Автомобиль көлігімен жолаушылар мен багажды тасымалдау қағидаларын бекіту туралы

Қазақстан Республикасы Инвестициялар және даму министрінің м.а. 2015 жылғы 26 наурыздағы № 349 бұйрығы. Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2015 жылы 3 шілдеде № 11550 тіркелді.

       "Автомобиль көлігі туралы" Қазақстан Республикасының Заңы 13-бабының 23-8) тармақшасына сәйкес БҰЙЫРАМЫН:

      Ескерту. Кіріспе жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 22.09.2022 № 521 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік алпыс күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

1. Қоса беріліп отырған Автомобиль көлігімен жолаушылар мен багажды тасымалдау қағидалары бекітілсін.
2. Қазақстан Республикасы Инвестициялар және даму министрлігінің Көлік комитеті (Ә.А. Асавбаев):

      1) осы бұйрықтың заңнамада белгіленген тәртіппен Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркелуін;

      2) осы бұйрық Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркелгеннен кейін күнтізбелік он күн ішінде оның көшірмесін мерзімді баспасөз басылымдарында және "Әділет" ақпараттық-құқықтық жүйесіне ресми жариялауға жіберуді;

      3) осы бұйрықтың Қазақстан Республикасы Инвестициялар және даму министрлігінің интернет-ресурсында және мемлекеттік органдардың интранет-порталында орналастырылуын;

       4) осы бұйрық Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркелгеннен кейін Қазақстан Республикасы Инвестициялар және даму министрлігінің Заң департаментіне осы бұйрықтың 2-тармағының 1), 2) және 3) тармақшаларында қарастырылған іс-шаралардың орындалуы туралы мәліметтерді бес жұмыс күні ішінде ұсынуды қамтамасыз етсін.

3. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау жетекшілік ететін Қазақстан Республикасының Инвестициялар және даму вице-министріне жүктелсін.
4. Осы бұйрық алғашқы ресми жарияланған күннен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі.

Қазақстан Республикасының   Инвестициялар және даму министрінің міндетін атқарушы

Ж. Қасымбек

       "КЕЛІСІЛДІ"  

       Қазақстан Республикасының  

       Денсаулық сақтау және әлеуметтік  

       даму министрі  

       ___________________ Т. Дүйсенова  

      2015 жылғы 19 мамыр

       "КЕЛІСІЛДІ"  

       Қазақстан Республикасының  

       Қаржы министрі  

       ________________ Б. Сұлтанов  

      2015 жылғы 27 мамыр

       "КЕЛІСІЛДІ"  

       Қазақстан Республикасының  

       Ұлттық экономика министрі  

       _______________ Е. Досаев  

      2015 жылғы 29 мамыр

       "КЕЛІСІЛДІ"  

       Қазақстан Республикасының  

       Ішкі істер министрі  

       ______________ Қ. Қасымов  

      2015 жылғы 21 сәуір

Қазақстан Республикасы Инвестициялар және даму министрі міндетін атқарушының 2015 жылдың 26 наурыздағы № 349 бұйрығымен бекітілген

 Автомобиль көлігімен жолаушылар мен багажды тасымалдау қағидалары

 1-тарау. Жалпы ережелер

       Ескерту. 1-тараудың тақырыбы жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

1. Осы Автомобиль көлігімен жолаушылар мен багажды тасымалдау қағидалары (бұдан әрі – Қағидалар) "Автомобиль көлігі туралы" Қазақстан Республикасының Заңының 13-бабының 23-8) тармақшасына сәйкес әзірленді және жолаушылар мен багажды автомобиль көлігімен тасымалдауды ұйымдастыру және жүзеге асыру тәртібін айқындайды.

      Ескерту. 1-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 22.09.2022 № 521 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік алпыс күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

2. Қағидалар Қазақстан Республикасының бүкіл аумағында қолданылады және барлық жеке және заңды тұлғалар үшiн меншiк нысандарына қарамастан мiндеттi болып табылады.
3. Осы Қағидаларда қолданылатын негізгі ұғымдар:

      1) автомобильмен тасымалдаушы (бұдан әрі – тасымалдаушы) – жеңіл автокөлік құралдарын қоспағанда, меншік құқығында немесе өзге де заңды негіздерде автокөлік құралдарына иелік ететін, жолаушыларды, багажды, жүктерді және пошта жөнелтілімдерін тасымалдау бойынша кәсіпкерлік қызметті жүзеге асыратын жеке немесе заңды тұлға;

      2) ақпараттық-диспетчерлік такси қызметі – клиенттердің тапсырыстарын өңдеуге және оларды таксимен тасымалдаушының орындауына, оның ішінде аппараттық-бағдарламалық кешенді және (немесе) таксиге тапсырыс берудің мобильдік қосымшасын қолдана отырып беруге арналған, Қазақстан Республикасының дара кәсіпкері немесе заңды тұлғасы болып табылатын тасымалдаушы немесе өзге де тұлға құратын қызмет;

      3) багаж түбіртегі – багажды автомобильмен тасымалдау шартының жасалғанын, сондай-ақ тасымалдаушының багажды сақтауға немесе тасымалдау үшін қабылдағанын растайтын құжат;

      4) багажды автомобиль – жолаушылар мен жүкті тұрақты автомобильмен тасымалдау маршруттарында жолаушылардың багаждарын (жүктерін) тасымалдауға арналған жүк автомобилі;

       5) борт журналы – осы Қағидаларға 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша нөмірленген және тігілген, тасымалдаушының мөрімен бекітілген жолаушылар мен багажды тұрақты емес тасымалдауды жүзеге асыру кезінде автокөлік құралында болатын журнал, оған автокөлік құралының рейс алдындағы техникалық тексеруден және жүргізушінің рейс алдындағы (ауысым алдындағы) медициналық куәландырудан өткені туралы белгілер қойылады;

      6) диспетчерлік жүйе – жолаушылар мен багажды тасымалдауды жүзеге асыратын автокөлік құралдарының қозғалысы туралы нақты уақыт режимінде үздіксіз ақпарат алуға мүмкіндік беретін жүйе;

      7) диспетчерлік жүйе операторы – диспетчерлік жүйені ұйымдастыру және жұмыс істеуін қамтамасыз ететін жеке немесе заңды тұлғалар;

      8) жолаушыларды отырғызу және түсіру пункттері (аялдау пункті) – осы Қағидалардың талаптарына сәйкес жайластырылған, жолаушыларды отырғызу және түсіру мақсатында автокөлік құралдарының аялдауына арналған жол бойындағы белдеу учаскесі;

      9) жол жүру құжаты (билет) – ресімдеу жолымен жолаушыны тасымалдау шарты жасалатын қағаз немесе электрондық нысандағы құжат;

      10) көлік құжаттарын басқарудың бірыңғай жүйесі-автомобиль көлігі саласындағы тасымалдау қызметіне байланысты құжаттарды тіркеуді, өңдеуді, сақтауды, есепке алуды және тиісті уәкілетті мемлекеттік органдарға және тасымалдау процесіне қатысушыларға осындай құжаттар туралы ақпаратты беруді қамтамасыз ететін зияткерлік көлік жүйесінің компоненті;

      11) қауіпті учаскелер – автомобиль жолдарының жүріп өткенде жол-көлік оқиғасы болуының жоғары қаупі туындайтын немесе қозғалыс режимінің елеулі өзгерістеріне байланысты учаскелері;

      12) қозғалыс кестесі – жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты тасымалдау маршрутының әрбір аялдама пункті бойынша автобустардың, шағын автобустардың, троллейбустардың қозғалыс орны мен уақыты туралы мәліметтерді қамтитын құжат (кесте, графикалық бейне);

      13) қолмен жуу – автокөлік құралдарын су берудің жоғары қысымды аппараттарын, су жеткізу жүйелерін және (немесе) ыдыстардағы суды пайдалану арқылы қолмен жуу;

      14) маршрут – автобустың, шағын автобустың, троллейбустың белгіленген бастапқы, аралық және соңғы аялдама пункттері арасында белгіленген жүретін жолы;

      15) маршрут схемасы – аялдау пункттері, олардың ара қашықтықтары, сондай-ақ оларға тән бағдарлар (жол айрықтары, қиылыстар, теміржол өтпелері, көпірлер және тоннельдер) көрсетілген маршруттың графикалық шартты бейнеленуі;

      16) механикаландырылған жуу – жуу құрамы және суды жеткізу үшін құрылғылармен, айналатын және (немесе) қозғалатын щеткалармен, сондай-ақ желдеткіш құрылғысымен жарақтандырылған арка үлгісіндегі ауыстырылатын тетіктерден тұратын автокөлік құралдарын автоматты жуу;

      17) рейс – маршруттың бастапқы пунктінен соңғы пунктіне дейінгі автобустың, шағын автобустың, троллейбустың жолы;

      18) спутниктік навигация аппаратурасы – көлік құралына жаһандық навигациялық спутниктік жүйелердің сигналдары бойынша оның ағымдағы орналасқан жерін, жүру бағыты мен жылдамдығын айқындау, қосымша борт жабдығымен деректер алмасу үшін, сондай-ақ жылжымалы радиотелефон байланысы желілері бойынша ақпарат алмасу үшін орнатылатын аппараттық-бағдарламалық құрылғы;

      19) такси тасымалы – жеке кәсіпкердің немесе меншік құқығында немесе басқа заңды негіздерде автомобильге иелік ететін заңды тұлғаның жолаушылар мен багажды ақылы немесе жалға тасымалдау үшін көрсететін қызметі;

      20) таксимен тасымалдаушы – жолаушылар мен багажды таксимен тасымалдау жөніндегі қызметтерді көрсететін дара кәсіпкер немесе заңды тұлға;

      21) таксиге тапсырыс берудің мобильдік қосымшасы – ұялы байланыстың абоненттік құрылғысында пайдаланылатын және таксиге тапсырыс беруге және көлік құралын экипажымен қоса жалға алуға ұялы байланыс қызметтері немесе Интернет арқылы қолжетімділік берілетін бағдарламалық өнім;

      22) таксометр – жолаушылар мен багажды таксимен тасымалдау құнын (бағасын) есептеуге арналған құрылғы;

      23) техникалық аялдама – автобустар мен шағын автобустардың жолаушыларды маршруттан түсіруді және маршрутқа отырғызуды көздемейтін аялдамасы;

      24) үшінші жақ - жолаушылар мен багажды тұрақты автомобильмен тасымалдауды ұйымдастыру туралы келісім жасасқан тасымалдаушыны, ал жолаушылар мен багажды тұрақты халықаралық автомобильмен тасымалдау кезінде маршрутқа қызмет көрсетуге рұқсат алған тұлғаны қоспағандағы тұлға.

      Ескерту. 3-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 27.04.2021 № 198 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік алпыс күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

4. Ұйымдастыру сипаты бойынша жолаушылар мен багажды автомобильмен тасымалдау тұрақты, тұрақты емес және таксимен тасымалдау болып бөлінеді.

      Ескерту. 4-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 26.07.2019 № 553 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

      4-1. Жолаушылар мен багажды республикаішілік тасымалдау әкімшілік-аумақтық белгілеріне қарай мынадай түрлерге бөлінеді:

      1) қалалық (ауылдық) – елді мекеннің белгіленген шекарасының шегіндегі тасымалдау;

      2) қала маңындағы – елді мекеннің белгіленген шекарасынан бастап есептелетін, ұзақтығы елу километрге дейінгі қала маңындағы аймақтағы елді мекенмен жалғастыратын маршруттар бойынша тасымалдау;

      3) ауданішілік – бір аудан шегіндегі елді мекендердің арасындағы тасымалдау;

      4) ауданаралық (облысішілік қалааралық) – бір облыс шегіндегі, әртүрлі аудандардағы елді мекендер арасында жүзеге асырылатын немесе облыстық маңызы бар қалалармен елді мекендерді жалғастыратын тасымалдау;

      5) облысаралық қалааралық – әртүрлі облыстардағы елді мекендердің арасында жүзеге асырылатын немесе республикалық маңызы бар қалалармен, астанамен елді мекендерді жалғастыратын тасымалдау.

      Ескерту. 1-тарау 4-1-тармақпен толықтырылды – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 26.07.2019 № 553 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

5. Жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты тасымалдау – тасымалдаушылар автобустарды, шағын автобустарды, троллейбустарды пайдалана отырып, алдын ала келiсiлген жол жүру маршруттары, бастапқы және соңғы пункттерi, жолаушыларды отырғызу және түсiру пункттерi белгiленген қозғалыс кестелерi бойынша жүзеге асыратын тасымалдар.

      Жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты тасымалдауды ұйымдастыру кезiнде тасымалдауды жүзеге асыру үшiн пайдаланылатын көлiк құралдары (автобустар, шағын автобустар немесе троллейбустар) алдын ала анықталады.

      Жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты тасымалдауды жүзеге асыру кезінде маршруттан ауытқуға жол берілмейді.

6. Жолаушылар мен багажды автомобильмен тасымалдауды жүзеге асыру кезінде тасымалдаушы осы Қағидаларға 2-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жолдама парағын қағаз немесе электрондық-цифрлық құжат түрінде ресімдейді.

      Жолдама парағын қағаз тасығышта ресімдеу кезінде тасымалдаушы оның Көлік құжаттарын басқарудың бірыңғай жүйесінде тіркелуін қамтамасыз етеді.

      Ескерту. 6-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 27.04.2021 № 198 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік алпыс күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

7. Жолаушыларды автобустармен, шағын автобустармен тұрақты емес тасымалдау, сондай-ақ жолаушыларды халықаралық қатынастағы автобустармен, шағын автобустармен тұрақты тасымалдау лицензиарға берілген лицензияға қосымшада көрсетілген автобустармен, шағын автобустармен жүзеге асырылады.

      Осы тармақтың бірінші бөлігінде көрсетілген жолаушылар тасымалы жүзеге асырылатын автобустардың, шағын автобустардың жылжымалы құрамының бірлігі өзгерген жағдайда, лицензияға қосымша қайта ресімдеуге жатады.

       Лицензияны және (немесе) лицензияға қосымшаны қайта ресімдеу "Рұқсаттар және хабарламалар туралы" Қазақстан Республикасы Заңының 33-бабының 3-8-тармақтарына сәйкес жүзеге асырылады.

      Ескерту. 7-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 26.07.2019 № 553 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

8. Тұрақты емес тасымалдау жеке және заңды тұлғалардың бір жолғы тапсырысы (өтінімі) бойынша жүзеге асырылады. Мұндай тасымалдауға: туристік, экскурсиялық, іс-шараларға қызмет көрсету жатады.

      Бір жолғы тасымалдау белгілі бір кезең ішінде шарттық негізде жүзеге асырылуы мүмкін.

      Ескерту. 8-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 26.07.2019 № 553 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

      8-1. Шағын автобустармен жолаушылар тасымалдауға жиырма бір жасқа толған, "D1" кіші санатындағы көлік құралдарын басқару құқығы және кемінде үш жыл жүргізуші жұмыс өтілі, оның ішінде кемінде бір жыл "С" санатына жатқызылатын көлік құралдарын басқару өтілі бар жүргізушілер жіберіледі.

      Ескерту. 1-тарау 8-1-тармақпен толықтырылды – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 26.07.2019 № 553 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

      8-2. Жүргізушінің орнынан басқа, отыратын орындар он алтыдан астам болатын автобустармен және троллейбустармен жолаушылар тасымалдауға жиырма бес жасқа толған, кемінде бес жыл жүргізуші жұмыс өтілі, оның ішінде кемінде үш жыл "D1" кіші санатына жатқызылатын көлік құралдарын басқару өтілі бар жүргізушілер жіберіледі.

      Ескерту. 1-тарау 8-2-тармақпен толықтырылды – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 26.07.2019 № 553 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

      8-3. Жалпыға ортақ пайдаланылатын көлік мүгедектігі бар жолаушыларды отырғызуға және түсіруге арналған құрылғылармен жабдықталады.

      Ескерту. 1-тарау 8-3-тармақпен толықтырылды – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 26.07.2019 № 553 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі); жаңа редакцияда - ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 22.09.2022 № 521 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік алпыс күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрықтарымен.
      ЗҚАИ-ның ескертпесі!
      8-4-тармақпен толықтыру көзделген – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 22.09.2022 № 521 (01.01.2023 бастап қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

 2-тарау. Жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты тасымалдауды ұйымдастыру және жүзеге асыру, жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты тасымалдау маршруттарының ашылу және жабылу тәртібі

       Ескерту. 2-тараудың тақырыбы жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

 1-параграф. Маршруттарды ашу және тiзiлiмiн жүргiзу тәртібі

9. Автомобиль көлігі саласындағы уәкілетті орган, жергiлiктi атқарушы органдар, жеке және заңды тұлғалар жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты тасымалдау маршруттарын ашу бастамашылары бола алады.
10. Жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты тасымалдау маршруттарын ашу жөнiндегi мәселелердi шешу үшiн бастамашы маршрут схемасы мен ол бойынша қозғалыс кестесiн әзiрлейдi және оларды тасымалдауды ұйымдастырушыларға:

       тұрақты халықаралық маршруттар бойынша – автомобиль көлігі саласындағы уәкілетті органға;

      жолаушылар мен багажды автомобильмен қалааралық облысаралық, ауданаралық (қалааралық облысішілік) және республикалық маңызы бар қалаларда, астанада қалалық және қала маңындағы тұрақты тасымалдау маршруттары бойынша – облыстың, республикалық маңызы бар қалалардың, астананың жергiлiктi атқарушы органдарына;

      жолаушылар мен багажды автомобильмен қалалық (ауылдық), қала маңындағы және ауданішілік тұрақты тасымалдау маршруттары бойынша – аудандардың, республикалық маңызы бар қалалардың жергiлiктi атқарушы органдарына жібереді.

11. Егер:

      1) автомобиль жолдарының өткiзу қабiлетi белгілі бір маршруттар бойынша автобустардың тұрақты қозғалысын жүзеге асыруға мүмкiндiк берсе;

      2) автомобиль жолдарының жай-күйi және оларды жайластыру жол қозғалысы қауiпсiздiгiнiң талаптарына сәйкес келсе, жолаушылар мен багажды тұрақты тасымалдаудың маршруттары ұйымдастырылуы мүмкін.

12. Жолаушылар мен багажды автомобиль көлiгiмен тұрақты тасымалдаудың маршруттық желiсiн қалыптастырған кезде, жергiлiктi атқарушы органдар кенттермен, селолармен аудан орталықтары арасындағы және аудан орталықтары мен облыс орталықтары және облыстық маңызы бар өзге де жақын қалалар арасындағы байланыс басымдылығын басшылыққа алады.
13. Қалыптастырылатын маршруттар желiсi (халықаралық, қалалық және қала маңындағы маршруттардан басқа) мынадай шарттарға сәйкес келеді:

      1) қосарланған маршруттар автобустары арасында жоспарланған жүру интервалы бойынша:

      150 км дейінгі қосарлану ұзақтығы кезінде 1 сағаттан артық;

      350 км дейiнгi қосарлану ұзақтығы кезінде 2 сағаттан артық;

      500 км дейiнгi қосарлану ұзақтығы кезінде 3 сағаттан артық;

      500 км артық қосарлану ұзақтығы кезінде 4 сағаттан артық болуы тиiс;

      2) жетпiс бес пайыздан артық қосарлану учаскесiнде автобустардың орташа сыйымдылығын пайдалану кезiнде уақыт бойынша айырмашылығы:

      150 км дейiнгi қосарлану ұзақтығында 10 минутқа дейiн;

      350 км дейiнгi қосарлану ұзақтығында 15 минутқа дейiн;

      350 км артық қосарлану ұзақтығында 20 минутқа дейiн қысқартылады.

14. Жолаушылар мен багажды тұрақты тасымалдау маршруттарында (халықаралық қатынастардан басқа) барлық маршруттардың ұзақтығында автобустардың орташа жылдық толтырылуы жетпiс бес пайыздан артық болған кезде тасымалдауды ұйымдастырушы тасымалдаушылардың немесе жолаушылардың өтiнiшi бойынша қосымша қозғалыс кестесiн енгiзу туралы шешiм қабылдайды. Жолаушылар мен багажды тасымалдаудың қосымша қозғалыс кестесі "Автомобиль көлігі туралы" 2003 жылғы 4 шілдедегі Қазақстан Республикасы Заңының 13-бабының 4-тармағына және 14-бабының 2-тармағының 2) тармақшасына сәйес құзіретті органдармен бекітіледі.

      Қосымша қозғалыс кестесi бойынша жолаушылар мен багажды тасымалдау, осы маршрутқа қызмет көрсететін тасымалдаушымен жүзеге асырылады.

      Тасымалдаушы қосымша қозғалыс кестесiне қызмет көрсетуден бас тартқан немесе маршрутқа екі және одан көп тасымалдаушы қызмет көрсеткен (бір тараптан) жағдайда, жергiлiктi атқарушы органдар осы қозғалыс кестесiн конкурстық негiзде осы маршрутқа қызмет көрсету жөнiндегi шарттың қолданылу мерзiмiне бөледi.

15. Ұзақтығы 300 км-ге дейінгі тұрақты қалааралық облысаралық маршруттарда автомобиль көлігі саласындағы уәкілетті орган тиісті облыстардың, республикалық маңызы бар қаланың, астананың жергілікті атқарушы органдарымен келісу бойынша автобустардың, шағын автобустардың еркін қозғалысы бойынша жолаушыларды және багажды тасымалдауды жүзеге асырудың тұрақты кезеңін көрсете отырып, қозғалыс кестесін бекітеді. Автобустардың, шағын автобустардың еркін қозғалысы бойынша жолаушылар мен багажды тасымалдау, осы маршрутқа қызмет көрсететін тасымалдаушымен жүзеге асырылады.
16. Жаңа республикаішілік маршруттарды ашу кезiнде келiсу мынадай сатыға сәйкес жүзеге асырылады:

      қалааралық облысаралық;

      ауданаралық (қалааралық облысішілік);

      қала маңындағы және ауданішілік.

      16-1. Екі және одан да көп тасымалдаушылармен жаңа халықаралық маршруттарды ашуға бір уақытта өтінім беру кезінде, автобустың қозғалыс кестесінің айырмашылығы бойынша бастапқы және аралық пункттері ұзақтығы 250 км дейін 15 минуттан аз және 250 км асатын 1 сағаттан аз уақытты құраса, басымдылық осы қатынас түрінде көп тәжірибесі бар тасымалдаушыға беріледі.

      Ескерту. 1-параграф 16-1-тармақпен толықтырылды – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 26.07.2019 № 553 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

17. Жолаушылар мен багажды автомобильмен республикаішілік тұрақты тасымалдау осы Қағидалардың 3-қосымшасыдағы нысанға сәйкес жолаушылар мен багажды автомобильмен республикаішілік тұрақты тасымалдау маршруттарына қызмет көрсету құқығына арналған куәлiк (бұдан әрі – Куәлік) негізінде жүзеге асырылады.
18. Жергілікті атқарушы органдар трафиктің көлемін зерттеу үшін жаңа қалалық, қала маңындағы, ауданішілік және ауданаралық (қалааралық облысішілік) маршруттар ашқан кезде тұрақты маршруттардың сәйкес типінде қызмет көрсететін тасымалдаушыны анықтайды, бұл маршрут екі ай бойы қызмет етеді.

      Зерделеу нәтижесі бойынша 10 жұмыс күн ішінде маршрутты ашу немесе ашпай туралы шешім қабылданады.

       Ашылған жағдайда осы Қағидаға 154-тармаққа сәйкес мерзімде, осы маршрутқа қызмет көрсету құқығына тиісті конкурс өткізу туралы жұмыс жүргізіледі.

      Ескерту. 18-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

19. Халықаралық және қалааралық облысаралық қатынаста жолаушылар мен багажды тұрақты тасымалдау маршруттары тасымалдаушының маршрутты ұйымдастырушыға, тасымалдауды тоқтатуды жобалау уақытына дейін 2 айдан кем емес жазбаша үндеуі бойынша жабылады.

      Халықаралық және қалааралық облысаралық қатынаста жолаушылар мен багажды тұрақты тасымалдау маршруттары тасымалдаушының маршрутты ұйымдастырушыға, тасымалдауды тоқтатуды жобалау уақытына дейін 3 айдан кемемес жазбаша үндеуі бойынша жабылады.

      Қалалық (селолық), қала маңындағы, ауданішілік, ауданаралық (қалааралық облысішілік) жолаушылар мен багажды тұрақты тасымалдау маршруттары олар бойынша жүруге тұрғындардың мұқтаждығы болмаған жағдайда маршрутты ұйымдастырушылармен жабылады.

      Ескерту. 19-тармаққа өзгеріс енгізілді – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

20. Облыстың жергiлiктi атқарушы органдарымен жолаушылар мен багажды автомобильмен ауданаралық (қалааралық облысiшiлiк) және қала маңындағы тұрақты тасымалдаудың маршруттары бойынша қозғалыс кестесi келiсiлген кезде маршрут бойынша деректер осы Қағидалардың

      21-тармағына сәйкес тиiстi тiзiлiмге енгiзiледi.

      Ескерту. 20-тармақ жаңа редакцияда - ҚР Инвестициялар және даму министрінің м.а. 28.01.2016 № 115 (алғашқы ресми жарияланған күннен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

21. Маршруттарды ұйымдастыру мен есепке алуды жоспарлау мақсатында:

      1) автомобиль көлігі саласындағы уәкілетті орган – жолаушылар мен багажды автомобильмен халықаралық және қалааралық облысаралық тұрақты тасымалдау маршруттарының;

      2) облыстардың, республикалық маңызы бар қалалардың, астананың жергiлiктi атқарушы органдары – жолаушылар мен багажды автомобильмен ауданаралық (қалааралық облысішілік), республикалық маңызы бар қалаларда, астанада – қалалық және қала маңындағы тұрақты тасымалдау маршруттарының;

      3) аудандардың, облыстық маңызы бар қалалардың жергiлiктi атқарушы органдары – жолаушылар мен багажды автомобильмен қалалық (ауылдық), қала маңындағы және ауданішілік тұрақты тасымалдау маршруттарының тiзiлiмiн жүргiзудi жүзеге асырады.

22. Тiзiлiмдер маршруттардың мынадай негiзгi сипаттамаларын:

      1) халықаралық маршруттар үшін:

      тікелей және кері қайту бағыттарындағы қатынас және шығу уақытын көрсетумен маршруттың атауын;

      Қазақстан Республикасы аумағы бойынша тікелей бағыт және шет мемлекеттің аумағы бойынша кері бағыттағы уақытын көрсетумен аралық пункттердің атауын;

      тасымалдаушы туралы мәліметтерді (атауы, мекенжайы, тегi, аты, әкесiнiң аты (егер болған жағдайда), тасымалдауды ұйымдастырудағы жауапты басшының немесе адамның телефондары);

      берiлген рұқсат құжаттарының берілген күні және қолданудың аяқталу мерзімін;

      маршрутқа қызмет көрсету кезеңін (жыл бойы, маусымдық);

       мемлекеттік тіркеу нөмерлері, маркасы және шығу жолын көрсетумен, сондай-ақ негізгі және резервке бөлумен жылжымалы құрам туралы мәліметті;

      2) республикаішілік маршруттар үшін:

      Бастапқы және соңғы пункттерінен шығу уақытын көрсетіп маршруттың нөмiрiн (қалалық (ауылдық) және қала маңындағы) және атауын;

      тiкелей және керi қайту бағыттарындағы маршруттағы пункттер бойының санын және атауын;

      тiкелей және керi қайту бағыттарындағы маршрут ұзақтығын;

      маршрутқа қызмет көрсету кезеңдерiн: жыл бойы, қосымша (белгiлi бiр күндерде немесе тәулiктiң кезеңдерiнде қолданылатын (қалалық маршруттар үшін демалыс, мереке күндері немесе "қауырт" сағаттар), маусымдық (алдын ала белгiленген уақыт аралығы iшiнде қолданылатын (саяжай кезеңiнде, демалыс аймақтары, жолаушылар ағыны жоғарылаған кезеңде жұмыс iстеген кезде);

      жолаушылар және жалпы отыруға арналған орындар бойынша автобустардың маршруттағы автобустардың, шағын автобустардың класы және паспорттық сыйымдылығын (қалааралық облысаралықтан басқа, жинақтау алаңшасының сыйымдылығын ескере отырып);

      тасымалдаушы туралы мәліметтерді (атауы, мекенжайы, тегi, аты, әкесiнiң аты (егер болған жағдайда), тасымалдауды ұйымдастырудағы жауапты адамның және басшының телефондары) және оған берiлген рұқсат құжаттарының қолдану кезеңiн қамтиды.

      Ескерту. 22-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

 2-параграф. Жолаушылар мен багажды автомобильмен қалалық (ауылдық) және қала маңындағы тұрақты тасымалдау

23. Жолаушылар мен багажды автомобильмен қалалық (ауылдық) және қала маңындағы тұрақты тасымалдау жергiлiктi атқарушы органдар бекiткен маршрут желiсi бойынша жүзеге асырылады, ол жолаушы көлiгiн дамытудың бекiтiлген кешендiк схемасының және азаматтардың, ұйымдардың ұсыныстары бойынша жолаушылар легiн талдау негiзiнде құрылады.

      Жолаушылар мен багажды автомобильмен қалалық (ауылдық) және қала маңындағы тұрақты тасымалдауды ұйымдастыру кезінде тасымалдаушы жүргізушілерді және кондукторларды талаптарды жергілікті атқарушы органдар бекіткен бірыңғай арнаулы киім-кешекпен қамтамасыз етеді.

24. Жолаушылар мен багажды автомобильмен қалалық (ауылдық) тұрақты тасымалдаудың маршрутында шағын автобустарды пайдалану анықтамасы төменгi жолаушылар легiмен негiзделедi, бұл ретте шағын автобустар пайдаланылатын маршруттардың ұзақтығы жолаушылар мен багажды автомобильмен қалалық (ауылдық) тұрақты тасымалдаудың маршрут желiсiнiң жалпы ұзақтығының отыз пайызынан аспауы тиiс.

 3-параграф. Жолаушылар мен багажды автомобильмен қалалық (ауылдық) және қала маңындағы тұрақты тасымалдаудың қызмет көрсету режимдерi

25. Жолаушылар мен багажды автомобильмен қалалық (ауылдық) және қала маңындағы тұрақты тасымалдаудың маршруттарына мынадай режимдердiң бiрiнде қызмет көрсетiледi:

      1) кемiнде екi жолаушы есiгi бар қалалық автобустармен, шағын автобустармен, сондай-ақ қалааралық автобустармен тұрақты қала маңындағы автомобильмен тасымалдаудың маршруттарында, маршруттың схемасында көрсетiлген аялдама пункттерiне тоқтау арқылы жүзеге асырылатын әдеттегi, қала шегiнде олардың арасындағы қашықтық 400-ден 800 метірге дейiн болуы тиiс;

      2) кемiнде екi жолаушы есiгi бар қалалық автобустармен және қалааралық автобустармен маршруттың схемасында көрсетiлген аялдама пункттерiне тоқтау арқылы жүзеге асырылатын жедел (қалалық тасымалдау үшiн ғана), олардың арасындағы қашықтық 1,5-ден 3,0 км дейiн болуы мүмкiн.

26. Халыққа қызмет көрсету ерекшелiгiне сәйкес жолаушылар мен багажды автомобильмен қалалық (ауылдық) және қала маңындағы тұрақты тасымалдауы мынадай сипатта болуы мүмкiн:

      1) тәулiктiң барлық белгiленген кезеңi және аптаның барлық күндерi iшiнде қолданылатын тұрақты;

      2) белгiлi бiр күндерде немесе тәулiктiң кезеңдерiнде қолданылатын (демалыс, мерекелiк күндер немесе "қауырт" сағаттар) қосымша;

      3) алдын ала белгiленген уақыт аралығы iшiнде қолданылатын (саяжай кезеңiнде, демалыс аймақтары, спорттық-сауықтыру кешендерi жұмыс iстеген кезде) маусымдық;

      4) қысқа уақытқа қолданылатын (әдеттегi режимде қызмет көрсетуге кедергi жасайтын жол желiсiнде күтпеген жағдайлар туындаған жағдайда) уақытша.

 4-параграф. Жолаушылар мен багажды автомобильмен қалалық (ауылдық) және қала маңындағы тұрақты тасымалдауды жүзеге асыру тәртiбi

27. Жолаушыларды автокөлiк құралына отырғызу және түсiру мынадай дәйектiлiкпен жүргiзiледi:

      1) шағын автобустарда алдымен жолаушыларды түсiру, одан кейiн отырғызу жүргiзiледi;

      2) екi есiгi бар автобустарда жолаушыларды түсiру - екi есiк арқылы, ал отырғызу артқы есiк арқылы жүргiзiледi;

      3) үш және одан артық есiгi бар автобустарда жолаушыларды түсiру - барлық есiктер арқылы, ал отырғызу - алдыңғы есiктен басқа барлық есiктер арқылы жүргiзiледi.

28. Кезектен тыс алдыңғы есік арқылы отырғызу құқығын мүгедектігі бар адамдар, зейнеткерлер, жүкті әйелдер, мектеп жасына дейінгі балалары бар жолаушылар пайдаланады, Ұлы Отан соғысының ардагерлері, жеңілдіктер бойынша Ұлы Отан соғысының ардагерлеріне теңестірілген ардагерлер және басқа мемлекеттердің аумағындағы ұрыс қимылдарының ардагерлері пайдаланады.

      Ескерту. 28-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 22.09.2022 № 521 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік алпыс күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

29. Жолаушылар мен багажды автомобильмен қалалық және қала маңындағы тұрақты тасымалдау маршруттарында пайдаланылатын автобустардың салонында мүгедектігі бар адамдар, зейнеткерлер, жүкті әйелдер, мектеп жасына дейінгі балалары бар жолаушылар басым отыру үшін 4-тен 8 орынға дейін (олардың паспорттық сыйымдылығына байланысты) бөлінеді.

      Ескерту. 29-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 22.09.2022 № 521 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік алпыс күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

30. Жолаушылар мен багажды автомобильмен қалалық (ауылдық) тұрақты тасымалдау маршрутында "сұрау бойынша" аялдама пункттерi болған кезде, жолаушылар жүргiзушiге (кондукторға) көрсетiлген аялдама пунктiнде тоқтау қажеттiгi туралы алдын ала хабарлауы керек. Осындай аялдама пунктiнде жолаушылар тұрған кезде, жүргiзушi оларды отырғызу үшiн аялдама жасауы тиiс.
31. Жолаушылар мен багажды автомобильмен қалалық (ауылдық) және қала маңындағы тұрақты тасымалдаудың маршруттары бойынша жолаушылар жол жүргенде:

      1) автобустан, шағын автобустан ол толық тоқтағанға дейiн немесе қозғалыс кезiнде шығуға және кiруге;

      2) автобустың есiктерiнiң ашылуы мен жабылуына кедергi жасауға;

      3) жүргiзушiнi автокөлiк құралының қозғалысы кезiнде әңгiмемен алаңдатуға;

      4) автобустың, шағын автобустың салонының iшкi жабдығы мен жарағын бүлдiруге;

      5) темекi тартуға, қоқсытуға, спирт iшiмдiктерiн iшуге;

      6) от қауiптi, жарылғыш, улағыш, жеңiл тұтанатын, улы, өткiр және күлiмсi иiстi заттарды, құндағы және iлеспе құжаттары жоқ дәрiмен атылатын қаруды тасымалдауға жол берiлмеуi тиiс.

32. Жолаушылар мен багажды автомобильмен қалалық (ауылдық) және қала маңындағы тұрақты тасымалдаудың маршруттарында:

      1) "Тұрақты және тұрақты емес жолаушылар тасымалы үшін автокөлік қызметі" ҚР СТ 2273-2012 Қазақстан Республикасының ұлттық стандартына сәйкес автобустарда тұратын және отыратын орындар, олардың толық паспорттық сыйымдылығынан аспайтын мөлшерде;

      2) шағын автобустарда тұратын және отыратын орындар оның паспорттық сыйымдылығынан аспайтын мөлшерде.

      Ескерту. 32-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

 5-параграф. Қол жүгi мен багажды алып жүру

33. Жолаушылар мен багажды автомобильмен қалалық (ауылдық) және қала маңындағы тұрақты тасымалдау маршруттарында өлшемі 60х40х20 см дейінгі және салмағы 20 кг аспайтын қол жүгін, сондай-ақ қабы бар бір жұп шаңғыны, бала арбасын немесе шанасын (автобустарда ғана) өзімен бірге тегін алып жүруге рұқсат етіледі.

      Ескерту. 33-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 26.07.2019 № 553 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

34. Осы Қағидалардың 33-тармағында көрсетілген көлем және салмақ өлшемдерінен асатын қол жүгі багажға жатады және автобустың, шағын автобустың багаж бөлімшесінде немесе автобусқа, шағын автобусқа ілесіп жүретін багаж автомобилінде, сондай-ақ тасымалдаушымен қосымша келісім негізінде таксимен тасымалдануға тиіс.

      Ескерту. 34-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 26.07.2019 № 553 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

35. Қол жүгiнiң орамасы мен тасымалдануы басқа жолаушыларға және автобус, шағын автобус салонының жарағына қандай да болмасын залал келтiру (ластау немесе зақымдау) мүмкiндiгiн толық болдырмауы тиiс.
36. Жолаушылар мен багажды автомобильмен қалалық (ауылдық) және қала маңындағы тұрақты тасымалдау маршруттарында жабық торларға немесе сумкаларға салынған ұсақ жануарлар мен құстарды тегiн тасымалдауға рұқсат етiледi.
37. Иттер автобустарда топталу алаңшаларында ғана тұмылдырықпен және қарғы баумен тегін тасымалданады.
38. Жолаушылар мен багажды автомобильмен қала маңындағы тұрақты тасымалдауын, сондай-ақ жедел режимдегi жолаушылар мен багажды автомобильмен қалалық (ауылдық) тұрақты тасымалдауын жүзеге асыру кезiнде пайдаланылатын және багаж бөлiмшесi бар автобустарда жолаушыларға өзiмен бiрге багаж бөлiмшесiнде әрбiр орынның өлшемi 120х60х40 см аспайтын багажды белгiленген тарифке сәйкес қосымша ақы үшiн алып жүруге рұқсат етiледi.
39. Жолаушыға тасымалдауға қабылданған багажына қалалық (ауылдық) қатынаста – бiр жолғы бақылау билетi, қала маңындағы қатынаста багаж түбiртегi берiледi.
40. Багажды тасымалдауға тапсыру кезiнде жолаушы белгiленген алымды төлеу арқылы оның бағасын көрсетуi мүмкiн. Бұл ретте багаж түбiртегiне тиiстi жазу жазылады.

 6-параграф. Қалалық (ауылдық) және қала маңындағы қатынастағы жол жүру және багажды алып жүру төлемі, тіркеуі

       Ескерту. 6-параграфтың тақырыбы жаңа редакцияда – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

41. Жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты тасымалдаудың маршруттарында жол жүру, багаж алып жүру төлемін жолаушы Интернет желісі және ұялы байланыс құрылғылары арқылы сатуды қоса алғанда, қолма-қол ақшамен кондукторға (жүргізушіге) беру немесе жүру үшін электрондық төлеу жүйесі арқылы жасайды.

      Ескерту. 41-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

42. Қалалық (ауылдық) қатынастағы қолма-қол ақшаға жол жүру, сондай-ақ багажды алып жүру төлемінің фактісі жолаушыға жол жүру құжатын (билетін) берумен белгіленеді.

      42-1. Жол жүру үшін электрондық төлеу жүйесі пайдаланылатын жолаушылар мен багажды тасымалдау үшін тұрақты маршруттар бойынша жол жүруді тіркеу жолаушымен жол жүру үшін төлемнің жасалғаны туралы қағаз жол жүру құжатын (билетін) берусіз немесе электрондық төлем жүйесі, оның ішінде интернет және құрылғылар арқылы, жолаушының өзіне-өзі қызмет көрсететін тиісті электрондық көлік терминалының санау құрылғысының жұмыс бетіне электрондық жол жүру құжатын тақау жолымен жүзеге асырылады.

      Ескерту. 6-параграф 42-1-тармақпен толықтырылды – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі); жаңа редакцияда - ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрықтарымен.

43. Қолма-қол ақшамен төлем жасалған жағдайда, қағаз нысанындағы жол жүру құжаты (билеті) бір жолғы бақылау билеті бір маршруттағы, жолаушы жүріп өткен қашықтыққа қарамастан бір бағыттағы бір маршрут бойынша сапар кезінде ғана жарамды.

      Ескерту. 43-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

44. Техникалық себептер бойынша автобус, шағын автобус маршрут бойынша қозғалысты жалғастыруы мүмкiн емес жағдайлар туындаған жағдайда, жолаушыларға берiлген қағаз нысанындағы бiр жолғы бақылау билеттерi және жол жүрудің расталған бір жолғы бөлек тіркеулері, электрондық жол жүру құжаты арқылы жол жүру төлемі жасалған болса – осы маршруттың басқа автобусында, шағын автобусында жол жүру үшiн жарамды болып табылады.

      Ескерту. 44-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

45. Қалалық (ауылдық) және қала маңын қоспағанда, жолаушылар мен багажды автомобильмен республикаішілік тұрақты тасымалдау маршруттарында жол жүру және багажды алып жүру төлемін жолаушы маршруттың бастапқы пунктінен сапарды жүзеге асыру кезінде автовокзалдың, автостанцияның, жолаушыларға қызмет көрсету пунктінің кассасына, оның ішінде Интернет жүйесін қоса алғанда, электрондық сату арқылы немесе маршруттың аралық пунктінде отырғызу кезінде кондукторға (жүргізушіге) тарифке сәйкес төлейді.

      Ескерту. 45-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 26.07.2019 № 553 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

      45-1. Тасымалдаушылар электрондық диспетчерлеу жүйесін және электрондық төлеу жүйесін ұстау және қолдану талабын сақтауға тиіс.

      Ескерту. 6-параграф 45-1-тармақпен толықтырылды – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі); жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 26.07.2019 № 553 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрықтарымен.

46. Қала маңындағы қатынаста қолма-қол ақшамен жол жүру төлемiнiң растамасы жолаушыға қағаз нысанындағы жол жүру құжатын (билетін) берумен белгiленедi.

      Ескерту. 46-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

      46-1. Жол жүру үшiн электрондық төлеу жүйесi пайдаланылатын қала маңындағы қатынастағы жол жүруді тіркеу жолаушымен жол жүру үшін төлемнің жасалғаны туралы қағаз жол жүру құжатын (билетін) берусіз, жолаушының өзіне-өзі қызмет көрсететін тиісті электрондық көлік терминалының санау құрылғысының жұмыс бетіне электрондық жол жүру құжатын тақау жолымен жүзеге асырылады.

      Ескерту. 6-параграф 46-1-тармақпен толықтырылды – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

47. Багажды алып жүру төлемiнiң айғағы, жолаушыға багаж түбiртегiн берумен белгiленедi.
48. Белгілі күнтізбелік мерзімге қағаз, сондай-ақ және электрондық нысандағы ұзақ пайдаланудағы жол жүру билеттерін сату алдын ала, жергiлiктi атқарушы орган белгілеген сату орындарында, сондай-ақ тасымалдаушылар-кондукторлар немесе жүргізушілер арқылы жүргiзіледi.

      Ескерту. 48-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

49. Қалалық (ауылдық) қатынастағы сапарларға арналған қағаз, сондай-ақ және электрондық нысандағы ұзақ пайдаланудағы жол жүру билеттерi жолаушылар мен багажды автомобильмен қала маңы тұрақты тасымалдаудың маршруттарында жарамсыз.

      Ескерту. 49-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

50. Қағаз және электрондық нысандағы ұзақ пайдаланудағы жол жүру билеттерiнiң қолданылуы белгiленген нормадан артық қол жүгiн және багажды алып жүруге қолданылмайды.

      Ескерту. 50-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

51. Қағаз нысанындағы ұзақ пайдаланудағы жол жүру билетi бар жолаушы оны кондукторға, бақылаушыға (жүргiзушiге) автобусқа, шағын автобусқа мiнген кезде көрсетедi. Электрондық нысандағы ұзақ пайдаланудағы жол жүру билетi бар жолаушы автобусқа, шағын автобусқа мінген кезде жолаушының өзіне-өзі қызмет көрсететін тиісті электрондық көлік терминалының санау құрылғысының жұмыс бетіне электрондық жол жүру құжатын тақау жолымен жол жүруді тіркеуді өз бетінше жүзеге асырады.

      Ескерту. 51-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

52. Егер жолаушы қағаз нысанындағы немесе электрондық нысандағы жеңiлдiктi ұзақ пайдаланудағы жол жүру билетiн пайдаланса, дербестендірілген жеңiлдiктi ұзақ пайдаланудағы электрондық жол жүру билетiн пайдаланатын жолаушыларды қоспағанда, онда сондай-ақ ол жеңiлдiкке құқығын растайтын құжатты ұсынады.

      Ескерту. 52-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

 7-параграф. Жолаушылар мен багажды автомобильмен ауданаралық (қалааралық облысiшiлiк) тұрақты тасымалдау

53. Жолаушылар мен багажды автомобильмен ауданішілік (қалааралық облысішілік) тұрақты тасымалдау жергілікті атқарушы органдар бекіткен маршрут желісі бойынша жүзеге асырылады, ол жолаушылар легін талдау, шалғай ауылдық елді мекендердің тұрғындарына көлік жеңілдігін қамтамасыз ету негізінде, сондай-ақ азаматтар мен ұйымдардың ұсыныстары бойынша жасалады.

      Ескерту. 53-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

54. Жолаушылар мен багажды автомобильмен ауданішілік (қалааралық облысішілік) тұрақты тасымалдаудың маршруттық желілерін салу мынадай қағидаттардың негізінде жүзеге асырылады:

      1) халықтың тасымалдауға мұқтаждығын қамтамасыз ету;

      2) маршруттың жүру жолындағы барлық жақын жатқан елді мекендерді қамтудың барынша мүмкіндігі;

      3) тасымалдаудың сапасы мен қауіпсіздігін арттыру, сондай-ақ экологиялық зиянды қалдықтардың мөлшерін төмендету мақсатында маршруттарда жұмыс істеу үшін автобустардың, шағын автобустардың оңтайлы саны мен үлгісін (класын) пайдалану.

      Ескерту. 54-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

55. Маршрут бойынша 400 километрден астам тоқтаусыз жүрген жағдайда тасымалдаушы жолаушылардың демалуы және қажеттiлiктерiн қамтамасыз ету үшiн кемiнде он минут технологиялық аялдаулар көздеу тиiс. Технологиялық аялдауларда қосымша жолаушыларды отырғызу жүзеге асырылмайды.

 8-параграф. Жолаушылар мен багажды автомобильмен ауданаралық (қалааралық облысішілік) тұрақты тасымалдаудың маршруттарын жайғастыруға қойылатын талаптар

56. Жолаушылар мен тұрақты тасымалдаудың маршруттары ең төменi V санаты бар республикалық және жергiлiктi маңызы бар автомобиль жолдары бойынша жасалады.
57. Маршруттардың ұзақтығы 100 км артық кезде, оларды жасау жүру жолы бойынша телефон байланысының болуы ескеріледі. Осы талапты қанағаттандыру мүмкiн болмаған кезде, осындай маршруттарға қызмет көрсететiн тасымалдаушылар автобустарды сенiмдi ұялы байланыспен қосымша жабдықтайды.
58. Жолаушылар мен багажды автомобильмен ауданаралық (қалааралық облысiшiлiк), ауданiшiлiк тұрақты тасымалдау маршруттарының қалаларда және iрi ауылдық елдi мекендерде орналасқан аралық аялдау пункттерi автовокзалдарда, автостанцияларда, жолаушыларға қызмет көрсету пункттерінде болуы тиiс.
59. Жолаушылар мен багажды автомобильмен ауданаралық (қалааралық облысiшiлiк) тұрақты тасымалдау маршруттарының автовокзалдары, автостанциялары, жолаушыларға қызмет көрсету пункттері жоқ елді мекендерде орналасқан аралық аялдама пункттерi осы Қағидалардың талаптарына сәйкес жабдықталады.

 9-параграф. Жолаушылар мен багажды автомобильмен ауданаралық (қалааралық облысішілік) тұрақты тасымалдауды жүзеге асыру тәртібі

60. Автобусқа, шағын автобусқа, троллейбусқа отырғызу кезiнде жолаушының жол жүру құжатының (билетiнiң) болуы тексерiледi. Автовокзалдарда, автостанцияларда тексеруді отырғызу бойынша кезекшi, ал жолаушыларға қызмет көрсету пункттерінде және осындай кезекшiлер жоқ аялдама пункттерiнде – жүргiзушiлер немесе кондукторлар жүзеге асырады.

      Егер жолаушы электрондық жол жүру құжатын (билетті) сатып алса, онда электрондық жол жүру құжаты (билет) немесе жеке басты куәландыратын құжат түпнұсқасында не цифрлық құжаттар сервисін қолдана отырып, электрондық құжат нысанында сапарды қолдану құқығы үшін жеткілікті негіздеме болып табылады, бұл ретте қағаз нысанындағы жол жүру құжаты (билет) берілмейді.

      Ескерту. 60-тармаққа өзгеріс енгізілді – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі); 04.10.2021 № 524 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік алпыс күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрықтарымен.

61. Жолаушылар мен багажды автомобильмен ауданаралық (қалааралық облысішілік) тасымалдау маршруты бойынша жол жүру билеттерi, оларда көрсетiлген күн мен рейстiң нөмiрiне ғана жарамды болып табылады.
62. Жолаушылар электрондық жол жүру құжаттарынан (билеттерінен) басқа жол жүру құжаттарын (билеттерiн) бүкіл сапар уақыты бойы сақтайды.
63. Жолаушы билетте көрсетiлген нөмiрге сәйкес автобуста орын алады. Тасымалдау кезiнде жолаушыларды, автобустың отыратын орындар санынан асатын мөлшерде тасымалдауға жол берiлмейдi.
64. Жолаушымен 7 жасқа дейiнгi бiрнеше бала жүрген жағдайда, олардың әрқайсысына жеке орын берiледi.
65. Жолаушылар мен багажды автомобильмен ауданаралық (қалааралық облысішілік) тасымалдаудың маршруттарында сапарды жүзеге асыру кезiнде:

      1) жол жүру құжаттарына қандай да болмасын түзетулер енгiзуге;

      2) автобустың, шағын автобустың салонында багаж алып жүруге;

      3) темекi тартуға, қоқсытуға, спирт iшiмдiктерiн iшуге;

      4) жүргiзушiнi әңгiмемен алаңдатуға, сондай-ақ автобустың қозғалысы кезiнде салон iшiнде жүруге;

      5) от қауiптi, жарылғыш, улағыш, жеңiл тұтанатын, улы, уытты және күлiмсi иiстi заттарды, құндағы және дәрiмен атылатын iлеспе құжаттары жоқ қаруды, сондай-ақ жолаушыларға, не автобус салонының жабдығына немесе жарағына залал (ластау немесе зақымдау) келтiруi мүмкiн заттар мен бұйымдарды тасымалдауға жол берiлмейдi.

 10-параграф. Багаж автомобильдерiмен багажды тасымалдау

66. Жолаушылар мен багажды автомобильмен халықаралық, қалааралық облысаралық, ауданаралық (қалааралық облысішілік) тұрақты тасымалдау маршруттарында тасымалдаушы багаж автомобильдерiнiң қозғалысын ұйымдастырған жерлерде жолаушылар багажды (жүкті) багаж автомобилiнде тасымалдау үшiн тапсыруы мүмкiн.

      Егер Қазақстан Республикасының автомобиль көлігі саласындағы халықаралық шарттарында сондай қарастырылса, халықаралық жолаушылар мен багажды автомобильмен тасымалдау кезінде багажды автомобиль тиісті рұқсат құжат алады.

      Аралық аялдама пункттерiнде багажды багаж автомобилiнде тасымалдауға қабылдау жолаушы тиiстi маршрут бойынша жол жүру құжаттарын (билеттерiн) көрсету кезiнде жүргiзiледi.

67. Тасымалдауға тапсырылатын багаж өзiнiң сипаты мен орамасы бойынша багаж автомобилiне тиеудi және орналастыруды қиындатпауы, сондай-ақ басқа жолаушылардың багажына зиян келтiрмеуi тиiс. Ыдыс пен орама барлық тасымал бойы багаждың бүтiндiгi мен сақталуын қамтамасыз етуi тиiс.
68. Багажды багаж автомобилiмен жiберуге тiлек бiлдiрген жолаушы оны тапсыруға алдын ала - автобус жөнелтiлгенге дейiн 10 минуттан кешiктiрмей ұсынады.
69. Багаж автомобилiнде тасымалдауға жарамсыз орамадағы багаж қабылданбайды. Орамасының, багаждың жоғалу немесе бүлiну қаупiн туғызбайтын осындай кемшiлiктерi бар багаж, багаж түбiртегiндегi осы кемшiлiктер туралы белгi арқылы тасымалдауға қабылдануы мүмкiн.
70. Багаж автомобилiнде тасымалдауға багажды қабылдау кезiнде жолаушыға багаж түбiртегi берiледi.
71. Багаж автомобилiнде тасымалданатын багаж бару пунктiнде багаж түбiртегiн көрсетушiге берiледi.
72. Багаж автомобилiмен тасымалдауға қабылданған багаж бару пунктiне, жолаушының осы пунктке кесте бойынша келген күнiнен кешiктiрмей жеткiзiледі.
73. Бару пунктiнде жолаушы талап етпеген багаж жауапты сақталу үшiн тасымалдаушыға берiледi, ол үшiн багаждың иесiнен тиiстi ақы талап етiледi. Багажды сақтау орны тасымалдаушының қарауы бойынша таңдалады.
74. Багажды тасымалдауға қабылдаған тасымалдаушы, багажды тасымалдауға қабылдаған сәттен бастап және оны жолаушыға (багажды алуға уәкiлеттi адамға) бергенге дейiн немесе багаж талап етiлмеген жағдайда, оны сақтау камерасына тапсырғанға дейiн сақталуын қамтамасыз етедi.
75. Багаж автомобилiмен тасымалдауға қабылданған багаждың жоғалуын, жетiспеуiн және зақымдануын (бүлiнуiн) анықтау осы Қағидалардың 143-тармағына сәйкес белгiленедi және тасымалдаушының залалды өтеуі Қазақстан Республикасының азаматтық заңнамасымен белгіленген тәртіпте шешіледі.

      Ескерту. 75-тармақ жаңа редакцияда - ҚР Инвестициялар және даму министрінің м.а. 28.01.2016 № 115 (алғашқы ресми жарияланған күннен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

 11-параграф. Жолаушылар мен багажды автомобильмен халықаралық, қалааралық облысаралық, ауданаралық (қалааралық облысішілік) тұрақты тасымалдаудың маршруттарында жол жүру және багажды алып жүру төлемi, тіркеуі

       Ескерту. 11-параграфтың тақырыбы жаңа редакцияда – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

76. Жолаушылар мен багажды автомобильмен халықаралық, қалааралық облысаралық, ауданаралық (қалааралық облысiшiлiк) тасымалдаудың маршруттары бойынша жол жүру және багажды алып жүру төлемін, тіркеуін жолаушылар автовокзалдың, автостанцияның, жолаушыларға қызмет көрсету пунктінің кассасына, ал маршруттардың аралық аялдама пункттерінде кондукторға (жүргiзушiге) тікелей автобусқа отырғызу кезінде, ол аялдама пунктінен жөнелтілгенге дейін, немесе жол жүру үшін электрондық төлем жүйесі арқылы төлейді.

      Халықаралық, қалааралық облысаралық, ауданаралық (қалааралық облысішілік), қала маңындағы қатынастарда маршруттары бойынша жол жүруге төлем жолаушылар агенттігі немесе жол жүру үшін электрондық төлем жүйесі арқылы жүргізілуі мүмкін.

      Жолаушылар мен багажды автомобильмен халықаралық, қалааралық облысаралық, ауданаралық (қалааралық облысішілік) тасымалдау маршруттары бойынша жол жүру және багажды алып жүру төлемін, автовокзалдар, автостанциялар, жолаушыларға қызмет көрсету пункттері, сондай-ақ агенттік немесе электрондық билеттерді сататын ақпарат жүйесімен қабылданады және жолаушының жеке басын растайтын құжаттар түпнұсқасында не цифрлық құжаттар сервисін қолдана отырып, электрондық құжат нысаны негізінде жүзеге асырады. Жолаушыларды отырғызу жолаушының жеке басын куәландыратын құжатпен түпнұсқасында не цифрлық құжаттар сервисін қолдана отырып, электрондық құжат нысанында билетте көрсетілген тегі, аты, әкесінің атын тексеру арқылы жүзеге асырылады.

      Ескерту. 76-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі); өзгеріс енгізілді - ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 04.10.2021 № 524 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік алпыс күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрықтарымен.

77. Егер жолаушы жол жүру құжатын (билетті) қағаз жеткізгіште сатып алса, онда жол жүру төлемiнiң фактiсi жолаушыға мынадай ақпаратты қамтитын жүру құжатын (билетті) берумен белгiленедi:

      1) билеттiң сериясы мен нөмiрi;

      2) жөнелту және бару пункттерi;

      3) комиссиялық және сақтандыру алымдары көрсетiлген төленген жол жүру құны;

      4) билеттiң берiлген күнi;

      5) бастапқы пункттен автобустың жөнелтiлген күнi мен уақыты;

      6) рейстiң нөмiрi;

      7) жолаушының отыру орнының нөмiрi.

78. Электрондық жол жүру құжатын (билетін) сатып алу кезінде жол жүру үшін электрондық төлем жүйесінде ақпараттың болуы – жол жүру төлемінің растамасы болып табылады.

      Ескерту. 78-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

79. Багажды алып жүру төлемінің фактісі жолаушыға багаж түбіртегін берумен белгіленеді.
80. Егер қағаз түріндегі билетті жолаушы жүру жолында маршруттың автовокзалдан, автостанциядан, жолаушыларға қызмет көрсету пунктінен тыс орналасқан аралық аялдама пункттерiнде сатып алса, онда кондуктор (жүргiзушi) билетке рейстiң нөмiрiн, жолаушының бастапқы және соңғы жүру пункттерiн, төленген жол жүру құнын, отыратын орнының нөмiрiн, жөнелтілу күнi мен уақытын қояды, сондай-ақ билет-есепке алу парағында тиiстi жазу жазады.

      Ескерту. 80-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

 12-параграф. Жолаушылар мен багажды автомобильмен қалааралық облысаралық
(астана мен республикалық маңызы бар қаланы қоса алғанда) тұрақты тасымалдауы

81. Жолаушылар мен багажды автомобильмен облысаралық (астана мен республикалық маңызы бар қаланы қоса алғанда) тұрақты тасымалдау автомобиль көлігі саласындағы уәкілетті органның бастамасы бойынша жергілікті атқарушы органдармен ұйымдастырылады.
82. Жолаушылар мен багажды автомобильмен қалааралық облысаралық (астана мен республикалық маңызы бар қаланы қоса алғанда) тұрақты тасымалдауы көрсетілген жолаушылар мен багажды тасымалдау маршруттарына қызмет көрсету құқығы конкурсында жеңген және тиісті жергілікті атқарушы органдар мен тасымалдаушылар арасында жасалған шарттар негізінде Куәлік алған тасымалдаушылар жүзеге асырады.
83. Куәліктердегі жылжымалы құрам бойынша өзгерістер енгізуге тасымалдаушы өтiнiш бергенде және:

      1) ауыстырылатын жылжымалы құрамның класы және шығу жылы ұқсас (немесе одан жоғары);

      2) куәліктің негізгі құрамына толықтырылатын жылжымалы құрам негізгі құрам ретінде көрсетілген жылжымалы құрамның класы және шығарылған жылынан төмен емес;

      3) куәліктің резервті құрамына толықтырылатын жылжымалы құрам резервті құрам ретінде көрсетілген жылжымалы құрамның класы және шығарылған жылынан төмен емес болып табылған жағдайда осы куәлiктi берген орган рұқсат бередi.

      Ескерту. 83-тармаққа өзгеріс енгізілді – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

84. Жолаушылар мен багажды автомобильмен қалааралық облысаралық тұрақты тасымалдаудың маршруттарындағы жол жүру, қол жүгі мен багажды алып жүру, сондай-ақ олардың төлемі осы Қағидалардың 2-тарауының 5, 11 және 12-параграфінде белгіленген тәртіппен жүзеге асырылады.

 13-параграф. Жолаушылар мен багажды автомобильмен қалааралық облысаралық қатынасындағы тұрақты тасымалдаудың маршруттары бойынша қозғалыс кестелерін келісу тәртiбi

85. Қалааралық облысаралық маршруттарды зерттеу нәтижелері бойынша автомобиль көлігі саласындағы уәкілетті орган олар бойынша ұсынылатын маршрут схемалары мен қозғалыс кестелерін жасайды және аумағы бойынша маршрут өтетін облыстың (астананың және республикалық маңызы бар қаланың) жергiлiктi атқарушы органдарына келісуге жiбередi.
86. Облыстардың (республикалық маңызды қалалардың, астананың) жергiлiктi атқарушы органдардың қалааралық облысаралық маршруттар бойынша қозғалыс кестелерiн келiсу мерзiмi, осы материалдар оларға келiп түскен сәттен бастап кемiнде 5 жұмыс күнiн құрайды.

      Қозғалыс кестелерiн келiсу осы Қағидалардың 13-16 тармақтарындағы шарттарды ескере отырып жүзеге асырылады.

87. Жергiлiктi атқарушы органдар қозғалыс маршрутының схемасы мен олар бойынша қозғалыстар кестелерi бойынша өзара айырмашылығы бар ескертулер берген жағдайда, автомобиль көлігі саласындағы уәкілетті орган тиiстi маршрут бойынша ымыралы шешiм шығарады және осы маршрутты бекітеді.
88. Бекітілген маршрут нәтижелері бойынша автомобиль көлігі саласындағы уәкілетті орган оны қалааралық облысаралық маршруттардың тiзiлiмiне енгiзедi.

 14-параграф. Жолаушылар мен багажды автомобильмен халықаралық тұрақты тасымалдау

89. Жолаушылар мен багажды автомобильмен халықаралық тұрақты тасымалдаудың маршруттары бойынша жол жүру тәртiбi Қазақстан Республикасы ратификациялаған халықаралық шарттармен реттелмеген бөлiгiнде осы Қағидаларда регламенттеледі.
90. Жолаушылар мен багажды халықаралық қатынаста тұрақты тасымалдауды жүзеге асыру кезінде, Қазақстан Республикасы облыстарының шет мемлекетке шығу немесе шет мемлекеттен кіру жүзеге асырылатын елді мекендері арасында отандық тасымалдаушылардың жолаушылар мен багажды тасымалдауын қоспағанда, Қазақстан Республикасының аумағындағы пункттер арасында жолаушылар тасымалдауға тыйым салынады.

      Ескерту. 90-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 26.07.2019 № 553 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

      90-1. Қазақстан Республикасының аумағына уақытша әкелінген автокөлік құралдарымен тасымалдауды қоспағанда, Қазақстан Республикасының аумағында орналасқан пункттер арасында шет мемлекеттің аумағында тіркелген автокөлік құралдарымен жолаушыларды, жүктерді тасымалдау жөніндегі кәсіпкерлік қызмет жүзеге асырылмайды.

      Ескерту. 14-параграф 90-1-тармақпен толықтырылды – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 26.07.2019 № 553 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

 15-параграф. Жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты халықаралық тасымалдауды ұйымдастыру тәртiбi

91. Жолаушылар мен багажды автомобильмен халықаралық тасымалдауды ұйымдастыру үшiн тасымалдаушы халықаралық қатынаста жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты тасымалдауды жүзеге асыру шешiмiн тасымалдауды жүзеге асыру болжанып отырған басқа мемлекеттегi әрiптесiмен келiседi және онымен тиiстi шарт жасасады.
92. Автомобиль көлігі саласындағы уәкілетті органнан маршрут бойынша растаған қозғалыс схемалары мен маршрут бойынша қозғалыс кестелерін, жолаушылар мен багажды тасымалдауға арналған тарифтерді, осы Қағидаларға 4-қосымшаға сәйкес нысан бойынша жолаушылар мен багажды автомобильмен халықаралық тұрақты тасымалдауды жүзеге асыруға арналған рұқсатты (бұдан әрі - Рұқсат) (бұдан әрі - халықаралық тасымалдауға арналған рұқсат құжаттары) алу үшін, сондай-ақ олардың қолданылу мерзімін ұзарту үшін тасымалдаушы автомобиль көлігі саласындағы уәкілетті органға тігілген, нөмірленген және өтініш берушінің жауапты тұлғасы қол қойған, сондай-ақ осы тармақтың 5), 6) және 7) тармақшаларында көрсетілген құжаттарды қоспағанда мөрмен (болған жағдайда) расталған жеке папкаға ресімделген мына құжаттарды:

      1) тасымалдаушымен бірлескен қызмет туралы шартты халықаралық қатыста жолаушыларды автобустармен, микраавтобустармен тұрақты тасымалдау қызметімен айналысу құқығына лицензиясы және шетелдік тасымалдаушымен лицензияға қосымшасы бар;

      2) автокөлік құралдары иелерінің азаматтық-құқықтық жауапкершілігін міндетті сақтандыру шарттарының және тасымалдаушының жолаушылар алдындағы азаматтық-құқықтық жауапкершілігін міндетті сақтандыру сақтандыру полисінің немесе шарттарының көшірмесін;

      3) жалға алынған автокөлік, жалға алынған автокөлік құралдары шарттарының көшірмелері кезінде көлік құралын тіркеу туралы куәліктер көшірмелері қоса берілген, ағымдағы кезеңге міндетті техникалық байқаудан өткен маршрутта пайдаланылуы көзделетін жылжымалы құрам туралы мәліметтерді (автобустардың саны және үлгісі (класы) негізгі және резервке бөлумен;

       4) Қазақстан Республикасы Инвестициялар және даму министрінің 2015 жылғы 30 сәуірдегі № 547 бұйрығымен бекітілген Автомобиль көлігі құралдарын техникалық пайдалану қағидаларының 7-тармағының 3) және 4) тармақшаларында көзделген жылжымалы құрамға техникалық қызмет көрсету бойынша жұмыстарды жүргізу үшін елді мекенде немесе қала маңындағы аймақта, бірақ маршруттың бастапқы пунктінен 50 километрден аспайтын радиуста орналасқан өндірістік-техникалық базаға (жеке немесе жалға алған) құжаттардың көшірмелерін (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 12221 болып тіркелген) (бұдан әрі- – Автомобиль көлігі құралдарын техникалық пайдалану қағидалары)) және профилактикалық медициналық куәландыруды жүзеге асыруға медициналық ұйыммен немесе медициналық қызметкермен жасасқан шарттың көшірмелерін;

      5) маршрут бойынша автобустардың орны және жөнелтілу, келу және тұру уақыттары, сондай-ақ барлық аялдама пункттері мен мемлекеттердің шекаралары арқылы өткізу пункттері, автобустар қозғалысының жылдамдық режимі бойынша қашықтықтар көрсетілген қозғалыс кестелерін;

      6) автовокзалдар мекенжайын, автостанциялар, жолаушыларға қызмет көрсету пункттері, сондай-ақ автомобильдерді мемлекеттік шекара арқылы өткізу пункттерінің атаулары көрсетілген маршрут схемасын;

       7) "Автомобиль көлігі туралы" 2003 жылғы 4 шілдедегі Қазақстан Республикасы Заңының 20-бабы 1-тармағының 4) және 5) тармақшаларында көзделген жеңілдетілген тарифтің көрсеткішімен осы маршрутқа қызмет көрсететін тасымалдаушылар тіркелген мемлекеттердің ұлттық валютасындағы халықаралық тұрақты маршруттың аялдама пункттері бойынша жолаушыларды және багажды тасымалдауға ұсынылатын тарифтерді.

      Осы тармақтың 5), 6) және 7) тармақшаларында көрсетілген құжаттар тұрақты маршрутқа қызмет көрсету туралы шарт жасасқан қазақстандық және шетелдік тасымалдаушылар қол қойған және олардың мөрлермен (болған жағдайда) расталған құжаттар төрт данада ұсынылады.

      Маршрут бойынша қозғалыс схемасы және қозғалыс кестесі, сондай-ақ жолаушылар мен багажды тасымалдауға тарифтерді автомобиль көлігі саласында уәкілетті органың жауапты тұлғасының қолымен және мөрімен (рамка қалыңдығы 1миллиметрлі төртбұрыш формалы мөр, жоғары бөлігінде автомобиль көлігі саласында уәкілетті орган атауы, ортасында "Автобус бағыты бойынша қозғалысқа рұқсат берілді" деген сөз бар және астында растау мерзімі және "_________қолы" ) растайды.

      Ескерту. 92-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

93. Қажеттi құжаттар бар халықаралық тасымалдауды жүзеге асыруға арналған рұқсат құжаттарының қолданылу мерзiмiн ұзартуға өтiнiм автомобиль көлігі саласындағы уәкілетті органға рұқсат құжаттарының белгiленген қолданылу мерзiмi аяқталғанға дейiн 3 айдан кешiктiрмей ұсынылады.
94. Автомобиль көлігі саласындағы уәкілетті орган өтінім тіркелген күннен бастап 15 жұмыс күні ішінде, осы Қағидалардың 92-тармағында көрсетілген барлық құжаттар болған жағдайда, аумағы бойынша маршрут өтетін мемлекеттердің құзыретті органдарына, егер Қазақстан Республикасы ратификациялаған халықаралық шарттарда өзгеше көзделмесе, осы Қағидалардың 92-тармағының 5), 6) және 7) тармақшаларында көрсетілген құжаттарды қоса бере отырып маршрут ашуға рұқсат алу туралы өтінішті жібереді.

      Ескерту. 94-тармақ жаңа редакцияда - ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

95. Аумағы бойынша маршрут өтетiн шетел мемлекеттерінің құзыреттi органдарынан тиiстi рұқсаттарды алғаннан кейiн тасымалдаушыға халықаралық тасымалдауды жүзеге асыруға арналған рұқсат құжаттары берiледi.

      Рұқсат автобустардың, шағын автобустардың әрбір жүру кестесіне екі данадан ресімделеді.

96. Осы Қағидалардың 92-тармағының 5), 6) және 7) тармақшаларында көрсетілген құжаттардың көшірмесі бір данада автомобиль көлігі саласындағы уәкілетті органда тізілім жүргізу үшін қалдырылады.

      Ескерту. 96-тармақ жаңа редакцияда - ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

97. Рұқсат берiлген күннен бастап күнтiзбелiк 30 күн iшiнде тасымалдаушы автомобиль көлiгi саласындағы уәкiлеттi органға тасымалдаушылар мен автовокзалдардың, автостанциялардың, жолаушыларға қызмет көрсету пункттерінің әкiмшiлiгi осы Қағидаларға сәйкес жасасатын шарттардың көшiрмелерiн ұсынады.
98. Тасымалдаушылар маршруттағы әрбiр автобуста рұқсаттардың түпнұсқалары немесе нотариалды расталған көшірмелері болуын

      қамтамасыз етедi.

99. Маршрутты, аялдама пункттерiн, қозғалыс кестесiн өзгертудi, сондай-ақ маршрутты жабуды автомобиль көлігі саласындағы уәкілетті орган тасымалдаушының немесе жергiлiктi атқарушы органдардың өтiнiшiнiң негiзiнде аумағы бойынша маршрут өтетiн шет мемлекеттердiң құзыреттi органдарымен алдын ала келiсiм бойынша жүргiзедi.
100. Автобустардың қозғалыс кестесіне қосымша өзгерістерді енгізгенде және келіскенде осы маршрутқа қызмет көрсететін тасымалдаушы автомобиль көлігі саласындағы уәкілетті органға осы Қағидалардың 92-тармағының 2), 3), 5) және 6) тармақшаларында көрсетілген құжаттарды қоса отырып еркін нысандағы өтінімді ұсынады.

      Ескерту. 100-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

101. Тасымалдаушыға халықаралық тасымалдауға рұқсат құжаттарын беру мынадай жағдайларда бас тартылады:

       1) осы Қағидалардың 92-тармағына сәйкес өтiнiмге қоса берiлген құжаттар толық көлемде емес немесе жалған мәлiметтер болса;

      2) өтiнiш берiлген қозғалыс кестесi бойынша жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты халықаралық тасымалдау маршруты қызмет етілсе;

      3) ашылып жатқан бастапқы және аралық пункттері және қолданыстағы ұзақтығы 250 км асатын тұрақты халықаралық маршруттар бойынша қозғалыс кестесінің айырмашылығы 1 сағаттан аз уақытты құраса;

      4) тасымалдауды жүзеге асыруы болжанып отырған жылжымалы құрамның Қазақстан Республикасының заңнамасында белгiленген талаптарға сәйкес келмеуі, сондай-ақ автобустарды рейс алдындағы (ауысым алдындағы) техникалық тексерудi, сондай-ақ жүргiзушiлердi рейс алдындағы және рейстен кейінгі медициналық куәландыруды жүргiзу мүмкiндiгiнің болмауы;

      5) аумағы арқылы өтiнiш берiлген маршрут өтетiн мемлекеттiң құзыреттi органының келiсiмi алынбаса;

      6) ашылып жатқан бастапқы және аралық пункттері және қолданыстағы ұзақтығы 250 км дейінгі халықаралық тұрақты маршруттар бойынша қозғалыс кестесінің айырмашылығы 15 минуттан аз уақытты құраса, бас тартылады.

      Ескерту. 101-тармаққа өзгеріс енгізілді - ҚР Инвестициялар және даму министрінің м.а. 28.01.2016 № 115 (алғашқы ресми жарияланған күннен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі); 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрықтарымен.

102. Дәлелдi бас тарту жазбаша нысанда тасымалдаушыға жiберiледi.
103. Тасымалдаушыға халықаралық тасымалдауға берілген рұқсат құжаттарының әрекеті алты айға дейінгі мерзімге тоқтата тұруы мүмкін мына жағдайда:

      1) тасымалдаушы автомобиль көлігі саласындағы уәкілетті органға тасымалдауды болжамды тоқтату күнiне дейiн 1 айдан кешiктiрмей жазбаша өтiнiш берген;

      2) жергiлiктi атқарушы органдар жазбаша дәлелдi өтiнiш берген;

      3) осы Қағидалардың талаптарын бұзу немесе сақтамау фактілері байқалған;

       4) егер тасымалдаушы аумағы бойынша маршрут өтетiн шет мемлекеттердiң құзыреттi органдары белгiлеген тұрақты маршруттарды пайдалану шарттарын қамтамасыз етпесе;

       4-1) тасымалдаушылар мен автовокзалдардың, автостанциялардың, жолаушыларға қызмет көрсету пункттерінің әкiмшiлiгi жасасатын шарттардың көшiрмелерiн осы Қағидалардың 97-тармағында белгiленген мерзiмде ұсынбаған;

      5) аумақтары бойынша тұрақты маршрут өтетiн шет мемлекеттердiң құзыреттi органдарының жазбаша өтiнiшi бойынша алты айға дейiнгi мерзiмге тоқтата тұруы мүмкiн.

      Ескерту. 103-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

104. Тасымалдаушыға берiлген рұқсат құжатының қолданылуы:

      1) тасымалдаушы тасымалдауды болжамды тоқтату күнiне дейiн 3 айдан кешiктiрмей жазбаша өтiнiш берген;

      2) тасымалдаушы өз еркiмен, автомобиль көлігі саласындағы уәкілетті органның келiсiмiнсiз маршрут бойынша автобустардың қозғалыс кестесi мен схемасына өзгерiстер енгiзген;

      3) аумақтары бойынша тұрақты маршрут өтетiн шет мемлекеттердiң құзыреттi органдарының жазбаша өтiнiшi бойынша;

      4) егер тасымалдаушы рұқсат құжаттарын алған күннен бастап айлық мерзiм өткен бойда маршрутта жолаушылар тасымалдауды орындамаса;

      5) егер маршрутта жолаушылар тасымалдауды тасымалдаушы рұқсат құжаттарының қолданылу кезеңiнде күнтiзбелiк 15 күн бойы орындамаған жағдайда;

       6) егер тасымалдаушы "Қазақстан Республикасының халықаралық қатынастағы автомобильмен тасымалдауларында рұқсат беру жүйесін қолдану қағидаларын бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Инвестициялар және даму министрінің міндетін атқарушының 2015 жылғы 27 наурыздағы № 353 бұйрығымен бекітілген (Нормативтік құқықтық актілердің мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11704 болып тіркелген) Қазақстан Республикасының халықаралық қатынастағы автомобильмен тасымалдауларында рұқсат беру жүйесін қолдану қағидаларының 26-тармағына сәйкес күнтізбелік бір жыл қолдану мерзімдегі уақыты бар тасымалдаушы шетелдік рұқсатты алуға өтінім бермеген жағдайда тоқтатылады.

      Ескерту. 104-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

      104-1. Рұқсат құжаттардың қолданылуын уақытша тоқтатқанда немесе тоқтатқанда тасымалдаушыға рұқсат құжаттардың қолданылуын уақытша тоқтатқан немесе тоқтатқан күннен бастап бес жұмыс күн ішінде дәлелді жауап жіберіледі.

      Ескерту. 15-параграф 104-1-тармақпен толықтырылды – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

 16-параграф. Халықаралық қатынаста жол жүру және багажды алып жүру төлемi

105. Халықаралық қатынаста жол жүру үшін жол жүру құжаттарын (билеттерін) алу тәртiбi осы Қағидаларда белгіленген қалааралық облысаралық қатынаста билеттер алу тәртiбiне сәйкес болуға тиіс.

      Бұл ретте, халықаралық қатынастағы жол жүру құжаттарын (билеттерін) сату билетте жолаушының тегі, аты, әкесінің аты көрсетілуі арқылы жүзеге асырылады.

      Жолаушыны рейске отырғызу жолаушының жеке басын куәландыратын құжаттың түпнұсқасында не цифрлық құжаттар сервисін қолдана отырып, электрондық құжат нысаны негізінде билетте көрсетілген тегі, аты, әкесінің атын тексере отырып, жүзеге асырылады.

       Багаждың багаж автомобильдерінде тасымалдануы, алып жүруі осы Қағидалардың 2-тарауының 10-параграфында белгіленген тәртіппен жүзеге асырылады.

      Ескерту. 105-тармаққа өзгеріс енгізілді - ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 04.10.2021 № 524 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік алпыс күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

106. Халықаралық қатынаста жол жүру және багажды алып жүру төлемi, жол жүру құжаттары (билеттерi) сатып алынған мемлекеттiң валютасымен жүргiзiледi.

 3-тарау. Жолаушыларды және багажды автомобильмен тұрақты және тұрақты емес тасымалдау маршруттарында жүргізушілерді рейс алдында және рейстен кейін медициналық қарап тексеруді ұйымдастыру және одан өткізу тәртібі

       Ескерту. 3-тараудың тақырыбы жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

107. Тасымалдаушы жүргiзушiлердi медициналық қызметкердің жылыту, сумен, кәрізбен, жарықтандыру жүйелерімен жабдықталған, сондай-ақ медициналық жабдықпен және құрал-саймандармен жарақталған үй-жайда рейс алдында және рейстен кейінгі медициналық куәландырудан өткiзуiн қамтамасыз етедi.
108. Жүргізуші рейс алдындағы және рейстен кейінгі медициналық куәландырудан рейске (ауысымға) шыққанға дейін немесе таксидегі жұмыс басталғанға дейін отыз минут бұрын және рейсті аяқтағаннан кейін және жұмыстан кейін отыз минуттан кем емес уақытта жол қағазын немесе борт журналын, сондай-ақ жеке басын куәландыратын құжатты түпнұсқасында не цифрлық құжаттар сервисін қолдана отырып, электрондық құжат нысанында көрсету бойынша өтеді.

      Ескерту. 108-тармақ жаңа редакцияда - ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 04.10.2021 № 524 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік алпыс күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

109. Бiр күн iшiнде бiрнеше рейс орындау қажет болған кезде, рейс алдындағы және рейстен кейінгі медициналық куәландыру бiрiншi рейстің алдында бiр рет өткiзiледi.
110. Жүргiзушiлердi рейс алдындағы және рейстен кейінгі медициналық куәландыру жеке жүргiзiледi және оған:

      1) сауал беру, тексерiлетiннiң сыртқы түрiн, жүрiсiн, тұрысын, мiнез-құлқы мен көңiл-күй әрекеттерiнiң барабарлығын, сөзiнiң байланыстылығы мен нақтылығын, iс-қимылын, санасын, терi жабыны мен көрiнетiн сiлекейлi жабыны, көз шелiнiң түсiн, көз жанарының мөлшерiн, тыныс алу ерекшелiктерiн қарау және бағалау;

       2) айтылған арыздарды, рейсаралық (ауысымаралық) тынығу мен ұйқы ұзақтығын айқындау және қарау;

      3) артериялық қысымды, пульстiң жиілiгi мен сапалық сипаттамаларын өлшеу және бағалау, дене температурасын өлшеу, тамақты тексеру, лимфа түйiндерiн, iштi қарау, Ромберг тұрысындағы орнықтылықты, саусақ-мұрын және басқа да координациялық сынамаларды орындау дәлдiгiн анықтау кiредi. Жүргiзушi ауруының анамнезiнде артериялық гипертония болған кезде, рейс алдындағы және рейстен кейінгі медициналық куәландырудың жеке картасында жүргiзушiнiң негiзгi функционалдық көрсеткiштерiнiң рұқсат етiлген параметрлерi белгiленедi.

111. Шағымдары, аурудың нақты белгiлерi мен ағзаның жұмыс iстеу жай-күйiнiң бұзылуы болмаған кезде, тексерiлушi көлiк құралдарын басқаруға жiберiледi.

      Медициналық қызметкер жүргiзушiлер жолаушылар мен багажды тұрақты емес тасымалдауын жүзеге асырған кезде – борт журналының, жолаушылар мен багажды тұрақты тасымалдауды, сондай-ақ таксимен тасымалдауды жүзеге асырған кезде – жол қағазының тиiстi бағаналарына мөртабан қояды. Мөртабанда тексеруден өткен күн, уақыт және медициналық қызметкердiң қолы қойылады.

112. Алькогольдік, нашақорлық, токсикомандық күйде (ауыздан алкоголь иiсiнiң шығуы, тұру орнықсыздығы, сөздiң бұзылуы, саусақтардың нақты дiрiлi, терi беттерi түсiнiң өзгеруi) екенiне жеткiлiктi негiз бар адамдар көлiк құралдарын басқаруға жiберiлмейдi.

      Осы қорытындымен келiспеген жағдайда, бұл адамдар психоактивтi затты қолдану фактісін және масаң жай-күйін белгілеу үшiн медициналық куәландыруды жүргiзуге уәкiлеттi жақын арадағы медициналық ұйымға жiберiледi.

113. Жарақат табылған және қатты ауыру немесе ескi аурудың күшеюi белгiлерi - қан қысымының қалыпты немесе жеке рұқсат етiлген параметрлерден сынап бағанасының 20 мм-ге жоғары немесе төмен болуы, брадикардия минутына 55 соғудан кем, тахикардия минутына 85 соғудан артық (жүргiзушi пульсiнiң жеке рұқсат етiлген параметрлерiн қоспағанда), артериялық гипертония, қатты инфекциялық ауру белгiлерi, ауыру синдромы, естен тану және денсаулық жай-күйiнiң басқа бұзушылықтары байқалған кезде, жүргiзушiлер емдеу және уақытша еңбекке жарамсыздықты сараптау үшiн маманға қабылдауға жiберiледi. Қажет болған кезде жедел медициналық жәрдем шақыру қамтамасыз етiледi.

      Уақытша еңбекке жарамсыздық белгiлерi амбулаториялық-емханалық ұйымдар жұмыс iстемейтiн уақытта анықталған жағдайда, науқасқа қажеттi медициналық көмек көрсетiледi және тексеру күнiн, уақытын, болжанған диагнозды және көрсетiлген медициналық көмектiң мөлшерiн мiндеттi түрде көрсетiп, маманға жолдама ресiмделедi, ол дәрiгердiң еңбекке жарамсыздық парағын беру үшiн негiз болып табылады.

114. Медициналық қызметкер рейс алдындағы және рейстен кейінгі медициналық куәландыру жүргiзу сәтiне жүргiзушiнің көлiк құралдарын жүргізуге жарамдылығы туралы қорытынды бередi.
115. Медициналық қызметкер тасымалдаушыны тексерулерден бас тарту жағдайлары туралы, науқастану, жарақаттар, психактивтi зат қолдану белгiлерi байқалған кезде жүргiзушiлердiң көлiк құралдарының басқарудан шеттетiлуi туралы тасымалдаушыны дереу хабардар етедi.

      Рейстен кейінгі медициналық қарап тексеру кезінде жүргізушіде алькогольдік және басқа да психоактивтік, оның ішінде есірткі заттарын қолдану белгілері анықталған кезде медициналық қызметкер алдымен жұмыс берушіге хабарлайды, жұмыс беруші жүргізушіге әкімшілік шаралар қолдану үшін Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігі Әкімшілік полиция комитетінің аумақтық бөлімшелерін (бұдан әрі - ӘПК) хабарлайды.

 4-тарау. Жол жүру құжаттарының (билеттердің) және багаж түбіртектерінің нысаны, сатылу тәртібі, сондай-ақ жол жүру құжаттарын (билеттерді) алдын ала және электронды сатуды ұйымдастыру және жүзеге асыру тәртібі

       Ескерту. 4-тараудың тақырыбы жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

116. Осы Қағидаларға 5-қосымшаға сәйкес қағаз нысанында багаж түбіртектерін және жол жүру құжаттарын (билеттерді) сату:

      1) автовокзалдардың, автостанциялардың, жолаушыларға қызмет көрсету пункттерінің билет кассалары және кассалық пункттер арқылы;

      2) маршруттың аралық аялдама пункттерiнде билет кассалары болмаған жағдайда автобуста, шағын автобуста отыратын бос орындар болса, сондай-ақ жолаушылар мен багажды 50 км артық қашықтықта тасымалдауды жүзеге асыру кезiнде автобустар мен шағын автобустардың толу нормасына дейiн жүргiзушi немесе кондуктор;

      3) оның ішінде байланыс құралдарын пайдалана отырып, жолаушылар агенттіктері жүзеге асырады.

      Ескерту. 116-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

117. Автовокзалдар, автостанциялар, жолаушыларға қызмет көрсету пункттері және кассалық пункттердiң жолаушыларды тұрақты емес тасымалдауға жол жүру құжаттарын (билеттерді) сатуы жүзеге асырылмайды.

      Автовокзалдар, автостанциялар мен кассалық пункттердiң жолаушылардың тұрақты емес тасымалдауына билеттер сатуына рұқсат етiлмейдi.

118. Автовокзалдар, автостанциялар және жолаушыларға қызмет көрсету пункттері Қазақстан Республикасының аумағында орналасқан елді мекендер арасында жол жүруге жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты халықаралық тасымалдауларды жүзеге асыратын автобустар мен шағын автобустарға жол жүру құжаттарын (билеттерін) сатуды жүзеге асырмайды.
119. Жол жүру құжаттарын (билеттерін) ағымдағы сатумен қатар алдын ала сату, сондай-ақ байланыс құралдарын пайдалану және үйге жеткізіп беру арқылы жол жүру құжаттарын (билеттерін) сату жүзеге асырылады.

      Жол жүру құжаттарын (билеттерiн) алдын ала сату, сондай-ақ байланыс құралдарын пайдалану арқылы сатылған жол жүру құжаттарын (билеттерiн) үйге жеткiзiп бергенi үшiн қызмет көрсеткенi үшiн ақы алынуы мүмкін.

120. Жол жүру құжаттарын (билеттерін) алдын ала сату, соның ішінде билет алуға тапсырысты ресімдеу автобус, шағын автобус жөнелтілгенге дейін күнтiзбелiк 30 күн бұрын басталады және автобус, шағын автобус жөнелтілгенге дейін 24 сағат бұрын аяқталады.
121. Жол жүру құжаттарын (билеттерін) ағымдағы сату автобус, шағын автобус жөнелтілгенге дейін 5 минут бұрын аяқталады.

 5-тарау. Жол жүру құжаттарын (билеттерін) және олардың құнын қайтару, сондай-ақ қолданылу мерзімі тәртібі мен шарттары

       Ескерту. 5-тараудың тақырыбы жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

122. Жол жүру құжаты (билетi) жоғалған және жолаушы автобус, шағын автобус жөнелтiлгенге дейiн жол жүру құжатын (билетiн) сатқан адамға немесе тасымалдаушыға барған және жолаушының жол жүру құжатын (билетiн) сатып алғаны расталған жағдайда, билет ақы алмай қалпына келтiрiлуi тиiс.
123. Жолаушы алынған жол жүру құжатын (билетiн) кассаға автобус немесе шағын автобус жөнелтiлгенге дейiн қайтарған кезде, оған жол жүру құжатын (билетiн) сатқан адам қайтарылған жол жүру құжатының (билетінің) құнынан 3 пайыздан асырмай шегерiлген жол жүру құжатының (билеттiң) төленген құнын қайтарады.

      Егер сатып алынған билетті қайтаруды оны сатпаған касса жүзеге асырса, онда касса қайтарылған жол жүру құжатының (билет) құнының 5 пайызын асырмай қайтарғаны үшін комиссия алады.

124. Автобусқа және шағын автобусқа кешiккен кезде жол жүру құжаттары (билеттерi) 3 күннен кешiктiрілмей қайтарылады, бұл ретте жол жүру құжаты (билеті) құнының 70 %-ына тең сома өтеледi.
125. Қалааралық облысаралық және халықаралық қатынастағы маршруттар бойынша жүретiн автобусты және шағын автобусты жөнелту кешiктiрiлген жағдайда, кiдiру немесе кешiгу еңсерілмейтін күштiң салдарынан орын алған жағдайларды қоспағанда, тасымалдаушы жолаушыға кассалар арқылы автобус пен шағын автобусты жөнелтудiң әрбiр кешiктiрiлген сағаты үшiн жол жүру құнының үш пайызы мөлшерiнде айыппұл төлейдi. Бұл ретте айыппұлдың сомасы жолаушы сатып алған билет құнынан аспайды. Егер автобусты немесе шағын автобусты жөнелту автовокзалдың, автостанцияның немесе жолаушыларға қызмет көрсету пунктінің кінәсінен кешіктірілген жағдайда, жолаушылар алдында автовокзал, автостанция немесе жолаушыларға қызмет көрсету пункттері жауапты болады.
126. Автобусты, шағын автобусты жөнелту кешiктiрiлгендiктен жолаушы сапардан бас тартқан жағдайда, жөнелту пунктiнде оған төленген жол жүру құны толық мөлшерде қайтарылады.
127. Жолаушыны бару пунктiне жол, климаттық немесе тасымалдаушыға байланысты емес өзге де себептер бойынша жеткiзу мүмкiн болмаған жағдайда, тасымалдаушы жолаушының талабы бойынша сапар тоқтаған пункттен бару пунктiне дейiнгi жол жүру құны қайтарылады. Автобусты, шағын автобусты жөнелту пунктiне қайтарған кезде жолаушыға жол жүру мен багажды алып жүрудiң толық құны өтеледi.
128. Техникалық себептерге байланысты маршрут автобустың, шағын автобустың және троллейбустың қозғалысы мүмкiн болмаған жағдайда, жолаушыларға сатылған билеттер жарамсыз автобусты, шағын автобусты, троллейбусты ауыстыру үшін тасымалдаушы ұсынған автобуста, шағын автобуста, троллейбуста немесе осы маршруттың басқа автобусында, шағын автобусында және троллейбусында сапарды жүзеге асыру үшiн жарамды болады.
129. Тасымалдаушы билетте көрсетiлген автобус пен шағын автобустың орнына жол жүру құны қымбаттау тұратын басқа автобус пен шағын автобусты ұсынған кезде сапар алынған жол жүру құжаттары (билеттерi) бойынша қосымша ақысыз жүзеге асырылады.
130. Осы Қағидалардың 122-129-тармақтарының шартын орындамаған немесе бұзған жағдайда жол жүру құнын өтеу бойынша даулар Қазақстан Республикасының азаматтық заңнамасымен белгіленген тәртіпте шешіледі.

      Ескерту. 130-тармақ жаңа редакцияда - ҚР Инвестициялар және даму министрінің м.а. 28.01.2016 № 115 (алғашқы ресми жарияланған күннен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

131. Жолаушылар мен багажды автомобильмен халықаралық, қалааралық облысаралық және қалааралық облысiшiлiк маршруттар бойынша тасымалдаудың жол жүру құжаттары (билеттер) автобус пен шағын автобустың отыруға арналған орындарының санына тең мөлшерде сатылады.

 6-тарау. Багажды қабылдау, сақтау және беру тәртібі

       Ескерту. 6-тараудың тақырыбы жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

132. Сақтау камерасының жұмыс уақыты автовокзалдың автостанцияның жұмыс режимiне, автобустардың, шағын автобустардың қозғалыс кестесiне және жергiлiктi жағдайға байланысты белгiленедi. Автоматты емес сақтау камерасындағы қоймашылардың түскi үзiлiстерi қалааралық автобустардың жиiлiгi ең төменгi жөнелтiлу сағаттарына, кезектi автобус жөнелтiлгенге дейiн 15 минуттан кешiктiрмей сақтау камерасын мiндеттi түрде ашуды ескере отырып белгiленедi.
133. Багаж сақтауға кез келген орамада, оның сыртқы пішініне қарамастан (чемодан, арқа қоржын, түйіншек, шыны ыдыс) қабылданады. Жеке заттар (шаңғы, арбалар, спорт бұйымдары және оған ұқсас) сақтауға орамасыз қабылдануы мүмкiн. Орама бұйымдардың, оларды тасу және сөрелерде сақтау кезiнде сақталуын қамтамасыз етуi тиiс.

      Багажды сақтауға қабылдау кезiнде ораманың берiктiгi тексерiледi және ол жарамсыз болған жағдайда, жолаушыға ақаулықты жою ұсынылады.

      Талап етілмеген багаж сақтау камерасында алты ай ішінде сақталады. Көрсетілген мерзім өткенде талап етілмеген багаж құртылады.

      Өздерiне тән қасиеттерi бойынша басқа жолаушылардың бұйымдарын ластауы немесе зақымдауы мүмкiн бұйымдарды, сондай-ақ өртену қаупi бар, жарылғыш, улағыш, улы, өткiр және күлiмсi иiстi заттар сақтауға қабылданбайды.

134. Сақтау камерасы сақтауға тапсырылған азық-түлiктiң өздiгiнен бұзылғаны үшiн жауапты болмайды.
135. Багажды автоматты емес камераға тапсыру кезiнде оның иесiне:

      1) сақтау камерасының деректемелерi;

      2) күнi;

      3) багаж иесiнiң тегi, аты және әкесiнiң аты;

      4) сақтауға қабылданған багаж орындарының саны;

      5) сақталу мерзiмi;

      6) багаждың көрсетiлген құны (иесi қалаған кезде);

      7) багажды сақтау ақысының сомасы;

      8) багаж орамасының ақаулықтары (болған кезде) көрсетiлген түбiртек жазып берiледi.

136. Егер багажды сақтау камерасына қабылдау кезiнде ораманың ақаулықтары байқалса, онда иесi оларды не жоюға, не ақаулықтардың барын түбiртектiң түбiрiнде өз қолымен растауға мiндеттi.
137. Багаж түбiртегi мен көшiру қағазы арқылы жазып берiлетiн оның көшiрмесi тазартуларсыз және түзетулерсiз анық толтырылады. Түбiртектiң көшiрмесi сақтауға тапсырылған бұйымдарға бекiтiледi, ал түпнұсқасы жолаушыға берiледi.
138. Сақтауға қабылданған багажды жолаушыға берудi сақтау камерасының қызметкерi түбiртек бойынша жүргiзедi. Беру кезiнде иесi көрсеткен түбiртек пен оның көшiрмесi салыстырылады, сақтау мерзiмi тексерiледi және багаждың иесiмен соңғы есеп айырысу жүргiзiледi.
139. Багаж түбіртегі жоғалған кезде, сақтауға қабылданған багаж иесіне, оның жазбаша арызы бойынша багаждың оған тиістілігі туралы дәлелдер келтіру арқылы беріледі. Бұл жағдайда багажды беру оның иесінің жеке басын растайтын құжаттарына сәйкес түпнұсқасында не цифрлық құжаттар сервисін қолдана отырып, электрондық құжат нысанында тегі, аты, әкесінің аты көрсетілген қолхат бойынша жүргізіледі.

      Ескерту. 139-тармақ жаңа редакцияда - ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 04.10.2021 № 524 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік алпыс күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

140. Сақтау үшiн ақы әрбiр күнтiзбелiк күн үшiн сақтауға қабылданған күн мен сақтау камерасынан берiлетiн күндi қоса алғанда, багаждың әрбiр заты (орны) үшiн алынады. Сақтауға бiрге байланған бiрнеше зат тапсырылған болса, ақы әрбiр зат (орын) үшiн жеке алынады.
141. Бару пунктiне багаж автомобилiнде келген багажды сақтау үшiн ақы багаж келген келесi күннiң нөл сағатынан бастап және сақтау камерасынан берiлген күндi қоса алғанда, багаждың әрбiр заты (орны) үшiн күнтiзбелiк әрбiр күнге алынады. Сақтауға бiрге байланған бiрнеше зат тапсырылған болса, ақы әрбiр зат (орын) үшiн жеке алынады.
142. Багажды сақтауға тапсырған кезде жолаушы оның бағасын белгiленген комиссиялық алым төлеп көрсетуi мүмкiн.

      Сақтауға бiрнеше затты (орынды) тапсырған кезде жолаушы әрбiр өзi тапсырған заттың (орынның) немесе олардың жалпы бағасын көрсетуi мүмкiн. Көрсетiлген бағаның сомасы багаж түбiртегiнде көрсетiледi.

143. Багаждың жетiспеуi немесе зақымдалуы байқалған кезде, багаж иесiнiң, тасымалдаушы өкiлiнiң немесе сақтау камерасы қызметкерiнiң, автовокзал (автостанция) қызметкерiнiң және құқық қорғау органдары қызметкерiнiң қатысуымен екi данада актi жасалады.

      Актiде багаж иесiнiң тегi, аты, әкесiнiң аты және мекенжайы, қабылданған және берiлген орындардың саны, жоғалған заттың атауы немесе оның зақымдалу сипаты, егер ол құжат жүзiнде ресiмделсе, көрсетiлген бағаның сомасы көрсетiледi.

      Актiнiң бiр данасы багаж иесiне тапсырылады.

144. Сақтау камерасына тапсырылған бұйымдардың жоғалуы, жетiспеуi немесе зақымдалуы салдарынан болған жолаушының шығындарын, тапсырған кездегi оларды бағалау сомасының шегiнде, оларды өтеу туралы талап етiлген сәттен бастап жиырма төрт сағат iшiнде сақтаушы өтейді.

 7-тарау. Жолаушылар мен багажды автомобильмен республикаішілік тұрақты тасымалдау маршруттарына қызмет көрсету құқығына конкурстар ұйымдастыру және өткізу тәртібі

       Ескерту. 7-тараудың тақырыбы жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

 1-параграф. Жалпы ережелер

145. Жолаушылар мен багажды тұрақты автомобильмен тасымалдау, халықаралықты қоспағанда жолаушылар мен багажды көрсетілген маршруттарға қызмет көрсету құқығына арналған конкурста (бұдан әрі - Конкурс) жеңген және тасымалдаушылар мен жергiлiктi атқарушы органдардың немесе уәкілетті ұйымның арасында жасалған шарттың негізінде оларға қызмет көрсетуге құқығы бар куәлік алған тасымалдаушылар жүзеге асырады.

      Ескерту. 145-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

146. Конкурсқа меншік құқығымен автобустарға, шағын автобустарға иелiк ететін, осы Қағидалардың талаптарына сәйкес осы тасымалдау түрін ұйымдастыратын және "Автомобиль көлігі туралы" 2003 жылғы 4 шілдедегі Қазақстан Республикасының Заңы 13-бабының 23-10)-тармақшасына сәйкес автомобиль көлігі саласында басшылықты жүзеге асыратын уәкілетті органмен бекітілетін Автокөлік құралдарын техникалық пайдалану ережесіне сәйкес автобустарға, шағын автобустарға техникалық қызмет көрсету мен жөндеудi қамтамасыз ете алатын жеке және заңды тұлғалар қатыса алады.
147. Жолаушылар мен багажды автомобильмен республикаішілік тұрақты тасымалдаудың маршруттары тасымалдаушылардың арасында конкурс негiзiнде бөлінеді. Конкурсқа жеке маршрут та, бiрнеше маршрут та бiр лотпен шығарылуы мүмкiн. Лотты қалыптастыру кезінде маршруттардың маңыздылығы мен рентабельдiлiгi ескерiледi. Лотқа едәуiр рентабельдiлермен қатар рентабельдiлiгi төмендеу, бiрақ әлеуметтік маңызы бар маршруттар кiредi.
148. Конкурстың ұйымдастырушылары:

      1) жолаушылар мен багажды автомобильмен қалааралық облысаралық, ауданаралық (қалааралық облысішілік), республикалық маңызы бар қалалардың, астананың қалалық қала маңындағы тұрақты тасымалдаудың маршруттарына қызмет көрсету құқығына – облыстың, республикалық маңызы бар қалалардың, астананың жергiлiктi атқарушы органдары болып табылады;

      Жолаушылар мен багажды автомобильмен қалааралық облысаралық тасымалдауды ұйымдастыру үшін автомобиль көлігі саласындағы уәкілетті орган облыстардың, республикалық маңызы бар қаланың, астананың тиісті жергілікті атқарушы органдарына маршруттардың негізгі сипаттамалары бойынша мынадай ақпаратпен қоса бекітілген және келісілген жол жүру кестесін береді:

      бастапқы және соңғы жүру пункті бойынша маршруттың нөмірі және атауы;

      паритеттік қызмет көрсету тәртібін көрсете отырып, маршрутқа қызмет көрсету кезеңі;

      маршруттағы аралық пунктердің атаулары мен санын және тікелей және кері бағыттағы қозғалыс жылдамдығын орташа пайдалануын көрсете отырып, маршрут бойынша қозғалыс кестесі;

      жолаушылар орындықтарына арналған орындар бойынша паспорттық сыйымдылығын көрсете отырып, маршрутқа қызмет көрсету үшін қажетті автобус класстарын, сондай-ақ жылжымалы резервтік құрамды есепке алғанда қажетті автобустар санын;

      Жолаушылар мен багажды автомобильмен қалааралық облысаралық тасымалдауға конкурс бекітілген жүру кестесін алғаннан кейін 30 жұмыс күннен кешіктірмей жергілікті атқарушы органдары ұйымдастырады.

      2) жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты қалалық (ауылдық), қала маңындағы және ауданішілік тасымалдау маршруттарына қызмет көрсету құқығына – ауданның, облыстық маңызы бар қаланың жергілікті атқарушы органдары болып табылады.

149. Нақты маршрутқа (маршруттарға) қызмет көрсету құқығына арналған Конкурстың жеңiмпазы болып жолаушыларға сапалы қызмет көрсетудi және осы маршрутта (маршруттарда) тасымалдау қауiпсiздiгiн қамтамасыз етудi ескере отырып, тасымалдаудың ең жақсы шарттарын ұсынған және осы Қағидалардың 6-қосымшасындағы нысанға сәйкес тиісті Конкурстық ұсыныстарды бағалау шкаласы бойынша есептелген ең жоғарғы балл алған қатысушы танылады.
150. Егер екi және одан да көп қатысушы бiрдей барынша жиынтық балл алса, онда отандық өндірісті автобустары және шағын автобустары бар, ең төменгi жол жүру тарифiн ұсынған тасымалдаушыға жоғары баға берiледi, осыған сәйкес тасымалдау жүргiзiлетiн болады.
151. Жергiлiктi атқарушы органдар жолаушылар мен багажды автомобильмен ауданаралық (қалааралық облысішілік), қалалық (ауылдық), қала маңындағы және ауданішілік тұрақты тасымалдаудың маршруттары бойынша конкурсқа қатысушылар ұсынғаннан төмендеу тарифтерді белгiлеуi мүмкiн.
152. Жергiлiктi атқарушы органдар белгiлеген тарифтер осы тармақта көрсетiлген тасымалдаудың шығындарын жаппаған жағдайда, жергiлiктi атқарушы органдар тасымалдаушыға белгiленген тариф пен тасымалдаудың нақты шығындарының арасындағы айырманы тиiстi бюджет қаражатының есебiнен өтейдi.
153. Жолаушылар мен багажды автомобильмен ауданаралық (қалааралық облысішілік), қалалық (ауылдық), қала маңындағы және ауданішілік тасымалдаудың маршруттары бойынша жол жүруге арналған белгiленген тарифтер өзгерген жағдайда, жергiлiктi атқарушы органдар көрсетiлген өзгерiстер туралы халыққа бұқаралық ақпарат құралдары арқылы жаңа тарифтер бойынша тасымалдауды жүзеге асыру басталғанға дейiн он күнтізбелік күннен кешiктiрмей хабарлайды.
154. Конкурс, оны жариялаған күннен бастап және конкурстың нәтижелерi туралы хаттамаға қол қойылған күнге дейін, кемiнде күнтізбелік 30 және ең көбi 45 күндi қамтиды.

 2-параграф. Конкурстық комиссия

155. Конкурстық ұсыныстарды, олардың бағаларын қарау және Конкурстың жеңiмпаздарын анықтау үшiн жергiлiктi атқарушы орган конкурстық комиссия (бұдан әрi - Комиссия) құрады.

      Комиссияның құрамы қала (аудан, облыс) әкiмiнiң өкiмiнде белгiленедi.

156. Комиссияға:

      1) жергiлiктi атқарушы органдардың;

      2) көлiктiк бақылаудың аумақтық органдарының;

      3) ӘПК-нің;

      4) жолаушыларды автобуспен тасымалдаушылар қоғамдық бiрлестiктерiнiң өкiлдерi кiредi.

157. Комиссия құрамында конкурстық ұсыныстарды бағалау құқығы жоқ Комиссия жұмысын ұйымдастыру функциясы жүктелетiн Комиссия хатшысы көзделуi керек.
158. Комиссия бес адамнан тұрады: төраға және комиссияның мүшелері.

      Ескерту. 158-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

 3-параграф. Конкурстық құжаттаманың жиынтығы

159. Конкурсты өткiзу алдында жергiлiктi атқарушы орган Комиссиямен келiсiлген лоттарды құрайды және конкурстық құжаттаманың жиынтығын дайындайды.

      Бұл ретте құрылған лоттарды келiсу жөнiнде шешiм қабылдауды, мәжiлiс хаттамасында шешiмдi бекiтумен, Комиссия жүзеге асырады.

160. Конкурстық құжаттаманың жиынтығы:

       1) конкурсқа шығарылатын жолаушылар мен багажды автомобильмен республикаішілік тасымалдау маршруттарының негiзгi сипаттамаларын, маршруттардың схемаларының қосымшасымен, қозғалыстар кестелері, сондай-ақ жолақысын электрондық төлеу жүйесін пайдаланған кезде қалалық (ауылдық) немесе қала маңы қатынастарында жолаушыларды тұрақты тасымалдауды жүзеге асыру үшін маршруттың (км.) жалпы ұзындығы осы Қағидалардың 7-қосымшасындағы нысан бойынша қоса берiледi;

       2) Комиссия мүшелерi санына осы Қағидаларға 8-қосымшасына сәйкес конкурсқа шығарылатын жолаушылар мен багажды автомобильмен республикаішілік тұрақты тасымалдаудың маршруттарына қызмет көрсетуге конкурстық ұсыныстарды (бұдан әрi - Конкурстық ұсыныстар) толтыру үшін нысандар;

      3) жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты республикаiшiлiк тасымалдауды ұйымдастыру шартының жобасы;

       4) осы Қағидаларға 9-қосымшасына сәйкес нысан бойынша жолаушылар мен багажды автомобильмен республикаішілік тұрақты тасымалдау маршруттарына қызмет көрсету құқығына арналған конкурсқа қатысушы туралы ақпараты;

      5) бағалау шкаласын;

      6) конкурстық ұсыныстарды беру үшiн бiр үлкен конверттi (егер конкурсқа маршруттардың бiр лоттан артық шығарылса, онда әрбiр лотқа жеке конверттер болуы тиiс) қамтиды.

      Ескерту. 160-тармаққа өзгеріс енгізілді – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

161. Қатынас түрлері бойынша конкурсқа бөлек лоттармен қалалық (ауылдық), қала маңындағы, ауданішілік, ауданаралық (қалааралық облысішілік), қалааралық облысаралық маршруттар қойылады.

 4-параграф. Конкурстық ұсыныстардың мазмұны

162. Конкурстық ұсыныстар Комиссия Конкурстың қорытындылары бойынша қатысушыларды бағалауды жүргiзетiн мынадай өлшемдердiң жинағын қамтиды:

      1) ұсынылатын жылжымалы құрамның, соның ішінде отандық өндірісті (автобустардың, шағын автобустардың маркасы мен саны, меншiктiң түрi, пайдалану мерзiмi, паспорттық сыйымдылығы);

      2) тасымалдаушының жолаушылар мен багажды тұрақты тасымалдау саласындағы жұмыс тәжірибесі;

      3) Автомобиль көлігі құралдарын техникалық пайдалану қағидаларының 7-тармағының 3) және 4) тармақшаларында көзделген жылжымалы құрамға техникалық қызмет көрсету бойынша жұмыстарды жүргізу үшін конкурс ұйымдастырушысының аумағында орналасқан, жылжымалы құрамды сақтауға, техникалық қызмет көрсетуге және жөндеуге арналған өндірістік-техникалық базаның (меншікті, жалға алынған немесе шарт бойынша қызмет көрсететін) болуы;

      4) автобустарды, шағын автобустарды маршрут бойынша қозғалыс кезiнде оларда ақаулық пайда болған жағдайда ауыстыру бойынша ұсынылатын шаралар жүйесi;

      5) жолаушылар тасымалын жүзеге асыру бойынша қосымша ұсыныстар.

      Ескерту. 162-тармаққа өзгеріс енгізілді – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 26.07.2019 № 553 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі); ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрықтарымен.

163. Жылжымалы құрам (резервтегіден басқа) мен жүргiзушi персоналды осы маршрутты қамтитын лот бойынша конкурс аяқталғанға дейiн конкурстық ұсыныстарда бiр маршруттан артық қайталап көрсетпейді.

      Қатысушылар жылжымалы құрам (резервтегіден басқа) мен жүргiзушi персоналды осы маршрутты қамтитын лот бойынша конкурс аяқталғанға дейiн конкурстық ұсыныстарда бiр маршруттан артық көрсету фактiлері анықталған жағдайда неғұрлым кеш тапсырылған конкурстық ұсыныстар жарамсыз болып есептеледi.

164. Қатысушы Конкурстық ұсыныстар бойынша толық және сенiмдi ақпаратты ұсынуы тиiс.

 5-параграф. Конкурстарды ұйымдастыру және өткiзу

165. Осы Қағидалардың 10-қосымшасындағы нысанға сәйкес жергілікті атқарушы орган бұқаралық ақпарат құралдары арқылы немесе интернет ресурстарында Конкурс өткізілгенге дейін күнтізбелік 30 күннен кешіктірмей:

      жолаушылар мен багажды автомобильмен қалалық (ауылдық), қаламаңы, ауданішілік, ауданаралық (қалааралық облысішілік) тұрақты тасымалдау маршруттарына қызмет көрсету құқығына тиісті облыстардың және республикалық маңыз бар қалалардың және астананың аумағына тарайтын;

      жолаушылар мен багажды автомобильмен облысаралық қалааралық (республикалық маңызы бар қалаларды және астананы қоса алғанда) тұрақты тасымалдау маршруттарына қызмет көрсету құқығына Қазақстан Республикасының барлық аумағына тарайтын баспасы басылымдары арқылы конкурсты өткізу туралы хабарландыру жариялайды.

      Ескерту. 165-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

166. Конкурс өткiзу туралы хабарландыру жарияланған күннен бастап 5 жұмыс күн iшiнде Комиссия конкурс алдындағы Конкурс өткiзу мәселелерi бойынша конференция өткiзедi.
167. Комиссия төрағасы Конкурсқа қатысушылар ұсынған мәлiметтердiң растығын сол жерге шығып тексерудi ұйымдастыру үшiн (бұдан әрi – Тексеру) Комиссия құрамына кiрмейтiн жергiлiктi атқарушы органдардың, көлiктiк бақылау органдардың және ӘПК-нің өкiлдерiнен конкурс алдындағы комиссия құрады.
168. Конкурсқа қатысуға тiлек бiлдiрушiлер конкурстық құжаттаманың жиынтығын алуға өтiнiмді жазбаша нысанда немесе хабарландыруда көрсетілген электрондық пошта бойынша ұсынады. Конкурстың ұйымдастырушысы конкурстық өтінімді, өтінімді тіркеген күннен бастап үш жұмыс күнінен аспайтын мерзімде сұрау салған адамға, ұсынады.
169. Конкурсқа қатысушылар үшiн дайындалған конкурстық құжаттама жиынтығының осы Қағидалардың 160-тармағының 1) және

      4) тармақшаларында көрсетiлген құжаттары жергiлiктi атқарушы органның мөрiмен расталады.

      Конкурсқа қатысушыларды тіркеу Конкурс туралы хабарландыру жарияланған күнінен кейінгі күні басталады және оның басталу күнінің алдындағы күнге дейінгі он жұмыс күн ерте аяқталады.

      Ескерту. 169-тармақ жаңа редакцияда - ҚР Инвестициялар және даму министрінің м.а. 28.01.2016 № 115 (алғашқы ресми жарияланған күннен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

170. Конкурсқа қатысушы ретiнде тiркелу үшiн тиiстi лот бойынша Конкурсқа қатысу үшiн өтiнiмдi (бұдан әрі – өтінім) Комиссияға конкурстық құжаттамаға қоса берiлген конвертке салынған мынадай құжаттарды ұсынады:

      1) қатысушы туралы ақпараттың толтырылған бланкiсiн;

      2) өз қызметiн заңды тұлғаны құрмай жүзеге асыратын заңды тұлғаны немесе кәсiпкердi мемлекеттiк тiркеу туралы куәлiктiң көшiрмесiн немесе анықтаманы;

      3) сақтандыру полистерінің немесе автокөлiк құралдары иелерiнiң азаматтық-құқықтық жауапкершiлiгiн мiндеттi сақтандыру шарттарының және тасымалдаушының жолаушылар алдындағы азаматтық-құқықтық жауапкершiлiгiн мiндеттi сақтандыру шарттарының көшiрмелерiн;

      4) жылжымалы құрамның әрбiр бiрлiгi үшiн техникалық паспорттардың және ағымдағы кезеңде жарамды міндетті техникалық тексеруден өту туралы диагностикалық карталардың көшiрмелерiн. Бұл ретте жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты тасымалдаудың басқа маршруттарында негiзгi ретiнде пайдаланылатын жылжымалы құрамды резервтiк ретiнде, ал резервтiктi негiзгi ретiнде ұсынуға жол берiледi. Жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты тасымалдаудың басқа маршруттарында негiзгi жылжымалы құрам ретiнде пайдаланылатын жылжымалы құрамды негiзгi ретiнде ұсынуға жол берiлмейдi;

      5) жүргізушілер құрамы туралы анықтама (әрбір жүргізуші бойынша еңбек шарттарының және жүргізуші куәліктерінің көшірмелерін қоса);

      6) маршруттың барлық ұзақтығына диспетчерлік сүйемелдеудің және телефонның немесе басқа байланыстың болуы, сондай-ақ техникалық себептер бойынша (қалааралық облысаралық маршруттар бойынша) маршрутта олардың қозғалысы тоқтаған жағдайда автобустарды ауыстыру мүмкіндігі туралы анықтаманы;

       7) Қазақстан Республикасы Инвестициялар және даму министрінің 2015 жылғы 30 сәуірдегі № 547 бұйрығымен бекітілген (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 12221 болып тіркелген) Автокөлік құралдарын техникалық пайдалану ережесі талаптарына сәйкес жылжымалы құрамды техникалық жарамды күйде ұстау бойынша қажетті жұмыстар кешенін өткізу мүмкіндігін растайтын құжаттардың көшірмелерін, оның ішінде елді мекенде немесе қала маңындағы аймақта, бірақ конкурс ұйымдастырушысының аумағында орналасқан өнеркәсіптік-техникалық базаға құқық белгілейтін және құқықтық куәландыратын құжаттар, профилактикалық медициналық куәландыруды жүзеге асыруға жоғары немесе орта медициналық білімі туралы дипломның көшірмесін қоса бере отырып, медициналық қызметкермен жасасқан шарттың көшірмелерін;

      8) жолаушылар мен багажды маршруттың тоқтау пункттері бойынша, соның ішінде маршруттағы екінші дәрежелі тоқтау пункттері бойынша (қалалық және қала маңындағы маршруттардан басқа) тасымалдауға ұсынылатын тарифтер;

      9) барлық тұрақты маршрут бойынша автобустар жүргізушілерінің ауысу уақыты мен орнын көрсетумен (қалааралық облысаралық маршруттар бойынша) жүргізушілердің еңбек және тынығу режимі графигін;

      10) толтырылған және қатысушының қолымен және мөрiмен (бар болса) расталған, конкурстық құжаттама жиынтығына салынған нысандардың санына тең мөлшердегі конкурстық ұсыныстарды.

      Конкурстық ұсыныстар стандартты ақ парақтарда бiркелкi, түзетулерсiз және өшiрулерсiз ресiмделедi.

      Құжаттармен қоса берілген өтінім нөмірленеді, тігінделеді және конкурсқа қатысушының қолымен, мөрімен (бар болса) бекітіледі.

      Ескерту. 170-тармаққа өзгеріс енгізілді – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі); 26.07.2019 № 553 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрыұтарымен.

171. Комиссияның хатшысы Конкурс туралы жарияда көрсетілген мерзiмiнде берiлген өтiнiмдердi қабылдайды да, қатысушыға құжаттардың қабылданғаны туралы хабарлама (анықтама) берiледi, содан кейiн конкурстық ұсыныстарға өзгерiстер мен толықтырулар енгiзбейді.

      Конкурс өткiзу туралы хабарландыруда көрсетiлген мерзiмдерi бұзылып берiлген өтiнiмдер мен оларға қоса берiлетiн құжаттарды комиссия хатшысы қабылдамайды және комиссия қарамайды.

172. Өтінімдерді қабылдау осы Қағидалардың 170-тармағында көзделген өтінімге тіркелген қосымша толық құжаттар пакеті болған кезде жүргізіледі. Өтінім және оған қоса берілетін құжаттар осы Қағидалардың 170-тармағына сәйкес келмеген кезде комиссия хатшысы беру күні мен уақытынан бастап 7 жұмыс сағатының ішінде сәйкессіздіктерді көрсете отырып, құжаттарды берген тұлғаны жазбаша хабарландырады.

      Ескерту. 172-тармақ жаңа редакцияда - ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

173. Қабылданған өтiнiмдермен қатар конкурс алдындағы комиссия немесе Комиссия хатшысы Тексеру кестесiн жасайды және үш жұмыс күннен кешiктiрмей әрбiр қатысушыны Тексеру уақыты туралы жазбаша түрде хабардар етедi. Қатысушы тексеру күнi конкурс алдындағы комиссияға барлық қажеттi материалдарды ұсынады және оларды талап етiлетiн объектiлермен таныстыру мүмкiндiгiн қамтамасыз етедi.
174. Конкурс алдындағы комиссия мүшелері конкурстық құжаттамаға қоса берілетін құжаттар көшірмелерінің дұрыстығын, конкурстық ұсыныста көрсетілген автокөлік құралдары класстарының, моделінің және мемлекеттік тіркеу нөмірлік белгілерінің сәйкестігін, сондай-ақ конкурстық ұсыныста көрсетілген жылжымалы құрамды сақтау, өндірістік-техникалық базада техникалық қызмет көрсетуі және жөндеу мүмкіндігін тексереді.

      Тексеру нәтижелерi бойынша конкурс алдындағы комиссия конкурстық ұсыныстарда ұсынылған мәлiметтердiң дұрыстығы туралы, қатысушы туралы толтырылған ақпарат бланкiсiне белгi қояды және қатысушының конкурстық ұсыныстарында көрсетiлген автокөлiк құралдарының осы Қағидалардың 13-тармағында көрсетiлген талаптарға сәйкестiгi туралы анықтаманы (бұдан әрi – анықтама) қоса бередi.

      Уақытты оңтайландыру және Анықтамаға қол қою үшiн конкурстық ұсыныстарда берілген мәлiметтердiң дәйектiлiгi туралы пiкiрлер қалыптастыру мақсатында объектiлер және тексеру түрлерi бойынша конкурс алдындағы комиссия мүшелерiн бөлуге рұқсат етіледі.

      Көрсетiлген құжаттар қатысушы ұсынған өтiнiм мен құжаттар бар тиiстi конвертке жабылады.

175. Конкурс өткiзiлетiн күнi Комиссия мүшелерi қатысушылардың өтiнiмдерi мен қоса берiлген құжаттары бар конверттердi кезекпен ашады да, конкурстық ұсыныстарды қатысушыларды тiркеу тiзiмiне сәйкес қарайды.

       Комиссия мүшелерi бағалау шкаласына сәйкес осы Қағидалардың

      11-қосымшасындағы нысанға сәйкес конкурсқа шығарылатын жолаушылар мен багажды автмобильмен республикаішілік тұрақты тасымалдау маршруттарына қызмет көрсету бойынша конкурстық ұсыныстарды бағалау парағына баллдарды қояды.

      Конкурстық комиссия қатысушылардың өтiнiмдерi мен қоса берiлген құжаттарын қарау кезінде конкурста қатысу үшін өтінімдердегі мәліметтерді нақтылау мақсатында жазбаша түрде қажетті ақпаратты тиісті мемлекеттік органдардан, жеке және заңды тұлғалардан сұратады.

176. Тасымалдаушыға өтінішті қараудан мынадай жағдайларда бас тартылады:

      1) ұсынылған құжаттардың осы Қағидалардың 170-тармағына сәйкес келмеуі және (немесе) толық еместігі;

      2) ұсынылған құжаттарда көрсетілген мәліметтерінің нақты еместігі;

      3) осы Қағидалардың талаптарына жылжымалы құрамының сәйкес еместігі;

      4) жылжымалы құрамды техникалық жарамды күйде ұстау бойынша қажеттi жұмыстар кешенiн өткiзуге және автобустарды рейс алдындағы (ауысым алдындағы) техникалық тексеруге, сондай-ақ жүргiзушiлердi рейс алдындағы және рейстен кейінгі медициналық куәландыруға мүмкiндiгi болмаса;

       5) Қазақстан Республикасы Инвестициялар және даму министрінің міндетін атқарушының 2015 жылғы 26 наурыздағы № 348 бұйрығымен бекітілген Жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты тасымалдауды ұйымдастырудың үлгі шартының 8-тармағында көрсетілген (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 11002 болып тіркелген) (бұдан әрі - Шарт) шарттың елеулі шарттарын орындамау себебі бойынша тасымалдаушы соңғы алты ай ішінде осы маршрут бойынша мерзімнен бұрын шарттарды бұзса.

      Ескерту. 176-тармаққа өзгеріс енгізілді - ҚР Инвестициялар және даму министрінің м.а. 28.01.2016 № 115 (алғашқы ресми жарияланған күннен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі); ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрықтарымен.

177. Қатысушылардың нақты лотқа құжаттары бар барлық конверттер қаралғаннан және бағаланғаннан кейiн Комиссия хатшысы тиiстi қатысушылар бойынша конкурстық ұсыныстарды бағалау парақтарының қорытынды балдарын қосады және жалпы жиынтық балды анықтайды, ол хаттамаға тiркеледi.
178. Жалпы жиынтық баллдардың нәтижелерi бойынша Комиссия мүшелерi барынша жиынтық балл алған қатысушының құжаттарын, оның iшiнде Анықтамасын қарайды.

      Қатысушының конкурстық ұсыныстарында көрсетiлген автокөлiк құралдарының осы Қағидалардың 13-тармағында көрсетiлген талаптарға сәйкестiгi туралы конкурс алдындағы комиссияның оң бағасы болған жағдайда, осы қатысушы тиiстi лот бойынша Конкурстың жеңiмпазы деп танылады.

      Конкурс алдындағы комиссия терiс қорытынды шығарған жағдайда, Комиссия мүшелерi жоғарылығы бойынша келесi жалпы жиынтық балл алған қатысушының құжаттарын қарауға көшедi.

179. Егер бір қатысушының өтініші ұсынылғанда, жолаушылардың және багаждың маршрутқа қызмет көрсету құқығына Конкурс өтпеген деп танылады. Егер конкурсты қайта өткізген кезде бұл маршрутқа бір қатысушының өтініші ұсынылғанда, онда онымен конкурс талаптарына сәйкес болған жағдайда шарт жасалады.

      Егер қандай да болмасын лот бойынша бiр де бiр қатысушы тiркелмесе, Конкурс өтпеген деп танылады және Конкурсты ұйымдастырушы осы лот бойынша негiзгi талаптарды өзгертеді немесе басқа лот жасайды және келесi Конкурсқа шығарады.

      Егер паритеттік жақтан қалааралық облысаралық маршруттарға қызмет көрсету құқығына өтініштер түспеген жағдайда, жергілікті атқарушы орган екінші паритеттік тасымалдаушыға барлық маршрутқа қызмет көрсету құқығын ұсынады.

180. Өткiзiлген Конкурстың нәтижелерi хаттамамен ресiмделедi, оған Комиссия мүшелерi қол қояды да, Комиссия төрағасы бекiтедi. Комиссияның әрбiр мүшесi өзiнiң айрықша пiкiрiн жазбаша жазады және оны хаттамаға қоса береді.

      Комиссияның шешiмi, егер оның отырысына мүшелерiнiң кемiнде 2/3 қатысса, заңды деп танылады.

181. Конкурсты ұйымдастырушы Конкурс қорытындысын өткізгеннен кейін күнтiзбелiк 10 күн iшiнде өздерi ұсынған конкурстық ұсыныстарды бағалау нәтижелерiн барлық қатысушыларға жазбаша жiбередi.
182. Конкурс нәтижелерi сот тәртiбiмен шағымдалуы мүмкiн.
183. Жекелеген лоттар бойынша Конкурс нәтижелерін сот жарамсыз деп таныған жағдайда, сот шешімі заңды күшіне енген күннен бастап 7 жұмыс күнінен кешіктірмей, Комиссия отырысы соттың күшін жойған лоттар бойынша бұрын берілген өтінімдер шеңберінде ғана өткізіледі.

      Комиссия отырысының нәтижелері хаттамамен ресімделеді, оған Комиссия барлық мүшелері қол қояды және оны Төраға бекітеді.

      Егер комиссия мүшелерінің ерекше пікірі болса, ол жазбаша турде баяндалып, хаттамаға қоса беріледі.

      Ескерту. 183-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

      183-1. Егер Байқау жарамсыз деп танылса, қайталама Конкурс оны таныған күннен бастап 30 жұмыс күнінен кешіктірмей өткізіледі.

      Ескерту. Қағидалар 183-1-тармақпен толықтырылды – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

 8-тарау. Маршрутқа қызмет көрсету құқығына куәлік беру, тоқтата тұру және кері қайтарып алу тәртібі мен шарттары, оны беруден бас тарту шарттары мен негіздері, сондай-ақ нысаны

       Ескерту. 8-тараудың тақырыбы жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

184. Хаттаманың негiзiнде жергiлiктi атқарушы органдар күнтiзбелiк 10 күннен кешiктiрмей Конкурстың жеңiмпазымен Шарт жасасады. Шарт кемiнде үш жыл мерзiмге жасалады (қолданылып жүрген маршруттар бойынша қосымша қозғалыс кестелерiне қызмет көрсету құқығы жөнiндегi шарттарды қоспағанда).
185. Шарт жасасқан Конкурс жеңiмпазына маршрутта жұмыс iстеу құқығын растайтын Куәлiк берiледi (Шартты қолданудың барлық мерзiмiне). Көрсетiлген тасымалдауды Куәлiксiз жүзеге асыруға рұқсат етiлмейдi.
186. Шартты жасасқан және Куәлікті бергеннен кейін жергілікті атқарушы органдар 5 жұмыс күннен кешіктірмей автомобиль көлігі саласындағы уәкілетті органға Куәліктің және тасымалдаушы мен тиісті жергілікті атқарушы орган арасында жолаушылар мен багажды қалааралық облысаралық автомобильмен тұрақты тасымалдауды ұйымдастыруға жасасылған Шарттың көшірмелерін береді.
187. Куәлікті облыстың (қаланың, ауданның) жергілікті атқарушы органдары типографиялық тәсiлмен дайындайды, ол кемiнде үш қорғаныш дәрежесi бар және қатаң есептiлiк бланкі болып табылады.
188. Куәлiктер тасымалдаушыға, маршрутта пайдаланылатын автокөлiк құралдарының тиiстi санына сәйкес келетін мөлшерде берiледi және тасымалдауды жүзеге асыру кезiнде автобустардың, шағын автобустардың жүргiзушiлерiнде болады.

      Егер куәлiктiң түпнұсқасын автомобиль көлiгi саласындағы уәкiлеттi орган берген болса, тасымалдаушы (жүргiзушi) маршрутта осы орган растаған куәлiктің көшiрмесiн қолдана алады.

189. Маршрутта (маршруттарда) жұмыс iстеу құқығы үшiншi тарапқа берілмейді.
190. Осы маршрутта паритетті тасымалдаушы (тасымалдаушылар) бар кезінде жергілікті атқарушы орган анықтаған тасымалдаушылар барлық тасымалдаушылар арасында бірлескен қызмет туралы шарт жасайды.

      Рұқсат құжаттары берiлген күннен бастап күнтiзбелiк 30 күн iшiнде тасымалдаушы жергiлiктi атқарушы органға осы Қағидаларға сәйкес (қалалықтан (ауылдықтан) басқа) тасымалдаушы мен автовокзалдардың, автостанциялардың әкiмшiлiгi, жолаушыларға қызмет көрсету пункті жасаған шарттардың көшiрмелерiн ұсынады.

191. Егер автомобиль көлігі саласындағы заңнамада өзгеше көзделмесе, жолаушылар мен багажды автомобильмен тасымалдаудың республикаiшiлiк ұйымдастыру шарты қолданысы тоқтатылғанға дейiн күнтiзбелiк 60 күннен кешiктiрмей жергiлiктi атқарушы орган осы шарт бойынша қызмет көрсетiлетiн маршруттарға конкурс жариялайды. Бұл ретте конкурс жеңiмпазымен жолаушылар мен багажды автомобильмен республикаiшiлiк тасымалдауды ұйымдастыру шарты жасалады, ол осы маршрутқа қолданылатын шарт аяқталған күннен бастап күшiне енеді.

      Тасымалдаушы жергілікті атқарушы органға осы шарт бойынша қолданысын тоқтатқан куәліктерді береді.

192. Тасымалдаушының бастамасы бойынша бiр жақты тәртiппен жолаушылар мен багажды автомобильмен республикаішілік тасымалдауды ұйымдастыру шарты бұзылған жағдайда, соңғысы жергiлiктi атқарушы органдарды күнтiзбелiк 45 күннен кешiктiрмей ол туралы хабардар етедi.
193. Шартты мерзiмнен бұрын бұзған жағдайда конкурстардың ұйымдастырушысы осы Қағидаларда белгiленген мерзiмдерде және шарттар бойынша жаңа конкурс өткiзгенге дейiн маршруттарға үздiксiз қызмет көрсетудi қамтамасыз ету үшiн 80% артық тасымалдауды орындау жиiлiгiмен басқа маршруттарда тасымалдау тәжiрибесi оң болған басқа тасымалдаушыны белгiлеуге құқылы.
194. Осы Қағидалардың 191-тармағында көрсетілген мерзімдерде тасымалдаушы айқындалмаған жағдайда, маршрутты ұйымдастырушы тасымалдаушы айқындалғанға дейін маршрутқа қызмет көрсетуден бұрын осы маршрутқа қызмет көрсеткен тасымалдаушыға оның келісімімен береді.

      Ескерту. 194-тармақ жаңа редакцияда - ҚР Инвестициялар және даму министрінің м.а. 28.01.2016 № 115 (алғашқы ресми жарияланған күннен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.
      195. Алып тасталды – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

196. Автомобиль көлігі саласындағы уәкілетті орган және жергілікті атқарушы органдар берген Куәліктердің қолданысын осы орган:

      1) тасымалдаушының жазбаша өтініші;

      2) егер тасымалдаушы автомобиль көлігі саласындағы уәкілетті органның және жергілікті атқарушы органның келісімінсіз маршруттардағы автобустардың қозғалыс кестесі мен схемасына өзгерістер енгізсе;

      3) егер тасымалдаушы куәліктің қолданылу кезеңінде күнтізбелік 15 күн бойы маршрутта жолаушылар тасымалдауды орындамаса;

      4) төмен жиілік (отыз күнтізбелік күнде жетпіс пайыздан кем);

      5) тасымалдаушының (тасымалдаушы жүргізушісінің) кінәсі бойынша адам өліміне соқтырған жол-көлік оқиғасының болуы;

      6) маршрутта автомобиль көлігі саласындағы уәкілетті орган және жергілікті атқарушы органдар берген куәліктерде көзделмеген автобустарды, шағынавтобустарды пайдалану;

      7) маршрутта (маршруттарда) қызмет істеу құқығын үшінші тарапқа беру жағдайларында тоқтатады.

      Ескерту. 196-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Инвестициялар және даму министрінің 31.08.2017 № 589 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

 9-тарау. Жолаушыларды және багажды автомобильмен тұрақты емес тасымалдауды ұйымдастыру және жүзеге асыру тәртібі

       Ескерту. 9-тараудың тақырыбы жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

 1-параграф. Жалпы ережелер

197. Жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты емес автомобиль тасымалдау жол желiсi және тиiстi автокөлiк құралдары үшiн рұқсат етiлген жол құрылыстары бойынша ғана жүзеге асырылуы мүмкiн. Тасымалдауды жүзеге асыру алдында тасымалдаушы болжанып отырған тасымалдау маршрутындағы жолдар мен жол құрылыстардың жай-күйiн, оның iшiнде жол органдары мен ӘПК-ге сұрау салу түрiнде алдын ала зерттеудi жүргiзедi.
198. Жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты емес тасымалдауды ұйымдастыру кезiнде тасымалдаушы автокөлiк құралында жүргiзушiнiң рейс алдындағы және рейстен кейінгі медициналық куәландырудан және автокөлiк құралының рейс алдындағы техникалық тексеруден өткенi туралы белгiлер бар борт журналының болуын қамтамасыз етедi.
199. Жолаушыларды және багажды тұрақты емес тасымалдау, осы Қағидалардың талаптарына сәйкес келетiн автокөлiк құралдарымен жүзеге асырылады.
200. Жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты емес тасымалдауды жүзеге асыру кезiнде аялдама пункттерi жолаушылардың қауiпсiз отырғызылуы мен түсiрiлуiн қамтамасыз етуi және жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты тасымалдау маршруттарының аялдама пункттерiмен сәйкес келмеуi тиiс.

      Жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты емес тасымалдауды жүзеге асыру кезiнде пайдаланылатын автобустардың, шағын автобустардың жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты тасымалдау маршруттарының аялдама пункттерiнде аялдама жасау, сондай-ақ оларда жолаушыларды отырғызу және түсiру жүзеге асырылмайды.

201. Жолаушыларды және багажды автомобильмен тұрақты емес тасымалдауды жүзеге асыратын тасымалдаушылар автовокзалдар (автостанциялар, жолаушыларға қызмет көрсету пункіттер) аумағынан және жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты тасымалдау маршруттары бойынша жолаушыларды отырғызбайды.
202. Халықаралық қатынаста жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты емес тасымалдауды "Автомобиль көлігі туралы" 2003 жылғы

       4 шілдедегі Қазақстан Республикасының Заңы 1-бабының 13-тармағына сәйкес жолаушыларды облысаралық қалааралық, ауданаралық (облысішiлiк қалааралық) және халықаралық қатынастарда автобустармен, шағын автобустармен тұрақты емес тасымалдау жөніндегі қызметпен айналысу құқығына лицензиясы бар тасымалдаушылар жүзеге асырады.

203. Жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты тасымалдау кезiнде жолаушыларды автобустағы отыратын орындардың санынан асатын мөлшерде тасымалдауға және өлшемi 60х40х20 см және салмағы 35 кг артық қол жүгiн тасымалдауға жол берiлмейдi.

      Өлшемi осы тармақта көрсетiлген өлшемдерден асатын жолаушылардың мүлiгi автокөлiк құралдарының багаж бөлiмшесiнде немесе автобусқа, шағын автобусқа ерiп жүретiн багаж автомобилiнде тасымалданады.

204. Жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты емес тасымалдау кезiнде жол жүру және багажды алып жүру төлемiн жолаушылар тасымалдаушыға (жүргiзушiге) шарттың талаптарына сәйкес төлейдi.

      204-1. Жолаушылар мен багажды автомобильмен тұрақты емес сапарды жүзеге асыру кезінде:

      1) жол жүру құжаттарына қандай да болмасын түзетулер енгізуге;

      2) автобустың, шағын автобустың салонында багаж алып жүруге;

      3) темекі тартуға, қоқсытуға, спирт ішімдіктерін ішуге;

      4) жүргізушіні әңгімемен алаңдатуға, сондай-ақ автобустың қозғалысы кезінде салон ішінде жүруге;

      5) от қауіпті, жарылғыш, улағыш, жеңіл тұтанатын, улы, уытты және күлімсі иісті заттарды, құндағы және дәрімен атылатын ілеспе құжаттары жоқ қаруды, сондай-ақ жолаушыларға не автобус салонының жабдығына немесе жарағына залал (ластау немесе зақымдау) келтіруі мүмкін заттар мен бұйымдарды тасымалдауға жол берілмейді.

      Ескерту. 1-параграф 204-1-тармақпен толықтырылды – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 26.07.2019 № 553 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

 2-параграф. Жолаушылар мен багажды бiр жолғы сипаты бар тасымалдауды ұйымдастыру және жүзеге асыру тәртiбi

205. Жолаушылар мен багажды бiр жолғы сипаты бар тасымалдауды әдетте, бiр ғана жолаушылар тобын тасымалдың бастапқы пунктiнен соңғы пунктiне жеткiзу және осы пункттердiң арасында не көрсетiлген бағыттардың бiрiнде жолаушыларды отырғызбай және түсiрмей керi әкету мақсатында жүзеге асырылады.
206. Алып тасталды - ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 27.04.2021 № 198 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік алпыс күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.
     
     
     

 10-тарау. Тапсырыс берілген автобустармен, шағын автобустармен жолаушыларды және багажды тасымалдауды ұйымдастыру және жүзеге асыру тәртібі

       Ескерту. 10-тараудың тақырыбы жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

207. Жолаушылар мен багажды тапсырыс берілген автобустармен, шағын автобустармен тасымалдаудың жүйелік сипаты бар және азаматтарды жұмыс, оқу орындарына жеткізу мақсатында, сондай-ақ туристік және экскурсиялық тасымалдауды жүзеге асыру үшін жүзеге асырылады.

      Ескерту. 207-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 26.07.2019 № 553 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.
      208. Алып тасталды - ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 27.04.2021 № 198 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік алпыс күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

209. Тәрбиелеу және бiлiм беру мекемелерiнiң өтiнiмдерi бойынша балаларды тапсырыс бойынша тасымалдауды жүзеге асыру тәртiбi осы Қағидалардың 12-тармағында көзделген тәртiпте жүзеге асырылады.
210. Жолаушыларды және багажды тапсырыс берiлген автобустармен және шағын автобустармен тасымалдау қызметтерге тапсырыс берушi мен тасымалдаушының арасындағы жазбаша шарттың талаптарына сәйкес жүзеге асырылады, оның көшiрмесi автокөлiк құралында болуға тиiс.

 11-тарау. Жолаушыларды және багажды таксилермен тасымалдауды ұйымдастыру және жүзеге асыру тәртібі

       Ескерту. 11-тараудың тақырыбы жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

 1-параграф. Жалпы ережелер

211. Қызметті көрсетуді бастағанға дейін дара кәсіпкер немесе заңды тұлға Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрінің 2015 жылғы 6 қаңтардағы № 4 бұйрығымен бекітілген Хабарламаларды қабылдау қағидаларына сәйкес (Қазақстан Республикасының нормативтік құқықтық актілер тізілімінде № 10194 болып тіркелген) аудандық, облыстық маңызы бар қалалардың, республикалық маңызы бар қалалардың, астананың жергілікті атқарушы органына такси тасымалдаушысы ретінде қызметтің басталғаны туралы хабарлама береді.

      Таксимен жолаушылар мен багажды тасымалдауды ұйымдастыру кезінде қызметті хабарландыру тәртібінің талаптарын сақтамай жүзеге асыруға жол берілмейді.

      Аудандардың, облыстық маңызы бар қалалардың, республикалық маңызы бар қалалардың, астананың жергілікті атқарушы органы такси тасымалдаушысы ретінде қызметті жүзеге асыруды бастау туралы хабарлама берген дара кәсіпкерлер мен заңды тұлғалардың тізілімін жүргізеді.

      Таксимен тасымалдаушы тізілімнен шығару өтініш берушінің өтініші, соттың қызметіне тыйым салу туралы шешімі немесе такси тасымалдаушысымен осы Қағидаларда көзделген талаптарды орындамауы бойынша жүргізеді.

      Ескерту. 211-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 26.07.2019 № 553 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

212. Такси тасымалдауды жүзеге асыру үшiн кемiнде төрт бүйір есiгi бар, сериялы шығарылатын жеңiл автомобильдер қолданылады.

      Арнаулы басқаруы бар автокөлiк құралдарын такси тасымалдауы үшiн қолдану, соның iшiнде барлығы қолмен, сондай-ақ басқару рулi оң жақтағы рұқсат етiлмейдi.

213. Жолаушыларды таксиге отырғызу және одан түсiру арнайы жабдықталған такси тұрақтарында немесе автомобильдердiң тоқтауына жол қозғалысы ережелерiнде рұқсат етiлген жол желiсiнiң учаскелерiнде жүргiзiледi.
214. Жолаушылар мен багажды тасымалдауды ұйымдастыру кезінде таксимен тасымалдаушы:

      1) жолаушылар мен багажды тасымалдау үшін түсі біркелкі және осы Қағидалардың 341-тармағына сәйкес айырым белгілері бар таксилерді пайдалануды;

      2) автокөлік құралдарының рейс алдында техникалық қарап тексеруден, сондай-ақ медициналық қарап тексеруді жүзеге асыруға шарт жасасқан, жоғары немесе орта медициналық білім туралы дипломы бар адамның такси жүргізушілерін рейс алдында және рейстен кейін медициналық қарап тексеруден өтуін;

      3) таксидің ақауы болған жағдайда оны уақтылы ауыстыруды;

      4) жолаушының такси көрсететін қызмет құны (бағасы) туралы хабардар болуын;

      5) он және одан көп такси болған кезде әрбір он таксиге шаққанда арнайы жүріп-тұру құралдарын пайдаланатын мүгедектігі бар адамдарды тасымалдау үшін ыңғайластырылған кемінде бір таксиінің болуын;

      6) такси жүргізушілерінің еңбек және демалыс режимін сақтауды;

      7) жол құжаттарын ресімдеуге қамтамасыз етеді.

      Ескерту. 214-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 22.09.2022 № 521 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік алпыс күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

      214-1. Жолаушылар мен багажды таксимен тасымалдауды ұйымдастыру кезінде тасымалдаушының:

      1) такси тұрағы, жолаушыларды отырғызу және түсіру үшін арнайы жабдықталған такси тұрақтарын пайдалануға;

      2) жол жүрісі қағидаларының талаптарын сақтай отырып, жол желісінің кез келген учаскелерінде жолаушыларды отырғызуды және түсіруді жүргізуге;

      3) ақпараттық-диспетчерлік қызметтің немесе ақпараттық-диспетчерлік қызмет көрсету жөніндегі шарттың болуын қамтамасыз етуге;

      4) автокөлік құралын таксометрмен жабдықтауға;

      5) жергілікті атқарушы органдарға арнайы жабдықталған такси тұрақтарын ұйымдастыру жөнінде ұсынымдар беруге құқығы бар.

      Ескерту. 1-параграф 214-1-тармақпен толықтырылды – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 26.07.2019 № 553 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

215. Жабдықталған такси тұрақтарында жолаушылар таксиге отыруды кезекті тәртіппен жүзеге асырады. Таксиге кезектен тыс отыру құқығын мүгедектігі бар адамдар, зейнеткерлер, жүкті әйелдер, мектеп жасына дейінгі балалары бар жолаушылар пайдаланады.

      Ескерту. 215-тармақ жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің 22.09.2022 № 521 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік алпыс күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

216. Жүрiп келе жатқан таксидi, егер:

      1) онда бос орындардың жеткiлiктi саны болса;

      2) таксидегi жолаушы осылай тоқтауға келiсiм берсе, қол көтерiп тоқтатуға болады.

217. Жолаушы бос таксиге отыру кезiнде жүргiзушiге жүру маршрутын көрсетедi. Егер жолаушы өз бетiмен оңтайлы жүру маршрутын анықтай алмай, тек қана сапардың соңғы пунктiн атайтын болса, онда жүргiзушi жолаушыны барынша қысқа жолмен баратын орнына жеткiзеді.
218. Жолаушының таксиге отыруы және одан түсуі толық тоқтағаннан кейiн жүзеге асырылады. Жолда тоқтау кезінде отырғызу және түсіру автокөліктің оң жағынан жүзеге асырылады.
219. Жолаушы тасымалдау шартын бұзбай таксиден түсіп кеткен жағдайда жүргізуші таксидің жолаушыны күтіп тұрып қалған алдын ала келісілген бүкіл кезеңіне ақшалай кепілдік талап етеді.

      Егер жолаушы оны күтiп тұрған такси-автомобильге алдын ала келiсiлген уақыт iшiнде қайтып келмесе, тасымалдау шарты тоқтатылды деп есептеледi.

 2-параграф. Таксимен жол жүру төлемi

220. Такси жіберуге тапсырыстың құнын жолаушы сапар аяқталған соң төлейдi. Таксимен жол жүру төлемiн жолаушы таксометр көрсеткіштеріне сәйкес өзi жүрiп өткен қашықтық үшiн алдын ала келіскен тарифке сәйкес немесе кассалық бақылау машинаны қолданумен сапарды ұйымдастыру туралы ауызша шарттың негізінде сапар аяқталған және багаж түсiрiлген соң төлейдi. Аяқталған сапар үшiн төлем туралы түбiртектер мен анықтамалар жолаушылардың талабы бойынша беріледі.
221. Егер таксимен тасымалдау процесiнде, оның қозғалысын жалғастыру жүргiзушiге қатыссыз жағдайлар бойынша мүмкiн болмайтын жағдай туындаса, онда тасымалдау шарты мерзiмiнен бұрын бұзылған деп есептеледi және жолаушы жүрiлген қашықтықты төлейді.

 3-параграф. Қол жүгiн, ұсақ жануарларды және багажды таксимен тасымалдау

222. Жалпы салмағы автомобильдiң техникалық құжатында көзделгеннен аспайтын багажды таксидiң багаж бөлiмшесiнде және тек багаж бөлiмшесiнiң қақпағы жабық жағдайда ғана тасымалдауға рұқсат етiледi.
223. Багажды тиеу мен түсiрудi таксидiң жүргiзушiсi жүзеге асырады.
224. Таксидiң салонында есiк ойықтары арқылы еркiн өтетiн, салонның қаптамасы мен жабдығын бүлдiрмейтiн және ластамайтын, жүргiзушiге автомобильдi басқаруға кедергi болмайтын және артқы жақты көру айнасымен байқауды шектемейтiн түрлi заттар мен бұйымдарды тасымалдауға рұқсат етiледi.
225. Таксиде ұсақ жануарлар мен құстарды себеттермен, торлармен немесе түбi тұтас сумкалармен тасымалдауға рұқсат етiледi.

      Таксиде иттердi тасымалдауға тек мұндай тасымалға жүргiзушi мен басқа жолаушылар келiсетiн болса ғана рұқсат етiледi.

 12-тарау. Ұйымдастырылған балалар топтарын тасымалдау

       Ескерту. 12-тараудың тақырыбы жаңа редакцияда – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

 1-параграф. Жалпы ережелер

226. Осы тараудың ережелерi оқу, демалу, туристiк-экскурсиялық

      iс-шаралар, спорттық, мәдени-ағартушылық және басқа да iс-шаралар орындарына балаларды жеткiзу үшiн (бұдан әрi – балаларды тасымалдау) бөлiнген автобустармен үлкендерсiз (осы Қағидалардың талаптарына сәйкес тағайындалған ерiп жүретiн адамдардан басқасы) сегiз және одан артық балалардың топтарын арнайы тасымалдауды ұйымдастыру мен жүзеге асыруды регламенттейдi.

227. Көлiк лектерiндегi қозғалыспен ұйымдастырылған, бір-екі және одан көп автобустардың топтары жүзеге асыратын балаларды тасымалдау балаларды жаппай тасымалдау болып танылады.
228. Балаларды тасымалдау осы Қағидалардың талаптарына сәйкес жабдықталған автобустармен, шағын автобустармен және әрбiр балаға отыратын жеке орын берiле отырып жүзеге асырылады.
229. Балаларды тасымалдау бойынша қызмет көрсетуге тапсырыс берушi (бұдан әрi – тапсырыс берушi) балаларды арнайы тасымалдауды ұйымдастыруға жауапты заңды немесе жеке тұлғалар болуы мүмкiн.
230. Тапсырыс берушi оларға ұқсас қызмет көрсету мүмкiндiгi ұсынылған жағдайда тасымалдаушының функцияларын дербес орындауы мүмкiн.

      Бұл жағдайда тапсырыс берушi осы Қағидалардың тасымалдаушыларға қатысты талаптарын орындайды.

231. Балалардың ұйымдастырылған топтарын тасымалдауды қамтамасыз ететiн тасымалдаушы "Автомобиль көлігі туралы" 2003 жылғы 4 шілдедегі Қазақстан Республикасының Заңы 13-бабының 23-6)-тармақшасына сәйкес автомобиль көлігі саласында басшылықты жүзеге асыратын уәкілетті органмен бекітілетін Жүргiзушiлердiң еңбегi мен тынығуын ұйымдастыру, сондай-ақ тахографтарды қолдану қағидалары (бұдан әрі - Жүргiзушiлердiң еңбегi мен тынығуын ұйымдастыру қағидалары) талаптарын және мынадай жағдайларды ескере отырып:

      маршруттар бойынша ұзақтығы 12 сағатқа дейiн бiр жүргiзушiмен,  12 сағаттан жоғары екi жүргiзушiмен;

      маршруттар бойынша ұзақтығы 16 сағаттан артық жүргiзушiлердiң және жолаушылардың кем дегенде 8 сағат толыққанды демалу үшiн (қонақ үйлерде, кемпингiлерде) жағдайларды қамтамасыз етудi ескере отырып, жүргiзушiлердiң жұмысын ұйымдастырады.

232. Автомобиль көлiгiмен балаларды тасымалдау (экскурсиялық және туристiктен басқа) жолда 4 сағаттан артық болған кезiнде және басқа көлiк түрiмен балаларды жеткiзудi ұйымдастыру мүмкiн болмаған жағдайда ғана жүзеге асырылады.
233. Мектепке дейiнгi жастағы балаларды егер жолда 4 сағаттан артық болған кезiнде автомобиль көлiгiмен тасымалдады жүзеге асырмайды.
234. Балаларды жаппай тасымалдауды және балаларды алыс қашықтықтарға тасымалдауды тасымалдаушы, балаларды оқытушылар немесе арнайы тағайындалған ересек адамдар (15 балаға бiр ересек адам) алып барған жағдайда ғана орындауы мүмкiн.
235. Балалардың ұйымдастырылған топтарын тасымалдауларына жетi жастан кiшi емес балалар рұқсат етiледi.

      Жетi жасқа толмаған балалар бiлiм беру мекемесi жұмысшыларының, сондай-ақ ата-анасымен және оларды ауыстыратын адамдармен жеке алып жүруi кезiнде ғана жол жүруге рұқсат етiлуi мүмкiн.

236. Балаларды жаппай тасымалдау кезiнде тасымалдаушы ӘПК-ні, маршруттағы қозғалысты қадағалауды күшейту және екi және одан артық автобустардың лектерiне жол-патрульдік полициясының арнайы автокөлiк құралдарының ерiп жүруi туралы мәселенi шешу бойынша шаралар қабылдау үшiн хабардар етедi.
237. Автобустарда жол жүруге мынадай балаларға және ересек ерiп жүрушiлерге рұқсат етiлмейдi:

      1) қауiпсiздiк шараларын бұзуға әкеп соғатын, толқыған жай-күйiнде;

      2) алкоголь, есiрткi, психотропты және улағыш заттардың әсерi болғанда.

 2-параграф. Балалардың тасымалдауына тапсырыс берушiнiң әрекетi

238. Автобустармен балаларды тасымалдауды балаларды тасымалдау бойынша қызмет көрсетуге тапсырыс берушiнiң жазбаша өтiнiмдерi негiзiнде тасымалдаушылар жүзеге асырады.
239. Өтiнiмде балаларды тасымалдау күнi (күндерi), уақыты, олардың саны мен жасы, жол жүру маршруты (бастапқы, соңғы және аралық пунктiлер), отырғызу және түсiру орындары, тегi, аты, әкесiнiң аты және балалардың тасымалдауын ұйымдастыруға жауаптының лауазымы және әрбiр автобус бойынша ерiп жүретiн ересек көрсетiледi.

      Тапсырыс берушi меншiктi көлiгiн тапсырылған автобустарға қосымша бөлу жағдайында тасымалдауға арналған көлiк бiрлiгiнiң бөлiнетiн саны көрсетiледi.

      Өтiнiмге тапсырыс берушi ұйымның бастығы немесе оның орынбасары қол қояды.

240. Тапсырыс берушi тасымалдауды орындау алдында бұйрықпен балалардың тасымалдауын ұйымдастыру туралы шешiмдi ресiмдейдi, онда лауазымды адамдардың, топтар бастықтарының, бiрге ерiп жүрушiлердiң мiндеттерi, маршруты, мезгiлдерi, дайындау және жол жүрудi өткiзу тәртiбi, балалардың қауiпсiздiгiн қамтамасыз ету жөнiндегi iс-шаралар регламенттелiнедi.
241. Балаларды жаппай тасымалдауды жүзеге асыруға арналған өтiнiмдер тасымалдаудың басталуына дейiн 3 тәулiктен кешiктiрiлмей берiледi.
242. Балаларды жаппай тасымалдауды орындау алдында тапсырыс берушi 3 тәулiктен кешiктiрмей тасымалдаудың бастапқы белгiленген мерзiмiне дейiн ӘПК-ге жол қозғалысы қауiпсiздiгiн қамтамасыз етуге және мынадай көрсеткiштердi көрсете отырып, ӘПК-ге арнайы автомобильдерiмен автобустардың ерiп жүруi туралы мәселелердi шешу үшiн ресми өтiнiм ұсынады:

      1) күндері және қозғалыс маршруты;

      2) санитарлық заңнаманың талаптарына сәйкес жабдықталған маршруттың бақылау пункттерiнен өту уақытын, аялдама және демалу орындарын анықтау енгiзiлетiн жүргiзушiлердiң еңбек және демалыс режимiнiң талаптарына жауап беретiн қозғалыс кестесi;

      3) медициналық көмек көрсету, ауруханалар пункттердiң көрсетiлуiмен қозғалыс жолының схемасы;

      4) белгiленген жағдайда медициналық ерiп жүрудi растау;

      5) автобустың (автобустардың) маркалары және мемлекеттік тіркеу нөмірлік белгілерін, бiлiм беру аумақтық органдарымен бекiтiлген балалардың және оларға ерiп жүретiн адамдардың тiзiмiн қоса бере отырып, балалардың тасымалдауын орындайтын жүргiзушiлердiң аты-жөндерi.

243. Балаларды жаппай тасымалдауды орындау алдында қосымша тапсырыс берушi:

      1) автомобиль көлiгiмен балаларды тасымалдау кезiнде қауiпсiздiк шаралары, ауырған және зақымданған кезде алғашқы дәрiгерлiк көмек көрсету әдiстерi бойынша арнайы нұсқаулықпен – топтардың және ерiп жүрушiлердiң жетекшiлерiн дайындауды ұйымдастырады;

      2) мүмкiндiк бойынша топтардың және ерiп жүрушiлердiң жетекшiлерiн ұялы телефонмен қамтамасыз ету шараларын қабылдайды, тапсырыс берушiнiң әкiмшiлiк өкiлдерiмен байланыс, жол жүру және жол жүруде туындаған ойда болмаған мәселелердi келiсу барысы туралы баяндамалар мерзiмдерiнiң тәртiбiн белгiлейдi;

      3) топтардың және ерiп жүрушiлердiң жетекшiлерiн маршрут жүретiн аудандардың "жедел көмек көрсету", құтқару қызметтерiнiң, ӘПК-нің және полиция бөлiмдерiнiң телефон нөмiрлерiмен қамтамасыз етедi және балаларға және олардың қауiпсiздiгiн қамтамасыз ету үшiн көмек көрсету қажет болған жағдайда оларға жүгiну тәртiбiн анықтау;

      4) балаларды қоса алғанда, барлық жол жүру қатысушыларының ұялы телефондарының нөмiрлерi тiзiмiн құрайды және осы тiзiммен барлық ересек ерiп жүрушiлердi қамтамасыз етедi;

      5) жол жүруге тiлек бiлдiрушi балалардың iрiктеуiн және олардың ата-аналарынан жазбаша түрде келiсiмiн алуын қамтамасыз етедi;

      6) жол жүруге жiберiлгендер санынан денсаулық жағдайы бойынша жақпайтын балаларды табу және алып тастау бойынша балалардың медициналық тексеруiн ұйымдастырады;

       7) "Жол қозғалысының ережелерін, Көлік құралдарын пайдалануға жіберу жөніндегі негізгі ережелер мен жол қозғалысының қауіпсіздігін қамтамасыз ету бойынша лауазымды адамдар мен жол қозғалысына қатысушылардың міндеттерін және Арнайы түстік-графикалық схемалар бойынша арнайы түстік және дыбыстық белгілермен жабдықталуға және боялуға жататын жедел және арнайы қызметтердің, көліктің тізбесін бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң 2014 жылғы 13 қарашадағы № 1196 қаулысымен бекiтiлген жол қозғалысы ережесiнiң "3. Жаяу жүргiншiлердiң мiндеттерi" және "4. Жолаушылардың мiндеттерi" деген тарауларын, сондай-ақ қауiпсiздiк және автокөлiкпен жол жүру кезiндегi ереженiң шараларын балаларға оқытуды қамтамасыз ету;

      8) жол жүруге дайындық кезiнде балалар және олардың ата-аналары тиiстi климаттық және жол киiмi жағдайларына, аяқ киiмiне, жеке гигиена құралдарына назар аударады;

      9) балалардың тобына созылмалы ауруы бар балалар енгiзiлген жағдайда ескерiп, жол жүру уақытында дәрiгер белгiлеген қажеттi дәрiлердiң, дәрiлiк құралдардың және тану материалдарының қажеттi жиынтығымен дәрi қобдишасының әрбiр автобуста бар болуын қамтамасыз етедi;

      10) мүдделi адамдардың қатысуымен жол жүрудiң ұзақтығы үш сағаттан артық кезiнде балаларды сынбайтын ыдыстармен және тамақ өнiмдерiнiң жиынтығымен (жолда тамақтық сапаларын кепiлдi сақтайтын, тамақтық улануды болдырмайтын құрғақ жарналармен) қамтамасыз етудi ұйымдастырады;

      11) ұзақтығы бiр күннен артық жол жүру кезiнде қоғамдық тамақтану мекемелерiнде (асханаларда, кафелерде) ыстық тамақты күн сайын үш мезгiл қабылдауды, сондай-ақ мамандандырылған мекемелерде (қонақ үйлерде, кемпингiлерде) қонуды қамтамасыз етедi;

      12) қалааралық тасымалдау кезiнде маршруттан ауытқуын болдырмайтын және қозғалыс басы 6.00-ден ерте емес және соңғысы немесе қону аялдамасы 22.00-ден кешiктiрмей көздейтiн тасымалдаушымен бiрлесiп тасымалдау кестесiн жасайды;

      13) маршрутты немесе қозғалыс кестесін өзгерту мүмкiндiгiн, ал қажет болған жағдайда және метеорологиялық және жолдардың жағдайлары нашарлаған кезде, балалардың тасымалдауын алып тастау үшiн егер бұл жағдайлар тасымалдау қауiпсiздiгiне қатер туғызатын болса маршрутты қысқартуды көздейдi (көз көрерлiк, тұман, қар басу, жаңбыр, тайғақ, сондай-ақ дауыл және басқа апат жағдайлары кезiнде);

      14) жол жүрудiң алдында балаларға маршрутты, аралық және соңғы пункттердiң атауын, тамақтану, демалу, түнеу үшiн аралық аялдамалардың шамамен алған уақытын хабарлайды, қауiпсiздiк шаралары және мiнез-құлық ережелерi, өздерiнiң ұялы телефондарының нөмiрлерi және топтан қалып қойған кезде iс-қимыл тәртiбi туралы хабарлайды.

 3-параграф. Балаларды тасымалдауды жүзеге асыруға автобустарды дайындау

244. Балаларды тасымалдау үшiн бөлiнген автобустардың техникалық жай-күйi, техникалық қызмет көрсету өткiзудiң көлемдерi мен мерзiмдерi, жабдықтары "Автомобиль көлігі туралы" 2003 жылғы 4 шілдедегі Қазақстан Республикасының Заңы 13-бабының 23-10)-тармақшасына сәйкес автомобиль көлігі саласында басшылықты жүзеге асыратын уәкілетті органмен бекітілетін Автокөлік құралдарын техникалық пайдалану ережесімен белгiленген талаптарға жауап беруi тиiс.сәйкес.
245. Балаларды тасымалдауға арналған автобустардың кемiнде екi есiктерiнiң және мемлекеттік санитариялық-эпидемиологиялық қадағалау объектілерінің халықтың санитариялық-эпидемиологиялық саламаттылығы саласындағғы нормативтік құқықтық актілерге, гигиеналық нормативтерге және (немесе) техникалық регламенттерге сәйкестігін (сәйкес еместігін) куәландыратын құжатының болуы, сондай-ақ мыналармен:

      1) автобустың алдында және артында орнатылуы тиiс "Балаларды тасымалдау" деген төрт бұрыш айыратын белгiмен;

      2) сары түстi жылтыр шағын маягымен;

      3) әрқайсысының сыйымдылығы кемiнде екi литр болатын оңай алынатын өрт сөндiргiштермен (бiреуi - жүргiзушiнiң кабинасында, басқасы – автобустың жолаушылар салонында);

      4) екi алғашқы көмек дәрi қобдишаларымен (автомобильдi);

      5) екi жылжуға қарсы тiректермен;

      6) авариялық тоқтау белгiсiмен;

      7) колоннада жол жүргенде – автобустың алдыңғы терезесiнде қозғалыс бағытымен оң жағында орнатылатын, автобустың колоннадағы орны көрсетiлген ақпараттық кестемен;

       8) Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2012 жылғы 11 наурыздағы № 309 қаулысымен бекітілген "Жолаушылар мен жүктерді тасымалдауға арналған көлік құралдарына қойылатын санитариялық-эпидемиологиялық талаптар" санитариялық қағидаларына сәйкес санитариялық-эпидемиологиялық қорытындысы болуы тиiс.

246. Автобуспен тасымалданатын балалар мен ересектердiң жалпы саны осы көлiк құралы үшiн белгiленген және отыру үшiн жабдықталған орындардың санынан аспайды.
247. Балаларды тасымалдауды бастамастан бұрын осы талаптарға сәйкес болуын тасымалдаушы пайдаланатын көлiк құралдарының техникалық жай-күйi үшiн жауапкершiлiк жүктелген лауазымды адам тексеруi тиiс (бас инженер, техникалық бақылау бөлiмiнiң бастығы, өзге де жауапты адамдар).

      Соның iшiнде, автобустан авариялық шығулардың және оларды қимылға келтiретiн құрылғылардың, есiктердi басқару сымдарының, төбедегi желдетпе люктердiң қақпақтарын ашу тетiктерiнiң, салонды желдету және жылыту жүйелерiнiң, есiктер жұмысының сигнал берулерi мен аялдаманы талап ету сигналының, дыбыс сигналының дұрыстығы; орындықтардың, тұтқалардың, iлме басқыштардың, желдеткiштердiң жай-күй мен бекiтiлуi, өрт сөндiргiштердiң бар болуы және бекiтiлуi, дәрiгерлiк дәрi қобдишасының жабдықталуы тексерiлуi тиiс.

      Террорлық актiлердiң алдын алу мақсатында бөтен заттардың бар болуына автобустарды мұқият тексеру жүргiзiледi.

      Тексерудi жүзеге асыратын лауазымды адам автобустың техникалық жарамдылығы және балаларды тасымалдауға дайындығы жөнiнде жолпарақта немесе өзге ресми құжатта белгi қояды.

248. Балаларды жаппай тасымалдау үшiн екi және одан көп автобустар бөлiнген жағдайда тексеру ӘПК-і қызметкерлерiнiң қатысуымен жүзеге асырылады.

      Тiкелей рейс алдында автобустардың техникалық жай-күйiн бақылау және оның нәтижелерiн тiркеу белгiленген тәртiппен қатаң сәйкестiкте жүзеге асырылады.

249. Балаларды тасымалдауға бөлiнген автобустарда орындықтардың орналасуы жол жүрген кезде оларды алып жүретiн ересектерге өздерiнiң орындарынан балалардың мiнез-құлқын бақылауға мүмкiндiк беруi тиiс.

 4-параграф. Балаларды тасымалдауды ұйымдастыру

250. Егер балалар тасымалдау кезiнде бiрнеше тасымалдаушыға тиесiлi автобустар пайдаланылатын болса, онда қозғалыс қауiпсiздiгi және көлiк құралдарын пайдалану үшiн жауапты адамдар тасымалдаушылардың тасымалдауды ұйымдастыру мен жүзеге асырудың барлық кезеңдерiндегi өзара iс-қимыл тәртiбiн белгiлейдi.
251. Балалардың топтарын көрiнiм жеткiлiксiз жағдайда (тұман, қар жауған, жаңбыр және басқалар), сондай-ақ 22.00-ден бастап 06.00 сағатқа дейiн автобустармен тасымалдауға жол берілмейді. Тәулiктiң 22.00 сағатынан бастап 06.00 сағатына дейiн темiржол вокзалдарына және әуежайларға және олардан, сондай-ақ жақын арадағы демалыс орнына (қонатын жерге) дейiн жолда кiдiрiп қалған кезде балаларды тасымалдауға рұқсат етiледi.

      Тасымалдау қауiпсiздiгiне қатер төндiретiн жол және метеорологиялық жағдайлардың қолайсыз өзгеруi кезiнде, автобустардың қозғалысын уақытша тоқтату туралы қолданыстағы нормативтiк құжаттарда көзделген жағдайда тасымалдаушы рейстi алып тастауға және бұл туралы тапсырыс берушiге дереу хабарлауға тиiс.

252. Тәулiктiң жарық мезгiлiнде балаларды автобуспен тасымалдау фаралардың жақын қосылған жарығымен жүзеге асырылады.
253. Оқу орындарына тасымалдауды ұйымдастыру кезiнде тасымалдаушы жергiлiктi атқарушы органдармен және оқу орындарының әкiмшiлiгiмен бiрлесiп маршруттарды және балаларды отырғызудың және түсiрудiң ұтымды орындарын белгiлейдi.
254. Автобусты күтiп тұрған балаларға арналған алаңшалар, олардың жүрiс бөлiгiне шығуын болдырмайтындай жеткiлiктi үлкен болуы тиiс.

      Алаңдарда жайластырылған өту жолдары болуы және жолаушыларды және багажды автомобильмен тұрақты тасымалдау маршруттарының аялдама пункттерiнен бөлек орналасуы тиiс.

      Егер балаларды тасымалдау тәулiктiң қараңғы мезгiлiнде жүзеге асырылса, онда алаңшалардың жасанды жарығы болуы тиiс. Күзгi-қысқы кезеңде алаңдар қардан, мұздан, кiрден тазартылуы тиiс.

255. Балаларды оқу орындарына тасымалдауға Тапсырыс берушi балаларды отырғызу және түсiру орындарының жай-күйiн тұрақты түрде (айына кемiнде бiр рет) тексередi.
256. Автобустардың қозғалыс кестесiн тасымалдаушы мен тапсырыс берушi келiседi.

      Жол жағдайларының қолайсыз өзгеруi кезiнде, басқа жағдайлар кезiнде (қозғалысқа шек қою, уақытша кедергiлердiң көрiнуi, бұл жағдайда жүргiзушi кестеге сәйкес жылдамдықты жоғарылатпай жүре алмайды), кесте жылдамдықты төмендету жағына (қозғалыс уақыттарының артуына) түзетiлген болуы тиiс. Кестенiң өзгеруi туралы тасымалдаушы тапсырыс берушiге хабарлауы тиiс, ол балаларды дер кезiнде хабарландыру бойынша шаралар қабылдайды.

257. Балаларды тапсырыспен тасымалдауды ұйымдастыру кезiнде елдi мекендердi жалғастыратын маршруттар бойынша тасымалдаушы:

      автомобиль жолдарының, балаларды отырғызу және түсiру пункттерiнiң жағдайын комиссиялық тексеру үшiн облыстың жергiлiктi атқарушы органдарына жүгiнедi;

      балалардың тасымалдауын жүзеге асыратын автобустардың өту уақытын көрсете отырып, арнайы аялдау орындарын маршруттарда белгiлейдi.

258. Балаларды темiржол өткелдерi арқылы өтетiн тапсырыспен тасымалдауды ұйымдастыру оларды кешендi тексерудi және қарамағында темiр жол өткелдерi бар ұйымдардың бастықтарымен маршрут қозғалысын келiсудi қамтуы тиiс.
259. Реттелмеген темiржол өткелдерi арқылы балалардың тапсырыстық тасымалдауды ұйымдастыру жүзеге асырылмайды.
260. Балаларды жаппай тасымалдауды жүзеге асыру кезiнде тасымалдаушы тапсырыс берушiден патрульдiк автомобильдi лектерге iлесiп жүруге бөлу туралы ӘПК-нің мiндеттi белгiлеу бар жазбаша өтiнiмдi ұсынады. Аталған белгiсiнсiз автобустар тапсырыс берушiге ұсынылмайды. Өз кезегiнде тасымалдаушы балаларды жаппай тасымалдауды жүзеге асыру кезiнде, сондай-ақ маршруттың қозғалысын бақылауды күшейту бойынша шаралар қолдану үшiн ӘПК-ні хабардар етедi.
261. Балаларды жаппай тасымалдауға және алыс жерлерге балаларды тасымалдауға дайындық кезiнде тасымалдаушы тапсырыс берушiмен бiрлесiп балалардың жиналу пунктiнде және келу пунктiнде автобустардың аялдауы үшiн алаңшалардың болуын; отырғызу алаңшаларының болуын тексередi. Отырғызу және түсiру орындары автобус тұрағынан кемiнде 30 м қашықтықта орналасуы тиiс.
262. Балаларды жаппай тасымалдау үшiн автобустарды бөлу кезiнде тасымалдаушы лектердiң үлкенiн тағайындауға (үш және одан да көп автобус кезiнде көлiк құралдарының қозғалыс қауiпсiздiгiне немесе пайдалануға жауапты адамдардың санынан, ал екi автобус кезiнде – осы автобустардың жүргiзушiлерiнiң санынан; үлкенi болып тағайындалған жүргiзушiнiң автобустарда кемiнде 5 жыл жұмыс өтiлi болуы тиiс) тиiс.
263. Балаларды тасымалдау маршрутының рұқсат етiлген ұзақтығы жүргiзушiнiң жұмыс ауысымы ұзақтығының нормативтерiн сақтауын, қозғалыстың қауiпсiз жылдамдық режимiн сақтауын негiзге ала отырып, сондай-ақ тәулiктiң күндiзгi уақытында балаларды тасымалдауды жүзеге асыру талаптарын ескере отырып белгiленедi.
264. Автобустың салонында багаж орналаспайды. Автобуста багаж бөлiмдерi болмаған кезде багажды тасымалдау жүк немесе басқа қосымша көлiк құралдарының көмегiмен қамтамасыз етiледi.

 5-параграф. Балаларды алып жүруге және балалармен сабақ  өткiзуге жауапты адамды дайындау

265. Тапсырыс берушi балаларды тасымалдайтын әрбiр автобусқа балалармен оларды жеткiзу орнына дейiн алып жүретiн, тапсырыс берушi-ұйым қызметкерлерiнiң немесе ата-аналарының iшiнен жауаптыларды белгiлейдi (мектепке, өзге бiлiм беру ұйымдарына балаларды тұрақты тасымалдауды жүзеге асырған кезде жауапты ретiнде ерiп жүрушiлер үшiн арнайы нұсқама алған жоғары сынып оқушыларын белгiлеуге жол берiледi).
266. Бiр мекенжайға екi және одан көп автобустар бөлiнген жағдайда тапсырыс берушi әрбiр автобусқа ерiп жүрушiлерден басқа бүкiл балаларды тасымалдауды ұйымдастыруға жауаптыны белгiлейдi.
267. Бір-екі және одан көп автобустан тұратын лектермен балаларды қалааралық тасымалдау кезінде тапсырыс берушi лектермен медициналық қызметкердiң бірге жүруiн қамтамасыз етедi.
268. Балаларды алып жүруi үшiн тапсырыс берушi белгiлеген адамдар балаларды автобуспен тасымалдау қауiпсiздiгiн қамтамасыз ету бойынша арнайы нұсқама алады.
269. Нұсқаманы жол қозғалысы қауiпсiздiгiн қамтамасыз етуге немесе тасымалдаушыға тиесiлi көлiк құралдарын пайдалануға жауапты адам жүргiзедi.

      Нұсқаманың өткiзiлуi туралы белгi және нұсқама алған тұлғаның қолы нұсқаманы есепке алу туралы арнайы журналға қойылады. Iлесiп жүрушiлер нұсқаманы өтпесе, автобустар тапсырыс берушiге ұсынылмайды.

270. Нұсқаманы өту кезiнде мынадай тәртiп егжей-тегжейлi жазылады:

      1) автобустардың отырғызу орындарына берiлуi, балаларды отырғызу және түсiру ережелерi;

       2) автобуста қол жүгiн орналастыру және багажды тасымалдау;

      3) автобус салонында болғанда, балалардың жиналу, отырғызу және түсiру орындарында өздерiн ұстауы;

      4) iлесiп жүрушiлердiң жүргiзушiмен өзара iс-қимылы;

      5) салондағы жабдықтарды: желдеткiш люктердi, аялдауды талап ету сигналдарын, желдеткiштердi пайдалану;

      6) автобустың аялдауы кезiнде балаларды бақылау.

271. Нұсқаманы өткiзу кезiнде төтенше жағдайлармен байланысты мәселелер қосымша көрiнiс табады (мәжбүрлi аялдау, автобустың сынуы, ЖКО, терроршылардың автобусты басып алуы), соның iшiнде:

      1) жолаушыларды эвакуациялау тәртiбi;

      2) автобустан апаттық шығуларды пайдалану және құрылғыларды қолдану, оларды iске келтiру тәртiбi;

      3) өрт сөндiргiштердi, алғашқы көмек көрсету дәрi қобдишасын пайдалану ережелерi.

272. Балаларды жаппай тасымалдау кезiнде тапсырыс берушi iлесiп жүрушiлерге алғашқы медициналық көмек көрсету мәселелерi бойынша нұсқаманы медициналық қызметкердiң жүргiзуiн қамтамасыз етедi.

 6-параграф. Балалардың тасымалдауын жүзеге асыратын жүргiзушiлерге, олардың еңбектерiн ұйымдастыруға қойылатын талаптар

273. Балаларды тасымалдау үшiн мынадай жүргiзушiлерге рұқсат етiледi:

      1) жасы жиырма бес жастан кем емес, тиiстi санаттағы жүргiзушi куәлiгi және жүргiзушiнiң бес жылдан кем емес жұмыс өтiлi бар;

      2) автобустың жүргiзушiсi ретiндегi кемiнде соңғы үш жыл үздiксiз жұмыс өтiлi бар;

      3) соңғы жылдары еңбек тәртiбiн және қозғалысы ережесiн өрескел бұзбаған.

      Балаларды тасымалдауға жiберген ұйымдағы жүргiзушiнiң жұмыс өтiлi үш жылдан кем болмауы тиiс.

      Сыйымдылығы 41 орынды автобустармен балаларды тасымалдауға тағайындалған, сондай-ақ қалааралық қатынастағы балаларды басқа да тасымалдаудағы жүргiзушiлердiң автобустардағы жұмыс өтiлi кемiнде 5 жыл болуы тиiс.

274. Балаларды тасымалдауды жүзеге асыратын ұйымдарда балаларды тасымалдауға рұқсат етiлуi тиiс өзiндiк кәсiби сипаттамалары бойынша жүргiзушiлердiң тiзiмi құрылуы тиiс, көрсетiлген тiзiм жыл сайын жаңартылады және тиiстi бұйрықпен бекiтiледi.
275. Тасымалдаушы рейс алдындағы медициналық куәландырудан өтпеген жүргiзушiні жол жүруге жібермейді.
276. Балаларды кез келген тасымалдаумен айналысатын жүргiзушiлердiң жұмыс ауысымының ұзақтығы 12 сағаттан аспауы тиiс.

      Балалар тасымалын жүзеге асыру алдындағы жүргiзушiнiң ауысым арасындағы демалу ұзақтығы демалу алдындағы жұмыс күнiнiң (ауысым) жұмыс уақытынан кемiнде екi есе ұзақтау болуы тиiс.

      Егер қозғалыс режимі жүргізушінің 12 сағаттан асатын жұмыс уақытының ұзақтығын көздесе, рейске екі жүргізуші жіберіледі.

      Ескерту. 276-тармаққа өзгеріс енгілді – ҚР Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 30.12.2020 № 694 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

277. Балаларды тұрақты және маусымдық тасымалдау алдында, сондай-ақ бiр реттiк тасымалдауды жүзеге асыру алдында жол жүру қауiпсiздiгiне немесе көлiк құралдарын пайдалануға жауапты лауазымды адамдар (тасымалдау жөнiндегi директордың орынбасары, қозғалыс қауiпсiздiгi жөнiндегi директордың орынбасары, автолектiң бастығы, өзге де жауапты адамдар), жүргiзушiлермен маршруттағы қозғалыс және жұмыс тәртiбi, шарттары және ерекшелiктерi туралы арнайы нұсқама жүргiзедi. Тұрақты тасымалдауды жүзеге асыру процесiнде, егер оларды бiр және сол ғана маршрут бойынша бiр және сол жүргiзушi жүргiзсе (соның iшiнде және жалпы қолданыстағы автобустардың қозғалыс кестесiне қосымша бөлiнетiн арнайы мектеп рейстерiн жүзеге асыру кезiнде), жол-көлiк оқиғаларының болғаны, жол-климаттық жағдайлардың және маршрутта қозғалыс режимдерiнiң өзгеруi және басқалар туралы ақпарат алған жағдайда, айына бiр рет арнайы нұсқама жүргiзiледi.
278. Арнайы нұсқамаға мынадай деректер кiруi тиiс:

      1) осы ұсынымдарға сәйкес балаларды автобустармен тасымалдау тәртiбi туралы;

      2) маршруттағы жол жағдайының жай-күйi, қозғалыстың ерекшелiктерi және жылдамдық режимдерi туралы;

      3) маршруттағы жол-көлiк оқиғаларының қауiптi учаскелерi және шоғырлану орындары, маршрутта орналасқан қауiптiлiгi жоғары орындардан жүрiп өту тәртiбi туралы (темiржол өткелдерi, жолөткелдерi, көпiрлер), соның iшiнде жүргiзушiге берiлген маршруттың сұлбасын пайдалана отырып, нақты жағымсыз жол-климаттық жағдайларда қауiпсiздiгi жоғары сипатталған қозғалыс учаскелерi туралы;

      4) лектiң үлкенiмен өзара iс-қимыл тәртiбi және лектегi қозғалыс тәртiбi туралы (жаппай тасымалдау кезiнде);

      5) балаларды тасымалдауды орындау кезiнде автобус бойынша жүргiзушiлердiң және ерiп жүрушiлердiң өзара әрекеттесуi және жауапкершiлiк аясын бөлу тәртiбi туралы;

      6) туристерге және экскурсанттарға қызмет көрсету ережелерi туралы (туристiк-экскурсиялық тасымалдау кезiнде);

      7) қауiптi жол жағдайлары туындаған кездегi, маршрутта жол-климаттық жағдайлар кенеттен нашарлаған кездегi, автобустың техникалық бұзылуы туындаған кездегi, жолда жүргiзушiнiң және жолаушылардың денсаулық жағдайы нашарлаған кездегi, қылмыстық элементтер автобусты басып алуға әрекет жасаған немесе басып алған кездегi iс-әрекеттер;

      8) ЖКО қаупi немесе туындаған кезiнде жүргiзушiнiң iс-әрекетi туралы (соның iшiнде автобустан жолаушыларды шұғыл эвакуациялау тәртiбi, зардап шеккендерге бiрiншi көмек көрсету);

      9) желiдегi жұмыс кезiнде қауiпсiздiк техникасы мен өрт қауiпсiздiгi ережелерiн сақтау және автобуста өрт туындаған кездегi iс-әрекеттер туралы;

      10) жол қозғалыс ережелерiн бұзғаны, жолаушылардың өмiрi және денсаулығы үшiн жүргiзушiнiң жауапкершiлiгi туралы.

      Арнайы нұсқаманы жүргiзгенi және нұсқаманы өткен жүргiзушiнiң қолы туралы белгi нұсқаманы есепке алу журналында тiркеледi. Жүргiзушi бiр жолғы тасымалдауды жүзеге асырған кезде жүргiзушiнiң нұсқаманы өткенi туралы белгi арнайы журналдан басқа жол жүру парағында да жасалады.

279. Балаларды тасымалдау кезiнде автобустың жүргiзушiсiне рұқсат етілмейді:

      1) сағатына 60 км артық жылдамдықпен жүруге;

      2) жүру маршрутын өзгертуге;

      3) балалар бар автобус салонында қол жүгi мен балалардың жеке заттарынан басқа кез келген жүктi, багажды немесе мүкәммалды тасымалдауға;

      4) автобуста балалар болған кезiнде, соның iшiнде балаларды отырғызу және түсiру кезiнде автобус салонынан шығуға;

      5) автомобиль легiнде жүру кезiнде алда жүрген автобусты басып озуға;

      6) автобуспен артқа қарай қозғалысты жүзеге асыруға;

      7) егер ол көлiк құралының өздiгiнен қозғалуын немесе оны жүргiзушi жоқ болғанда пайдалануын болдырмау шараларын қолданбаса, өз орнын тастап кетуге немесе көлiк құралын қалдыруға.

 7-параграф. Аялдама және отырғызу орнына автобустарды беру

280. Жиналу орнына келген бойдан жүргiзушi тапсырыс берушiнiң осы Қағидалардың 244 және 245-тармақтарында көрсетiлген тасымалдау шарттарын нақты қамтамасыз етуiн тексередi. Егер автобус бойынша ерiп жүрушiлер жоқ болса немесе ерiп жүрушiлер мен балалардың нақты саны автобустағы отырғызу орны санынан асып кетсе, балаларды тасымалдау жүзеге асырылмайды.

      Ескерту. 280-тармақ жаңа редакцияда - ҚР Инвестициялар және даму министрінің м.а. 28.01.2016 № 115 (алғашқы ресми жарияланған күннен кейін күнтізбелік жиырма бір күн өткен соң қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

281. Бiр мекенжайға екi және одан артық автобустар бөлiнген жағдайда лектердiң аға жетекшiсi автобустардың олардың тұрақтауы үшiн бөлiнген алаңшада орналасуын қамтамасыз етеді.

      Автобустардың тұрақтау орындарында және отырғызу (түсiру) орындарында автобустарды беру кезiнде балаларды тасымалдауға қатысы жоқ көлiк құралдары, сондай-ақ шығарып салушылар (күтiп алушылар) және бөтен адамдар болмайды.

282. Тұрақтау және отырғызу (түсiру) орындарында тұрған автобустар қол тежегiшiмен тоқтатылған, ауыстыруы қосылған және қозғалтқышы iстемей тұруы тиiс.
283. Автобустар тұрақтау орындарында тұрған кезде жүргiзушiлерге олардан алыстап кетуге тыйым салынады.
284. Балаларды тасымалдауды жүзеге асыратын жүргiзушiлер балаларды отырғызу (түсiру) және бағыт бойынша қозғалу кезiнде автобус бойынша ерiп жүрушiлердiң нұсқауларын орындайды, егер олар Жол қозғалысы ережелерiне, осы Қағидалар талаптарына, жол қозғалысы қауiпсiздiгiнiң өзге де талаптарына қайшы келмесе және егер осы нұсқаулар ерiп жүрушiлердiң құзыретi аясына кiретiн болса (балалардың тәртiбi, олардың денсаулығы және қауiпсiздiгi).
285. Ерiп жүрушiлер автобусқа отырғызу және одан түсiру, автобус қозғалысы кезiнде, аялдау уақытында балалар арасында тиiстi тәртiптi қамтамасыз етеді.
286. Ерiп жүрушiлер балаларды автобусқа отырғызуға дейiн:

      1) балалардың қауiпсiз орынға жиналуын қамтамасыз етуi тиiс. Жиналу орны отырғызу орнынан 15 метрден аз емес қашықтықта орналасуы;

      2) келген балаларды қолда бар тiзiм бойынша салыстыруы және  iс-жүзiнде келген балаларды тiзiмде белгiлеуi;

      3) балалардың қол жүгi мен багажының өлшемi, буып-түйiлуi және құрамы автобустарды пайдалану ережелерiнiң және автобустармен жолаушыларды және жүктердi тасымалдау ережелерiнiң талаптарына сәйкес келуiн тексеруi;

      4) багаждың автобустың багаж бөлiгiне немесе балалардың багажын тасымалдауға арналған арнайы көлiк құралына тиелуiн ұйымдастыруы;

      5) автобусқа отырғызу және автобустан түсiру тәртiбi туралы, сондай-ақ автобустың қозғалуы және аялдауы (тоқтауы) уақытындағы тәртiп ережелерi туралы, хал-жағдайы нашарлаған жағдайдағы, сапар барысында қауiптi және төтенше жағдай пайда болған кездегi тәртiп ережелерi туралы мәселелердi мiндеттi түрде қоса отырып балаларға нұсқама жүргiзудi (бiр жолғы және маусымдық тасымалдау кезiнде) өткізіледі.

287. Отырғызу платформасында (аялдамада) балалар бiр жерде топпен орналасады және мына мінез-құлық нормаларын сақтайды:

      1) топ басшысының, ересек ерiп жүрушiнiң рұқсатынсыз кетуге, жаяу жолдың, жолдың жағасы, отырғызу платформасы бойынша жан-жаққа тарап кетуге;

      2) отырғызу платформасында (аялдамада) тұрған басқа адамдарға кедергi және ыңғайсыздық жасауға;

      3) жүгiруге, бiрiн-бiрi итеруге, қимыл ойындарын, соның iшiнде доптармен және басқа да заттармен ойнауға тыйым салынады;

      4) жақындап келе жатқан көлiк құралы толық аялдағанға дейiн отырғызу платформасының, жаяу жолдың, жолдың жағасының шетiне жақын келуге;

      5) үрленген және басқа жеңiл ойыншықтарды, доптарды және өзге де жеңiл заттарды қолда алып жүруге (ұстауға), қағаз ақшаларды санауға, құжаттарды және желдiң әсерiнен жолға ұшып кетуi мүмкiн және балалардың кенеттен жолдың жүру бөлiгiне шығып кетуiне әкеп соқтыруы мүмкiн басқа жеңiл заттарды алып шығаруға және қарауға.

288. Колонаның аға жетекшiсi отырғызу алаңшасына автобустардың берiлуiн ұйымдастырады. Автобустар отырғызу (түсiру) орнына бiр-бiрлеп берiледi. Автобустың жүргiзушiсi отырғызу (түсiру) орындарына қозғалысты тек қана осы орыннан жолаушыларды отырғызу (түсiру) аяқталған кезектi автобусты жөнелткеннен кейiн ғана бастауы тиiс.
289. Жүргiзушiге балаларды отырғызу (түсiру) уақытында автобустың кабинасынан шығуға болмайды.
290. Балаларды автобусқа отырғызу ерiп жүрушiнiң басшылығымен және жүргiзушiнiң бақылауымен (жаппай тасымалдаған кезде одан басқа тасымалдауды ұйымдастыруға жауаптының байқауымен) автобус толық тоқтағаннан кейiн отырғызу алаңында жүргiзiледi.

      Көлiк құралы жақындаған кезде ерiп жүрушiлер балалардың оның алдынан жүгiрiп шығуына, жүру бөлiгiнiң шетiнде топтануына жол бермейдi.

291. Ерiп жүрушiлер балаларды отырғызу орнына ұйымдасқан тәртiпте (кiшi балаларды – екi-екiден сапқа тұрғызып) жеткiзедi. Отырғызу автобустың алдыңғы есiгi арқылы жүргiзiледi.

      Отырғызған кезде жеке заттар баланың бiр қолына сыйуы тиiс, басқа қолымен ол баспалдақпен салонға көтерiлген кезде тұтқадан ұстауы тиiс.

292. Отырғызған кезде ерiп жүрушiлер балалардың:

      1) жолдың жүру бөлiгiне шығуына;

      2) итерiсуiне, төбелесуiне;

      3) салонға иықтарындағы рюкзактармен және сумкалармен кiруiне (тепе-теңдiктi жоғалту, өзге жолаушылардың беттерi мен көздерiн жарақаттану қаупiн болдырмау үшiн оларды отырғызудың алдында шешу қажет);

      4) өту жолдары мен шығатын есiктердi жеке заттармен бөгеуге;

      5) жоғарғы сөрелерге ауыр және орнықсыз заттарды қоюға жол бермейдi.

293. Ерiп жүрушi автобусқа кезекпен кiретiн балаларды қолжүгiнiң қауiпсiз орналасуына көңiл бөле отырып отырғызады.
294. Қол жүгi автобуста жолаушылардың қауiпсiздiгiне қауiп-қатер төндiрмейтiндей және жүргiзушiнiң қарау ауқымын шектемейтiндей болып орналастырылады.

      Қол жүгi автобустың салонында орналастырылған кезде мынадай тәртіп сақталады:

      1) егер автобуста сөрелер болса, онда оларда тек жеңiл (салмағы 1 кг аспайтын), сынбайтын, үшкiр дөңестерi жоқ және ұзындығы 60 см аспайтын бұйымдар мен заттар ғана орналастырылады;

      2) заттар сөрелерде автобустың қозғалысы, күрт бұрылғанда, тежегенде және т.с.с. кезiнде олардың құлауын болдырмайтындай етiп орналастырылуы (бекiтiлуi) тиiс.

295. Барлық балаларды және қол жүгiн автобуста орналастырғаннан кейiн ерiп жүрушiлер осы Қағидалардың талаптарына сәйкес:

      1) балаларды санап шығуы;

      2) олардың барлығы отыруға арналған орындарда орналасқанын және жеке заттарын қауiпсiздiк шараларын сақтай отырып орналастырғандығын тексеруi;

      3) жүргiзушiден медициналық дәрi қобдишасының, өрт сөндiргiштiң орналасқан жерiн және оларды, авариялық люктердi қолдану тәртiбi мен оларды ашу әдiсiн, есiктердi авариялық ашу батырмаларын және оларды пайдалану тәртiбiн, көлiк құралының ерекшелiктерiмен анықталатын өзге де қауiпсiздiк шараларын нақтылауы, және де балаларға нұсқау беруi;

      4) жүргiзушiнi отырғызу аяқталғаны туралы хабардар етуi және автобуста оларға арналған орындарды алуы тиiс.

      Ерiп жүрушi отырғызу (түсiру) аяқталғаны туралы хабар бергеннен және автобус есiктерi толық жабылғаннан кейiн жүргiзушiге отырғызу (түсiру) орнынан автобус қозғалысын бастауға рұқсат етiледi.

 8-параграф. Автобустардың маршруттағы қозғалыс және аялдау (тұрақтау) тәртiбi

296. Балаларды тәулiктiң қараңғы мезгiлiнде тасымалдаған жағдайда фаралардың жақын немесе алыс жарығымен қоса тұманға қарсы фаралар пайдаланылуы мүмкiн.
297. Лекпен қозғалған кезде автобустар олардың арасында қауiпсiз интервалды сақтай отырып, қатаң белгiленген тәртiпте қозғалуы тиiс (Жол жүру ережесiнiң 9-тарауының 10-тармағына сәйкес).
298. Лектiң аға жетекшiсi әрбiр жүргiзушiнiң Жол жүру ережесiнiң және осы Қағидалардың талаптарын сақтай отырып, лектiң қозғалуын қамтамасыз етуге тиiс. Балаларды екi автобуспен тасымалдаған кезде лектiң аға жетекшiсi бiрiншi автобуста, балаларды үш және одан көп автобустармен тасымалдаған кезде – соңғы автобуста орналасады.
299. Балаларды тасымалдаған кезде қозғалыс жылдамдығын жүргiзушi жол, метеорология және өзге де жағдайларға байланысты таңдайды (Жол жүру ережесiнiң 10-тарауының 1-тармағына сәйкес), бұл ретте автобус қозғалысының жылдамдығы барлық жағдайда 60 км/сағ аспауы тиiс.

      Балаларды лекпен тасымалдайтын автобустардың қозғалысы кезiнде қозғалыс жылдамдығын лекке ерiп жүретiн жол-патрульдік полициясының қызметкерi таңдайды, бiрақ барлық жағдайда ол 40 км/сағ аспауы тиiс.

      Автобусты басқару кезiнде жүргiзушi күрт тежеуге жол бермей автобус жүрiсiнiң бiрқалыптылығына ерекше көңiл бөлуi тиiс.

      Автобустар легiнiң темiр жол өткелiнен өту қауiпсiздiгiн оған ерiп жүретiн ӘПК-нің қызметкерлерi қамтамасыз етедi.

300. Балаларды тасымалдаған кезде жүргiзушi:

      1) автобус қозғалысының белгiленген маршрутынан ауытқымайды және белгiленген жылдамдық режимдерiн бұзбайды;

      2) қозғалыс барысында автобусты басқаруда алаңдамайды (сөйлеспейді, тамақ iшпейді, кабинада қатты музыка қоймайды);

      3) тасуға тыйым салынған нәрселердi, заттарды және материалдарды автобуста алып жүрмейді;

      4) топырақ жолдарға шығып кетпейді және олармен жүрмейді (балаларды ауылшаруашылық жұмыстарына және демалыс орындарына, сондай-ақ жолды жөндеу және қайта жаңғырту жұмыстарын жүргiзу кезiнде тасымалдаған жағдайдан басқа).

301. Автобустың қозғалысы барысында ерiп жүрушiлер автобустың әрбiр есiгiнiң жанында орналасуы тиiс. Егер автобуста бiр ерiп жүрушi болса, ол автобустың алдыңғы есiгiнiң жанында орналасуы тиiс.

      Медицина қызметкерлерi және балалар тасымалын ұйымдастыруға жауаптылар (жаппай тасымалдау кезiнде) соңғы автобуста орналасады.

302. Сапар кезiнде ерiп жүрушiлер балалардың:

      1) салонда тұруына және жүруiне;

      2) есiктер мен терезелерге жантаюына;

      3) жоғарғы сөрелерге ауыр және орнықсыз заттарды қоюына;

      4) қол жүгiн өту жолдарына және кiреберiстегi (шыға берiстегi) алаңдарда орналастыруына;

      5) терезе ойықтарынан бастарын шығаруына;

      6) терезеден қоқысты және қандай болса да өзге заттарды тастауға;

      7) жазатайым жағдайдың алдын алуға бағытталған жолаушылардың денсаулығы мен өмiрiне қауiп төндiретiн ахуал туралы хабарламалардан басқа жүргiзушiнi көлiк құралын басқарудан алаңдатуына;

Дата публикации

05 декабря 2022