Ақмола облысы Есіл ауданының әлеуметтік-экономикалық дамуының негізгі көрсеткіштері
Есіл ауданы облыс аумағының негізгі ауыл шаруашылық өңірлерінің бірі болып табылады. Инвестициялық жобалардың жүзеге асырылуы, ауыл шаруашылық саласының дамуы өндеуші өнеркәсіптің даму деңгейінің өсуінің оң үрдісі болып табылады.
Аумақты дамыту бағдарламасы ауданның әлеуметтік – экономикалық даму тенденциясын және басымдылықтарын, нысаналы индикаторларын, ауданның әлеуметтік-экономикалық көрсеткіштерін қамтиды.
Ауданның даму көрсеткіштерін талдау үшін, соңғы 3 жылғы даму көрсеткіштерінің динамикасы және дамуының өзекті мәселелері ұсынылған.
Даму саласының 5 бағыты анықталды:
-Экономикалық даму
-Әлеуметтік сала
-Инфрақұрылымдық кешен
-Аумақтық (кеңістіктік) даму
- Жергілікті мемлекеттік басқару және өзін-өзі басқару жүйесі.
Өңірлердің экономикалық саясатының негізгі бағыттары орта жедел келешекте инфрақұрылымды дамыту және индустрализациялау арқылы диверсификацияны жылдамдату есебінен экономиканың тұрақты өсуін қамтамасыз ету.
|
Реттік № |
Көрсеткіштердің аталуы |
2019 жыл іс жүзінде |
2020 жыл іс жүзінде |
2021 жыл болжам |
2022 жыл болжам |
2023 жыл болжам |
|
1 |
2 |
3 |
4 |
5 |
6 |
7 |
|
1. |
Ауыл шаруашылық өнімдерінің жалпы көлемі, % |
100,7 |
104,6 |
100,3 |
100,3 |
100,3 |
|
2. |
Өндіріс өнімдерінің көлемдері, % |
91,8 |
127,9 |
100,5 |
100,5 |
100,5 |
|
3. |
Халықтың саны, мың.адам |
23,8 |
23,6 |
23,0 |
23,0 |
23,0 |
|
4. |
Жұмыссыздық деңгейі, % |
2,3 |
2,7 |
5,9 |
6,1 |
6,2 |
Экономикалық дамудың мақсатты параметрлеріне жету инвестициялық белсенділіктің есебінен қамтамасыз етілетін болады.
Бюджеттік қаражаттар әлеуметтік сала объектілерін дамытуға және жөндеу жүргізуге, жылумен қамтамасыз етуге, қала ішіндегі жолдарды жөндеуге бағытталатын болады.
2021 жылы аудандық бюджетке түсетін түсімдер сомасы 4908,3 млн.теңге көлемінде жоспарланған, олардың ішінде меншікті кірістер 707,2 млн.теңгені құрайды, субвенцияға және нысаналы трансфертерттерге 4131,6 млн.теңге, бюджеттік кредиттерге 4,4 млн.теңге, бюджеттік кредиттерді өтеуге 65,2 млн.теңге.
мың теңге
|
Түсімдер |
2021 жылы Бекітілген жоспар |
2022 жылғы болжам |
2023 жылғы болжам |
|
Барлығы |
4908279 |
3665522 |
3730451 |
|
Салықтық түсімдер, оның ішінде: |
673130 |
755562 |
819103 |
|
Жеке табыс салығы |
6500 |
1560 |
34955 |
|
Әлеуметтік салық |
261248 |
335270 |
348681 |
|
Мүлікке салынатын салықтар |
278452 |
286725 |
298182 |
|
Жер салығы |
0 |
0 |
0 |
|
Көлік құралдарына салынатын салық |
0 |
0 |
0 |
|
Біріңғай жер салығы |
0 |
0 |
0 |
|
Акциздер |
4800 |
4992 |
5192 |
|
Жер учаскелерін пайдаланғаны үшін төлем |
91833 |
95506 |
99326 |
|
Кәсіпкерлік және кәсіби қызметті жүргізгені үшін алынатын алымдар |
15556 |
16178 |
16824 |
|
Мемлекеттік баж |
14741 |
15331 |
15943 |
|
Салықтық емес түсімдер, оның ішінде: |
17144 |
17140 |
17826 |
|
Мемлекеттік меншіктен түсетін кірістер |
6859 |
6444 |
6702 |
|
Жергілікті бюджеттен қаржыландырылатын мемлекеттік мекемелердің тауарларды (жұмыстарды, қызметтерді) өткізуінен түсетін түсімдер |
0 |
0 |
0 |
|
Мемлекеттік бюджеттен қаржыландырылатын, сондай-ақ Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің бюджетінен (шығыстар сметасынан) қамтылатын және қаржыландырылатын мемлекеттік мекемелер салатын айыппұлдар, өсімпұлдар, санкциялар, өндіріп алулар |
0 |
0 |
0 |
|
Басқа да салықтық емес түсімдер |
10285 |
10696 |
11124 |
|
Негізгі капиталды сатудан түсетін түсімдер |
16873 |
17548 |
18250 |
|
Трансферттер түсімі, оның ішінде: |
41131559 |
0 |
0 |
|
Ағымдағы нысаналы трансферттер |
820033 |
0 |
0 |
|
Нысаналы даму трансферттері |
414996 |
0 |
0 |
|
Субвенция
|
2896530 |
0 |
0 |
|
Бюджеттік кредиттерді өтеу |
65198 |
0 |
0 |
|
Бюджеттік кредиттер
|
4375 |
0 |
0 |
2021-2023 жылдарға арналған аудандық бюджеттің кірістері келесі көлемдерде белгіленген:
2021 жылы –4908279,0 мың.теңге;
2022 жылы – 3665522,0 мың.теңге;
2023 жылы – 3730451,0 мың.теңге.
Меншікті кірістер 2021 жылға сомасы 707147,0 мың теңге көлемінде белгіленген. 2020 жылғы нақтыланған жоспармен салыстырғанда, бюджеттің төртінші деңгейіне көшуге байласты, аудандық бюджетке түсетін кірістер көбейген, 89,8% құрайды. Салық түсімдері 673130,0 мың теңгені, салықтық емес түсімдер 17144,0 мың теңгені құрайды, ал 2021 жылға негізгі капиталды сатудан түсетін түсімдер 16873 мың теңгені құрайды, бұл 2,4% құрайды.
2022 жылға арналған меншікті кірістер 790250,0 мың теңге мөлшерінде, 2023 жылға 855179,0 мың теңге мөлшерінде анықталды.
Бюджеттің негізгі бөлігін әлеуметтік салық түсімдері құрайды – 36,9% және заңды тұлғалар мен жеке кәсіпкерлердің мүлкіне салынатын салық түсімдердің жалпы көлемінің 39,4%. 2020 жылға әлеуметтік салық түсімінің 338377,4 мың теңге сомасындағы есебін негізге ала отырып, осы салық 2021 жылға арналған болжам бойынша 261248,0 мың теңге сомасында күтілуде, бұл 2020 жылға арналған нақтыланған бюджеттен 117976,0 мың теңгеге аз. Меншікке салынатын салықтар 278452,0 мың теңге сомасында белгіленген.
Салықтық емес түсімдер сомасы 17144,0 мың теңгеге бекітілген.
Негізгі капиталды сатудан түсетін түсімдер жоспарланатын жылы сатып алуға өтініш білдірген жердің көлемін 16873,0 мың теңгеге есепке ала отырып есептелген.
2021 жылға арналған облыстық бюджеттің субвенциясы сомасы 2896530,0 мың теңге көлемінде қарастырылған.
Аудандық бюджеттің шығыстары
2021-2023 жылдары бюджеттік шығыстар саясатының негізгі басымдылықтары ауданның экономикасын дамыту тиімділігін арттыру үшін жағдай жасаумен қатар, мемлекет кепілдік берген міндеттерді орындау және азаматтарды әлеуметтік қолдау деңгейін сақтау болып табылады. Шығындардың негізгі үлесі әлеуметтік саланы дамытуға қарастырылған.
2021-2023 жылдарға арналған аудандық бюджеттің шығыстары бойынша нақтыланған бюджет
|
Функционалдық топ бойынша |
2021 жыл |
2022 жыл |
2023 жыл |
|
БАРЛЫҒЫ
|
4917788,9 |
3665522,0 |
3730451,0 |
|
жалпы сипаттағы мемлекеттік қызметтер |
287243,4 |
206166,0 |
206166,0 |
|
қорғаныс |
7559,2 |
7059,0 |
7059,0 |
|
әлеуметтік көмек және әлеуметтік қамтамасыздандыру |
376501,7 |
128924,0 |
128924,0 |
|
тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық |
399708,0 |
|
|
|
мәдениет, спорт, туризм және ақпараттық кеңістік |
571626,0 |
203375,0 |
203375,0 |
|
Ауыл, су, орман, балық шаруашылығы, ерекше қорғалатын табиғи аумақтар, қоршаған ортаны және жануарлар дүниесін қорғау, жер қатынастары |
17763,0 |
17096,0 |
17327,0 |
|
өнеркәсіп, сәулет, қала құрылысы және құрылыс қызметі |
17723,9 |
17121,0 |
17121,0 |
|
көлік және коммуникация |
131000,0 |
|
|
|
басқалар (жергілікті атқарушы органның резерві, борышқа қызмет көрсету, трансферттер) |
3039090,7 |
3085781,0 |
3150479,0 |
|
бюджеттік кредиттер |
4375,0 |
|
|
|
бюджеттік кредиттерді өтеу |
65198,0 |
|
|
Білім беру
Әлеуметтік қамтамасыз ету және әлеуметтік көмек саласының маңызды бағыттардың бірі болып өмір сапасын жақсарту, мүмкіншілігі шектеулі адамдарды қоғамға шоғырландыру үшін жағдай жасау және қолдау табылады.
Республикалық бюджеттен 207551,0 мың теңге сомасында, оның ішінде: еңбек нарығын дамытуға 59085,0 мың теңге сомасында, оның ішінде: жалақыны ішінара субсидиялауға және жастар практикасына 12783,0 мың теңге сомасында, жаңа бизнес-идеяларды іске асыруға мемлекеттік гранттар беруге, оның ішінде NEET санатындағы жастар, аз қамтылған көп балалы отбасылардың мүшелері, аз қамтылған еңбекке қабілетті мүгедектер 17502,0 мың теңге сомасында. Халықты әлеуметтік қорғаудың мемлекеттік ұйымдарында арнаулы әлеуметтік қызметтер көрсететін қызметкерлердің жалақысына қосымша ақы белгілеуге – 9959,0 мың теңге, үкіметтік емес ұйымдарда мемлекеттік әлеуметтік тапсырысты орналастыруға – 5760,0 мың теңге, мүгедектерді міндетті гигиеналық құралдармен қамтамасыз ету нормаларын ұлғайтуға – 6117,0 мың теңге, техникалық көмекші (орнын толтырушы) құралдар тізбесін кеңейтуге-4560,0 мың теңге, мемлекеттік атаулы әлеуметтік көмек төлеуге-122070,0 мың теңге сомасында.
Облыстық бюджеттен 40295,0 мың теңге сомасында, оның ішінде: қысқа мерзімді кәсіптік оқытуды іске асыруға 3455,0 мың теңге сомасында, халықты жұмыспен қамту орталықтарында әлеуметтік жұмыс жөніндегі консультанттар мен ассистенттерді енгізуге 12035,0 мың теңге сомасында, көп балалы аналар мен көп балалы отбасылардан шыққан балалардың жеңілдікпен жол жүруін қамтамасыз етуге 3365,0 мың теңге сомасында, ауылдық жерлерде тұратын педагогтер үшін отын сатып алуға және коммуналдық қызметтерді төлеуге 21440,0 мың теңге сомасында.
|
Көтеріңкі жәрдемақы |
2021 жыл |
Бюджеттік кредиттер |
2021 жыл |
||
|
Сомасы ( мың.теңге) |
Адам |
Сомасы ( мың.теңге) |
Адам |
||
|
Барлығы |
2917 |
10 |
Барлығы |
4375 |
1 |
Мәдениет, спорт, туризм, және ақпараттық кеңістік
2021-2023 жылдарға арналған аудандық бюджет шығыстарының негізгі бағыттары:
мың теңге
|
Аталуы |
2021 жыл (бекітілген жоспар) |
2022 жыл |
2023 жыл |
|
мәдени-демалыс жұмысын қолдау |
84465,0 |
87379,0 |
87379,0 |
|
аудандық (қалалық) кітапханалардың жұмыс істеуі |
46564,0 |
46564,0 |
46564,0 |
|
аудандық деңгейде спорттық жарыстар өткізу |
4700,0 |
4700,0 |
4700,0 |
|
әртүрлі спорт түрлері бойынша аудан құрама командаларының мүшелерін дайындау және олардың облыстық спорт жарыстарына қатысуы |
6700,0 |
6700,0 |
6700,0 |
|
мемлекеттік тілді және Қазақстан халықтарының басқа да тілдерін дамыту |
10646,0 |
10727,0 |
10727,0 |
|
жастар саясаты саласында аумақтық бағдарламаларды іске асыру |
9389,0 |
9389,0 |
9389,0 |
|
ақпараттық саясатты өткізу |
5600,0 |
5600,0 |
5600,0 |
|
Республикалық бюджеттен берілетін ағымдағы нысаналы трансферттер. Мемлекеттік мәдениет ұйымдарының және архив мекемелерінің басқарушы және негізгі персоналына мәдениет ұйымдарындағы және архив мекемелеріндегі ерекше еңбек жағдайлары үшін лауазымдық айлықақысына қосымша ақылар белгілеуге |
17634,0 |
|
|
|
ведомствалық бағыныстағы мемлекеттік мекемелер мен ұйымдардың күрделі шығыстары |
1400,0 |
1400,0 |
1400,0 |
Сондай-ақ, Есіл ауданының Есіл қаласында дене шынықтыру-сауықтыру кешенінің құрылысына облыстық бюджеттен 353612,0 мың теңге сомасында нысаналы даму трансферттері қарастырылған.
Сумен жабдықтау, тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық
Тұрғын үй-коммуналдық саладағы негізгі стратегиялық бағыттар сумен
жабдықтау және су бұру жүйелерін дамыту, жылумен үздіксіз қамтамасыз
ету, тұрғын үй-коммуналдық шаруашылықты жаңғырту және дамыту болып
айқындалды.
Аудандық бюджеттің қаражаты есебінен қарастырылған:
-жылумен қамтамасыз ететін кәсіпорындардың тұрақты жұмысын қамтамасыз етуге 50000,0 мың теңге.
- сумен жабдықтау жүйесінің сапалы жұмыс істеуі үшін тереңдік
сорғыларын сатып алуға 4238,0 мың теңге;
- коммуналдық меншіктегі үйлерге қызмет көрсетуге 2380,0 мың теңге;
- Заречный, Иглік ауылдарында сумен жабдықтау жүйелерін қайта
құруға конкурс жариялаудың басына 10,0 мың теңге;
Сондай-ақ, Есіл ауданында инженерлік желілермен тұрғын үй сатып
алуға облыстық бюджеттен 343080,0 мың теңге сомасында ағымдағы нысаналы трансферттер қарастырылған.
Ауыл шаруашылығы, орман шаруашылығы, жер қатынастары,
қоршаған ортаны қорғау
мамандарға әлеуметтік қолдау көрсету бойынша шараларын іске асыру үшін қарастырылған:
облыстық бюджет есебінен 876,0 мың теңге;
аудандық бюджет есебінен 3942,0 мың теңге.
Өзгелер
Облыстық бюджеттен Есіл қаласының Ж.Жабаев көшесінің № 83 үйден АТК 7 дейінгі ЖҚБ жолын орташа жөндеуге ағымдағы нысаналы трансферттер қарастырылуда. Ұзындығы 1400 м., тротуар жолы 800 м., сомасы 80000,0 мың теңге, Есіл қаласының Өндіріс даңғылы КҚБ жолын орташа жөндеу. Ұзындығы 2670 м. 50000,0 мың теңге.
Аудандық бюджеттен:
- қысқы уақытта Орловка а. аудандық маңызы бар жолға қызмет көрсету және күтіп ұстауға 1000,0 мың теңге сомасында;
-Есіл ауданы Есіл қаласындағы 45 пәтерлі тұрғын үйдің техникалық паспорттарын дайындау және тіркеуге 602,9 мың теңге сомасында көзделген.
Есіл қаласын абаттандыруға облыстық бюджеттен 80597,0 мың теңге сомасында ағымдағы нысаналы трансферттер көзделген.
Жергілікті атқарушы органның резерві 4000,0 мың теңге сомасында.
Аудандық бюджеттен Красногор кенті, ауылдар, ауылдық округтер бюджеттеріне берілетін субвенциялар көлемі 182239,0 мың теңге сомасында көзделген. Заңнаманың өзгеруіне байланысты 2764252,0 мың теңге сомасында шығындарды өтеуге облыстық бюджетке ағымдағы нысаналы трансферттерді қайтару қарастырылуда.
Облыстық бюджеттен "Есіл қалалық коммуналдық шаруашылығы" ШЖҚ МКК заңды тұлғаларының жарғылық капиталын ұлғайтуға берілетін нысаналы даму трансферттері есебінен 61384,0 мың теңге көзделуде.
Мамандарды әлеуметтік қолдау шараларын іске асыру үшін республикалық бюджеттен 4375,0 мың теңге сомасында бюджеттік кредиттер көзделген.
Сондай-ақ, мамандарға әлеуметтік қолдау көрсету бойынша шараларды іске асыруға 3,0 мың теңге сомасында, жылумен, сумен жабдықтау және су бұру жүйелерін реконструкциялауға және салуға 660,0 мың теңге сомасында, ЖҚЖК шеңберінде іс-шараларды іске асыруға 26087,0 мың теңге сомасында көзделген;
2010-2020 жылдары республикалық бюджеттен алынған мамандарды әлеуметтік қолдау шараларын іске асыру үшін бюджеттік кредиттер бойынша борышты өтеуге 4071,0 мың теңге сомасында, қазандық салу бойынша бюджеттік кредиттерді өтеуге 61127,0 мың теңге сомасында.
2020 жылы республикалық және облыстық бюджеттерден бөлінген 214,7 мың теңге сомасындағы нысаналы трансферттердің пайдаланылмаған сомаларын қайтару көзделген.
Бюджет тапшылығы (профициті) – 51313,1 мың теңге
"2021-2023 жылдарға арналған облыстық бюджет туралы" Ақмола облыстық мәслихатының 2020 жылғы 11 желтоқсандағы № 6С-52-2 шешіміне, "2021-2023 жылдарға арналған облыстық бюджет туралы "Облыстық мәслихаттың шешімін іске асыру туралы" Ақмола облысы әкімдігінің 2020 жылғы 23 желтоқсандағы № А-12/657 қаулысына сәйкес ағымдағы нысаналы трансферттер мен даму трансферттерінің, бюджеттік кредиттердің көлемі 1239404,0 мың теңгені құрады.
|
2021 жылға арналған республикалық және облыстық бюджеттің нысаналы трансферттері және кредиттері
|
|||
|
мың теңге |
|||
|
Аталуы
|
2021 жыл (бекітілген жоспар) |
2020 жыл (бекітілген жоспар) |
Өсу қарқыны, % |
|
БАРЛЫҒЫ |
1239404,0 |
1435959,0 |
86,3 |
|
Ағымдағы нысаналы трансферттер |
820033,0 |
1104711,0 |
74,2 |
|
Білім беру |
|
1014799,0 |
|
|
Әлеуметтік қорғау |
247846,0 |
66678,0 |
371,7 |
|
Жолдар |
130000,0 |
|
|
|
Ең төменгі жалақы мөлшерінің өзгеруіне байланысты азаматтық қызметшілердің жекелеген санаттарының, мемлекеттік бюджет қаражаты есебінен ұсталатын ұйымдар қызметкерлерінің, қазыналық кәсіпорындар қызметкерлерінің жалақысын көтеруге |
17634,0 |
|
|
|
Есіл ауданында инженерлік желілермен тұрғын үйді сатып алу |
343080,0 |
|
|
|
Басқалар |
81473,0 |
23234,0 |
|
|
Дамытуға арналған трансферттер
|
414996,0 |
327272,0 |
126,8 |
|
Есіл ауданы Есіл қаласында дене шынықтыру-сауықтыру кешенінің құрылысы |
353612,0 |
|
|
|
«Есіл қалалық коммуналдық шаруашылығы» ШЖҚ МКК жарғылық капиталын ұлғайту |
61384,0 |
|
|
|
Ақмола облысы Есіл ауданы Есіл қаласындағы №3 көше №3 үй 45 пәтерлі тұрғын үйдің құрылысы. |
|
297514 |
|
|
Ақмола облысы Есіл ауданы Есіл қаласындағы №3 көше №3 үй 45 пәтерлі тұрғын үйдің инженерлік желілерінің құрылысы. Жылу желісі, сыртқы сумен қамту және канализация, байланыс желісі |
|
29758 |
|
|
Бюджеттік кредиттер
|
4375,0 |
3976,0 |
110,0 |
|
Мамандарды әлеуметтік қолдау шараларын іске асыру үшін жергілікті атқарушы органдарға берілетін бюджеттік кредиттер |
4375,0 |
3976,0 |
110,0 |