Ақмола облысы Есіл ауданының әлеуметтік-экономикалық дамуының негізгі көрсеткіштері
Есіл ауданы облыс аумағының негізгі ауыл шаруашылық өңірлерінің бірі болып табылады. Инвестициялық жобалардың жүзеге асырылуы, ауыл шаруашылық саласының дамуы өндеуші өнеркәсіптің даму деңгейінің өсуінің оң үрдісі болып табылады.
Аумақты дамыту бағдарламасы ауданның әлеуметтік – экономикалық даму тенденциясын және басымдылықтарын, нысаналы индикаторларын, ауданның әлеуметтік-экономикалық көрсеткіштерін қамтиды.
Ауданның даму көрсеткіштерін талдау үшін, соңғы 3 жылғы даму көрсеткіштерінің динамикасы және дамуының өзекті мәселелері ұсынылған.
Даму саласының 5 бағыты анықталды:
-Экономикалық даму
-Әлеуметтік сала
-Инфрақұрылымдық кешен
-Аумақтық (кеңістіктік) даму
- Жергілікті мемлекеттік басқару және өзін-өзі басқару жүйесі.
Өңірлердің экономикалық саясатының негізгі бағыттары орта жедел келешекте инфрақұрылымды дамыту және индустрализациялау арқылы диверсификацияны жылдамдату есебінен экономиканың тұрақты өсуін қамтамасыз ету.
|
Реттік № |
Көрсеткіштердің аталуы |
2019 жыл іс жүзінде |
2020 жыл іс жүзінде |
2021 жыл болжам |
2022 жыл болжам |
2023 жыл болжам |
|
1 |
2 |
3 |
4 |
5 |
6 |
7 |
|
1. |
Ауыл шаруашылық өнімдерінің жалпы көлемі, % |
100,7 |
104,6 |
100,3 |
100,3 |
100,3 |
|
2. |
Өндіріс өнімдерінің көлемдері, % |
91,8 |
127,9 |
100,5 |
100,5 |
100,5 |
|
3. |
Халықтың саны, мың.адам |
23,8 |
23,6 |
23,0 |
23,0 |
23,0 |
|
4. |
Жұмыссыздық деңгейі, % |
2,3 |
2,7 |
5,9 |
6,1 |
6,2 |
Экономикалық дамудың мақсатты параметрлеріне жету инвестициялық белсенділіктің есебінен қамтамасыз етілетін болады.
Бюджеттік қаражаттар әлеуметтік сала объектілерін дамытуға және жөндеу жүргізуге, жылумен қамтамасыз етуге, қала ішіндегі жолдарды жөндеуге бағытталатын болады.
2021 жылы аудандық бюджетке түсетін түсімдер сомасы 5098,6 млн.теңге көлемінде жоспарланған, олардың ішінде меншікті кірістер 707,2 млн.теңгені құрайды, субвенцияға және нысаналы трансфертерттерге 4321,9 млн.теңге, бюджеттік кредиттерге 4,4 млн.теңге, бюджеттік кредиттерді өтеуге 65,2 млн.теңге.
мың теңге
|
Түсімдер |
2020 жылы |
2021 жылы нақтылған жоспар |
2022 жылғы болжам |
2023 жылғы болжам |
|
Барлығы |
5829077,2 |
5098624,5 |
3665522 |
3730451 |
|
Салықтық түсімдер, оның ішінде: |
754860,6 |
673130 |
755562 |
819103 |
|
Жеке табыс салығы |
26114,4 |
6500 |
1560 |
34955 |
|
Әлеуметтік салық |
338377,3 |
261248 |
335270 |
348681 |
|
Мүлікке салынатын салықтар |
268734,0 |
278452 |
286725 |
298182 |
|
Жер салығы |
4205,5 |
0 |
0 |
0 |
|
Көлік құралдарына салынатын салық |
5557,4 |
0 |
0 |
0 |
|
Біріңғай жер салығы |
1437,4 |
0 |
0 |
0 |
|
Акциздер |
4377,4 |
4800 |
4992 |
5192 |
|
Жер учаскелерін пайдаланғаны үшін төлем |
81294,7 |
91833 |
95506 |
99326 |
|
Кәсіпкерлік және кәсіби қызметті жүргізгені үшін алынатын алымдар |
15579,4 |
15556 |
16178 |
16824 |
|
Мемлекеттік баж |
9183,0 |
14741 |
15331 |
15943 |
|
Салықтық емес түсімдер, оның ішінде: |
16085,7 |
17144,2 |
17140 |
17826 |
|
Мемлекеттік меншіктен түсетін кірістер |
7231,9 |
6859,2 |
6444 |
6702 |
|
Жергілікті бюджеттен қаржыландырылатын мемлекеттік мекемелердің тауарларды (жұмыстарды, қызметтерді) өткізуінен түсетін түсімдер |
0 |
0 |
0 |
0 |
|
Мемлекеттік бюджеттен қаржыландырылатын, сондай-ақ Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің бюджетінен (шығыстар сметасынан) қамтылатын және қаржыландырылатын мемлекеттік мекемелер салатын айыппұлдар, өсімпұлдар, санкциялар, өндіріп алулар |
176,6 |
0 |
0 |
0 |
|
Басқа да салықтық емес түсімдер |
8629,9 |
10285 |
10696 |
11124 |
|
Негізгі капиталды сатудан түсетін түсімдер |
24545,4 |
16873 |
17548 |
18250 |
|
Трансферттер түсімі, оның ішінде: |
5033585,6 |
4321904,3 |
0 |
0 |
|
Ағымдағы нысаналы трансферттер |
1604212,4 |
1106188,3 |
0 |
0 |
|
Нысаналы даму трансферттері |
482327,2 |
319186 |
0 |
0 |
|
Субвенция
|
2947046 |
2896530 |
0 |
0 |
|
Бюджеттік кредиттер |
|
|
0 |
0 |
|
Бюджеттік кредиттерді өтеу |
4569,6 |
65198 |
0 |
0 |
|
Қарыздар түсімдері |
4016,1 |
4375 |
0 |
0 |
2021-2023 жылдарға арналған аудандық бюджеттің кірістері келесі көлемдерде белгіленген:
2021 жылы –4578605,0 мың.теңге;
2022 жылы – 3665522,0 мың.теңге;
2023 жылы – 3730451,0 мың.теңге.
Меншікті кірістер 2021 жылға сомасы 707147,2 мың теңге көлемінде белгіленген. 2020 жылғы нақтыланған жоспармен салыстырғанда, бюджеттің төртінші деңгейіне көшуге байласты, аудандық бюджетке түсетін кірістер көбейген, 89,8% құрайды. Салық түсімдері 673130,0 мың теңгені, салықтық емес түсімдер 17144,2 мың теңгені құрайды, ал 2021 жылға негізгі капиталды сатудан түсетін түсімдер 16873,0 мың теңгені құрайды, бұл 2,4% құрайды.
2022 жылға арналған меншікті кірістер 790250,0 мың теңге мөлшерінде, 2023 жылға 855179,0 мың теңге мөлшерінде анықталды.
Бюджеттің негізгі бөлігін әлеуметтік салық түсімдері құрайды – 36,9% және заңды тұлғалар мен жеке кәсіпкерлердің мүлкіне салынатын салық түсімдердің жалпы көлемінің 39,4%. 2020 жылға әлеуметтік салық түсімінің 338377,4 мың теңге сомасындағы есебін негізге ала отырып, осы салық 2021 жылға арналған болжам бойынша 261248,0 мың теңге сомасында күтілуде, бұл 2020 жылға арналған нақтыланған бюджеттен 117976,0 мың теңгеге азайған. Меншікке салынатын салықтар 278452,0 мың теңге сомасында белгіленген.
Салықтық емес түсімдер сомасы 17144,2 мың теңгеге бекітілген.
Негізгі капиталды сатудан түсетін түсімдер жоспарланатын жылы сатып алуға өтініш білдірген жердің көлемін 16873,0 мың теңгеге есепке ала отырып есептелген.
2021 жылға арналған облыстық бюджеттің субвенциясы сомасы 2896530,0 мың теңге көлемінде қарастырылған.
Аудандық бюджеттің шығыстары
2021-2023 жылдары бюджеттік шығыстар саясатының негізгі басымдылықтары ауданның экономикасын дамыту тиімділігін арттыру үшін жағдай жасаумен қатар, мемлекет кепілдік берген міндеттерді орындау және азаматтарды әлеуметтік қолдау деңгейін сақтау болып табылады. Шығындардың негізгі үлесі әлеуметтік саланы дамытуға қарастырылған.
2021-2023 жылдарға арналған
аудандық бюджеттің шығыстары бойынша нақтыланған бюджет
|
Функционалдық топ бойынша |
2021 жыл |
2022 жыл |
2023 жыл |
|
БАРЛЫҒЫ
|
5208134,4 |
3665522 |
3730451 |
|
жалпы сипаттағы мемлекеттік қызметтер |
417953,6 |
206166 |
206166 |
|
қорғаныс |
6665,2 |
7059 |
7059 |
|
әлеуметтік көмек және әлеуметтік қамтамасыздандыру |
420634,3 |
128924 |
128924 |
|
тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық |
846706,4 |
|
|
|
мәдениет, спорт, туризм және ақпараттық кеңістік |
225323,7 |
203375 |
203375 |
|
Ауыл, су, орман, балық шаруашылығы, ерекше қорғалатын табиғи аумақтар, қоршаған ортаны және жануарлар дүниесін қорғау, жер қатынастары |
21033,3 |
17096 |
17327 |
|
өнеркәсіп, сәулет, қала құрылысы және құрылыс қызметі |
20730 |
17121 |
17121 |
|
көлік және коммуникация |
131000 |
|
|
|
басқалар (жергілікті атқарушы органның резерві, борышқа қызмет көрсету, трансферттер) |
3048514,9 |
3085781 |
3150479 |
|
бюджеттік кредиттер |
4375 |
|
|
|
бюджеттік кредиттерді өтеу |
65198 |
|
|
Жалпы сипаттағы мемлекеттік қызметтер
"2021-2023 жылдарға арналған облыстық бюджет туралы "Облыстық мәслихаттың шешімін іске асыру туралы "Ақмола облысы әкімдігінің 2020 жылғы 23 желтоқсандағы № А-12/657 қаулысына өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы" Ақмола облысы әкімдігінің 2021 жылғы 2 шілдедегі № А-7/337 қаулысына сәйкес облыстық бюджеттен трансферттер қарастырылған:
мемлекеттік қызметшілердің еңбекақысына жалпы сомасы 92926,9 мың теңге, оның ішінде аудандық мәслихат аппараты 6595,8 мың теңге, аудан әкімдігінің аппараты 16946,9 мың теңге, төмен тұрған бюджеттерге (Есіл қаласы, Красногорский кенті, ауылдар, ауылдық округтер әкімінің аппараты) жалпы сомасы 54160,0 мың теңге, ауданның кәсіпкерлік және ауыл шаруашылығы бөлімі 4584,9 мың теңге, ауданның экономика және қаржы бөлімі 6829,6 мың теңге, ауданның тұрғын үй-коммуналдық шаруашылығы, жолаушылар көлігі, автомобиль жолдары және тұрғын үй инспекциясы 3809,7 мың теңге.
Ауданның тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық, жолаушылар көлігі, автомобиль жолдары және тұрғын үй инспекциясы бөлімінің "Төмен тұрған бюджеттерге берілетін ағымдағы нысаналы трансферттер" бағдарламасы Есіл ауданының Есіл қаласында балалардың 5 спорттық-сауықтыру алаңдарын (20м. х 20м.) жайластыруға және абаттандыруға облыстық бюджеттен бөлінген 3964,6 мың теңге сомасына, өткізілген мемлекеттік сатып алу қорытындылары бойынша бюджет қаражатының үнемделуіне байланысты азайтылды.
"Төмен тұрған бюджеттерге ағымдағы нысаналы трансферттер" бағдарламасы бойынша Есіл ауданы Есіл қаласы әкімінің аппаратына кабинетті ағымдағы жөндеуге аудандық бюджеттен 1845,7 мың теңге сомасында ағымдағы нысаналы трансферттер бөлінді.
Әлеуметтік қорғау және әлеуметтік қамтамасыздандыру
Әлеуметтік қамтамасыз ету және әлеуметтік көмек саласының маңызды бағыттардың бірі болып өмір сапасын жақсарту, мүмкіншілігі шектеулі адамдарды қоғамға шоғырландыру үшін жағдай жасау және қолдау табылады.
Республикалық бюджеттен жалпы сомасы 219687,8 мың теңге трансферттер қарастырылған, оның ішінде: еңбек нарығын дамытуға 59085,0 мың теңге сомасында, оның ішінде: жалақыны ішінара субсидиялауға және жастар практикасына 12783,0 мың теңге сомасында, на қоғамдық жұмыстар 28800,0 мың теңге, жаңа бизнес-идеяларды іске асыруға мемлекеттік гранттар беруге, оның ішінде NEET санатындағы жастар, аз қамтылған көп балалы отбасылардың мүшелері, аз қамтылған еңбекке қабілетті мүгедектер 17502,0 мың теңге сомасында. Халықты әлеуметтік қорғаудың мемлекеттік ұйымдарында арнаулы әлеуметтік қызметтер көрсететін қызметкерлердің жалақысына қосымша ақы белгілеуге – 9959,0 мың теңге, үкіметтік емес ұйымдарда мемлекеттік әлеуметтік тапсырысты орналастыруға – 5760,0 мың теңге, мүгедектерді міндетті гигиеналық құралдармен қамтамасыз ету нормаларын ұлғайтуға – 6117,0 мың теңге, техникалық көмекші (орнын толтырушы) құралдар тізбесін кеңейтуге-4560,0 мың теңге, мемлекеттік атаулы әлеуметтік көмек төлеуге-122070,0 мың теңге сомасында, мүгедектерді протездік-ортопедиялық, сурдо-техникалық және тифло-техникалық құралдармен қамтамасыз етуге 3232,8 мың теңге, мүгедекті оңалтудың жеке бағдарламасына сәйкес санаторий-курорттық емдеу қызметтерін ұсынуға 8904,0 мың теңге.
Ұлттық қордан берілетін ағымдағы нысаналы трансферттер мемлекеттік ұйымдар: үйде қызмет көрсету, уақытша болу, жұмыспен қамту орталықтары қызметкерлерінің еңбекақысын арттыруға 22436,0 мың теңге сомасында көзделген.
Облыстық бюджеттен бөлінген трансферттер 54645,9 мың теңге сомасында, оның ішінде: қысқа мерзімді кәсіптік оқытуды іске асыруға 3455,0 мың теңге сомасында, халықты жұмыспен қамту орталықтарында әлеуметтік жұмыс жөніндегі консультанттар мен ассистенттерді енгізуге 12035,0 мың теңге сомасында, көп балалы аналар мен көп балалы отбасылардан шыққан балалардың жеңілдікпен жол жүруін қамтамасыз етуге 3365,0 мың теңге сомасында, ауылдық жерлерде тұратын педагогтер үшін отын сатып алуға және коммуналдық қызметтерді төлеуге 21440,0 мың теңге сомасында, мүгедектерді протездік-ортопедиялық бұйымдармен және тифло-техникалық құралдармен қамтамасыз етуге 3242,6 мың теңге, мүгедектерді оңалтудың жеке бағдарламасына сәйкес санатарлы-курорттық емдеу қызметтерін ұсынуға 1848,0 мың теңге, нәтижелі жұмыспен қамтуды және жаппай кәсіпкерлікті дамытудың 2017-2021 жылдарға арналған "Еңбек" мемлекеттік бағдарламасы шеңберінде "Алғашқы жұмыс орны" іс-шарасына 700,1 мың теңге, аутизм және мінез-құлық кемістігі бар балалармен жұмыс істейтін әлеуметтік қорғау саласының мамандарын оқытуға 29,0 мың теңге, Жұмыспен қамту және әлеуметтік бағдарламалар бөлімі аппаратының мемлекеттік қызметшілерінің еңбекақысына 8531,2 мың теңге бөлінді.