Ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлерді ұтымды пайдалану АӨК дамуының негізгі аспектілерінің бірі болып табылады.
Біздің өңір үшін ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер ерекше құқықтық мәртебеге ие, сондықтан оларды сақтауға, құнарлылығын арттыруға және ұтымды және тиімді пайдалануға бағытталған қорғалуға жатады.
Қолданыстағы заңнамаға сәйкес жер учаскелерінің меншік иелері мен жер пайдаланушылар жерді оның нысаналы мақсатына сәйкес пайдалануға міндетті (ҚР Жер кодексінің 65-бабы 1-тармағының 1-тармақшасы).
Жерді пайдаланбау жағдайларына мыналар жатады:
егістікте-ауыл шаруашылығы дақылдарын егу үшін жер учаскесін өңдеу жөніндегі жұмыстарды жүргізбеу;
шабындықтарда-жер учаскесінде шөп шабуды жүргізбеу, оның арамшөптермен, бұталармен, ұсақ ормандармен толып кетуі және шөптің тозуының өзге де белгілерінің болуы;
жайылымдарда-жайылымға арналған ауыл шаруашылығы жануарларының болмауы не олардың агроөнеркәсіптік кешенді дамыту саласындағы уәкілетті орган белгілеген Жайылымдардың жалпы алаңына жүктеменің шекті рұқсат етілген нормасының жиырма пайызынан аз мөлшерінде болуы және (немесе) жем дайындау мақсатында шөп шабудың болмауы (ҚР Жер кодексінің 92-бабының 4-тармағы).
Берілген жерлер пайдаланылмаған жағдайда, заңнамада бірқатар санкциялар қарастырылған, атап айтқанда:
1) ҚР ӘҚБтК-нің 338-бабына сәйкес 10-нан 200 АЕК-ке дейін тексеру жүргізу және айыппұл салу, 20 есеге ұлғайтылған жер салығының базалық мөлшерлемесін есептеу (ҚР Салық Кодексінің 509-бабы);
2)жер учаскесіне ауыртпалық салу (ҚР Жер кодексінің 94-бабы);
3) тексеру нәтижесінде анықталған бұзушылықтар жойылмаған жағдайда жер учаскесін мәжбүрлеп алып қою;
4) жер пайдаланушыны жер учаскелері мәжбүрлеп алып қойылған адамдардың тізіліміне енгізу, бұл нысаналы мақсатына қарамастан, келесі 3 жылда ҚР аумағында кез келген жер учаскелерін алуға тыйым салуға әкеп соғады (ҚР Жер кодексінің 96-1-бабы).
Бүгінгі таңда ҚР Үкіметі қашықтықтан зондтау деректерін қолдану және ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлерді айналымға тарту мәселелеріне ерекше назар аударуда.
Қазіргі уақытта Ақмола облысында ақпараттық технологияларды қолдана отырып, ауыл шаруашылығы жерлерін пайдалану мониторингін жүргізу бойынша жұмыс жүргізілуде.
Сондай-ақ, Ақмола облысының аумағында пайдаланылмайтын және заңнаманы бұза отырып берілген ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлерді алып қою жөніндегі ведомствоаралық кіші топ өз қызметін жүзеге асырады.
Жоғарыда айтылғандардың негізінде барлық ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілерді жер учаскелерін нысаналы мақсатына сәйкес пайдалануға шақырамыз.