Аудиторское заключение 18.03.2021

Ақтөбе облысы бойынша

тексеру комиссиясының төрағасы

С.Еңсегенұлына

 

 

АУДИТОРЛЫҚ ҚОРЫТЫНДЫ

 

1. Кіріспе бөлік

1.1. Аудиторлық іс-шараның атауы: жеке тұрғын үй құрылысының тиімділігіне аудиторлық іс-шара жүргізу.

1.2. Мемлекеттік аудиттің мақсаты:  жеке тұрғын үй құрылысының тиімді іске асырылуына мемлекеттік аудит және қаржылық бақылау, талдау.

1.3. Мемлекеттік аудиттің объектілері: «Ақтөбе облысының құрылыс, сәулет және қала құрылысы басқармасы» ММ, «Мәртөк аудандық сәулет, қала құрылысы және құрылыс бөлімі» ММ, «Алға аудандық сәулет, қала құрылысы және құрылыс бөлімі» ММ, «Ақтөбе қаласының жер қатынастары бөлімі» ММ, «Ақтөбе қаласының сәулет және қала құрылысы бөлімі» ММ.

1.4. Мемлекеттік аудитпен қамтылған кезең: 2019 жылдың 1 қаңтарынан бастап 2020 жылдың 1 қазанға дейін (қажет болған жағдайда басқа да кезеңдерді қамту).

1. Негізгі (талдамалық) бөлік:

2.1.  Аудиттелетін саланың жай-күйін қысқаша талдау:

2019-2020 жылдары Ақтөбе облысы бойынша халық санының өзгеруі бойынша динамикасы:

р/с №	Қала, аудандар	2019 жылдың басына	2020 жылдың басына	2021 жылдың басына
1	Ақтөбе қ.	487 994	500 757	512 452
2	Алға ауданы	40 476	40 817	41 142
3	Әйтеке би ауданы	24 895	24 360	24 185
4	Байғанин ауданы	22 809	22 819	22 999
5	Қарғалы ауданы	17 107	16 992	16 899
6	Қобда ауданы	18 623	18 352	18 282
7	Мәртөк ауданы	29 980	29 833	29 804
8	Мұғалжар ауданы	67 416	67 209	67 326
9	Ойыл ауданы	18 651	18 487	18 538
10	Темір ауданы	37 740	37 880	37 867
11	Хромтау ауданы	42 951	43 375	43 579
12	Шалқар ауданы	45 996	45 815	45 698
13	Ырғыз ауданы	14 999	14 947	14 898
	БАРЛЫҒЫ:	869 637	881 651	893 669

Статистикалық мәліметтерден

Облыс бойынша демографиялық статистикасына сәйкес 2019-2020 жылдары халық санының 881,6-дан 893,7 мың адамға, яғни, 12,1 мың адамға немесе 9,8%-ға көбейгені байқалады.

Сараптамалық-талдау іс-шарасының шеңберінде аудандар, қала әкімдіктерінен 2019-2020 жылдары аралығында жеке тұрғын үй құрылысы үшін берілген жер учаскелері туралы тиісті ақпараттар сұралды.

Ұсынылған ақпараттарға және «Ақтөбе қаласының жер қатынастары бөлімі» ММ, «Ақтөбе қаласының сәулет және қала құрылысы бөлімі» ММ, «Мәртөк аудандық сәулет, қала құрылысы және құрылыс бөлімі» ММ, «Алға аудандық сәулет, қала құрылысы және құрылыс бөлімі» ММ жүргізілген мемлекеттік аудит нәтижелерінде Ақтөбе облысы бойынша 2019-2020 жылдары бойынша халықтың жалпы санынан жеке тұрғын үй құрылысына кезекте тұрғандардың үлесі келесідей:

р/с №	Қала, аудандар	халық саны (статистикалық мәліметтер бойынша)		Жеке тұрғын үй құрылысына кезекте тұрғандардың саны (талдауға ұсынылған ақпараттар бойынша)		Жеке тұрғын үй құрылысына кезекте тұрғандардың халық санынындағы үлесі %
		2020 жылдың басына	2021 жылдың басына	2020 жылдың басына	2021 жылдың басына	2020 жылдың басына	2021 жылдың басына
1	Ақтөбе қ.	500 757	512 452	138338	144855	27,6%	28,3%
2	Алға ауданы	40 817	41 142	12860	12956	31,5%	31,5%
3	Әйтеке би ауданы	24 360	24 185	564	597	2,3%	2,5%
4	Байғанин ауданы	22 819	22 999	688	736	3,0%	3,2%
5	Қарғалы ауданы	16 992	16 899	1385	1416	8,2%	8,4%
6	Қобда ауданы	18 352	18 282	0	0	0,0%	0,0%
7	Мәртөк ауданы	29 833	29 804	5128	5179	17,2%	17,4%
8	Мұғалжар ауданы	67 209	67 326	4461	4558	6,6%	6,8%
9	Ойыл ауданы	18 487	18 538	0	0	0,0%	0,0%
10	Темір ауданы	37 880	37 867	913	908	2,4%	2,4%
11	Хромтау ауданы	43 375	43 579	6537	6713	15,1%	15,4%
12	Шалқар ауданы	45 815	45 698	1533	1562	3,3%	3,4%
13	Ырғыз ауданы	14 947	14 898	643	727	4,3%	4,9%
	Барлығы:	881 643	893 669	173 050	180 207	19,6%	20,2%

Кестеге сәйкес, 2019 – 2020 жылдары тек екі аудан бойынша: Қобда және Ойыл аудандарында жеке тұрғын үй құрылысына кезек тізімі жоқ екендігі анық. Яғни, бұл аудандар бойынша ұсынылған ақпараттарға сәйкес, жеке тұрғын үй құрылысын салу үшін өтініштер келіп түсуіне байланысты қанағаттандырылуда.

Ал қалған аудандар және Ақтөбе қаласы бойынша жеке тұрғын үй құрылысына кезекте тұрғандардың халық санындағы үлесі 2019 жыл бойынша 19,6%, 2020 жыл бойынша 20,2% құрағандығы байқалады немесе 37,1 мың адамға өскендігі, яғни, 173,1 мыңнан 180,2 мың адамға дейін. 

2019-2020 жылдарында жеке тұрғын үй құрылысына кезекте тұрғандардың саны азаймағандығы байқалады.

2.2. Мемлекеттік аудиттің негізгі нәтижелері:

Жеке тұрғын үй құрылысының тиімділігіне «Ақтөбе облысының құрылыс, сәулет және қала құрылысы басқармасы» ММ, «Мәртөк аудандық сәулет, қала құрылысы және құрылыс бөлімі» ММ, «Алға аудандық сәулет, қала құрылысы және құрылыс бөлімі» ММ, «Ақтөбе қаласының жер қатынастары бөлімі» ММ, «Ақтөбе қаласының сәулет және қала құрылысы бөлімі» ММ -де мемлекеттік аудит және қаржылық бақылау, сараптамалық-талдау іс-шарасы жүргізілді.

«Ақтөбе облысының құрылыс, сәулет және қала құрылысы басқармасы» ММ–де жүргізілген мемлекеттік аудитпен 1 (бір) бірлік рәсімдік бұзушылықтар анықталды:

1. Қазақстан Республикасының 2001 жылғы 16 шілдедегі «Қазақстан Республикасындағы сәулет, қала құрылысы және құрылыс қызметі туралы» №242 Заңының (бұдан әрі – №242 Заң) 1-баптың 7-1) тармақшаларына, 13) тармақшаларына, 3 – бабының 2-тармағына, 47-1-бабының 1-тармағына қайшы, 2020 жылғы 1 қазан жағдайы бойынша Ақтөбе облысы аудандарының 232 елді мекені немесе 73,6% бойынша бас жоспарлар, егжей-тегжейлі жоспарлау жоспарлары әзірленбеген және бекітілмеген.

«Мәртөк аудандық сәулет, қала құрылысы және құрылыс бөлімі» ММ–де жүргізілген мемлекеттік аудитпен 1 (бір) бірлік рәсімдік бұзушылықтар анықталды:

1. Қазақстан Республикасының 2003 жылғы 20 маусымдағы №442 Жер кодексінің 43 бабының 2 тармағына қайшы, Мәртөк ауданы бойынша жалпы 611 жер учаскесі бойынша жер комиссиясының оң қорытындысының қолданылу мерзімі өткен. Атап айтқанда, аталған жер учаскілеріне жер комиссиясымен осы күнге бас тарту бойынша шешім қабылданбаған.

«Алға аудандық сәулет, қала құрылысы және құрылыс бөлімі» ММ –де жүргізілген мемлекеттік аудитпен 3 (үш) бірлік рәсімдік бұзушылықтар анықталды:

1. Қазақстан Республикасының 2003 жылғы 20 маусымдағы №442 Жер кодексінің 35 бабының 1 тармағына және Жер учаскісін жалға алу шартының 3.2. тармағының 4) тармақшасына қайшы, Маржанбұлақ ауылы, №1 тұрғын алабындағы №484, 485, 497, 520, 555, 582, 624, 977«ю», 1053 және 1008 учаскісі жалға алу мерзімі өткен және аталған учаскілерге жеке тұрғын үй құрылысы жүргізілмеген. Атап айтқанда, аталған 10 жер учаскісіне жер комиссиясымен осы күнге бас тарту бойынша шешім қабылданбаған.
2. Қазақстан Республикасының 2003 жылғы 20 маусымдағы №442 Жер кодексінің 43 бабының 2 тармағына қайшы, Маржанбұлақ ауылы, №1 тұрғын алабындағы №1423, 1266, 1280, 1332, 1314, 1316, 1372, 1399, 1284, 1237, 1421, 1371, 1369, 1310, 1262, 1239, 1384, 1255, 1311, 1396, 1400, 1420, 1417, 1366, 1368, 1413 және 1309 жер учаскесіның жер комиссиясының оң қорытындысының қолданылу мерзім өткен. Атап айтқанда, аталған 27 жер учаскілеріне жер комиссиясымен осы күнге бас тарту бойынша шешім қабылданбаған.
3. Қазақстан Республикасының 2008 жылғы 4 желтоқсандағы №95-IV Бюджет Кодексінің 4 бабының 12) тармақшасына қайшы, «Алға аудандық сәулет, қала құрылысы және құрылыс бөлімі» ММ-мен (әрі қарай - Мекеме) тиімділік қағидаты сақталмай, 2017 жылы Мекеменің 013-159 ерекшелігі бойынша Ақтөбе облысы Алға ауданы Маржанбұлақ ауылдық округ аумағында «Ауыл будущего» жобасы аясында жаңа елді мекеннің егжей-тегжейлі жоспарлау жобасымен біріктірілген бас жоспарын әзірлеуге бюджеттен шығындалған 4 752,0 мың теңге тиімсіз пайдаланып, ең үздік тікелей және түпкілікті нәтижеге қол жеткізілмеген.

«Ақтөбе қаласының жер қатынастары бөлімі» ММ–де жүргізілген мемлекеттік аудитпен 4 (төрт) бірлік рәсімдік бұзушылықтар анықталды:

1. Қазақстан Республикасының 2003 жылғы 20 маусымдағы №442 Жер Кодексінің 43 бабына қайшы, 2019 жылы Мекемемен жер комиссиясының қорытындысы тек 1 данада жасалған.
2. Қазақстан Республикасы Жер кодексінің 43 бабы 14 тармағына, 4 бабы 7 тармағына және Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрінің м.а. 2015 жылғы 27 наурыздағы №255 «Жеке тұрғын үй құрылысы үшін жер учаскелеріне құқықтар беру қағидаларын бекіту туралы» бұйрығының 31 тармағына қайшы Мекемемен аудитпен қамтылған кезенде ЖТҚ үшін жер учаскелеріне кезекте тұрған азаматтардың тізімін, сондай-ақ жерді бөліп беруге арналған тұрғын массивтер туралы ақпаратты арнайы ақпараттық стенділерде және бұқаралық ақпарат құралдарында жарияланбаған.
3. Жер кодексінің 43 бабының 2 тармағына қайшы, 2005 жылдан қазіргі уақытқа дейін Жер комиссиясының бүкіл құрамы жыл сайын ауыстырылмай, тек қана өзгерістер мен толықтырулар енгізіліп отырған.
4. Қазақстан Республикасының Жер Кодексінің 44 бабының 5-3 тармағына қайшы, Мекемемен аудитпен қамтылған кезенде инфрақұрылымдықпен жабдықталмаған тұрғын массивтерден жер берілген. аудитпен қамтылған кезеңде инфрақұрылымдықпен жабдықталмаған барлығы 218 ЖТҚ жер учаскелері берілгені анықталды. Оның ішінде 2019 жылы жалпы 43 жер учаскесі және 2020 жылдың қаңтар-қыркүйек аралығында 175 жер учаскісі.

«Ақтөбе қаласының сәулет және қала құрылысы бөлімі» ММ–де жүргізілген мемлекеттік аудитпен 1 (бір) бірлік рәсімдік бұзушылықтар анықталды:

1. Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2018 жылғы 22 маусымдағы № 372 «Нұрлы жер» мемлекеттік тұрғын үй құрылысы бағдарламасын бекіту туралы» қаулысының 5.3 тармағына (күшін жойған), Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2019 жылғы 31 желтоқсандағы №1054 «Тұрғын үй-коммуналдық дамудың 2020 – 2025 жылдарға арналған "Нұрлы жер" мемлекеттік бағдарламасын бекіту туралы» қаулысының 3.«ЖТҚ-ны дамыту» тармағына қайшы Мекемемен аз қабатты тұрғын үйлер салудың үлгі жобарын азаматтарға тегін беру жұмыстары жүргізілмеген.

2.3. Мемлекеттік аудит объектілері қызметінің әлеуметтік-экономикалық дамуға әсерін бағалау (өңірлік бөліністе): мемлекеттік аудит бағдарламасында қарастырылмаған.

IІІ. Жиынтық бөлік 

3.1.  Мемлекеттік аудит барысында қабылданған шаралар: аудит барысында қабылданған шаралар жоқ.

3.2.  Мемлекеттік аудит нәтижелері бойынша тұжырымдар:

Аудитпен жүргізілген талдау негізінде, сәулет және қала құрылысы және жер қатынастары бөлімдері өз құзыретіндегі жұмыстарды орындау барысында Қазақстан Республикасының Жер Кодексінің қағидаттарын сақтамай, бұзушылықтарға жол беріп отырғандарын атап өту қажет: Ақтөбе облысы аудандарының 232 елді мекені немесе 73,6% бойынша бас жоспарлар, егжей-тегжейлі жоспарлау жоспарлары әзірленбей және бекітілмегендігі, Алға ауданының жер комиссиясымен жалға алу мерзімі өткен және аталған учаскілерге жеке тұрғын үй құрылысы жүргізілмеуіне байланысты, 10 жер учаскісіне жер комиссиясымен осы күнге бас тарту бойынша шешім қабылдамау және Мәртөк ауданданының жер комиссияларымен оң қорытындысының қолдану мерзімдері өткендеріне қарамастан, жер учакелеріне жер комиссияларымен аудит жүргізілген мерзімге дейін бас тарту бойынша шешімдердің қабылдамау фактілері орын алған.

Жеке тұрғын үй құрылысына берілген жер учаскілердің ауылдық округ әкімдіктерінің, сәулет және қала құрылысы және жер қатынастары бөлімдері тарапынан жерлердің нысаналы мақсатты пайдалануын тиісті түрде қадағаланбауынан және жер комиссиясының оң қортындысының мерзімі өткен жер учаскілеріне уақтылы тиісті мониторинг жүргізілмеу салдарынан жүйелі кемшіліктер, жер бойынша заңнаманың талаптарын бұзу орын алып отырғандығы анықталып отыр. Сондай-ақ, облыс бойынша жеке тұрғын үй құрылысына кезекте тұрған адамдарың санының жыл сайын азаймауына, керісінше көбейуіне байланысты, жергілікті органдармен аумақтардағы бас жобалармен белгіленген тұрғындарын жеке тұрғын үй құрылысына арнап қарастырылған жер учакелерін әлі қүнге дейін тиісті инфрақұрылыммен толық қамтамасыз етілмеуімен дәлелденеді. Яғни, жергілікті атқарушы органдармен  ЖТҚ-на инфрақұрылым салу мәселелері жылма жыл созылып, шешімдерін таппайтындығы анық.

Бұл кемшіліктер, бұзушылықтар, Ақтөбе қаласының, аудандардың, селолық округтер әкімдері тарапынан жеке тұрғын үй құрылысының тиімді іске асырылуына тиісті назар аудармайтындығын көрсетеді.

3.3. Мемлекеттік аудит нәтижелері бойынша ұсынымдар мен тапсырмалар:  

Жүргізілген мемлекеттік аудит қорытындылары бойынша төменде көрсетілгенді ұсынамын:

1. «Ақтөбе облысының құрылыс, сәулет және қала құрылысы басқармасы» ММ:

• Аудит нәтижесінде анықталған бұзушылықтарды жою және алдағы уақытта болдырмау жолдарын алдын алу шараларын қабылдау;
• Бұзушылықтарға жол бергені үшін тиісті лауазымды тұлғалардың жауапкершіліктерін қарастыру;
• Аталған бұзушылықтарды жою және қолданылған шаралар туралы ақпаратты 2021 жылғы 31 мамырға дейін Ақтөбе облысы бойынша тексеру комиссиясына ұсыну.

2. «Мәртөк аудандық сәулет, қала құрылысы және құрылыс бөлімі» ММ:

• Аудитпен анықталған Мәртөк ауданындағы жер комиссиясының оң қорытындысының қолданылу мерзімі өткен жалпы 611 жер учаскелеріне қатысты қолданыстағы заңнамаға сәйкес бас тарту бойынша шешімдерін қабылдау;
• Бұзушылықтарға жол бергені үшін тиісті лауазымды тұлғалардың жауапкершіліктерін қарастыру;
• Аталған бұзушылықтарды жою және қолданылған шаралар туралы ақпаратты 2021 жылғы 31 мамырға дейін Ақтөбе облысы бойынша тексеру комиссиясына ұсыну.

3.«Алға аудандық сәулет, қала құрылысы және құрылыс бөлімі» ММ:

• Аудитпен анықталған Маржанбұлақ ауылы, №1 тұрғын алабындағы жалға алу мерзімі өткен және жеке тұрғын үй құрылысы жүргізілмеген: №484, 485, 497, 520, 555, 582, 624, 977«ю», 1053 және 1008 учаскелеріне қатысты қолданыстағы заңнамаға сәйкес бас тарту бойынша шешімдерін қабылдау;
• Маржанбұлақ ауылы, №1 тұрғын алабындағы жер комиссиясының оң қорытындысының қолданылу мерзімдері өткен №1423, 1266, 1280, 1332, 1314, 1316, 1372, 1399, 1284, 1237, 1421, 1371, 1369, 1310, 1262, 1239, 1384, 1255, 1311, 1396, 1400, 1420, 1417, 1366, 1368, 1413 және 1309 жер учакелеріне қатысты қолданыстағы заңнамаға сәйкес бас тарту бойынша шешімдерін қабылдау;
• Бұзушылықтарға жол бергені үшін тиісті лауазымды тұлғалардың жауапкершіліктерін қарастыру;
• Аталған бұзушылықтарды жою және қолданылған шаралар туралы ақпаратты 2021 жылғы 31 мамырға дейін Ақтөбе облысы бойынша тексеру комиссиясына ұсыну.

4. «Ақтөбе қаласының жер қатынастары бөлімі» ММ:

• Аудит нәтижесінде анықталған бұзушылықтарды жою және алдағы уақытта болдырмау жолдарын алдын алу шараларын қабылдау;
• Бұзушылықтарға жол бергені үшін тиісті лауазымды тұлғалардың жауапкершіліктерін қарастыру;
• Аталған бұзушылықтарды жою және қолданылған шаралар туралы ақпаратты 2021 жылғы 31 мамырға дейін Ақтөбе облысы бойынша тексеру комиссиясына ұсыну.

5.«Ақтөбе қаласының сәулет және қала құрылысы бөлімі» ММ:

• Аудит нәтижесінде анықталған бұзушылықтарды жою және алдағы уақытта болдырмау жолдарын алдын алу шараларын қабылдау;
• Бұзушылықтарға жол бергені үшін тиісті лауазымды тұлғалардың жауапкершіліктерін қарастыру;
• Аталған бұзушылықтарды жою және қолданылған шаралар туралы ақпаратты 2021 жылғы 31 мамырға дейін Ақтөбе облысы бойынша тексеру комиссиясына ұсыну.

3.4. Қосымша: (____парақ).

Дата публикации

18 марта 2020