыру холдингінен және сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымынан, сондай-ақ сақтандыру холдингінің еншілес ұйымдарынан және (немесе) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының еншілес ұйымдарынан және (немесе) сақтандыру холдингі және (немесе) оның еншілес ұйымдары және (немесе) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы капиталына қомақты қатысатын ұйымдардан тұратын заңды тұлғалар және заңды тұлғалар болып табылмайтын ұйымдар тобы.
Сақтандыру тобының құрамына ұлттық басқарушы холдинг, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру холдингі, сондай-ақ Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру холдингі капиталына қомақты қатысатын, Қазақстан Республикасының бейрезиденттері болып табылатын еншілес ұйымдар мен ұйымдар кірмейді;
76) сақтандыру төлемдерiне кепiлдiк беру жүйесiне қатысушы – Сақтандыру төлемдерiне кепiлдiк беру қорымен сақтандыру төлемдерiне кепiлдiк беру жүйесіне қатысу шартын жасасқан сақтандыру ұйымы, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру ұйымының филиалы;
77) Сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру қорының меншікті активтері – сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру резервін және зиянды өтеу резервін қоспағанда, Сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру қорының активтері;
78) Сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру қорының меншікті капиталы – Сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру қоры активтерінің мөлшері мен оның міндеттемелерінің, сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру резервтерінің, зиянды өтеу резервінің мөлшері арасындағы айырмаға тең шама;
79) сақтандыру ұйымы – сақтандыру лицензиясының негізінде сақтандыру шарттарын жасасу және орындау қызметін жүзеге асыратын заңды тұлға;
80) сақтандыру холдингі – уәкілетті органның жазбаша келісіміне сәйкес:
жиынтығында сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акцияларының жиырма бес немесе одан көп пайызын, оның ішінде Қазақстан Республикасының немесе шет мемлекеттің заңнамасына сәйкес шығарылған, базалық активі сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акциялары болып табылатын туынды бағалы қағаздар арқылы тікелей және (немесе) жанама иеленуге, пайдалануға және оларға билік етуге;
шартқа (растайтын құжаттарға) орай не уәкілетті органның нормативтік құқықтық актісінде көзделген жағдайларда өзгеше түрде сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акцияларының жиырма бес немесе одан көп пайызымен сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы қабылдайтын шешімдерге тікелей және (немесе) жанама ықпал етуге (дауыс беруге) құқылы заңды тұлға.
«Қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын мемлекеттік реттеу, бақылау және қадағалау туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 9-5-бабының
19-тармағында аталған тұлғалар сақтандыру холдингі болып танылмайды;
81) сатып алу сомасы – жинақтаушы сақтандыру шартының қолданылуы мерзімінен бұрын тоқтатылған кезде сақтанушының алуына құқығы бар ақша сомасы;
82) сервистік компания – құқықтарды (талаптарды) сенімгерлік басқару шарты шеңберінде банктік қарыз шарты, микрокредит беру туралы шарт бойынша, құқықтарды (талаптарды) сенімгерлік басқару бойынша, оның ішінде:
банктік қарыз шартының, микрокредит беру туралы шарттың талаптарын өзгертуге;
өзімен құқықтарды (талаптарды) сенімгерлік басқару шарты жасалған тұлғаның мүдделерін сотта білдіруге;
борышкерден ақшаны және (немесе) өзге де мүлікті қабылдауға;
Қазақстан Республикасының заңдарында және (немесе) құқықтарды (талаптарды) сенімгерлік басқару шартында көзделген өзге де өкілеттіктерге қатысты өкілеттіктерге ие, стрестік активтерді басқару жөніндегі еншілес ұйым, коллекторлық агенттік;
83) сюрвейер – функциясына сақтандыруға қабылданатын сақтандыру объектісін алдын ала тексеріп қарау және оның жай-күйі мен сақтандыру тәуекелінің дәрежесі туралы қорытынды дайындау кіретін сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы филиалының қызметкері, сондай-ақ өтеулі қызметтер көрсету шартына сәйкес сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымына, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының филиалына қызметтер көрсететін заңды тұлға, осындай заңды тұлғаның қызметкері не осындай қызметтер көрсететін жеке тұлға;
84) тасымалдаушы – меншік құқығымен немесе өзге де заңды негіздерде, қалалық рельстік көлікті қоса алғанда, теміржол, теңіз, ішкі су, әуе, автомобиль көлігі құралын иеленетін және Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес жолаушыларды және олардың мүлкін ақы төлеу немесе жалдау бойынша тасымалдауды жүзеге асыратын жеке немесе заңды тұлға;
85) төлем қабілетсіз немесе әлеуетті төлем қабілетсіз сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы – өміршеңдігін бағалау нәтижелері мынадай мән-жайлардың бірінің болуын растайтын сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы:
сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының міндеттемелері оның активтерінен асып кетуі;
осы Заңның 211-бабына сәйкес қалыптастырылған сақтандыру резервтерін жабу үшін сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы активтерінің жеткіліксіз болуы;
сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының төлем қабілеттілігі маржасының жеткіліктілік нормативінің және (немесе) уәкілетті орган белгілеген ең төмен мәндерден төмен деңгейге дейін жоғары өтімді активтерінің жеткіліктілігі нормативінің төмендеуі;
ақшаның болмауына немесе жеткіліксіз болуына байланысты сақтанушылардың (сақтандырылушылардың, пайда алушылардың), қайта сақтанушылардың (цеденттердің) және өзге де кредиторлардың алдындағы ақшалай міндеттемелерін, оның ішінде белгіленген мерзімдерде сақтандыру төлемдерін жүзеге асыру бойынша міндеттемелерін сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының орындауға қабілетсіз болуы;
сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының қаржылық тұрақтылығына елеулі теріс әсер ететін корпоративтік басқарудағы және (немесе) тәуекелдерді басқару және ішкі бақылау жүйесіндегі елеулі кемшіліктердің болуы;
сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының қаржылық тұрақтылығына елеулі теріс әсер ететін реттеушілік немесе қаржылық есептіліктегі елеулі бұрмалаулардың, оның ішінде актуарлық бағалау нәтижелері бойынша анықталған сақтандыру резервтері мөлшерінің төмендетіп көрсетілуінің, залалдарды қасақана бұрмалаудың немесе мойындамаудың, ұсынылған ақпараттың сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының нақты қаржылық жағдайынан елеулі ауытқуына әкеп соққан есеп саясатын манипуляциялаудың болуы;
сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының қаржылық тұрақтылығына қатер төндіретін, оның ішінде оның активтерінің құнының елеулі төмендеуіне байланысты мән-жайлардың болуы;
осы Заңда көзделген сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымынан сақтандырудың барлық сыныптары бойынша сақтандыру лицензиясын, қайта сақтандыру лицензиясын айыру үшін негіздердің болуы;
жоғарыда көрсетілген мән-жайлардың кез келгенінің сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымына қатысты алдағы алты ай ішінде туындайтынын көрсететін мән-жайлардың (мәліметтердің) болуы.
86) төтенше жарналар – осы Заңда көзделген жағдайларда сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру жүйесіне қатысушы Сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру қорына қосымша төлейтін ақша сомасы;
87) Тұрғынжайды міндетті сақтандыру қоры – акционерлік қоғам ұйымдық-құқықтық нысанында құрылған, Қазақстан Республикасының аумағында тұрғынжайларды жер сілкінісінен, су тасқынынан (су басудан) және табиғи сипаттағы орман өртінен міндетті сақтандыру бойынша сақтандыру (қайта сақтандыру) қызметін және осы Заңның 30-бабының 4-тармағы үшінші бөлігінің 3), 4), 5), 6), 7) және 8) тармақшаларында көрсетілген сақтандыру сыныптарын қоспағанда, жылжымайтын мүлікті залалдан ерікті сақтандыру шарттары бойынша жер сілкінісінен, су тасқынынан (су басудан) және табиғи сипаттағы орман өртінен болатын тәуекелдерді қайта сақтандыруды жүзеге асыратын жалғыз ұйым болып табылатын коммерциялық емес қаржы ұйымы;
88) Тұрғынжайды міндетті сақтандыру қорының инвестициялық портфелі – Тұрғынжайды міндетті сақтандыру қоры активтерінің құрамына кіретін қаржы құралдарының жиынтығы;
89) Тұрғынжайды міндетті сақтандыру қорының орталықтандырылған ақпараттық жүйесі – ақпараттық өзара іс-қимыл арқылы белгілі бір технологиялық әрекеттерді іске асыратын және осы Заңда көзделген Тұрғынжайды міндетті сақтандыру қорының міндеттерін шешуге және функцияларын іске асыруға арналған ақпараттық-коммуникациялық технологиялардың, қызмет көрсететін персоналдың және техникалық құжаттаманың ұйымдық-реттелген жиынтығы;
90) тiкелей реттеу – көлiк оқиғасында жәбiрленушiнiң өмiрiне, денсаулығына және (немесе) мүлкiне келтiрiлген зиянды жәбiрленушiмен көлiк құралдары иелерiнiң азаматтық-құқықтық жауапкершiлiгiн мiндеттi сақтандыру шартын жасасқан сақтандырушы осы Заңда көзделген жауапкершілік көлемі шегінде өтеуді жүзеге асыратын сақтандыру жағдайын реттеу;
91) ұйымның капиталына қомақты қатысу – шартқа (растайтын құжаттарға) орай дауыс беретін акциялардың, қатысу үлестерінің, пайлардың не заңды тұлғаға немесе заңды тұлға болып табылмайтын ұйымға үлестік қатысудың басқа нысандарының жиырма және одан көп пайызын өз бетінше немесе бір немесе бірнеше тұлғамен бірлесіп тікелей және (немесе) жанама иелену және (немесе) пайдалану және (немесе) оларға билік ету.
Мыналар ұйымның капиталына қомақты қатысуы бар тұлға болып танылмайды:
Қазақстан Республикасының Үкіметі;
ұлттық басқарушы холдинг;
Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі және оның еншілес ұйымдары;
сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акцияларын және (немесе) Қазақстан Республикасының немесе шет мемлекеттің заңнамасына сәйкес шығарылған, базалық активі сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акциялары болып табылатын туынды бағалы қағаздарды зейнетақы активтерінің есебінен иеленетін бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қоры, инвестициялық портфельді басқарушы;
осы Заңда көзделген жағдайларда өзге де тұлғалар;
92) шаруашылық және өзге де қызметтің экологиялық қауіпті түрі – авария болған жағдайда экологиялық залал келтірілуі мүмкін жеке және (немесе) заңды тұлғалар қызметінің нәтижесі;
93) ірі қатысушы – дауыс беретін акциялардың, қатысу үлестерінің, пайлардың не заңды тұлғаға немесе заңды тұлға болып табылмайтын ұйымға үлестік қатысудың басқа да нысандарының он немесе одан көп пайызын тікелей және (немесе) жанама иеленетін және (немесе) пайдаланатын және (немесе) оларға билік ететін жеке тұлға, заңды тұлға, заңды тұлға болып табылмайтын ұйым.
Мыналар заңды тұлғаның немесе заңды тұлға болып табылмайтын ұйымның ірі қатысушысы болып танылмайды:
Қазақстан Республикасының Үкіметі;
ұлттық басқарушы холдинг;
Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі және оның еншілес ұйымдары;
сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акцияларын және (немесе) Қазақстан Республикасының немесе шет мемлекеттің заңнамасына сәйкес шығарылған, базалық активі сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акциялары болып табылатын туынды бағалы қағаздарды зейнетақы активтерінің есебінен иеленетін бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қоры, инвестициялық портфельді басқарушы.
2-бап. Қазақстан Республикасының сақтандыру нарығы туралы заңнамасы
3-бап. Сақтандыру нарығын мемлекеттік реттеудің, бақылаудың және қадағалаудың негізгі мақсаты, міндеттері мен қағидаттары
1) Қазақстан Республикасының сақтандыру нарығының жұмыс істеуі үшін құқықтық негіздерді белгілеу;
2) сақтандыру нарығын реттеу, бақылау және қадағалау;
3) сақтандыру нарығының инфрақұрылымын қалыптастыру;
4) сақтанушылардың, сақтандырылушылардың және пайда алушылардың құқықтары мен заңды мүдделерін қорғау;
5) сақтандыру нарығында адал бәсекелестікті қамтамасыз етуге жәрдемдесу;
6) қаржылық сауаттылық деңгейін және халыққа сақтандырудың көрсетілетін қызметтерінің қолжетімділігін арттыруға жәрдемдесу;
7) тұрғынжайлар иелерінің мүліктік мүдделерін жер сілкінісі, су тасқыны (су басу) және табиғи сипаттағы орман өрті тәуекелдерінен сақтандырып қорғаудың тиімді жүйесін қамтамасыз ету;
8) сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру жүйесінің жұмыс істеуін қамтамасыз ету.
1) сақтандыру нарығын тиімді және пропорционалды (мөлшерлес) реттеу;
2) сақтандыру нарығына кәсіби және өзге де қатысушылар қызметінің ашықтығы;
3) сақтандыру нарығына кәсіби және өзге де қатысушылардың жауапкершілігі.
Өзге де мемлекеттік органдардың осы Заңда реттелмеген өкілеттіктері Қазақстан Республикасының өзге де заңдарында көзделуі мүмкін.
4-бап. Сақтандыру нарығы және сақтандыру нарығына қатысушылар
1) сақтанушы, сақтандырылушы, пайда алушы;
2) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының филиалы;
3) сақтандыру брокері, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің филиалы;
4) сақтандыру агенті;
5) сақтандыру консультанты;
6) актуарий, оның ішінде осы Заңның 168-бабы 8-тармағының талаптарына сәйкес келетін тәуелсіз актуарий;
7) бағалаушы;
8) андеррайтер;
9) аджастер;
10) сюрвейер;
11) Сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру қоры;
12) Тұрғынжайды міндетті сақтандыру қоры;
13) дерекқорды қалыптастыру және жүргізу жөніндегі ұйым;
14) орталық актуарий;
15) қаржы омбудсманы;
16) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдары мен сақтандыру брокерлерінің бірлестігі;
17) актуарийлер бірлестігі;
18) сақтандыру (қайта сақтандыру) қызметі саласындағы өзін-өзі реттейтін ұйым;
19) сақтандыруға байланысты кәсіпкерлік қызметті жүзеге асыратын өзге де жеке және заңды тұлғалар.
5-бап. Сақтандыру нарығында уәкілеттік берілмеген қызметке тыйым салу
1) өз атынан сақтандыру (қайта сақтандыру) қызметін, сақтандыру брокерінің, кәсіби актуарийдің қызметін жүзеге асыруға;
2) осы баптың 2-тармағында көзделген жағдайларды қоспағанда, өзінің атауында, құжаттарда, хабарландырулар мен жарнамада өз атынан сақтандыру (қайта сақтандыру) қызметін, сақтандыру брокерінің, кәсіби актуарийдің қызметін жүзеге асыратынын білдіретін «сақтандыру», «қайта сақтандыру», «сақтандыру ұйымы», «қайта сақтандыру ұйымы», «сақтандыру брокері» деген сөздерді немесе олардың туынды сөздерін (сөз тіркестерін) кез келген тілде пайдалануға құқығы жоқ.
1) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымын ашуға арналған рұқсаттың немесе ерекше реттеу режимінің сәтті аяқталғаны туралы уәкілетті органның жазбаша растамасы негізінде сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы ретінде мемлекеттік тіркеуден (қайта тіркеуден) өткен заңды тұлғалардың;
2) сақтандыру брокері ретінде мемлекеттік тіркеуден (қайта тіркеуден) өткен заңды тұлғалардың;
3) уәкілетті органның тиісті филиалды ашуға рұқсаты негізінде есептік тіркеуден өткен Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының филиалдарының және Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерлерінің филиалдарының атауында және құжаттарында көрсетілген сөздерді пайдалануға қолданылмайды.
Осы тармақтың бірінші бөлігінің ережелері уәкілетті орган тиісті лицензия беру туралы өтініш бойынша шешім қабылдаған күнге дейін,
ал мұндай өтініш ұсынылмаған жағдайда осы Заңның 17-бабының 2 және
9-тармақтарында және 27-бабы 1-тармағының екінші бөлігінде белгіленген мерзім аяқталған күнге дейін қолданылады.
2-БӨЛІМ. САҚТАНДЫРУ (ҚАЙТА САҚТАНДЫРУ) ҰЙЫМЫН, ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ БЕЙРЕЗИДЕНТ САҚТАНДЫРУ (ҚАЙТА САҚТАНДЫРУ) ҰЙЫМЫНЫҢ ФИЛИАЛЫН АШУ ЖӘНЕ ЛИЦЕНЗИЯЛАУ
3-тарау. САҚТАНДЫРУ (ҚАЙТА САҚТАНДЫРУ) ҰЙЫМЫН АШУ ТӘРТІБІ
6-бап. Сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының құқықтық мәртебесі
Сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы акционерлік қоғам ұйымдық-құқықтық нысанында құрылған коммерциялық ұйым болып табылады және өз қызметін осы Заңға және Қазақстан Республикасының өзге де нормативтік құқықтық актілеріне сәйкес жүзеге асырады.
Қайта сақтандыру ұйымының ресми мәртебесі уәкілетті органның сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымын ашуға рұқсатының не осы Заңның
17-бабының 9-тармағында көзделген жағдайда ерекше реттеу режимінің сәтті аяқталғаны туралы уәкілетті органның жазбаша растамасының негізінде жүзеге асырылатын Мемлекеттік корпорацияда заңды тұлғаны қайта сақтандыру ұйымы ретінде мемлекеттік тіркеумен (қайта тіркеумен) және қайта сақтандыру лицензиясының болуымен айқындалады.
1) «сақтандыру» деген сөз немесе одан туындайтын сөздер («жалпы сақтандыру» саласындағы қызметті жүзеге асыратын сақтандыру ұйымы үшін) болуға;
2) «исламдық сақтандыру» деген сөздер немесе олардан туындайтын сөздер («жалпы сақтандыру» саласындағы қызметті жүзеге асыратын исламдық сақтандыру ұйымы үшін) болуға;
3) «өмірді сақтандыру» деген сөздер немесе олардан туындайтын сөздер («өмірді сақтандыру» саласындағы қызметті жүзеге асыратын сақтандыру ұйымы үшін) болуға;
4) «исламдық» және «өмірді сақтандыру» деген сөздер немесе олардан туындайтын сөздер («өмірді сақтандыру» саласындағы қызметті жүзеге асыратын исламдық сақтандыру ұйымы үшін) болуға;
5) «қайта сақтандыру» деген сөз немесе одан туындайтын сөздер (сақтандыру лицензиясы жоқ қайта сақтандыру ұйымы үшін) болуға;
6) «исламдық» және «қайта сақтандыру» деген сөздер немесе олардан туындайтын сөздер (сақтандыру лицензиясы жоқ исламдық қайта сақтандыру ұйымы үшін) болуға;
7) Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес ұлттық компания мәртебесіне ие сақтандыру ұйымын қоспағанда, кез келген тілде «ұлттық», «орталық», «бюджеттік», «мемлекеттік», «республикалық» деген сөздерді толық немесе қысқартылған түрде пайдаланбауға;
8) еншілес сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының атауларын қоспағанда, бұрын құрылған сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының, оның ішінде Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының атауымен аралас дәрежеге дейінгі бірегей немесе ұқсас сөздерді және (немесе) белгілерді пайдаланбауға;
9) бас сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының (еншілес сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы үшін) атауы болуға тиіс.
1) исламдық сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы қызметінің мақсаттары;
2) исламдық сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының тұрақты жұмыс істейтін органы – исламдық сақтандыру қағидаттары жөніндегі кеңестің функцияларының сипаттамасы және оны құру тәртібі;
3) исламдық сақтандыру қағидаттары жөніндегі кеңес мақұлдаған исламдық сақтандыру қорын басқарғаны үшін сыйақы алудың шарттары мен тәртібі болуға тиіс.
7-бап. Сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының жарғылық және меншікті капиталы
8-бап. Сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының құрылтайшылары мен акционерлері
Ұлттық басқарушы холдингті қоспағанда, дауыс беретін акцияларының не жарғылық капиталдарына қатысу үлестерінің елу пайыздан астамы мемлекетке тиесілі мемлекеттік кәсіпорындар мен ұйымдар сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының құрылтайшылары мен акционерлері бола алмайды.
жиынтығында сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акцияларының он немесе одан көп пайызын, оның ішінде базалық бағалы қағаздары сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акциялары болып табылатын, Қазақстан Республикасының немесе шет мемлекеттің заңнамасына сәйкес шығарылған туынды бағалы қағаздар арқылы тікелей және (немесе) жанама иеленуге және (немесе) пайдалануға және (немесе) оларға билік етуге;
сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымына бақылауды жүзеге асыруға;
сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы қабылдайтын шешімдерге сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акцияларының он немесе одан көп пайызымен тікелей және (немесе) жанама ықпал етуге (дауыс беруге) құқылы емес.
Осы тармақтың бірінші бөлігінде белгіленген талап «Қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын мемлекеттік реттеу, бақылау және қадағалау туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 9-5-бабының 19-тармағында аталған тұлғаларға қолданылмайды.
Жиынтығында сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акцияларының он немесе одан көп пайызын, оның ішінде базалық бағалы қағаздары сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акциялары болып табылатын, Қазақстан Республикасының немесе шет мемлекеттің заңнамасына сәйкес шығарылған туынды бағалы қағаздар арқылы тікелей және (немесе) жанама иеленетін және (немесе) пайдаланатын және (немесе) оларға билік ететін немесе сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымына бақылауды жүзеге асыратын немесе сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы қабылдайтын шешімдерге сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акцияларының он немесе одан көп пайызымен тікелей және (немесе) жанама ықпал ететін (дауыс беретін) тұлғаларға қойылатын талаптар, сондай-ақ мұндай тұлғалардың сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының ірі қатысушысы немесе сақтандыру холдингі мәртебесін иеленуге келісім алу тәртібі «Қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын мемлекеттік реттеу, бақылау және қадағалау туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 9-5-бабында белгіленеді.
Осы тармақтың бірінші бөлігінде белгіленген шектеу Қазақстан Республикасының аумағында сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы оның еншілес ұйымы болып табылған жағдайда, рейтингтік агенттіктердің бірінің ең төмен талап етілетін рейтингі бар Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы болып табылатын сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының ірі қатысушысына немесе сақтандыру холдингіне қолданылмайды.
Рейтингтік агенттіктердің тізбесі және талап етілетін ең төмен рейтинг уәкілетті органның нормативтік құқықтық актісінде айқындалады.
1) аталған тұлғалар сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының шешімдеріне өздерінің арасында жасалған шартқа (растайтын құжаттарға) орай бірлесіп ықпал еткен;
2) аталған тұлғалар жеке алғанда немесе өзара бір-бірінің ірі қатысушылары болған;
3) брокерлік қызметтерді, инвестициялық портфельді басқару жөніндегі қызметтерді және (немесе) бағалы қағаздарды номиналды ұстау жөніндегі қызметтерді көрсетуге байланысты жағдайларды қоспағанда, аталған тұлғалардың бірі басқа аталған тұлғаға өздерінің арасында жасалған шартқа сәйкес сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акцияларын және (немесе) Қазақстан Республикасының немесе шет мемлекеттің заңнамасына сәйкес шығарылған, базалық бағалы қағаздары сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акциялары болып табылатын туынды бағалы қағаздарды сатып алуға уәкілеттік берген (міндеттеген);
4) аталған тұлғалардың бірі басқа аталған тұлғаға сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акцияларын және (немесе) Қазақстан Республикасының немесе шет мемлекеттің заңнамасына сәйкес шығарылған, базалық бағалы қағаздары сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акциялары болып табылатын туынды бағалы қағаздарды сатып алу үшін өтеусіз ақша және (немесе) өзге де мүлік берген;
5) аталған тұлғалардың бірі басқа аталған тұлғаның лауазымды тұлғасы болған;
6) өкіл өкілдік берген тұлғаның нұсқауларына қатаң сәйкестікте әрекет ететін және өкілдік берген тұлғаның атынан өз қалауы бойынша әрекеттер жасауға құқылы емес жағдайларды қоспағанда, аталған тұлғалардың бірі басқа аталған тұлғаның өкілі болған;
7) аталған тұлғалардың бірі жақын туысы немесе жұбайы (зайыбы) болған;
8) аталған тұлғалар уәкілетті органның нормативтік құқықтық актілерінде белгіленген жағдайларда сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының шешімдеріне өзгеше түрде бірлесіп ықпал еткен кезде бірлесіп сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының ірі қатысушысы болып табылатын тұлғалар деп танылады.
Сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы Қазақстан Республикасы банк заңнамасының талаптарына сәйкес банк конгломератына кіретін жағдайда, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы Қазақстан Республикасының банк заңнамасына сәйкес шоғырландырылған қадағалауға жатады.
1) аталған тұлғалар сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының шешімдеріне өздерінің арасында жасалған шартқа (растайтын құжаттарға) орай бірлесіп ықпал еткен;
2) аталған тұлғалар жеке алғанда немесе өзара бір-бірінің ірі қатысушылары болған;
3) брокерлік қызметтерді, инвестициялық портфельді басқару жөніндегі қызметтерді және (немесе) бағалы қағаздарды номиналды ұстау жөніндегі қызметтерді көрсетуге байланысты жағдайларды қоспағанда, аталған тұлғалардың бірі басқа аталған тұлғаға өздерінің арасында жасалған шартқа сәйкес сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акцияларын және (немесе) Қазақстан Республикасының немесе шет мемлекеттің заңнамасына сәйкес шығарылған, базалық бағалы қағаздары сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акциялары болып табылатын туынды бағалы қағаздарды сатып алуға уәкілеттік берген (міндеттеген);
4) аталған тұлғалардың бірі басқа аталған тұлғаға сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акцияларын, оның ішінде Қазақстан Республикасының немесе шет мемлекеттің заңнамасына сәйкес шығарылған, базалық бағалы қағаздары сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акциялары болып табылатын туынды бағалы қағаздар арқылы сатып алу үшін өтеусіз ақша және (немесе) өзге де мүлік берген;
5) өкіл өкілдік берген тұлғаның нұсқауларына қатаң сәйкестікте әрекет ететін және өкілдік берген тұлғаның атынан өз қалауы бойынша әрекеттер жасауға құқылы емес жағдайларды қоспағанда, аталған тұлғалардың бірі басқа аталған тұлғаның өкілі болған;
6) аталған тұлғалар уәкілетті органның нормативтік құқықтық актілерінде белгіленген жағдайларда сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының шешімдеріне өзгеше түрде бірлесіп ықпал еткен кезде бірлесіп сақтандыру холдингі болып табылатын тұлғалар деп танылады.
1) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы акционерлерінің кезектен тыс жалпы жиналысын шақыру;
2) директорлар кеңесі сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы акционерлерінің жалпы жиналысын шақырудан бас тартқан жағдайда, оны шақыру туралы талап қоюмен сотқа жүгіну;;
3) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы акционерлерінің жалпы жиналысының күн тәртібіне қосымша мәселелерді енгізу;
4) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының директорлар кеңесінің отырысын шақыру;
5) аудиторлық ұйымның өз есебінен сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымына аудит жүргізу мәселелері бойынша бірлескен шешімдер қабылдауын көздейтін өздерінің арасында жасалған шарт негізінде әрекет ететін тұлғалар сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының ірі қатысушысы, сақтандыру холдингі деп танылмайды.
Уәкілетті орган алты айдан аспайтын мерзімде сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының ірі қатысушысының не сақтандыру холдингінің белгілеріне сай келетін тұлғаға уәкілетті органның жазбаша келісімінсіз осы Заңда көзделген қадағалап ден қою шараларын, осы Заңның 223-бабында көзделген мәжбүрлеу шараларын қолдануға, оның ішінде аталған тұлғадан сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акцияларын және (немесе) Қазақстан Республикасының немесе шет мемлекеттің заңнамасына сәйкес шығарылған, базалық бағалы қағаздары сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акциялары болып табылатын туынды бағалы қағаздарды сатуды талап етуге құқылы.
Уәкілетті орган көрсетілген ақпаратқа ие кез келген тұлғадан, сондай-ақ осындай тұлғаның бақылауындағы кез келген ұйымнан оны талап ете алады.
1) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының ірі қатысушысының белгілерін белгілеу мақсатында жеке немесе заңды тұлғаның сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы қабылдайтын сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акцияларының он немесе одан да көп пайызына тікелей және (немесе) жанама ықпал ету жағдайларын белгілеу;
2) сақтандыру (қайта сақтандыру) холдингінің белгілерін белгілеу мақсатында заңды тұлғаның сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы қабылдайтын сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акцияларының жиырма бес немесе одан да көп пайызына тікелей және (немесе) жанама ықпал ету жағдайларын белгілеу;
3) оларды бірлесіп сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының ірі қатысушысы немесе сақтандыру холдингі деп тану мақсаттарында жиынтығында сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акцияларының он немесе одан көп пайызын, оның ішінде базалық бағалы қағаздары сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының дауыс беретін акциялары болып табылатын, Қазақстан Республикасының немесе шет мемлекеттің заңнамасына сәйкес шығарылған туынды бағалы қағаздар арқылы тікелей және (немесе) жанама иеленетін және (немесе) пайдаланатын және (немесе) оларға билік ететін тұлғалардың сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының шешімдеріне өзгеше түрде бірлесіп ықпал ететін жағдайларды айқындау;
4) бақылау белгілерін белгілеу мақсатында бір тұлғаның дербес не бір немесе бірнеше тұлғамен бірлесіп заңды тұлғаның шешімдерін өзгеше түрде айқындау мүмкіндігі болған жағдайларды белгілеу.
9-бап. Сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымын ашуға рұқсат беру туралы өтініш
1) «Акционерлік қоғамдар туралы» Қазақстан Республикасының Заңында белгіленген тәртіппен ресімделген құрылтай жиналысы хаттамасының (жалғыз құрылтайшы шешімінің) көшірмесі;
2) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының жарғылық капиталындағы қатысу үлесі он пайыздан кем құрылтайшылар туралы мәліметтер (уәкілетті органның нормативтік құқықтық актісінде айқындалған тізбе бойынша), оның ішінде құрылтайшы заңды тұлғаның аудиторлық есептермен расталған, соңғы екі қаржы жылындағы жылдық қаржылық есептілігінің (құрылтайшы заңды тұлғада еншілес ұйымдар болған жағдайда шоғырландырылған қаржылық есептіліктің) көшірмелері, сондай-ақ құрылтайшы заңды тұлғаның өтініш беру алдындағы соңғы аяқталған тоқсандағы қаржылық есептілігінің көшірмесі.
Ағымдағы жылғы 1 қаңтар – 1 маусым аралығындағы кезеңде соңғы аяқталған қаржы жылындағы қаржылық есептілікті растайтын аудиторлық есеп болмаған жағдайда құрылтайшы заңды тұлға өтініш беру алдындағы соңғы аяқталған қаржы жылы мен соңғы аяқталған тоқсандағы қаржылық есептіліктің (құрылтайшы заңды тұлғада еншілес ұйымдар болған жағдайда шоғырландырылған қаржылық есептіліктің) көшірмелерін, сондай-ақ соңғы аяқталған қаржы жылының алдындағы екі жылдағы аудиторлық есептермен расталған жылдық қаржылық есептіліктің (құрылтайшы заңды тұлғада еншілес ұйымдар болған жағдайда шоғырландырылған қаржылық есептіліктің) көшірмелерін ұсынады.
Мынадай жағдайларда:
осы қаржылық есептілік қаржылық есептілік депозитарийінің интернет-ресурсында болғанда;
құрылтайшы заңды тұлға Қазақстан Республикасының бейрезидент қаржы ұйымы болып табылғанда және осы қаржылық есептілік Қазақстан Республикасының бейрезидент қаржы ұйымының немесе шетелдік қор биржасының интернет-ресурсында қазақ, орыс немесе ағылшын тілдерінде орналастырылғанда және қолжетімді болғанда осы тармақшада көрсетілген қаржылық есептілік ұсынылмайды.
3) «Қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын мемлекеттік реттеу, бақылау және қадағалау туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 9-5-бабының
8-тармағының 1) тармақшасында, 10-тармағының 1) тармақшасында және
14-тармағында көзделген құжаттар мен мәліметтерді қоспағанда, өтініш беруші сақтандыру ұйымының ірі қатысушысы немесе сақтандыру холдингі мәртебесін иеленген жағдайда «Қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын мемлекеттік реттеу, бақылау және қадағалау туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 9-5-бабында айқындалған тәртіппен құжаттар мен мәліметтер;
4) «Қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын мемлекеттік реттеу, бақылау және қадағалау туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 9-6-бабына сәйкес еншілес сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымын құруға немесе басқа сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымын капиталына қомақты қатысуға рұқсат алған жағдайда еншілес ұйымды құруға, иеленуге немесе ұйымның капиталына қомақты қатысуға рұқсат алуға арналған өтініш;
5) жеке тұлға құрылатын сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының акцияларын сатып алу (жарғылық капиталының ақысын төлеу) үшін пайдаланатын қаражат көздерін (шығу тегін) растайтын құжаттардың көшірмелері.
Жеке тұлға құрылатын сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының акцияларын сатып алу (жарғылық капиталының ақысын төлеу) үшін пайдалануы мүмкін қаражат көздері «Қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын мемлекеттік реттеу, бақылау және қадағалау туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 9-5-бабының 7-тармағында айқындалған;
6) Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен ресімделген құрылтай шартының көшірмесі (салыстырып тексеру үшін түпнұсқасы ұсынылмаған жағдайда нотариат куәландырған);
7) тұлғаның өтініш беруге өкілеттіктерін растайтын құжаттардың және оған қоса берілетін құжаттар мен мәліметтердің көшірмелері.
Сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымын ашуға рұқсат беру осы Заңның 17-бабының 9-тармағына сәйкес сақтандыру (қайта сақтандыру) лицензиясын берумен бір мезгілде жүзеге асырылады.
Уәкілетті орган кез келген мынадай жағдайларда сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымын ашуға рұқсат беру туралы өтінішті қарау мерзімін тоқтата тұруға құқылы:
өтініш беруші және (немесе) оның құрылтайшылары туралы ұсынылған құжаттарда және (немесе) мәліметтерде анық емес деректердің (мәліметтердің) анықталуы;
ұсынылған құжаттар және (немесе) мәліметтер мазмұнының Қазақстан Республикасы заңнамасының талаптарына сәйкес келмеуі;
ұсынылған құжаттар мен мәліметтердегі деректердің (мәліметтердің) анықтығын тексеруді жүзеге асырудың қажет болуы.
Өтініш берушінің ұсынылған құжаттарға және (немесе) мәліметтерге уәкілетті орган берген ескертулерді жою мерзімі он жұмыс күнінен аспайды.
Сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымын ашуға рұқсат беру туралы өтінішті қарау мерзімі өтініш беруші ұсынылған құжаттарға және (немесе) мәліметтерге уәкілетті орган берген ескертулерді жойғаннан кейін және уәкілетті орган аталған құжаттардағы және (немесе) мәліметтердегі деректердің (мәліметтердің) анықтығын тексеруді аяқтағаннан кейін немесе өтініш беруші түзетілген (нақтыланған) құжаттарды және (немесе) мәліметтерді осы тармақтың үшінші бөлігінде белгіленген мерзім ішінде ұсынбаған жағдайда қайта басталады.
10-бап. Сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымын ашуға рұқсат беруден бас тарту
1) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы атауының осы Заңның
6-бабының 3-тармағында белгіленген талаптарға сай болмауы;
2) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы құрылтайшысының (құрылтайшыларының) қаржылық жағдайының тұрақсыздығы.
Мынадай белгілердің кез келгенінің болуы тұрақсыз қаржылық жағдай деп түсініледі:
сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының құрылтайшысы міндеттемелерінің акцияларға, қатысу үлестеріне, пайларға не ұйымдардағы үлестік қатысудың басқа да нысандарына орналастырылған және сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының акцияларын сатып алуға көзделген активтерінің сомасын шегеріп тастағанда өз активтерінен асып кетуі;
аяқталған әрбір соңғы екі қаржы жылының нәтижелері бойынша сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы құрылтайшысының залал шегуі;
сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы құрылтайшысының міндеттемелері мөлшерінің сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының қаржылық жай-күйіне айтарлықтай қауіп-қатер төндіруі;
сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы құрылтайшысының сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының ірі қатысушысы (сақтандыру холдингі) мәртебесін иеленуінің қаржылық салдарын талдау сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы құрылтайшысының қаржылық жай-күйінің нашарлайтынын болжауы;
сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы құрылтайшысының мүлкі құнының (оның міндеттемелері шегерілген) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы акцияларын сатып алу үшін жеткіліксіз болуы;
сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы құрылтайшысының тұрақсыз қаржылық жағдайын және (немесе) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымына және (немесе) сақтанушыларына (сақтандырушыларына, пайда алушыларына) нұқсан келтіруінің мүмкін екендігін білдіретін уәжді пайымдау пайдаланылып анықталған өзге де негіздер;
3) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының құрылтайшысы жеке тұлғаның не құрылтайшы заңды тұлғаның атқарушы органының және (немесе) басқару органының бірінші басшысының:
жойылмаған немесе алынбаған сотталғандығының болуы;
Қазақстан Республикасының бейрезидент қаржы ұйымы өзі резиденті болып табылатын мемлекеттің уәкілетті органы немесе қаржылық қадағалау органы реттеу режимін қолдану туралы шешім, қаржы ұйымын, оның ішінде Қазақстан Республикасының бейрезидент қаржы ұйымын таратуға және (немесе) олардың қаржы нарығындағы қызметті жүзеге асыруының тоқтатылуына алып келген лицензиясынан айыру туралы шешім қабылдағанға дейін не Қазақстан Республикасының заңнамасында немесе Қазақстан Республикасының бейрезидент қаржы ұйымы өзі резиденті болып табылатын мемлекеттің заңнамасында белгіленген тәртіппен қаржы ұйымын, оның ішінде Қазақстан Республикасының бейрезидент қаржы ұйымын мәжбүрлеп тарату немесе оны төлемге қабілетсіз (банкрот) деп тану туралы сот актісі заңды күшіне енгенге дейін бір жылдан аспайтын кезеңде қаржы ұйымының, оның ішінде Қазақстан Республикасы бейрезидент қаржы ұйымының басқару органының бірінші басшысы, атқарушы органының бірінші басшысы немесе оның орынбасары, бас бухгалтері, бас бухгалтерінің орынбасары лауазымын атқарған жағдайлар.
Осы тармақшаның үшінші абзацында көзделген сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы ашуға рұқсат беруден бас тарту үшін негіз Қазақстан Республикасының бейрезидент қаржы ұйымы өзі резиденті болып табылатын мемлекеттің уәкілетті органы немесе қаржылық қадағалау органы тиісті шешім қабылдағаннан кейін немесе тиісті сот актісі заңды күшіне енгеннен кейін он жыл бойы қолданылады.
Осы тармақшаның мақсаты үшін Қазақстан Республикасының бейрезидент банкінің филиалы, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының филиалы, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің филиалы қаржы ұйымы деп түсініледі;
4) осы Заңның 8 белгіленген шектеулерді сақтамау;
5) осы Заңның 9 және «Қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын мемлекеттік реттеу, бақылау және қадағалау туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 9-5-бабында белгіленген талаптарды сақтамау;
6) уәкілетті органның сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының ірі қатысушысы (сақтандыру холдингі) мәртебесін иеленуге келісім беруден бас тартуы;
7) уәкілетті органның еншілес сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымын құруға немесе басқа сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының капиталына қомақты қатысуға рұқсат беруден бас тартуы;
8) уәкілетті органның ұсынылған құжаттар және (немесе) мәліметтер бойынша ескертулерін осы Заңның 9-бабы 8-тармағының үшінші бөлігінде көзделген мерзімде жоймау;
9) өтініш беруші рұқсат алу үшін ұсынған құжаттарда және (немесе) мәліметтерде анық емес деректердің (мәліметтердің) анықталуы;
10) осы Заңның 17-бабының 9-тармағында көзделген жағдайда уәкілетті органның сақтандыру лицензиясын, қайта сақтандыру лицензиясын беруден бас тартуы.
11-бап. Сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымын ашуға рұқсаттың қолданылу мерзімі
1) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы акционерлерінің оны қайта ұйымдастыру немесе тарату арқылы сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының қызметін ерікті түрде тоқтату туралы шешім қабылдауы;
2) сот сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының қызметін тоқтату туралы шешім қабылдауы;
3) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымын ашуға рұқсат берілген күннен бастап екі ай ішінде Мемлекеттік корпорацияда заңды тұлғаны сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы ретінде мемлекеттік тіркеуден өтпеуі;
4) уәкілетті органның сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымын ашуға рұқсатты кері қайтарып алуы.
Рұқсат беруге негіз болған құжаттарда және (немесе) мәліметтерде анық емес деректер (мәліметтер) анықталған жағдайда уәкілетті орган сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымын ашуға рұқсатты кері қайтарып алады.
Уәкілетті орган сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымын ашуға рұқсатты кері қайтарып алу кезінде рұқсатты кері қайтарып алуға негіз болып табылатын факт анықталған күннен бастап екі ай ішінде бұрын берілген рұқсаттың күшін жою туралы шешім қабылдайды;
5) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымын ашуға рұқсат берілген күннен бастап бір жыл ішінде банк лицензиясын алмауы.
Көрсетілген жағдайда банк өзге ұйым болып қайта тіркелуге не Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен өз қызметін тоқтатуға міндетті.
4-тарау. ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ
БЕЙРЕЗИДЕНТ САҚТАНДЫРУ (ҚАЙТА САҚТАНДЫРУ)
ҰЙЫМЫНЫҢ ФИЛИАЛЫН АШУ ТӘРТІБІ
12-бап. Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру
(қайта сақтандыру) ұйымы филиалының құқықтық мәртебесі
Қазақстан Республикасының бейрезидент қайта сақтандыру ұйымы филиалының ресми мәртебесі оны Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының филиалын ашуға уәкілетті органның рұқсаты негізінде жүзеге асырылатын Мемлекеттік корпорацияда есептік тіркеумен (қайта тіркеумен) және қайта сақтандыру лицензиясының болуымен айқындалады.
1) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының атауы, сондай-ақ «филиал» деген сөз болуға;
2) «исламдық сақтандыру» деген сөздер немесе олардан туындайтын сөздер (Қазақстан Республикасының бейрезидент исламдық сақтандыру ұйымы филиалының атауы үшін) болуға;
3) «қайта сақтандыру» деген сөздер немесе олардан туындайтын сөздер (сақтандыру лицензиясы жоқ Қазақстан Республикасының бейрезидент қайта сақтандыру ұйымының филиалы үшін) болуға;
4) «исламдық» және «қайта сақтандыру» деген сөздер немесе олардан туындайтын сөздер (сақтандыру лицензиясы жоқ Қазақстан Республикасының бейрезидент исламдық қайта сақтандыру ұйымының филиалы үшін) болуға;
5) басқа сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының, оның ішінде Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының атауымен аралас дәрежеге дейінгі бірегей немесе ұқсас сөздерді және (немесе) белгілерді пайдаланбауға тиіс.
1) Қазақстан Республикасының бейрезидент исламдық сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы қызметінің мақсаттары;
2) исламдық сақтандыру қағидаттары жөніндегі кеңестің не Қазақстан Республикасының бейрезидент исламдық сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымында тұрақты жұмыс істейтін ұқсас органның функцияларының сипаты;
3) исламдық сақтандыру қағидаттары жөніндегі кеңес мақұлдаған, исламдық сақтандыру қорын басқарғаны үшін сыйақы алудың шарттары және тәртібі болуға тиіс.
13-бап. Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру
(қайта сақтандыру) ұйымының филиалын ашуға қойылатын талаптар
Мына талаптардың барлығы орындалған кезде Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы Қазақстан Республикасының аумағында филиал ашуға рұқсат алу үшін уәкілетті органға жүгінуге құқылы:
1) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру
(қайта сақтандыру) ұйымы жиынтық активтерінің сомасы екі миллиард АҚШ долларына балама сомадан төмен болмауға тиіс;
2) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру
(қайта сақтандыру) ұйымы өзі резиденті болып табылатын мемлекеттің заңнамасы бойынша заңды тұлға болуға тиіс;
3) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру
(қайта сақтандыру) ұйымы өзі резиденті болып табылатын мемлекет қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастырудың (жылыстатудың), терроризмді қаржыландырудың және жаппай қырып-жою қаруын таратуды қаржыландырудың алдын алу және оған қарсы іс-қимыл саласындағы халықаралық ынтымақтастыққа қатысушы болып табылады, сондай-ақ ақшаны жылыстатуға қарсы күрестің қаржылық шараларын әзірлеу тобымен (ФАТФ) ынтымақтастықты жүзеге асырады;
4) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру
(қайта сақтандыру) ұйымы өзі резиденті болып табылатын мемлекеттің қаржылық қадағалау органы халықаралық сақтандыруды қадағалау органдары қауымдастығының қатысушысы болып табылады;
5) мұндай келісім (рұқсат) осындай мемлекеттің заңнамасы бойынша талап етілетін жағдайларда Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы резиденті болып табылатын мемлекеттің қаржылық қадағалау органы берген Қазақстан Республикасының аумағында филиал ашуға келісімінің (рұқсатының) болуы;
6) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымында резиденті Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы болып табылатын мемлекеттің қаржылық қадағалау органы берген сақтандыру (қайта сақтандыру) қызметін жүзеге асыруға қолданыстағы лицензияның (рұқсаттың) болуы;
7) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымында тізбесі уәкілетті органның нормативтік құқықтық актісінде белгіленетін рейтингтік агенттіктердің бірінің талап етілетін ең төменгі рейтингінің болуы;
8) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымында өтініш берген күннің алдындағы он екі ай ішінде Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымын өзі резиденті болып табылатын мемлекеттің заңнамасында белгіленген төлем қабілеттілігі маржасының жеткіліктілігі нормативін және өтімділігі жоғары активтердің жеткіліктілігі нормативін бұзушылықтардың болмауы.
14-бап. Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру
(қайта сақтандыру) ұйымының филиалын ашуға рұқсат беру туралы өтініш
1) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру
(қайта сақтандыру) ұйымының құрылтай құжаттарының нотариат куәландырған көшірмелері;
2) лицензия (рұқсат) шеңберінде рұқсат етілген сақтандыру сыныптарының (түрлерінің) тізбесі көрсетіле отырып, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы өзі резиденті болып табылатын мемлекеттің қаржылық қадағалау органы берген, сақтандыру (қайта сақтандыру) қызметін жүзеге асыруға арналған Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының қолданыстағы лицензиясының (қолданыстағы рұқсаттың) көшірмесі;
3) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының мынадай:
Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының Қазақстан Республикасының аумағында оның филиалының қызметін жүзеге асыру процесінде туындаған міндеттемелер бойынша жауапкершілікті қабылдауы туралы және осындай міндеттемелерді Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының балансында есепке алу туралы;
осы Заңның 210-бабының 14-тармағына сәйкес резерв ретінде қабылданатын Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының филиалы активтерінің мөлшерін бекіту туралы мәселелер бойынша шешімдерді қамтитын Қазақстан Республикасының аумағында филиал ашу туралы шешімінің көшірмесі;
4) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы резиденті өзі болып табылатын мемлекеттің қаржылық қадағалау органы берген Қазақстан Республикасының аумағында Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының филиалын ашуға келісімнің (рұқсаттың) көшірмесі не Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы резиденті болып табылатын мемлекеттің қаржылық қадағалау органынан осындай келісімнің (рұқсаттың) талап етілмейтіні туралы растаманың көшірмесі;
5) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы акцияларының (жарғылық капиталға қатысу үлестерінің) он немесе одан көп пайызын тікелей немесе жанама иеленетін тұлғалар және уәкілетті органның нормативтік құқықтық актісінде көзделген Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымына қатысты бақылауды жүзеге асыратын тұлғалар туралы мәліметтер, сондай-ақ осы мәліметтерді растайтын құжаттардың көшірмелері;
6) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының аудиторлық есептермен расталған соңғы екі қаржы жылындағы жылдық қаржылық есептілігінің (Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының еншілес ұйымдар болған жағдайда шоғырландырылған қаржылық есептіліктің) көшірмелері, сондай-ақ Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының өтініш беру алдындағы соңғы аяқталған тоқсандағы қаржылық есептілігінің көшірмесі.
Ағымдағы жылғы 1 қаңтар – 1 маусым аралығындағы кезеңде соңғы аяқталған қаржы жылындағы қаржылық есептілікті растайтын аудиторлық есеп болмаған жағдайда Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы өтініш беру алдындағы соңғы аяқталған қаржы жылы мен соңғы аяқталған тоқсандағы қаржылық есептіліктің (Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымында еншілес ұйымдар болған жағдайда шоғырландырылған қаржылық есептіліктің) көшірмелерін, сондай-ақ аудиторлық есептермен расталған соңғы аяқталған қаржы жылының алдындағы екі жылдағы жылдық қаржылық есептіліктің (Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымында еншілес ұйымдар болған жағдайда шоғырландырылған қаржылық есептіліктің) көшірмелерін ұсынады.
Қаржылық есептілік Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының немесе шетелдік қор биржасының интернет-ресурсында қазақ, орыс немесе ағылшын тілдерінде орналастырылған және қолжетімді болған жағдайларда осы тармақшада көрсетілген қаржылық есептілік ұсынылмайды;
7) уәкілетті орган белгілеген нысан бойынша Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының басшы қызметкерлері туралы қысқаша деректер;
8) тұлғаның өтініш беруге өкілеттіктерін растайтын құжаттардың және оған қоса берілетін құжаттар мен мәліметтердің көшірмелері.
Уәкілетті орган кез келген мынадай жағдайларда Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының филиалын ашуға рұқсат беру туралы өтінішті қарау мерзімін тоқтата тұруға құқылы:
ұсынылған құжаттарда және (немесе) мәліметтерде өтініш беруші және (немесе) оның құрылтайшылары туралы анық емес деректердің (мәліметтердің) анықталуы;
ұсынылған құжаттар және (немесе) мәліметтер мазмұнының Қазақстан Республикасы заңнамасының талаптарына сәйкес келмеуі;
ұсынылған құжаттар мен мәліметтердегі деректердің (мәліметтердің) анықтығын тексеруді жүзеге асырудың қажет болуы.
Өтініш берушінің ұсынылған құжаттарға және (немесе) мәліметтерге уәкілетті орган берген ескертулерді жою мерзімі он жұмыс күнінен аспайды.
Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының филиалын ашуға рұқсат беру туралы өтінішті қарау мерзімі өтініш беруші ұсынылған құжаттарға және (немесе) мәліметтерге уәкілетті орган берген ескертулерді жойғаннан кейін және уәкілетті орган аталған құжаттардағы және (немесе) мәліметтердегі деректердің (мәліметтердің) анықтығын тексеруді аяқтағаннан кейін және (немесе) өтініш беруші осы тармақтың үшінші бөлігінде белгіленген мерзім ішінде түзетілген (нақтыланған) құжаттарды және (немесе) мәліметтерді ұсынбаған жағдайда қайта басталады.
15-бап. Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру
(қайта сақтандыру) ұйымының филиалын ашуға рұқсат беруден бас тарту
1) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру
(қайта сақтандыру) ұйымының атауының осы Заңның 12-бабының
2-тармағында белгіленген талаптарға сай болмауы;
2) Қазақстан Республикасының аумағында филиал ашатын Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының басшы қызметкерінің мінсіз іскерлік беделінің болмауы;
3) осы Заңның 13-бабында белгіленген талаптардың сақталмауы;
4) ұсынылған құжаттарға және (немесе) мәліметтерге уәкілетті орган берген ескертулерді осы Заңның 14-бабы 6-тармағының үшінші бөлігінде көзделген мерзімде жоймау;
5) рұқсат алу үшін ұсынылған құжаттардағы және (немесе) мәліметтердегі деректердің (мәліметтердің) анық еместігі.
16-бап. Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру
(қайта сақтандыру) ұйымының филиалын ашуға рұқсаттың қолданылу мерзімі
1) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы Қазақстан Республикасының аумағында өз филиалының қызметін ерікті түрде тоқтату туралы шешім қабылдауы;
2) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы резиденті болып табылатын мемлекеттің қаржылық қадағалау органы берген банк қызметін жүзеге асыруға арналған лицензияның (рұқсаттың) қолданылуының тоқтатыла тұруы немесе одан айырылуы;
3) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының филиалы Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының филиалын ашуға рұқсат берілген күннен бастап екі ай ішінде Мемлекеттік корпорацияда есептік тіркеуден өтпеуі;
4) уәкілетті орган Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының филиалын ашуға рұқсатты кері қайтарып алуы.
Рұқсат беруге негіз болған құжаттарда және (немесе) мәліметтерде анық емес деректер (мәліметтер) анықталған жағдайда уәкілетті орган Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының филиалын ашуға рұқсатты кері қайтарып алады.
Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының филиалын ашуға рұқсатты кері қайтарып алу кезінде уәкілетті орган рұқсатты кері қайтарып алуға негіз болып табылатын факті анықталған күннен бастап екі ай ішінде бұрын берілген рұқсаттың күшін жою туралы шешім қабылдайды;
5) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының филиалын ашуға рұқсат берілген күннен бастап бір жыл ішінде сақтандыру лицензиясын, қайта сақтандыру лицензиясын алмауы.
Көрсетілген жағдайда Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен көрсетілген филиалды есептік тіркеуден алу арқылы өз филиалының Қазақстан Республикасының аумағындағы қызметін тоқтатуға міндетті.
5-тарау. САҚТАНДЫРУ (ҚАЙТА САҚТАНДЫРУ) ҰЙЫМЫНЫҢ, ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ БЕЙРЕЗИДЕНТ САҚТАНДЫРУ (ҚАЙТА САҚТАНДЫРУ) ҰЙЫМЫНЫҢ ҚЫЗМЕТІН ЛИЦЕНЗИЯЛАУ ТӘРТІБІ
17-бап. Сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымын, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының филиалын лицензиялау
1) «өмірді сақтандыру» саласы бойынша сақтандыру қызметін жүзеге асыруға арналған лицензия;
2) «жалпы сақтандыру» саласы бойынша сақтандыру қызметін жүзеге асыруға арналған лицензия;
3) «өмірді сақтандыру» саласы бойынша исламдық сақтандыру қызметін жүзеге асыруға арналған лицензия;
4) «жалпы сақтандыру» саласы бойынша исламдық сақтандыру қызметін жүзеге асыруға арналған лицензия;
5) қайта сақтандыру қызметін жүзеге асыруға арналған лицензия;
6) исламдық қайта сақтандыру қызметін жүзеге асыруға арналған лицензия.
Осы тармақтың бірінші бөлігінің 1), 2), 3) және 4) тармақшаларында көрсетілген лицензиялар олардың шегінде лицензиат сақтандыру қызметін жүзеге асыруға құқылы сақтандыру сыныптары көрсетіле отырып беріледі.
Сақтандыру (қайта сақтандыру) қызметін, сақтандыру брокерінің қызметін лицензиялау, сақтандырудың барлық немесе жекелеген сыныптары бойынша сақтандыру лицензиясын, қайта сақтандыру лицензиясын, брокерлік қызметтің барлық немесе жекелеген түрлері бойынша сақтандыру брокерінің қызметін жүзеге асыруға арналған лицензияны ерікті түрде қайтару тәртібі уәкілетті органның нормативтік құқықтық актісінде айқындалады.
1) Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің нормативтік құқықтық актісінің талаптарына сай келетін бухгалтерлік есепті жүргізуді автоматтандыру бойынша жабдық пен бағдарламалық қамтылымды дайындауға;
2) уәкілетті органның нормативтік құқықтық актілерінде белгіленген талаптарға сәйкес сақтандыру қағидалары мен сақтандыру қызметін жүзеге асыруға байланысты, оның ішінде тәуекелдерді басқару және ішкі бақылау жүйесін қалыптастыру үшін қажетті ішкі құжаттарды бекітуге;
3) штатында кәсіби актуарийдің болуы;
4) егер міндетті қатысу осы Заңда белгіленген болса, Сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру қорымен сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру жүйесіне қатысу шартын жасасуға;
5) осы Заңның талаптарына сәйкес дерекқорды қалыптастыру және жүргізу жөніндегі ұйыммен ақпарат беру және сақтандыру есептерін алу туралы шарт жасасуға міндетті.
1) осы баптың 3-тармағының 1), 3) және 5) тармақшаларында белгіленген талаптарды орындауға;
2) уәкілетті органның нормативтік құқықтық актілерінде белгіленген талаптарға сәйкес қайта сақтандыру қағидалары мен қайта сақтандыру қызметін жүзеге асыруға байланысты, оның ішінде тәуекелдерді басқару және ішкі бақылау жүйесін қалыптастыру үшін қажетті ішкі құжаттар бекітуге міндетті.
1) осы баптың 3-тармағында белгіленген талаптарды орындауға;
2) исламдық сақтандыру қағидаттары жөніндегі кеңес туралы ережені бекітуге;
3) исламдық сақтандыру қағидаттары жөніндегі кеңестің басшысы мен мүшелерін тағайындауға міндетті.
1) өтініш беруші сақтандыру (қайта сақтандыру) қызметін жүзеге асырудың жоспарлы басталуына байланысты талаптардың және ұйымдастырушылық-техникалық іс-шаралардың орындалғанын растайтын өтініш;
2) өтініш беруші жарғысының нотариат куәландырған көшірмесі;
3) көрсетілген алымды «цифрлық үкіметтің» төлем шлюзі арқылы төлеу жағдайларын қоспағанда, қызметтің жекелеген түрлерімен айналысу құқығына арналған лицензиялық алымның бюджетке төленгенін растайтын құжат;
4) осы Заңның 160-бабында және «Қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын мемлекеттік реттеу, бақылау және қадағалау туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 9-4-бабында белгіленген талаптарға сәйкес басшы қызметкерлер лауазымына ұсынылатын адамдарды келісу үшін көзделген құжаттар;
5) уәкілетті органның талаптарына сәйкес келетін бизнес-жоспар;
6) ең төмен мөлшері уәкілетті органның нормативтік құқықтық актісінде белгіленген, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының жарғылық капиталының төленгенін растайтын құжаттардың көшірмелері;
7) адамның өтініш беруге өкілеттігін растайтын құжаттардың және оған қоса берілетін құжаттар мен мәліметтердің көшірмелері.
1) осы баптың 7-тармағында көзделген құжаттар;
2) исламдық сақтандыру қағидаттары жөніндегі кеңес туралы ереженің көшірмесі;
3) исламдық сақтандыру қағидаттары жөніндегі кеңестің басшысы мен мүшелерінің лауазымына тағайындалған адамдардың осы Заңның 46-бабында белгіленген талаптарға сай келетінін растайтын, олар туралы мәліметтер.
Осы тармақтың бірінші бөлігінде көрсетілген заңды тұлға «Қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын мемлекеттік реттеу, бақылау және қадағалау туралы» Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес ерекше реттеу режимінің сәтті аяқталғаны туралы жазбаша растау берілген күннен бастап алты ай ішінде сақтандыру (қайта сақтандыру) лицензиясын алу үшін уәкілетті органға жүгінуге құқылы.
Осы тармақтың бірінші бөлігінде көзделген мерзім осы Заңның
9-бабының 5-тармағында және осы баптың 7 және (немесе) 8-тармақтарында көзделген өтініштер мен құжаттар ұсынылған күннен бастап есептеледі.
Осы тармаққа сәйкес берілген өтініштердің кез келгенін қарау мерзімін тоқтата тұру барлық берілген өтініштер бойынша қарау мерзімдерін тоқтата тұруға алып келеді.
Осы тармақтың ережелері заңды тұлғаларға олардың ерекше реттеу режимі шеңберінде жүзеге асырылатын қызметі сақтандыруға (қайта сақтандыруға) қатысты болған жағдайда қолданылады.
1) осы баптың 7-тармағының 1), 3), 4), 5) және 7) тармақшаларында көзделген құжаттар;
2) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының басқару органы бекіткен филиал туралы ереженің нотариат куәландырған көшірмесі;
3) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының Қазақстан Республикасының аумағында өзінің филиалының қызметін жүзеге асыру процесінде туындайтын міндеттемелер бойынша жауапкершілікті қабылдауы туралы және мұндай міндеттемелерді Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының балансында есепке алу туралы жазбаша міндеттемесі (растауы);
4) сақтандыру сыныптарының (қызмет түрлерінің) тізбесі көрсетіле отырып, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы өзі резиденті болып табылатын мемлекеттің қаржылық қадағалау органы берген Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының қолданыстағы лицензиясының (қолданыстағы рұқсаттың) көшірмесі.
Егер осы Заңның 15-бабының 1-тармағында көзделген Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының филиалын ашуға рұқсат беру туралы өтініш берілгеннен кейін Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы жүзеге асыруға құқылы сақтандыру сыныптарының (қызмет түрлерінің) тізбесі өзгерсе не Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы жаңа лицензия (жаңа рұқсат) алса, көрсетілген лицензия (рұқсат) ұсынылады.
1) осы баптың 11-тармағында көзделген құжаттар;
2) исламдық сақтандыру қағидаттары жөніндегі кеңес не Қазақстан Республикасының бейрезидент исламдық сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымында тұрақты жұмыс істейтін өзге де осыған ұқсас орган туралы ереженің (нұсқаудың) көшірмесі;
3) исламдық сақтандыру қағидаттары жөніндегі кеңестің не Қазақстан Республикасының бейрезидент исламдық сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымында тұрақты жұмыс істейтін өзге де осыған ұқсас органның басшысы мен мүшелерінің лауазымына тағайындалған адамдар туралы мәліметтер.
Жұмыс істеп тұрған сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының жұмыс істеп тұрған филиалы сақтандырудың қосымша сыныбы бойынша сақтандыру лицензиясын, қызметтің қосымша түрі ретінде қайта сақтандыру лицензиясын алу үшін ұсынатын құжаттар тізбесі:
1) өтініш;
2) уәкілетті органның талаптарына сәйкес келетін бизнес-жоспар;
3) көрсетілген алымды «цифрлық үкіметтің» төлем шлюзі арқылы төлеу жағдайларын қоспағанда, жекелеген қызмет түрлерімен айналысу құқығына арналған лицензиялық алымның бюджетке төленгенін растайтын құжат;
4) адамның өтініш беруге өкілеттігін растайтын құжаттардың және оған қоса берілетін құжаттар мен мәліметтердің көшірмелері.
Капитал нарығында инвестициялық портфельді басқару жөніндегі қызметті жүзеге асыруға арналған лицензияны уәкілетті орган «өмірді сақтандыру» саласы бойынша сақтандыру қызметін жүзеге асыруға арналған лицензиясы немесе «өмірді сақтандыру» саласы бойынша исламдық сақтандыру қызметін жүзеге асыруға арналған лицензиясы бар сақтандыру ұйымына ғана береді.
Сақтандыру ұйымына берілген капитал нарығында инвестициялық портфельді басқару жөніндегі қызметті жүзеге асыруға арналған лицензия «Капитал нарығы туралы» Қазақстан Республикасының Заңында көзделген жағдайлардан басқа, тиісінше сақтандыру ұйымының «өмірді сақтандыру» саласы бойынша сақтандыру қызметін жүзеге асыруға арналған лицензиясының немесе «өмірді сақтандыру» саласы бойынша сақтандыру қызметін жүзеге асыруға арналған лицензиясының қолданылуы тоқтатыла тұрған не тоқтатылған жағдайда, өзінің қолданылуын тоқтата тұрады не тоқтатады.
Уәкілетті орган сақтандыру лицензиясын, қайта сақтандыру лицензиясын қайта ресімдеу туралы өтінішті «Рұқсаттар және хабарламалар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 34-бабында көзделген жағдайларды қоспағанда, өтініш беруші Қазақстан Республикасы заңнамасының талаптарына сәйкес келетін құжаттар мен мәліметтерді ұсынған күннен бастап он бес жұмыс күні ішінде қарайды.
Уәкілетті орган осы тармақтың бірінші және екінші бөліктерінде көзделген өтінішті қарау мерзімін мынадай кез келген жағдайларда тоқтата тұруға құқылы:
ұсынылған құжаттардағы және (немесе) мәліметтердегі өтініш беруші және (немесе) оның құрылтайшылары туралы анық емес деректердің (мәліметтердің) анықталуы;
ұсынылған құжаттар және (немесе) мәліметтер мазмұнының Қазақстан Республикасы заңнамасының талаптарына сәйкес келмеуі;
ұсынылған құжаттар мен мәліметтердегі деректердің анықтығын тексеруді жүзеге асыру қажет болуы.
Өтініш берушінің ұсынылған құжаттарға және (немесе) мәліметтерге уәкілетті орган берген ескертулерді жою мерзімі он жұмыс күнінен аспайды.
Өтініш беруші ұсынылған құжаттарға және (немесе) мәліметтерге уәкілетті орган берген ескертулерді жойғаннан және уәкілетті орган көрсетілген құжаттардағы және (немесе) мәліметтердегі деректердің анықтығын тексеруді аяқтағаннан кейін немесе өтініш беруші осы тармақтың төртінші бөлігінде белгіленген мерзім ішінде түзетілген (нақтыланған) құжаттарды және (немесе) мәліметтерді ұсынбаған жағдайда, өтінішті қарау мерзімі қайта басталады.
18-бап. Сақтандыру лицензиясын, қайта сақтандыру лицензиясын беруден (қайта ресімдеуден) бас тарту
1) өтініш берушінің осы Заңның 17-бабында белгіленген талаптардың кез келгенін сақтамауы;
2) құрамына сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы кіретін сақтандыру тобының өтініш бергенге дейін алты ай бұрын пруденциялық нормативтерді және сақтауға міндетті басқа да нормалар мен лимиттерді сақтамауы;
3) осы Заңның 210-бабының 14-тармағында белгіленген Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы филиалының резерв ретінде қабылданатын активтерді қалыптастыру жөніндегі талапты орындамауы;
4) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының жарғылық капиталының осы Заңның 7-бабының талаптарына сәйкес келмеуі;
5) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымында резиденті Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы болып табылатын мемлекеттің қаржылық қадағалау органы берген, мәні бойынша Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының филиалы Қазақстан Республикасының аумағында жүзеге асыруды жоспарлап отырған қызмет түрлеріне ұқсас сақтандыру (қайта сақтандыру) қызметін жүзеге асыруға арналған қолданыстағы лицензияның (қолданыстағы рұқсаттың) болмауы;
6) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымын, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының филиалын ашуға өтініш берушіге бұрын берілген рұқсаттың күшін жою;
7) тағайындауға (сайлауға) ұсынылатын кандидаттар қатарынан өтініш берушінің басшы қызметкерін келіспеу (сақтандыру лицензиясын, қайта сақтандыру лицензиясын алғаш рет алуға өтініш білдірген өтініш беруші үшін);
8) осы Заңның 160-бабы 3-тармағының екінші бөлігінде белгіленген, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы филиалының басшы қызметкерлерінің ішінде кемінде екі басшы қызметкердің Қазақстан Республикасының резиденттері болуы жөніндегі талаптың сақталмауы;
9) өтініш беруші ұсынған құжаттардың және (немесе) мәліметтердің Қазақстан Республикасы заңнамасының талаптарына сәйкес келмеуі;
10) сақтандыру лицензиясын, қайта сақтандыру лицензиясын алу үшін ұсынылған құжаттардағы және (немесе) мәліметтердегі деректердің (мәліметтердің) анық еместігі;
11) уәкілетті органның сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымын ашуға арналған рұқсат беруден, сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының (сақтандыру холдингінің) ірі қатысушысы мәртебесін иеленуге және (немесе) еншілес сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымын құруға және (немесе) осы Заңның 17-бабының 9-тармағына сәйкес сақтандыру (қайта сақтандыру) лицензиясын алумен бірге көрсетілген рұқсаттарды (келісімді) алған жағдайларда басқа сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының капиталына қомақты қатысуға арналған рұқсатты беруден бас тарту;
1) алынатын қосымша сақтандыру сыныбын және (немесе) қызмет түрін ескере отырып, пруденциялық нормативтерді сақтамау болжамы;
2) өтініш берілген күнге дейінгі соңғы үш ай ішінде және оны қарау кезеңінде пруденциялық нормативтерді сақтамау;
3) өтініш берілген күнге сақтандыру лицензиясының, қайта сақтандыру лицензиясының қолданылуын тоқтата тұру түріндегі қолданыстағы санкцияның болуы.
Осы баптың 1-тармағының 7) тармақшасында көзделген негіз бойынша сақтандыру лицензиясын, қайта сақтандыру лицензиясын беруден бас тартылған жағдайда, өтініш беруші сәйкессіздіктерді жоюға және өтініш берушіге келісім беруден бас тартылған адамның орнына осы Заңның 163-бабының және «Қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын мемлекеттік реттеу, бақылау және қадағалау туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 9-4-бабының талаптарына сәйкес өтініш берушінің басшы қызметкері лауазымына өтініш беруші ұсынатын жаңа адамға қатысты құжаттар мен мәліметтер ұсыныла отырып, сақтандыру лицензиясын, қайта сақтандыру лицензиясын алуға арналған өтінішпен уәкілетті органға қайта жүгінуге құқылы.
3-БӨЛІМ. САҚТАНДЫРУ БРОКЕРІН, ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ БЕЙРЕЗИДЕНТ САҚТАНДЫРУ БРОКЕРІНІҢ ФИЛИАЛЫН АШУ ЖӘНЕ ЛИЦЕНЗИЯЛАУ
6-тарау. САҚТАНДЫРУ БРОКЕРІН АШУ ТӘРТІБІ
19-бап. Сақтандыру брокерінің құқықтық мәртебесі
1) «сақтандыру брокері» деген сөздерді немесе олардан туындайтын сөздерді қамтуға;
2) «ұлттық», «орталық», «бюджеттік», «мемлекеттік», «республикалық» деген сөздерді пайдаланбауға;
3) бұрын құрылған сақтандыру брокерлерінің, оның ішінде Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерлерінің атауымен бірдей немесе оған айырғысыз дәрежеге дейін ұқсас сөздер және (немесе) белгілерді пайдаланбауға;
4) бас сақтандыру брокерінің атауын (еншілес сақтандыру брокерінің атауы үшін) қамтуға тиіс.
20-бап. Сақтандыру брокерінің құрылтайшылары
(қатысушылары, акционерлері)
1) мінсіз іскерлік беделі жоқ;
2) «Қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыруға (жылыстатуға), терроризмді қаржыландыруға және жаппай қырып-жою қаруын таратуды қаржыландыруға қарсы іс-қимыл туралы» Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес терроризмді және экстремизмді қаржыландыруға байланысты ұйымдар мен тұлғалардың тізбесіндегі және (немесе) жаппай қырып-жою қаруын таратуды қаржыландыруға байланысты ұйымдар мен тұлғалардың тізбесіндегі адамдарды қоспағанда, жеке және (немесе) заңды тұлғалар және (немесе) Қазақстан Республикасының резиденттері және (немесе) бейрезиденттері сақтандыру брокерінің құрылтайшылары (қатысушылары, акционерлері) бола алады.
Сақтандыру брокерінің қатысушысы (акционері) терроризм мен экстремизмді қаржыландыруға байланысты ұйымдар мен тұлғалардың тізбесіне және (немесе) жаппай қырып-жою қаруын таратуды қаржыландыруға байланысты ұйымдар мен тұлғалардың тізбесіне енгізілген жағдайда, уәкілетті орган осы қатысушыға (акционерге) өзіне тиесілі сақтандыру брокерінің жарғылық капиталына қатысу үлестерін (акцияларын) иеліктен шығару туралы талап жібереді.
Сақтандыру брокерінің қатысушысы (акционері) уәкілетті органның сақтандыру брокерінің жарғылық капиталындағы өзіне тиесілі қатысу үлестерін (акцияларын) иеліктен шығару туралы талабын алған күннен бастап алты ай ішінде оны орындауға және ол туралы ақпаратты растайтын құжаттардың көшірмелерін қоса бере отырып, уәкілетті органға беруге міндетті.
21-бап. Сақтандыру брокерінің жарғылық және меншікті капиталы
7-тарау. ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ БЕЙРЕЗИДЕНТ САҚТАНДЫРУ БРОКЕРІНІҢ ФИЛИАЛЫН АШУ ТӘРТІБІ
22-бап. Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокері филиалының құқықтық мәртебесі
1) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің атауын, сондай-ақ «филиал» деген сөзді қамтуға;
2) басқа сақтандыру брокерлерінің, оның ішінде Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерлерінің атауымен бірдей немесе оған айырғысыз дәрежеге дейін ұқсас сөздер және (немесе) белгімелерді пайдаланбауға міндетті.
23-бап. Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің филиалын ашуға қойылатын талаптар
Мына талаптардың барлығы орындалған кезде Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокері Қазақстан Республикасының аумағында филиал ашуға рұқсат алу үшін уәкілетті органға жүгінуге құқылы:
1) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокері өзі резиденті болып табылатын мемлекеттің заңнамасы бойынша заңды тұлға болуға тиіс;
2) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокері өзі резиденті болып табылатын мемлекеттің қаржылық қадағалау органы Қазақстан Республикасының аумағында Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің филиалын ашуға берген келісім (рұқсат) сол мемлекеттің заңнамасы бойынша талап етілетін жағдайларда осындай келісімнің (рұқсаттың) болуы;
3) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінде резиденті Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокері болып табылатын мемлекеттің қаржылық қадағалау органы берген сақтандыру брокерінің қызметін жүзеге асыру құқығына қолданыстағы лицензияның (қолданыстағы рұқсаттың) болуы;
4) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінде резиденті Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокері болып табылатын мемлекеттің қызметін жүзеге асыруды реттейтін заңнама талаптарының жүйелі түрде (Қазақстан Республикасының аумағында филиал ашуға рұқсат алуға өтініш берілген күннің алдындағы күнтізбелік он екі ай ішінде үш және одан да көп рет) бұзылуының болмауы.
24-бап. Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің филиалын ашуға рұқсат беру туралы өтініш
1) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің құрылтай құжаттарының нотариат куәландырған көшірмелері;
2) лицензия (рұқсат) шеңберінде рұқсат етілген қызмет түрлерінің тізбесін көрсете отырып, резиденті Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокері болып табылатын мемлекеттің қаржылық қадағалау органы берген сақтандыру брокерінің қызметін жүзеге асыру құқығына Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің қолданыстағы лицензиясының (қолданыстағы рұқсатының) көшірмесі;
3) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің мынадай:
Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің Қазақстан Республикасының аумағында оның филиалының қызметін жүзеге асыру процесінде туындайтын міндеттемелер бойынша жауапкершілікті қабылдауы туралы және осындай міндеттемелерді Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің балансында есепке алу туралы;
осы Заңның 27-бабының 3-тармағына сәйкес резерв ретінде қабылданатын Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің филиалы активтерінің мөлшерін бекіту туралы мәселелер бойынша шешімдерді қамтитын Қазақстан Республикасының аумағында филиал ашу туралы шешімінің көшірмесі;
4) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокері резиденті өзі болып табылатын мемлекеттің қаржылық қадағалау органы берген, Қазақстан Республикасының аумағында Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің филиалын ашуға келісімнің (рұқсаттың) көшірмесі не Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокері өзі резиденті болып табылатын мемлекеттің қаржылық қадағалау органынан осындай келісімнің (рұқсаттың) талап етілмейтіні туралы растаманың көшірмесі;
5) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокері акцияларының (жарғылық капиталға қатысу үлестерінің) он немесе одан көп пайызын тікелей немесе жанама иеленетін тұлғалар және уәкілетті органның нормативтік құқықтық актісінде көзделген Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокеріне қатысты бақылауды жүзеге асыратын тұлғалар туралы мәліметтер, сондай-ақ осы мәліметтерді растайтын құжаттардың көшірмелері;
6) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің аудиторлық есептермен расталған соңғы екі қаржы жылындағы жылдық қаржылық есептілігінің (Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінде еншілес ұйымдар болған жағдайда шоғырландырылған қаржылық есептіліктің) көшірмелері, сондай-ақ Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің өтініш беру алдындағы соңғы аяқталған тоқсандағы қаржылық есептілігінің көшірмесі.
Ағымдағы жылғы 1 қаңтар – 1 маусым аралығындағы кезеңде соңғы аяқталған қаржы жылындағы қаржылық есептілікті растайтын аудиторлық есеп болмаған жағдайда Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокері өтініш беру алдындағы соңғы аяқталған қаржы жылы мен соңғы аяқталған тоқсандағы қаржылық есептіліктің (Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінде еншілес ұйымдар болған жағдайда шоғырландырылған қаржылық есептіліктің) көшірмелерін, сондай-ақ аудиторлық есептермен расталған соңғы аяқталған қаржы жылының алдындағы екі жылдағы жылдық қаржылық есептіліктің (Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінде еншілес ұйымдар болған жағдайда шоғырландырылған қаржылық есептіліктің) көшірмелерін ұсынады.
Қаржылық есептілік Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің немесе шетелдік қор биржасының интернет-ресурсында қазақ, орыс немесе ағылшын тілдерінде орналастырылған және қолжетімді болған жағдайларда осы тармақшада көрсетілген қаржылық есептілік ұсынылмайды;
7) уәкілетті орган белгілеген нысан бойынша Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің басшы қызметкерлері туралы қысқаша деректер;
8) тұлғаның өтініш беруге өкілеттіктерін растайтын құжаттардың және оған қоса берілетін құжаттар мен мәліметтердің көшірмелері.
Уәкілетті орган кез келген мынадай жағдайларда Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтьандыру брокерінің филиалын ашуға рұқсат беру туралы өтінішті қарау мерзімін тоқтата тұруға құқылы:
ұсынылған құжаттарда және (немесе) мәліметтерде өтініш беруші және (немесе) оның құрылтайшылары туралы анық емес деректердің (мәліметтердің) анықталуы;
ұсынылған құжаттар және (немесе) мәліметтер мазмұнының Қазақстан Республикасы заңнамасының талаптарына сәйкес келмеуі;
ұсынылған құжаттар мен мәліметтердегі деректердің (мәліметтердің) анықтығын тексеруді жүзеге асырудың қажет болуы.
Өтініш берушінің ұсынылған құжаттарға және (немесе) мәліметтерге уәкілетті орган берген ескертулерді жою мерзімі он жұмыс күнінен аспайды.
Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің филиалын ашуға рұқсат беру туралы өтінішті қарау мерзімі өтініш беруші ұсынылған құжаттарға және (немесе) мәліметтерге уәкілетті орган берген ескертулерді жойғаннан кейін және уәкілетті орган аталған құжаттардағы және (немесе) мәліметтердегі деректердің (мәліметтердің) анықтығын тексеруді аяқтағаннан кейін және (немесе) өтініш беруші осы тармақтың үшінші бөлігінде белгіленген мерзім ішінде түзетілген (нақтыланған) құжаттарды және (немесе) мәліметтерді ұсынбаған жағдайда қайта басталады.
25-бап. Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің филиалын ашуға рұқсат беруден бас тарту
1) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокері атауының осы Заңның 22-бабының 2-тармағында белгіленген талаптарға сай болмауы;
2) Қазақстан Республикасының аумағында филиал ашатын Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің басшы қызметкерінің мінсіз іскерлік беделінің болмауы;
3) осы Заңның 23-бабында белгіленген талаптардың сақталмауы;
4) ұсынылған құжаттарға және (немесе) мәліметтерге уәкілетті орган берген ескертулерді осы Заңның 24-бабы 5-тармағының үшінші бөлігінде көзделген мерзімде жоймау;
5) рұқсат алу үшін ұсынылған құжаттардағы және (немесе) мәліметтердегі деректердің (мәліметтердің) анық еместігі.
26-бап. Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің филиалын ашуға арналған рұқсаттың қолданылу мерзімі
1) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокері Қазақстан Республикасының аумағында өз филиалының қызметін ерікті түрде тоқтату туралы шешім қабылдауы;
2) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокері өзі резиденті болып табылатын мемлекеттің қаржылық қадағалау органы берген банк қызметін жүзеге асыру құқығына арналған лицензияның (рұқсаттың) қолданылуы тоқтатыла тұруы немесе одан айырылуы;
3) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің филиалы Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің филиалын ашуға рұқсат берілген күннен бастап екі ай ішінде Мемлекеттік корпорацияда есептік тіркеуден өтпеуі;
4) уәкілетті орган Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің филиалын ашуға рұқсатты кері қайтарып алуы.
Рұқсат беруге негіз болған құжаттарда және (немесе) мәліметтерде анық емес деректер (мәліметтер) анықталған жағдайда уәкілетті орган Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің филиалын ашуға рұқсатты кері қайтарып алады.
Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің филиалын ашуға рұқсатты кері қайтарып алу кезінде уәкілетті орган рұқсатты кері қайтарып алуға негіз болып табылатын факті анықталған күннен бастап екі ай ішінде бұрын берілген рұқсаттың күшін жою туралы шешім қабылдайды;
5) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің филиалын ашуға рұқсат берілген күннен бастап бір жыл ішінде сақтандыру брокерінің қызметін жүзеге асыру құқығына арналған лицензияны алмауы.
Көрсетілген жағдайда Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокері Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен көрсетілген филиалды есептік тіркеуден алу арқылы өз филиалының Қазақстан Республикасының аумағындағы қызметін тоқтатуға міндетті.
8-тарау. САҚТАНДЫРУ БРОКЕРІНІҢ, ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ БЕЙРЕЗИДЕНТ САҚТАНДЫРУ БРОКЕРІ ФИЛИАЛЫНЫҢ ҚЫЗМЕТІН ЛИЦЕНЗИЯЛАУ ТӘРТІБІ
27-бап. Сақтандыру брокерін, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің филиалын лицензиялау
Өтініш беруші уәкілетті органға сақтандыру брокері ретінде мемлекеттік тіркелген (қайта тіркелген) күннен бастап алты ай ішінде, ал Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің филиалы үшін – уәкілетті орган Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің филиалын ашуға рұқсат берген күннен бастап уәкілетті орган белгілеген нысан бойынша сақтандыру брокерінің қызметін жүзеге асыру құқығына арналған лицензияны алуға өтініш беруге міндетті.
1) өтініш;
2) өтініш берушіні мемлекеттік тіркеу туралы құжаттың көшірмесі;
3) өтініш беруші жарғысының нотариат куәландырған көшірмесі;
4) «цифрлық үкіметтің» төлем шлюзі арқылы көрсетілген алымды төлеу жағдайларын қоспағанда, жекелеген қызмет түрлерімен айналысу құқығына арналған лицензиялық алымның бюджетке төленгенін растайтын құжат;
5) осы Заңның 160-бабында және «Қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын мемлекеттік реттеу, бақылау және қадағалау туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 9-4-бабында белгіленген талаптарға сәйкес басшы қызметкерлер лауазымдарына ұсынылатын адамдарды келісу үшін көзделген құжаттар;
6) ең төмен мөлшерін уәкілетті орган белгілеген сақтандыру брокерінің жарғылық капиталының төленгенін растайтын құжаттардың көшірмелері;
7) өтініш берушінің құрылтайшылары (акционерлері, қатысушылары) туралы мәліметтер (уәкілетті органның нормативтік құқықтық актісінде айқындалған тізбе бойынша);
8) өтініш берушінің құрылтайшысы (акционері, қатысушысы) резиденті болып табылатын мемлекеттің қаржылық қадағалау органы берген, Қазақстан Республикасының аумағында өз қызметін жүзеге асыратын сақтандыру брокерінің акцияларын (үлестерін) (қатысушыларын) иеленуге келісімнің (рұқсаттың) көшірмесі не құрылтайшысы (акционері, қатысушысы)резиденті болып табылатын мемлекеттің қаржылық қадағалау органынан мұндай келісім (рұқсат) (Қазақстан Республикасының бейрезидент заңды тұлғасы болып табылатын құрылтайшы (акционер, қатысушы) үшін) талап етілмейтін растаудың көшірмесі;
9) өтініш берушінің құрылтайшысында (акционерінде, қатысушысында) алынбаған немесе өтелмеген соттылығының жоқтығын растайтын, оның азаматтығы бар елдің және оның тұрақты тұратын елінің, ал азаматтығы жоқ адамның (Қазақстан Республикасының бейрезидент жеке тұлғасы болып табылатын құрылтайшы (акционер, қатысушы) үшін) оның тұрақты тұратын елінің құзыретті мемлекеттік органы берген құжаттардың көшірмелері.
Көрсетілген құжаттардың берілген күні өтініш берілген күннің алдындағы алты айдан аспауға тиіс;
10) адамның өтініш беруге өкілеттігін растайтын құжаттардың және оған қоса берілетін құжаттар мен мәліметтердің көшірмелері.
Сақтандыру брокерінің қызметін жүзеге асыру құқығына арналған лицензия алуға өтініш бергенге дейін Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокері резерв ретінде қабылданатын Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокері филиалының активтерін қалыптастырады. Резерв ретінде қабылданатын Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокері филиалының активтерін қалыптастыру тәртібі және олардың ең төмен мөлшері уәкілетті органның нормативтік құқықтық актісінде айқындалады.
1) осы баптың 2-тармағының 1), 4), 5) және 10) тармақшаларында көзделген құжаттар;
2) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің басқару органы бекіткен филиал туралы ереженің нотариат куәландырған көшірмесі;
3) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокері филиалының ұйымдық құрылымы және Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің үлестес тұлғалары туралы мәліметтер;
4) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің Қазақстан Республикасының аумағында оның филиалының қызметін жүзеге асыру процесінде туындайтын міндеттемелер бойынша жауапкершілікті қабылдау туралы және осындай міндеттемелерді Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің балансында есепке алу туралы жазбаша міндеттемесі (растауы);
5) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокері резиденті болып табылатын мемлекеттің қаржылық қадағалау органы берген брокерлік қызметтің рұқсат етілген түрлерінің тізбесін көрсете отырып, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің қолданыстағы лицензиясының (қолданыстағы рұқсатының) көшірмесі.
Көрсетілген лицензия (рұқсат), егер осы Заңның 24-бабының 1-тармағында көзделген Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің филиалын ашуға рұқсат беру туралы өтініш берілгеннен кейін Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокері жүзеге асыруға құқылы брокерлік қызмет түрлерінің тізбесі өзгертілген не Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокері жаңа лицензия (жаңа рұқсат) алған жағдайда ұсынылады.
1) өтініш;
2) сақтандыру брокерінің жарғылық және (немесе) меншікті капиталы мөлшерінің уәкілетті орган белгілеген ең төмен мөлшерге сәйкестігін растайтын құжаттар;
3) резерв ретінде қабылданатын Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокері филиалы активтерінің мөлшерінің уәкілетті орган белгілеген ең төмен мөлшерге сәйкестігін растайтын құжаттар;
4) «цифрлық үкіметтің» төлем шлюзі арқылы көрсетілген алымды төлеу жағдайларын қоспағанда, жекелеген қызмет түрлерімен айналысу құқығына арналған лицензиялық алымның бюджетке төленгенін растайтын құжат.
Уәкілетті орган сақтандыру брокерінің қызметін жүзеге асыру құқығына арналған лицензияны қайта ресімдеу туралы өтінішті «Рұқсаттар және хабарламалар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 34-бабында көзделген жағдайларды қоспағанда, өтініш беруші Қазақстан Республикасы заңнамасының талаптарына сәйкес келетін құжаттар мен мәліметтерді ұсынған күннен бастап он бес жұмыс күні ішінде қарайды.
Уәкілетті орган кез келген мынадай жағдайларда осы тармақтың бірінші және екінші бөліктерінде көзделген өтінішті қарау мерзімін тоқтата тұруға құқылы:
ұсынылған құжаттарда және (немесе) мәліметтерде өтініш беруші және (немесе) оның құрылтайшылары туралы анық емес деректердің (мәліметтердің) анықталуы;
ұсынылған құжаттар және (немесе) мәліметтер мазмұнының Қазақстан Республикасы заңнамасының талаптарына сәйкес келмеуі;
ұсынылған құжаттар мен мәліметтердегі деректердің (мәліметтердің) анықтығын тексеруді жүзеге асырудың қажет болуы.
Өтініш берушінің ұсынылған құжаттарға және (немесе) мәліметтерге уәкілетті орган берген ескертулерді жою мерзімі он жұмыс күнінен аспайды.
Өтінішті қарау мерзімі өтініш беруші ұсынылған құжаттарға және (немесе) мәліметтерге уәкілетті органның ескертулерін жойғаннан және уәкілетті орган көрсетілген құжаттардағы және (немесе) мәліметтердегі деректердің дұрыстығын тексеруді аяқтағаннан кейін немесе өтініш беруші түзетілген (нақтыланған) құжаттарды және (немесе) мәліметтерді осы тармақтың төртінші бөлігінде белгіленген мерзім ішінде ұсынбаған жағдайда қайта басталады.
28-бап. Сақтандыру брокерінің қызметін жүзеге асыру құқығына арналған лицензияны беруден (қайта ресімдеуден) бас тарту
1) өтініш берушінің осы Заңның 27-бабында белгіленген талаптардың кез келгенін сақтамауы;
2) осы Заңның 27-бабының 3-тармағында белгіленген Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокері филиалының резерв ретінде қабылданатын активтерді қалыптастыру жөніндегі талапты орындамауы;
3) сақтандыру брокері жарғылық капиталының осы Заңның 21-бабының талаптарына сәйкес келмеуі;
4) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінде Қазақстан Республикасы бейрезидент сақтандыру брокерінің филиалы Қазақстан Республикасының аумағында жүзеге асыруды жоспарлап отырған, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокері өзі резиденті болып табылатын мемлекеттің қаржылық қадағалау органы берген, мәні бойынша ұқсас операциялар түрлерін жүзеге асыруға арналған қолданыстағы лицензияның (қолданыстағы рұқсаттың) болмауы;
5) өтініш берушіге Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру брокерінің филиалын ашуға бұрын берілген рұқсаттың күшінің жойылуы;
6) тағайындауға (сайлауға) ұсынылатын кандидаттар ішінен өтініш берушінің басшы қызметкеріне келісім берілмеуі (сақтандыру брокерінің қызметін жүзеге асыру құқығына арналған лицензияны алуға алғаш рет жүгінген өтініш беруші үшін);
7) өтініш беруші ұсынған құжаттардың және (немесе) мәліметтердің Қазақстан Республикасы заңнамасының талаптарына сәйкес келмеуі;
8) сақтандыру брокерінің қызметін жүзеге асыру құқығына арналған лицензия алу үшін ұсынылған құжаттардағы және (немесе) мәліметтердегі деректердің (мәліметтердің) анық еместігі;
9) сақтандыру брокері атауының осы Заңның 19-бабының 3-тармағында белгіленген талаптарға сәйкес келмеуі.
Осы баптың 1-тармағының 6) тармақшасында көзделген негіз бойынша сақтандыру брокерінің қызметін жүзеге асыру құқығына арналған лицензия беруден (қайта ресімдеуден) бас тартылған жағдайда, өтініш беруші сәйкессіздіктерді жоюға және өтініш берушіге келісім беруден бас тартылған адамның орнына осы Заңның 160-бабының және «Қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын мемлекеттік реттеу, бақылау және қадағалау туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 9-4-бабының талаптарына сәйкес өтініш берушінің басшы қызметкері лауазымына өтініш беруші ұсынатын жаңа адамға қатысты құжаттар мен мәліметтер ұсыныла отырып, сақтандыру брокерінің қызметін жүзеге асыру құқығына арналған лицензия алуға арналған өтінішпен уәкілетті органға қайта жүгінуге құқылы.
4-БӨЛІМ. САҚТАНДЫРУ (ҚАЙТА САҚТАНДЫРУ) ЖӘНЕ САҚТАНДЫРУ (ҚАЙТА САҚТАНДЫРУ) ҚЫЗМЕТІ
9-тарау. САҚТАНДЫРУ (ҚАЙТА САҚТАНДЫРУ) ЖӘНЕ САҚТАНДЫРУ (ҚАЙТА САҚТАНДЫРУ) ҚЫЗМЕТІ ТУРАЛЫ ЖАЛПЫ ЕРЕЖЕЛЕР
29-бап. Сақтандыру және сақтандыру қызметі
сақтандыру ұйымының, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру ұйымы филиалының сақтандыру қызметін жүзеге асыруға арналған лицензия негізінде жүзеге асырылатын сақтандыру шарттарын жасасуға және орындауға байланысты қызметі;
исламдық сақтандыру қызметін жүзеге асыруға арналған лицензия негізінде Қазақстан Республикасының бейрезидент исламдық сақтандыру ұйымының филиалы, исламдық сақтандыру ұйымы жүзеге асыратын исламдық сақтандыру шарттарын жасасуға және орындауға байланысты исламдық сақтандыру қызметі;
Тұрғынжайды міндетті сақтандыру қорының сақтандыру лицензиясыз жүзеге асырылатын қызметі жатады.
Сақтандыру ұйымы сақтанушы орналасқан мемлекеттің және аумағында сақтандырылатын мүліктік мүдделер орналасқан мемлекеттің заңнамасы сақтандыру ұйымымен сақтандыру шарттарын жасасуға тыйым салмаған жағдайда, оған берілген сақтандыру лицензиясында көрсетілген сақтандыру сыныптары шегінде трансшекаралық сақтандыруды жүзеге асыруға құқылы.
30-бап. Сақтандыру салалары, сыныптары және түрлері
«өмірді сақтандыру» саласы;
«жалпы сақтандыру» саласы.
«Өмірді сақтандыру» саласы қызметкер еңбек (қызметтік) міндеттерін атқарған кезде оны жазатайым жағдайлардан міндетті сақтандыруды қамтиды.
«Өмірді сақтандыру» саласы сақтандырудың ерікті нысанында мынадай сыныптарды қамтиды:
1) осы бөліктің 3) тармақшасында көрсетілген сыныпты қоспағанда, өмірді сақтандыру;
2) осы бөліктің 4) тармақшасында көрсетілген сыныпты қоспағанда, аннуитеттік сақтандыру;
3) мемлекеттік білім беру жинақтау жүйесі шеңберінде өмірді сақтандыру;
4) зейнетақылық аннуитеттік сақтандыру.
«Жалпы сақтандыру» саласы міндетті сақтандырудың мынадай сыныптарын қамтиды:
1) көлік құралдары иелерінің азаматтық-құқықтық жауапкершілігін міндетті сақтандыру;
2) тасымалдаушының жолаушылар алдындағы азаматтық-құқықтық жауапкершілігін міндетті сақтандыру;
3) туристі міндетті сақтандыру;
4) қызметі үшінші тұлғаларға зиян келтіру қаупімен байланысты объектілер иелерінің азаматтық-құқықтық жауапкершілігін міндетті сақтандыру;
5) міндетті экологиялық сақтандыру;
6) аудиторлық ұйымдардың азаматтық-құқықтық жауапкершілігін міндетті сақтандыру;
7) жеке нотариустардың азаматтық-құқықтық жауапкершілігін міндетті сақтандыру;
8) адвокаттың азаматтық-құқықтық жауапкершілігін міндетті сақтандыру;
9) заң консультантының азаматтық-құқықтық жауапкершілігін міндетті сақтандыру;
10) жеке сот орындаушысының азаматтық-құқықтық жауапкершілігін міндетті сақтандыру;
11) кеден өкілінің азаматтық-құқықтық жауапкершілігін міндетті сақтандыру;
12) медициналық қызметкерлердің азаматтық-құқықтық жауапкершілігін міндетті сақтандыру;
13) Қазақстан Республикасында уақытша болатын шетелдік азаматтар үшін міндетті медициналық сақтандыру;
14) адамдар жаппай болатын объектілер иелерінің азаматтық-құқықтық жауапкершілігін міндетті сақтандыру;
15) уақытша сақтау қоймасы иесінің азаматтық-құқықтық жауапкершілігін міндетті сақтандыру;
16) ашық үлгідегі кеден қоймасы иесінің азаматтық-құқықтық жауапкершілігін міндетті сақтандыру;
17) әуе кемесінің меншік иесінің (иесінің) және пайдаланушысының азаматтық-құқықтық жауапкершілігін міндетті сақтандыру.
«Жалпы сақтандыру» саласы сақтандырудың ерікті нысанындағы мынадай сыныптарды қамтиды:
1) жазатайым жағдайдан сақтандыру;
2) ауырған жағдайдан сақтандыру;
3) автомобиль көлігін сақтандыру;
4) теміржол көлігін сақтандыру;
5) әуе көлігін сақтандыру;
6) су көлігін сақтандыру;
7) ғарыш объектілерін сақтандыру;
8) жүктерді сақтандыру;
9) осы бөліктің 3), 4), 5), 6), 7) және 8) тармақшаларында көрсетілген сыныптарды қоспағанда, мүлікті залалдан сақтандыру;
10) автомобиль көлігі иелерінің азаматтық-құқықтық жауапкершілігін сақтандыру;
11) әуе көлігі иелерінің азаматтық-құқықтық жауапкершілігін сақтандыру;
12) су көлігі иелерінің азаматтық-құқықтық жауапкершілігін сақтандыру;
13) ғарыш объектілері иелерінің азаматтық-құқықтық жауапкершілігін сақтандыру;
14) кәсіби жауапкершілікті сақтандыру;
15) осы бөліктің 10), 11), 12), 13) және 14) тармақшаларында көрсетілген сыныптарды қоспағанда, азаматтық-құқықтық жауапкершілікті сақтандыру;
16) заңды тұлғалардың қарыздарын сақтандыру;
17) ипотекалық сақтандыру;
18) кепілдіктер мен кепілгерліктерді сақтандыру;
19) өзге қаржылық залалдардан сақтандыру;
20) осы бөліктің 16), 17), 18) және 19) тармақшаларында көрсетілген сыныптарды қоспағанда, қаржы ұйымдарының залалдарын сақтандыру;
21) сот шығыстарын сақтандыру;
22) титулдық сақтандыру.
31-бап. Сақтандыру сыныптарының мазмұны
Жазатайым жағдай деп адамның ерік-жігеріне қарамастан басталған, сақтандырылушының ағзасына сырттан оның денсаулығына зиян келуіне, мертігуіне не өліміне әкеліп соққан механикалық, электрлік, химиялық немесе термикалық әсер етуі салдарынан кенеттен болған, қысқа мерзімді оқиға (жағдай) түсініледі.
32-бап. Сақтандыру салалары мен сыныптарын біріктіру
1) «өмірді сақтандыру» саласындағы қызметпен біріктіруге;
2) жинақтаушы сақтандыру нысанында жүзеге асыруға болмайды.
1) осы Заңның 30-бабының 4-тармағы үшінші бөлігінің 1) және
2) тармақшаларында көрсетілген сақтандыру сыныптарын қоспағанда, «жалпы сақтандыру» саласындағы қызметпен;
2) туристі міндетті сақтандыруды қоспағанда, «өмірді сақтандыру» саласына жатпайтын міндетті сақтандыру түрлерімен біріктірілмейді.
33-бап. Сақтандыру ұйымының, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру ұйымы филиалының сақтандыру саласын өзгерту
сақтандыру ұйымы;
Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру ұйымының филиалы үшін – Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру ұйымының акционерлері жалпы жиналысының шешімі негізінде жол беріледі.
1) сақтандыру ұйымының (Қазақстан Республикасы бейрезидент сақтандыру ұйымы филиалының) атауын және сақтандыру саласын өзгерту туралы сақтандыру ұйымы акционерлерінің жалпы жиналысының шешімі, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру ұйымының (Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру ұйымының филиалы үшін) шешімі (мұндай шешім қаржылық есептілік депозитарийінің интернет-ресурсында болмаған жағдайда);
2) іс-шаралар жоспарының әрбір тармағы бойынша орындау мерзімдерін және осы баптың 3-тармағында көзделген рәсімдер бойынша жауапты басшы қызметкерлерді көрсете отырып, сақтандыру ұйымының, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру ұйымы филиалының сақтандыру саласын өзгерту жөніндегі іс-шаралар жоспары.
1) осы Заңның 32 және 34-баптарына сәйкес сақтандырудың жаңа саласымен біріктіруге жатпайтын сақтандыру сыныптары бойынша сақтандыру портфелін беру не осы Заңның 218-бабында көзделген тәртіппен тиісті сақтандыру (қайта сақтандыру) шарттарын мерзімінен бұрын бұзу;
2) осы Заңның 6-бабының 7-тармағына сәйкес сақтандыру ұйымының құрылтай құжаттарына не осы Заңның 12-бабының 6-тармағына сәйкес Қазақстан Республикасы бейрезидент сақтандыру ұйымының филиалы туралы ережеге өзгерістер енгізу;
3) сақтандырудың жаңа саласы бойынша сақтандыру лицензиясын алуға өтінішті және осы Заңның 17-бабының 13-тармағында көзделген құжаттарды уәкілетті органға ұсыну.
Осы Заңның 32 және 34-баптарына сәйкес біріктіруге жатпайтын сақтандыру сыныптары бойынша бұрын жасалған сақтандыру (қайта сақтандыру) шарттары бойынша сақтандыру ұйымы, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру ұйымының филиалы осы Заңның 218-бабында көзделген тәртіппен сақтандыру портфелін бергенге дейін не оларды мерзімінен бұрын бұзғанға дейін өзіне қабылдаған міндеттемелерді орындауға міндетті.
Осы Заңның 32 және 34-баптарына сәйкес сақтандырудың жаңа саласымен біріктіруге жататын сақтандыру сыныптары жөніндегі сақтандыру (қайта сақтандыру) шарттары бойынша сақтандыру ұйымы, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру ұйымының филиалы олардың қолданылу мерзімі өткенге дейін не сақтандыру (қайта сақтандыру) шартының талаптарынан туындайтын міндеттемелерді орындағанға дейін өзіне қабылдаған міндеттемелерді орындауға міндетті.
Қазақстан Республикасының бейрезидент-сақтандыру ұйымы филиалының сақтандыру саласы өзгерген кезде, осы Заңның 160-бабында және «Қазақстан Республикасының қаржы нарығын және қаржы ұйымдарын мемлекеттік реттеу, бақылау және қадағалау туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 9-4-бабында көзделген келісімдерді алу, егер жеке тұлғаларда сақтандыру саласы өзгергенге дейін осы филиал бойынша тиісті келісім болған болса, талап етілмейді.
1) ұсынылған құжаттар бойынша уәкілетті органның ескертулері ол белгілеген мерзімде жойылмаған;
2) ұсынылған құжаттар Қазақстан Республикасы заңнамасының талаптарына сәйкес келмеген;
3) сақтандыру ұйымы Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген талаптарды сақтамаған;
4) сақтандыру ұйымы және (немесе) құрамына сақтандыру ұйымы кіретін сақтандыру тобы осы баптың 2-тармағына сәйкес өтінішхат берілгенге дейін алты ай кезеңінде және оны қарау және іс-шараларды іске асыру кезеңінде белгіленген пруденциялық нормативтерді және сақталуы міндетті басқа да нормалар мен лимиттерді сақтамаған;
5) осы баптың 3-тармағының 3) тармақшасына сәйкес ұсынылған бизнес-жоспарға сәйкес алынатын сақтандыру сыныптарын және (немесе) қызмет түрлерін ескере отырып, пруденциялық нормативтердің сақталмауы болжанған;
6) осы Заңның 222 және 223-баптарында көзделген қолданыстағы қадағалап ден қою шаралары және осы Заңның 224-бабына сәйкес санкциялар болған;
7) сақтандыру саласының өзгеруі нәтижесінде сақтанушылардың, сақтандырылушылардың, пайда алушылардың құқықтары бұзылған жағдайларда жол берілмейді.
34-бап. Қайта сақтандыру қызметі
қайта сақтандыру ұйымының, Қазақстан Республикасының бейрезидент қайта сақтандыру ұйымы филиалының қайта сақтандыру қызметін жүзеге асыруға арналған лицензия негізінде жүзеге асырылатын қайта сақтандыру шарттарын жасасуға және орындауға байланысты қызметі;
исламдық қайта сақтандыру қызметін жүзеге асыруға арналған лицензия негізінде исламдық қайта сақтандыру ұйымы, Қазақстан Республикасының бейрезидент исламдық қайта сақтандыру ұйымының филиалы жүзеге асыратын исламдық қайта сақтандыру шарттарын жасасуға және орындауға байланысты исламдық қайта сақтандыру қызметі;
Тұрғынжайды міндетті сақтандыру қорының қайта сақтандыру лицензиясыз жүзеге асырылатын қызметі жатады.
Қазақстан Республикасының тыйым салынған бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымдарының тізіліміне енгізу үшін мыналар:
1) сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы филиалының Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы филиалының ол заңды күшіне енген күннен бастап күнтізбелік отыз күн ішінде қайта сақтандыру төлемін жүзеге асыру туралы (қайта сақтандыру төлемін жүзеге асырудан бас тартқан немесе оны толық көлемде жүзеге асырмаған жағдайда) талаптарын қанағаттандыру туралы сот шешімін Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының орындамағаны туралы хабарламасының болуы;
2) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының уәкілетті органның сұрау салуы бойынша қабылданған тәуекелдер, сыйлықақылар көлемі және жасалған қайта сақтандыру шартының елеулі талаптары туралы мәліметтерді ұсынбауы;
3) Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының уәкілетті органға осы бөліктің 2) тармақшасында көзделген анық емес немесе толық емес мәліметтерді ұсынуы негіз болып табылады.
Сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы, Қазақстан Республикасының бейрезидент сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының филиалы осы тармақтың екінші бөлігінің 1) тармақшасында көрсетілген сот шешімінің орындалмағаны туралы уәкілетті органға көрсетілген тармақшада көзделген мерзім өткен күннен бастап он жұмыс күні ішінде сот шешімінің көшірмесін қоса бере отырып хабарлауға міндетті.