Целиноград ауданының 2020 жылғы әлеуметтік-экономикалық даму қорытындылары және 2021 жылға арналған міндеттері туралы
***
Мемлекет басшысы қазіргі күрделі жағдайда әлеуметтік-экономикалық тұрақтылықты қамтамасыз ету жөніндегі нақты жоспарлар мен шараларды белгіледі.
Алға қойылған міндеттер мен дағдарыстан кейінгі дамудың басым бағыттарын іске асыра отырып, Целиноград ауданында жалғасып жатқан пандемияға және онымен байланысты шектеу шараларына қарамастан дамудың оң серпінін сақтап отыр.
Жалпы, 2020 жылдың қорытындысы бойынша мемлекеттік бюджетке 13,3 млрд.теңге немесе өткен жылдың деңгейіне 127,1% сомасында салықтар мен басқа да міндетті төлемдер түсті, оның ішінде 6,2 млрд. теңге жергілікті бюджетке түсті.
Енді әрбір саланың даму нәтижелеріне толығырақ тоқталайын.
Инвестициялар
Ел Президенті экономиканың тұрақты өсуінің негізгі факторлары ретінде инвестициялар мен жаңа технологияларды тартудың маңыздылығын үнемі атап өтеді.
Сондықтан біз қолайлы инвестициялық ахуал жасау және іскерлік белсенділікті ынталандыру бойынша барлық шараларды қабылдаймыз.
Жүргізілген жұмыстар 2020 жылдың қорытындысы бойынша аудан экономикасын дамытуға 85 млрд.теңгеден астам инвестиция тартуға мүмкіндік берді, оның 15% - ын мемлекеттік бюджет қаражаты, 85%-ын кәсіпорындардың жеке инвестициялары (өз қаражаты, банк несиелері, қарыз қаражаты) құрайды.
Инфрақұрылымдық жобаларды салу және реконструкциялау, тұрғын үй құрылысы және жолдарды жөндеу - бюджет қаражатын инвестициялаудың басым бағыттары болып табылады.
Индустрияландыру картасы және өңірлер кәсіпкерлігін қолдау картасы мемлекеттік бағдарламасы аясында ауданда 600 жаңа жұмыс орнын құрумен жалпы құны 33 млрд.теңгеге 14 инвестициялық жоба жүзеге асырылуда.
2010 жылдан бастап 2020 жылға дейін Целиноград ауданында 1120-ға жуық жаңа жұмыс орындарын құрумен 29 млрд.теңге сомасына 15 инвестициялық жоба іске асырылды.
Кәсіпкерлікті қолдау картасынан тыс 33 млрд.теңгеге 3 жүз жаңа жұмыс орнын құрумен 23 жоба енгізілді.
2020 жылы іске қосылған жобалардың ішінде мыналарды атап өтуге болады:
- "KB - ENTERPRISES" ЖШС-қуаты 100 МВт "Нұра" күн электр станциясының құрылысы (Қабанбай батыр а/о);
- "Сапа Су" ЖШС-темірбетон құбырлар өндірісін жаңғырту және кеңейту (Қосшы а/о);
- "Агропарк" ЖШС-5000 бас ІҚМ бордақылау алаңының құрылысы (Қабанбай батыр а/о).
Бұдан басқа, Үкімет басшысының тапсырмасы негізінде Целиноград ауданында балық өндірісі саласында 2 жобаны іске асыру жоспарланған.
Олар: "өнімділігі жылына 5000кг бекіре уылдырығы болатын жабық сумен жабдықтау технологиясы бойынша автоматты балық фермасын салу" ("Аква Фактория" ЖШС) және "форель және бекіре тұқымдас балықтарды өсіру, өндіру және қайта өңдеу бойынша балық фермасын салу" ("Посейдон" ЖШС).
"Бизнестің жол картасы – 2025" бағдарламасы бойынша 2020 жылы 911 млн.теңге сомасына 10 жобаға қолдау көрсетілді.
"Қарапайым заттар экономикасы" бағдарламасы бойынша 780 млн.теңге сомасына 5 жоба мақұлданды.
"Бастау Бизнес" жобасы бойынша жоспар бойынша 126 адам, оқытудан 151 адам өтті.
"Еңбек" Нәтижелі жұмыспен қамтуды және жаппай кәсіпкерлікті дамыту мемлекеттік бағдарламасы бойынша 100 кәсіпкерге 400 млн.теңгеден астам сомаға микрокредиттер берілді.
Өз ісін ашуға жас кәсіпкерлерге, көп балалы аналарға және азаматтардың басқа да санаттарына 30 млн теңге сомасына 56 грант берілді.
Бұдан басқа, халықтың бос жер учаскелеріне қолжетімділігін қамтамасыз ету үшін Целиноград ауданының әкімдігі коммерциялық және ауыл шаруашылығы мақсаттары үшін бос жер учаскелерін көрсете отырып, "Қолжетімді жер" интернет-картасын әзірледі және ақпараттық порталға орналастырды.
Өткен жылы коммерциялық мақсатта сауда-саттықтың аукциондық нысаны арқылы көлемі 47,8 гектар 98 жер учаскесі 252 млн. теңгеге сатылды (3 аукцион).
Өнеркәсіп және ШОБ.
Аудан кәсіпорындарында коронавирусқа байланысты туындаған қиындықтарға қарамастан, өнеркәсіп өнімінің көлемі 2020 жылы 4,6%-ға — 39 млрд.теңгеге дейін (2019 жылы-32,3 млрд. теңге) ұлғайды. Өнеркәсіп өнімінің НКИ 112,6% - ды құрады.
Өңдеу өнеркәсібінде 31,7 млрд теңгенің өнімі өндірілді.
Тау-кен өнеркәсібінде көрсеткіш 1 млрд. теңгеден асты.
Ел Президенті өз Жолдауында атап өткендей, ауылды дамытудың берік негізі тиімді шағын және орта бизнес болып табылады.
Биыл пандемия шағын және орта бизнестің барлық саласына әсер етті.
Соған қарамастан, мемлекеттің қолдауы арқасында, ауданның шағын және орта бизнесі тауар айналымының қарқынын сақтап қалды, сондай-ақ осы секторда жұмыспен қамтылғандар санын сақтап қалуға мүмкіндік туды.
Ауданда 3,5 мыңнан астам шағын және орта бизнес кәсіпорындары жұмыс істейді. Бұл 2019 жылмен салыстырғанда 12,4% - ға артып отыр.
Негізгі азық-түлік тауарларына бағаның өсуін тежеу мақсатында күн сайын әлеуметтік маңызы бар азық-түлік өнімдеріне баға мониторингі жүргізіледі. Сонымен қатар, 100 сауда нысандарының басшыларымен әлеуметтік маңызы бар азық-түлік өнімдерінің бағасын ұстап тұру бойынша меморандумдар жасалды.
Өткен жылы ауданда 36 ауыл шаруашылық жәрмеңкесі өткізілді. Нарық бағасынан төмен сатылған өнім көлемі 15,5 млн. теңгені құрады.
Жалпы, бөлшек тауар айналымының көлемі 30% - ға артып, 3,4 млрд.теңгені құрады.
Көтерме сауда тауар айналымының көлемі шамамен 18 млрд. теңгені құрады.
Агроөнеркәсіптік кешен
Ауыл шаруашылығында ауа-райының күрделі жағдайына, жаһандық пандемиядан туындаған қиындықтарға қарамастан, оң динамикаға қол жеткізілді.
2020 жылы ауыл шаруашылығындағы жалпы өнім көлемі 56 млрд. теңгеге жетті (өсім – 46%). Бұл 2019 жылға қарағанда 17,7 млрд.теңгеге артық (38,4 млрд. теңге).
Ауыл шаруашылығы жалпы өнімінің нақты көлем индексі 127,7% - ды құрады.
Биыл ауданымыздың аграршылары жақсы өнім жинады. Дәнді дақылдардың жалпы түсімі 320 мың тонна астықты құрады, орташа өнімділігі 14,2 ц/га.
Сонымен қатар, 7 мың гектардан астам алқаптан 6 мың тоннадан астам майлы дақылдар жиналды. Өнімділік 8,7 кг/га құрады.
"Екінші нан" – картопта жоғары өнімділікке қол жеткізілді. Жалпы аудан бойынша 170 ц/га орташа өнімділікпен 20 мың тоннадан астам картоп жиналды.
Аграршылар 147 ц/га өнімділікпен 10 мың тонна көкөніс жинады.
Бұған алдыңғы қатарлы технологияларды қолдану, ауылшаруашылық паркін жаңарту айтарлықтай ықпал етті.
2020 жылы егін жинау науқанына 500-ден астам ауыл шаруашылығы техникасы тартылды. Машина-трактор паркін жаңарту жалғасуда, өткен жылы 74 бірлік жаңа техника сатып алынды.
Суармалы жерлер.
Целиноград ауданында суаруға 1170 га жер бөлінді, оның ішінде 1106 га алаңда суару жаңбырлату тәсілімен жүргізілді, 55 га арық тәсілімен және 9 га тамшылатып суару жүргізілді.
Суаруға 14 жылжымалы (жаңбырлатқыш) агрегат тартылған, оның ішінде: "Bayer" фирмасының 8 агрегаты және "Valley"фирмасының 6 агрегаты.
Азықтық дақылдарға 697 га (сүрлемге 409 га жүгері, көп жылдық шөптер 240 га, бір жылдық шөптер 48 га) бөлінген.
Көкөніс дақылдарына 205 га (160 га картоп, 45 га көкөніс) бөлінген.
Дәнді дақылдарға 268 га (225 га жаздық арпа, 43 га күздік қара бидай) бөлінген.
Биыл суаруға қосымша 1000 га жемшөп дақылдарын ауыстыру жоспарлануда, бұл "Родина" АФ ЖШС-нің 700 га және "Зеренді" ЖШС-нің 300 га алқаптарында.
Мал шаруашылығы
Мал шаруашылығы ауданның ауыл шаруашылығын дамытудың басым бағыттарының бірі болып табылады.
Өткен жылы ІҚМ, жылқы мен құстың 2% - ға өсуі байқалды.
Мал шаруашылығында жұмыс екі басым бағыт бойынша жүргізілуде – ет және сүт.
Есепті кезеңде 29,6 мың тонна еттің барлық түрі өндірілді (106,4%).
Бұл ретте "Кэпиталпроджект" ЖШС қызметін етті құс шаруашылығына жұмыртқа шығарудан қайта бейіндеуге байланысты жұмыртқа өндірісінің 19 млн. данаға дейін (2019 ж. – 37 млн.дана) төмендегені байқалады. Өткен жылы кәсіпорынның қуаттылығы 20 мың тонна ет өнімін құрады.
Сүт өндірісі 7%-ға артып, 42 мың тоннаны құрайды.
Ауданда 2 сүт кешені ("АФ "Родина", "Астана-Өнім"), 2 сүт зауыты ("Максимовский сүт зауыты", "асылтұқым"), ешкі сүтін өндіру және қайта өңдеу кешені ("Зеренді "асыл тұқымды шаруашылығы") жұмыс істейді.
Сондай-ақ, ауданда сүт өндірумен 50-100 бас ІҚМ 30-дан астам ұсақ отбасылық фермалар және екі орта ферма айналысады (150 басқа "Сыдықбек" ЖШС және 120 басқа "FamilyFarm" ЖШС).
Асыл тұқымды мал сатып алу жұмыстары жүргізілуде. Өткен жылы 220 аналық бас әкелінді (отандық қазақтың ақбас тұқымы, "Родина "АФ"ЖШС). Сондай-ақ, 200 бас сүтті бағыттағы мал сатып алынды (голштейн тұқымы, "Астана-Өнім" АҚ»).
Бүгінде ауданның ет және сүт өнімдеріне қажеттілігі және Астананың азық-түлік белдеуі шеңберінде қажеттілігі ішінара жабылады.
Нұр-сұлтан қаласының айналасындағы азық-түлік белдеуінің жобаларын іске асыру шеңберінде өткен жылы аудан бойынша 4 млрд.теңгеден астам сомаға 8 жоба айқындалды.
Біз бұл тапсырманы орындаймыз. Оның ішінде ет-сүт бағытындағы 4 ферма пайдалануға берілді ("FamilyFarm" ЖШС, "Murtuk-2017", "Сивка-Бурка" ш/қ, "Атасу").
Талапкер ауылында сақтау көлемі 5 мың тоннадан асатын көкөніс қоймасы құрылысының бірінші кезеңі аяқталды ("Табыс"ПКФ ЖШС). Жобаның толық қуаттылығы жылына 20 мың тонна көкөністі сақтауды қарастырады.
Сондай-ақ, жыл соңында құны 3 млрд.теңге болатын қуаты 30 мың тонна астық, майлы дақылдарды сақтауға, қабылдауға және тиеп жөнелтуге арналған элеватор пайдалануға берілді ("WESSER" ЖШС, Жаңа Жайнақ станциясы).
Ет бағытындағы 2 ферма ("Асылтағамдар" ЖШС (400 басқа, Приречное а.), "Жасылжайлау" ф/қ (100 басқа, Қараөткел а.) пайдалануға беру сатысында.
Елорда нарығына өткен жылы ауданның ауыл шаруашылығы тауар өндірушілері 19 мың тонна ет өнімдерін, 35 мың тонна сүт өнімдерін, 5 мың тонна картоп және 1,5 мың тонна көкөніс жеткізді.
Инфрақұрылым
Жолдар
Маңызды мемлекеттік міндет-жергілікті желідегі автомобиль жолдарын дамыту.
Аудан аумағындағы автомобиль жолдарының жалпы ұзындығы 1 554 км құрайды.
2020 жылы Целиноград ауданының көлік инфрақұрылымын дамытуға 9,6 млрд.теңге бөлінді.
Құрылыс-монтаждау жұмыстары 22 объектіде жүргізілді. Оның ішінде 8 жоба "Жұмыспен қамтудың жол картасы" бағдарламасына енгізілді.
Көше-жол желісінің құрылысы жалпы ұзындығы 68,5 км құрайтын, Талапкер, Қосшы, Нұресіл және Қоянды елді мекендерінде жүргізілуде.
Қараөткел, Талапкер, Қосшы, Қажымұқан, Жаңажайнақ (ЖҚЖК), Раздольное (ЖҚЖК), Ынтымақ (ЖҚЖК), Шұбар (ЖҚЖК) 8 елді мекендерінде ұзындығы 175,4 км көше-жол желілеріне күрделі жөндеу жүргізілуде.
Садовое ауылындағы ұзындығы 2,6 км жолдарды қайта жаңарту аяқталды.
Автомобиль жолдарын орташа жөндеу шеңберінде Приречное, Опан, Ақмол, Мәншүк елді мекендерінде 16,5 км жол асфальтталды. (барлығы ЖҚЖК бойынша).
Зеленый Гай ауылындағы ұзындығы 7 км жолдардың орташа жөндеуі аяқталды.
Жалпы, 2020 жылы 92,5 км жол асфальтталды, бұл жақсы және қанағаттанарлық жағдайдағы көрсеткішті 8,8% - ға арттырды және бүгінгі күні 31,2% - ды құрайды.
Сонымен қатар, өткен жылдан бастап біз 8 жоба бойынша автомобиль жолдарын салу және күрделі жөндеуге ЖСҚ әзірлеуді бастадық. Сараптама алып, қаражат бөлінгеннен кейін 7 елді мекендегі 110 көшені (Талапкер (2-кезек, 9,8 км), Қараөткел (14,3 км), Аққайың (9 км), Қабанбай батыр (4,2 км), Қажымұқан (7,2 км), Өтеміс (7,4 км), Төңкеріс (9,2 км), сондай-ақ "Жасыл Гай-Нұресіл" аудандық маңызы бар жолды "Екатеринбург-Алматы" Республикалық маңызы бар автожолына дейін (23 км) қамту жоспарлануда. Осы 8 жоба аясында 84 шақырым жолды асфальттау жоспарланып отыр.
6 жоба бойынша құрылыс-монтаждау жұмыстарын жүргізуге мердігер ұйымды анықтауға конкурстық рәсімдер жарияланды:
- Тайтөбе ауылының кіреберіс жолы бар кентішілік жолдарды күрделі жөндеу (2-ші кезең) (коммуникация мен жарықтандыруды қайта орнату);
- Қараөткел а. автомобиль жолдарын күрделі жөндеу (2 кезең) (коммуникация мен жарықтандыруды қайта құру);
- Қызылсуат ауылының кірме жолы бар кентішілік жолдарды күрделі жөндеу, 9,7 км;
- Ы. Алтынсарин ауылының кірме жолымен қоса кентішілік жолдарды күрделі жөндеу, 10.4 км (96 Разъезд);
- Ақмол ауылында көше-жол желісін салу, 18,3 км;
- Родина ауылына кірме жолы бар аудандық маңызы бар автомобиль жолында Есіл өзені арқылы өтетін көпір салу (974м).
***
Сумен қамтамасыз ету мәселелері әрбір тұрғынды толғандырады, өйткені біз бәріміз оның тұтынушылары болып табыламыз.
2020 жылы Қаражар (56,5 км) және Қажымұқан (46,9км) ауылдарында сумен жабдықтаудың таратушы желілерін реконструкциялау объектілері пайдалануға берілді, сондай-ақ Жаңажол ауылында ұзындығы 6 км сумен жабдықтаудың таратушы желілері салынды.
Жалпы ұзындығы 397,5 шақырым болатын Тайтөбе, Шұбар, Ынтымақ, Төңкеріс, Талапкер, Аққайын сияқты 6 елді мекенде сумен жабдықтаудың таратушы желілерін салу және реконструкциялау жұмыстары аяқталу сатысында.
3 жоба сараптама қорытындысын алды – бұл Селнуресиль,Жаңажайнак және Раздольное сумен жабдықтау желілерін қайта жаңарту.Осы жобаларды іске асыруға бюджеттік өтінім дайындалуда.
Сондай-ақ, биыл 4 ауылда (Қызылсуат, Өтеміс, Қараөткел (2 ұпай), Қосшы (4 ұпай.) сумен жабдықтаудың таратушы желілеріне ЖСҚ әзірлеу бойынша жұмыстарды аяқтау жоспарлануда және Софиевка, Арайлы, Тасты ауылдарында және Тастақ станциясында сумен жабдықтау желілерін салу жоспарда.
Бұдан басқа, жобалаушылар Қаражар ауылының сорғы станциясынан Қосшы ауылына дейін ұзындығы 15 км су тартқыштың құрылысына ЖСҚ әзірлеуді аяқтауда және Кенжебай жерасты сулары кен орнынан Талапкер және Қажымұқан ауылдарына дейін топтық су тартқыштың құрылысына ЖСҚ-мен ТЭН әзірлеу бойынша жұмыстар жүргізілуде.
***
Елді мекендерді электрлендіру мақсатында Қосшы ауылында "Северная" ШС "Лесная поляна" ЖМ дейін 10 кВ электрмен жабдықтау кабельдік желісіне күрделі жөндеу аяқталды.
Қаражар, Аққайың, Қабанбай батыр, Ы .Алтынсарин (1 кезек) ауылдарында электрмен жабдықтау нысандарының құрылысы жалғасуда.
"Жаңа құрылыстарды электрмен жабдықтау Тайтөбе" (2 кезек). Бюджеттік өтінім дайын, конкурс жарияланады.
5 елді мекенде электрмен жабдықтауға ЖСҚ әзірленуде – олар Косшы (4 кезек), Шұбар (2 кезек), Қаражар(2 кезек), Қараөткел (2 кезек), Қоянды (2 кезек).
***
Газдандыру бойынша. Биылғы жылы Шұбар, Қоянды және Аққайың ауылдарында газ тарату желілерін жеткізуші газ құбырын салуды бастау жоспарланып отыр.
Сонымен қатар, газ құбыры мен тарату желілерінің құрылысына ЖСҚ әзірлеу бойынша 8 ауылда жұмыстар жүргізілуде: Ақмол, Ы.Алтынсарин, Қаражар, Қараөткел, Қосшы, Қызылсуат, Тайтөбе, Талапкер.
Цифрландыру Және Мемлекеттік Қызметтер
Мемлекет тыныс-тіршілігінің негізгі салаларын, оның ішінде мемлекеттік көрсетілетін қызметтер саласын цифрландыру уақыт талабы және біздің алдымызда тұрған өзекті мәселелердің бірі болып табылады.
Барлық медициналық ұйымдар өңірлік кешенді медициналық ақпараттық жүйенің бірыңғай ақпараттық алаңында жұмыс істейді.
Ауданның барлық мемлекеттік жалпы білім беретін мектептері "BilimLand" инновациялық білім беру платформасына және "Күнделік" бірыңғай ақпараттық жүйесіне қосылған. Жаңа мультимедиялық жабдықтармен барлық мектептер жабдықталған. Барлық мектептерде балаларға арналған тегін IT-сыныптар жұмыс істейді.
Ауданның жергілікті атқарушы органдарымен мемлекеттік қызметтің 86 түрі көрсетіледі. 2020 жылы 28,5 мың Мемлекеттік қызмет көрсетілді, оның ішінде – 19,5 мыңы электронды түрде.
Ауылдық жерлерде Интернетке қол жеткізуге қатысты.
Целиноград желілік-техникалық цехының ("Қазақтелеком" АҚ филиалы) деректері бойынша 38 стансия жұмыс істейді, оның ішінде 4 стансия GPON технологиясы бойынша жұмыс істейді.
Кеңжолақты қолжетімділік қызметі 8767 тұтынушыға ұсынылған.
2020 жылы Целиноград ЛТЦ 2877 қондырғы жүргізді, Родина, Садовое, Зеленый Гай ауылдарында GPON технологиясы бойынша қызметтерді қосу бойынша жұмыстар жүргізілді. Сондай-ақ, Қосшы ауылының көп пәтерлі секторында оптикалық желілер іске қосылды ("Академия", "Алтын Дала", "Нұрай"ТК).
Ауданның 48 медициналық мекемесінің 33-і телекоммуникация қызметіне қосылған. Ауданның барлық мектептері телекоммуникация қызметтеріне қосылған.
Сонымен қатар, жұмыс ұялы байланыс операторларымен де жүргізілуде. Қосшы ауылында 12 бірлік базалық станция орнатылды-"Кселл"АҚ (Kcell, Activ) 6 қосымша базалық станция орнатты, 3 базалық станциядан "Кар-Тел" ЖШС (Beeline) және "МобайлТелеком-Сервис" ЖШС (Tele2, Altel) орнатты. Сондай-ақ телекоммуникация желілерін "Транстелеком"АҚ (Даймонд-парк) жүргізеді.
Қараөткел ауылдық округінде Kcell интернет жылдамдығы 2G-ден 4G-ге артты, Қаражар ауылында Beeline базалық станциясын орнатты. Бұдан басқа, 4G "Altel" және "Tele2" базалық станцияларын орнату жұмыстары басталды.
Қараөткел ауылында 4G "Altel" және "Tele2" базалық станциясы орнатылған және Kcell және Beeline интернет желілерімен толық қамту мәселесі шешілуде.
Сондай-ақ, Beeline базалық станциясы Қажымұқан Талапкер ауылында орнатылды.
Бұл жұмыс жалғасатын болады.
"Халық үніне құлақ асатын мемлекет" тұжырымдамасын іске асыру және Мемлекеттік органдардың жеке және заңды тұлғалардың өтініштерін қабылдау және олармен жұмыс істеу жөніндегі бірыңғай ақпараттық ортасын қалыптастыру мақсатында Мемлекет басшысының "Е-өтініш" ақпараттық жүйесін енгізу жөніндегі тапсырмасына сәйкес, өткен жылы Целиноград ауданында "Азаматтарға арналған үкімет "мемлекеттік корпорациясы" коммерциялық емес акционерлік қоғамы базасында "Нәтиже" азаматтардың өтініштерін қабылдаудың бірыңғай орталығы" пилоттық жобасы іске қосылды.
Бұл жоба тұрғындарға өз өтініштерін "Е-Өтініш" ақпараттық жүйесі арқылы беруге, оларды пошта сервистері арқылы жіберуден құтқаруға, оның ішінде мемлекеттік органдарға жеткізу уақытын қысқартуға және қолайлы жағдайларды қамтамасыз етуге мүмкіндік береді.
Целиноград ауданы әкімдігі ғимаратының бірінші қабатында "сервистік әкімдігі" ашылды, онда өтініштерді қараудың сапалы ашық процесі ұйымдастырылған және барлық тілек білдірушілер туындаған сұрақтарға кедергісіз жауап ала алады.
Ауданның жергілікті атқарушы органдарымен мемлекеттік қызметтің 86 түрі көрсетіледі. 2020 жылы 28,5 мың Мемлекеттік қызмет көрсетілді, оның ішінде – 19,5 мыңы электронды түрде.
Сонымен қатар, Целиноград ауданында "Целиноград ауданының Мобильді басқармасы" Бірыңғай байланыс орталығы жұмыс істейді. Осы жоба аясында 109 нөмірі бойынша ТКШ, абаттандыру және т. б. мәселелерге қатысты өтініштер, шағымдар мен ұсыныстар қабылданады.
Әлеуметтік сала.
Мектепке дейінгі білім беру.
Ауданда 91 мектепке дейінгі балалар мекемесі (76 балабақша (13-мемлекеттік, 63-жеке меншік)және 15 шағын орталық) жұмыс істейді.
1 жастан 6 жасқа дейінгі балаларды мектепке дейінгі біліммен қамту 73,2%-ды, 3 жастан 6 жасқа дейінгі балаларды-100% - ды құрайды.
2020 жылдың күзінде Қосшы және Қараөткел ауылдарында 280 орындық 2 балабақша құрылысы басталды. Аяқталу мерзімі-2021 жыл.
Шұбар, Арайлы, Төңкеріс ауылдарында 140 орындық 3 балабақша және Коянды ауылында 280 орындық балабақшаның құрылысына жобалық-сметалық құжаттама әзірленді.
Қосшыда 280 орындық балабақша құрылысының жобасына түзету жұмыстары жүргізілуде.
Сонымен қатар, Р.Қошқарбаев, Қаражар, Қажымұқан, Софиевка, Қызылжар ауылдарында 140 орындық 5 балабақша құрылысына ЖСҚ әзірленуде.
Орта білім.
Оқу процесінің сапасын арттыру мақсатында үш ауысымды мектептер мәселесін кезең-кезеңмен шешеміз.
Өткен жылы Қоянды ауылында 1200 орындық 3 мектеп, Қажымұқан ауылында 300 орындық және Қарамеңді батыр ауылында 120 орындық мектеп пайдалануға берілді.
Биыл тағы 4 нысанды 1700 орынға тапсыру жоспарланған. Бұл Қосшы ауылындағы 1200 орындық, Арайлы ауылындағы 300 орындық, Өтеміс ауылындағы 120 орындық, Раздольное ауылындағы 80 орындық мектептер.
Сондай-ақ, Қосшы ауылында халықтың тығыздығына байланысты 1200 орындық тағы екі мектептің құрылысы жүргізілуде.
Бүгінгі күні ауданда 48 мектеп (46 жалпы білім беретін мемлекеттік мектеп (33 орта, 8 негізгі, 5 бастауыш) және екі жеке мектеп (Қосшы ауылында "Дара" және Аққайың ауылында "Светоч") жұмыс істейді.
7 елдімекенде мектеп құрылысына ЖСҚ әзірлеу бойынша жұмыстар жүргізілуде:
- Тастақ, Бірлік, Жаңажол елді мекендерінде 80 орындық;
- Ақмол, Талапкер ауылдарында 600 орынға (1 және 2-поз));
- Қоянды және Қараөткел ауылдарында 900 орындық.
Шұбар ауылына 300 орындық мектеп құрылысы жобасына сараптама қорытындысы алынды.
Жалпы, Мемлекет басшысының тапсырмасына сәйкес үш ауысымды мектептер мәселесі алдағы екі-үш жылда шешілетін болады.
Оқушыларды оқыту жағдайын жақсарту бойынша шаралар қабылдануда.
Жұмыспен қамтудың жол картасы бағдарламасы аясында Қосшы, Оразақ және Мәншүк ауылдарының мектептерінде жалпы сомасы 850 млн. теңгеге күрделі жөндеу жұмыстары жүргізілді.
Мектептерде жүргізілген жұмыстардан кейін балалар үшін ыңғайлы және жайлы болды.
Ағымдағы жылы білім бөлімімен 247 дана компьютерлік техника сатып алынды. Республикалық бюджеттен 3364 бірлік компьютерлік техниканы сатып алуға және жеткізуге қаражат бөлінді. Бүгінгі таңда 574 дербес компьютер, 486 ноутбук және 560 планшет алынды, олар қашықтықтан оқыту оқушылары мен әлеуметтік осал отбасылар санатындағы балаларға уақытша пайдалануға берілді. Жылдамдығы төмен оқушыларды интернетпен қамтамасыз ету үшін 22 млн.теңгеге "Білім" тарифтік жоспары бар 1178 роутер сатып алынып, таратылды.
Мемлекет басшысының тапсырмасына сәйкес білім беру ұйымдарын бейнебақылау жүйелерімен жарақтандыру бойынша жұмыс жалғасуда. 2020 жылы қосымша 277 камера орнатылды (177-ішкі, 100-сыртқы).
Оқушыларды қауіпсіз тасымалдау үшін облыстық бюджет есебінен 8 жаңа мектеп автобусы сатып алынды. 955 баланы 26 мектеп автобусымен тасымалдау жүзеге асырылып жатыр.
Педагогикалық кадрларға деген қажеттілік іс жүзінде жабық. 2020 жылы 229 педагог келді, оның 95- і- жас мамандар.
Халықты әлеуметтік қорғау және жұмыспен қамту
Есепті жылы "Еңбек" бағдарламасы шеңберінде халықты жұмыспен қамту орталығына жұмысқа орналасу мәселелері бойынша 2135 адам өтініш білдірді, оның ішінде 2070 адам (70%) жұмысқа орналастырылды. Жұмыссыздар саны 140 адамды құрайды.
Қажетті жұмысшы мамандықтары бойынша қысқа мерзімді кәсіптік оқуға 30 адам жіберілді.
Оқу орындарының 34 түлегі жастар практикасынан бастапқы тәжірибе алды, қосымша құрылған Әлеуметтік жұмыс орындарында 20 адам жұмыс істеді, қоғамдық жұмыстарға 248 адам қатысты.
Жұмыспен қамту жол картасы бағдарламасы бойынша 34 жобаны іске асыруға 6 млрд.теңгеден астам қаражат бөлінді. 1833 адам жұмыспен қамтылды, жұмыспен қамту орталығы арқылы – 854.
Мемлекеттік атаулы әлеуметтік көмек 196 аз қамтылған отбасына, тұрғын үй көмегі – 55 отбасына төленді, үйде тәрбиеленетін және оқитын 33 мүгедек баланы оқытуға жұмсалған шығындар өтелді.
Мұқтаж азаматтардың жекелеген санаттарына 58 млн.теңге сомасына әлеуметтік көмек көрсетілді.
Қарттар айлығы аясында 3563 зейнеткер 18,6 млн. теңгеге әлеуметтік қолдау алды.
Әлеуметтік көмекті 2 АЕК (5556 теңге) бойынша ең төменгі зейнетақысы бар 1182 зейнеткер жалпы сомасы 6,5 млн.теңге және 1118 мүмкіндігі шектеулі тұлғалар жалпы сомасы 6,2 млн. теңге алды.
Сонымен қатар, халықты жұмыспен қамту орталығы арқылы 41 мүгедек жұмысқа орналастырылды, оның ішінде квота бойынша 5 мүгедек қоғамдық жұмыстарға жіберілді.
Сондай-ақ, "Біз біргеміз" акциясы аясында Целиноград ауданында төтенше жағдай және қатаң карантин кезеңінде келесі жұмыстар жүргізілді:
5567 теңге көлемінде азық-түлік-тұрмыстық жиынтықпен қамтамасыз ету азаматтардың 5 санаты қамтылған, оның ішінде 1707 адам (АӘК алушылар қатарынан 6-18 жастағы балалар, 1-2-3 топтағы мүгедектер, 16 жасқа дейінгі мүгедек балалар, мүгедек балалардың қамқоршылары, жұмыссыздар).
7 санат бойынша 15 мың теңге мөлшерінде коммуналдық шығындарды өтеуді 3935 адам алды.
42500 теңге мөлшерінде әлеуметтік төлемді 1,3 млрд. теңге сомасына 31760 өтініш беруші алды.
***
Бүгінде ауданның маңызды әлеуметтік саласы денсаулық сақтау болып табылады.
Ауданда бірқатар әлеуметтік маңызды аурулар бойынша келесі көрініс байқалады:
2020 жылы бала туу көрсеткіші 12,3% – ға өсті, ауданда 1588 бала дүниеге келді (2019 ж. - 1372).
Туберкулез бойынша сырқаттанушылық көрсеткіші 14,5% - ға артты – 25 адам (2019 ж-21 адам).
Қатерлі ісіктердің 44 жаңа жағдайы анықталды (2019 жылы - 62 жағдай).
Қан айналымы жүйесі ауруларынан болатын өлім - жітім көрсеткіші 3,8% - ға, қатерлі ісіктерден-19,6% - ға төмендеді.
Медициналық көмек көрсету сапасын жақсарту үшін Қосшы ауылында бір ауысымда 100 адам қабылдайтын емхана және Софиевка ауылында 50 адам қабылдайтын дәрігерлік амбулатория құрылысы аяқталуда.
Денсаулық сақтау жүйесінде 63 дәрігер және 205 орта медициналық қызметкер жұмыс істейтін 46 медициналық ұйым бар.
Пандемияның алғашқы толқынының сабақтарын ескере отырып, біз жағдайдың нашарлауына барынша дайындалуға тырыстық.
Бүгінгі таңда емханада қажетті медициналық жабдықтар, 2 айлық жеке қорғаныс құралдары мен дәрі-дәрмектер қоры бар.
2 Дезинфекциялық тоннель, 6 портативті және 4 стационарлық ӨЖЖ аппараты, 5 оттегі баллоны, 22 оттегі концентраторы, Пациенттерге арналған 2 төсек жанындағы монитор, 136 пульсоксиметр, 34 пирометр, 3 электрондық тонометр, 370 кварц (бактерицидті) шамдары, 6 ауа циркуляторы сатып алынды.
Пандемия басталғаннан бері (2020 ж. Наурыз) Целиноград ауданы бойынша COVID-19 коронавирустық инфекциясымен аурудың 432 жағдайы тіркелді: 281 симптомдық және 151 симптомсыз.
Пандемия кезеңінде алғашқы медициналық-санитарлық көмектің рөлі күшейтілді. Ауданда 5000 тұрғынға 1 мобильді бригада есебінен 11 медициналық мобильді бригада құрылды, медициналық қызметтерді қашықтықтан көрсету басталды.
3350 объектіге дезинфекция жүргізілді. Бұл мақсатқа ЖБ-мен 48 млн.теңге бөлінді.
Мобильді мониторингтік топ мүшелері 664 рейд жүргізді, оның барысында 1284 нысан тексеріліп, 94 бұзушылық анықталды. 53 жағдайда 9,5 млн.теңгеге 34 жеке және 19 заңды тұлға (ҚР ӘҚБтК-нің 425-бабы бойынша) тартылды.
Бұдан басқа, ПТР диагностикасының зертханалық қызметтерінің қуаты ұлғайтылды. 6 мыңнан астам адам тестілеуден өтті.
Мәдениет және Спорт
Өткен жылы ауданымыз бүкіл елмен бірге мерейтойлық және қоғамдық-саяси іс-шараларды атап өтті, олардың ішінде ең маңыздылары Абайдың 175 жылдығына, әл-Фарабидің 1150 жылдығына, Алтын Орданың 750 жылдығына, Ұлы Отан соғысындағы Жеңістің 75 жылдығына, ҚР Конституциясы мен Қазақстан халқы Ассамблеясының 25 жылдығына арналды.
Целиноград ауданында 41 мәдениет нысаны жұмыс істейді, оның ішінде: 26 клубтық нысан, 15 кітапхана.
Өткен жылы мәдениет нысандарының желісі екі нысанмен толықтырылды - Талапкер ауылында ауылдық клуб ашылып, аудандық мәдениет үйінің теңгеріміне Шалқар ауылының ауылдық клубы берілді.
Қоянды ауылында 356 орындық мәдениет үйінің құрылысы жоспарлануда. Жоба әзірленді, сараптамадан өтуде.
Республикалық және жергілікті бюджет қаражаты есебінен Қабанбай батыр, Тасты, Ақмол және Садовое ауылдарындағы 4 клубтық нысанға 78 млн.теңге сомасына күрделі және ағымдағы жөндеу жұмыстары жүргізілді.
Родина ауылында "Родина"АФ" ЖШС демеушілік қаражаты есебінен Ұлы Отан соғысы жылдарында қаза тапқан жауынгерлердің ескерткішін қайта жаңарту және 112 млн.теңге сомасына мәдениет үйін жөндеу жүргізілді.
Өткен ғасырдың тарихи оқиғаларына арналған ескерткіш Нұресіл ауылында "Ақтық" АҚ қаражатының арқасында ашылды (7,7 млн.теңге).
Ұлы Отан соғысына қатысқан жерлес жауынгерлерге және Талапкер ауылына ескерткіш орнатылды. Обелиск соғысқа қатысқан ауыл тұрғындарының бастамасымен және қаражатымен орнатылды.
Ескерткіштердің ашылуы-біздің аудан өміріндегі аса маңызды оқиға. Бұл тек қаза болғандарды еске алу ғана емес, сонымен қатар жас ұрпақ үшін батылдық пен даңқ сабағы. Өткен соғыс, орны толмас шығындар мен қайғы-қасіретті есте сақтау біздің және болашақ ұрпақтың парызы болып табылады.
Биыл біз еліміз үшін аса маңызды ұлттық мереке – Қазақстан Республикасы Тәуелсіздігінің 30 жылдығын, Семей полигоны жабылуының 30 жылдығын, белгілі қазақ палуаны Қажымұқан Мұңайтпасұлының 150 жылдығын атап өтеміз.
2020 жылы 6 мыңнан астам іс-шара өткізілді, оның ішінде "онлайн" форматында, 500 мыңнан астам адам қамтылды және қаралым жинады.
Халықты дене шынықтырумен және спортпен қамту 28,8% немесе 22 489 адамды құрады.
Бүгінгі күні ауданда 155 спорт ғимараты жұмыс істейді.
"Ауыл – ел бесігі" бағдарламасы бойынша Ақмол ауылында ДСК құрылысы басталды, оны биыл аяқтау жоспарланып отыр.
Қосшы ауылындағы ДСК құрылысының жобасы сараптамадан өтуде.
2020 жылы үнемделген қаражат есебінен Қараөткел, Қаражар, Қызылжар, Қызылсуат, Шұбар ауылдарында 5 воркаут-алаң орнатылды.
Қоғамдық тәртібі
2020 жылы жалпы қылмыстық құқық бұзушылықтарды тіркеу саны 38,7%-ға қысқарды. (2019 ж. - 967, 2019 ж. - 1567)
Алайда, 2019 жылмен салыстырғанда қылмыстық құқық бұзушылықтардың өсуі байқалады:
- ауыр қылмыстардың өсуі-164 фактіге (63-тен 227-ге дейін);
- денсаулыққа ауыр зиян келтіру-3 фактіге (5-тен 8-ге дейін);
- алаяқтық-21 фактіге (143-тен 164-ке дейін).
Қылмыстың алдын алудың негізгі түрлерінің бірі Әкімшілік құқық бұзушылықтарды анықтау және жолын кесу болып табылады.
2020 жылы жергілікті полиция қызметі бөлімшесінің қызметкерлері 14041 әкімшілік құқық бұзушылықты тіркеді (өткен жылмен салыстырғанда 2019 ж. - 9804 құқық бұзушылық, бұл +4237 фактіге өсімді құрайды).
Есепті кезеңде ЖКО санының 10,26% - ға төмендегені байқалады (8 факт-78-ден 86-ға дейін). Жол-көлік оқиғасының негізгі себебі жүргізушілердің жылдамдық режимін сақтамауы болып табылады.
Ақмол, Қоянды, Қабанбай батыр, Р.Қошқарбаев және Родина елді мекендерінде қылмыстың алдын алу мақсатында көшелерде және қоғамдық орындарда орналасқан 270-тен астам бейнебақылау жүйесі орнатылды.
Сонымен қатар, Қосшы ауылында 122 камера (66 - "Лесная поляна" та, 50 стационарлық және 6 жүріс бөлігінің бойымен бұрылатын), Тайтөбе ауылында 6 камера (4 стационарлық және 2 бұрылатын) орнатылды.
Осы жылдың басында Ақмола облысы полиция департаментінің бастығы, генерал-майор Арманбек Баймурзиннің қатысуымен Қосшы ауылдық округінің кенттік полиция бөлімінің жедел басқару шағын орталығының тұсаукесері өтті.
Қосшы және Тайтөбе ауылдарында бейнебақылау камераларын орнату қылмыстық жағдайды талдауға сәйкес жүзеге асырылғанын атап өткім келеді.
Құрметті жерлестер!
Бұл өткен 2020 жылдың негізгі нәтижелері.
Алдағы жылдың міндеті – өзінің бәсекелестік артықшылықтарын пайдалана отырып, оларды экономикалық және әлеуметтік жетістіктерге айналдыру.
Жоғарыда аталған жоспарлар мен жобалардан басқа, жыл ішінде жергілікті атқарушы органдар өткір инфрақұрылымдық проблемаларды шешу және жаңа жобаларды іске асыру, жобалау-сметалық құжаттамаларды әзірлеу мәселелерін қосымша пысықтайтын болады. Бұл жобаларды қаржыландыру бюджеттерді нақтылау жөніндегі сессияларда шешілетін болады.
Әлемдегі күрделі саяси және экономикалық жағдайды ескере отырып, қойылған міндеттерді орындау үшін одан да көп күш салу қажет.
Тек өңір тұрғындарының ортақ күшімен ғана Целиноград ауданының әрбір тұрғынының өмір сапасы мен әл-ауқат деңгейін жақсартуға болады!