Меню

Страницы

Статья

Қазақстанның болашағы – мемлекеттік тілде

Қазақстан Республиканының «Тіл туралы» Заңның 4-бабында «Қазақстан Республикасының мемлекеттік тілі – қазақ тілі» деп көрсетілген.

Мемлекеттік тіл – бүкіл мемлекетте қоғамдық қатынастардың барлық салаларында әрекет ететін мемлекеттік басқару, заң шығару, сот ісін жүргізу және іс қағаздарын жүргізу тілі.

«Тіл мәселесі» біздің еліміз үшін күні бүгінге дейін өзекті болып келеді. Ал мемлекеттік тілдің тұғырын нығайту үшін мемлекет тарапынан ауқымды істер атқарылып жатқанымен, жағдай көпвекторлы сипатқа ие болып отыр. Осыған байланысты қазақ тілін танымал ету жөніндегі кешенді шараларды жүзеге асыруды одан әрі жалғастыру қажеттілігі туындады.

Шынында да, Қазақстандағы қазақ тілінің рөлін асыра бағалау өте қиын. Өзінің шығуы мен дамуының терең тарихы бар мемлекет құрушы ұлттың тілі тек шетел сөздерімен толықтырылып қана қоймай, әлемге белгілі басқа тілдерді де байытты: орыс, украин, белорус, қырғыз, т.б. Ежелден бері Орталық Азия аумағында мыңдаған жылдар бойына материалдық және рухани мәдениеттің қайталанбас жауһарларын қалдырған алуан түрлі өркениеттер өркендеді. Дегенмен, қазақ мәдениеті тарих мұрасын ХХІ ғасырға көшіретін жетекші мәдени «уақыт көпірінің» біріне айналуды мұрат етті.

Бүгінгі таңда еліміздегі қазақ әліпбиі қосымша әріптер қосылған кириллица негізіндегі 42 әріптен тұрады. Ал 2009 жылы мемлекеттік тілді латын қарпіне көшіруге дайындық жұмыстары басталды.

Қазіргі уақытта қазақ тіліне деген сұраныс дәлелді де, ешқандай дәлелді де қажет етпейтін шындық. Сонымен қатар, мемлекет құраушы тілдің танымалдылығы Қазақстанда ғана емес, шетелде де артып келеді.

Қазақ тілі мемлекеттік тіл болғандықтан, мемлекеттік басқарудың, заң шығарудың, сот ісін жүргізудің және іс қағаздарын жүргізудің априори тілі болуы керек. Сондай-ақ біздің еліміздің барлық аумағында қоғамдық қатынастардың барлық салаларында әрекет етуі қажет. Бұл ретте, Қазақстан Республикасының Тіл саясаты тұжырымдамасында көрсетілгендей, Қазақстанда тіл саясатын одан әрі жүзеге асырудың негізгі қиындығы «мемлекеттің оңтайлы тілдік кеңістігін құруда» болып табылады, ол үшін «тілдердің нақты функционалдық арақатынасын анықтау, мемлекеттік тіл өзінің лайықты орнын алуы тиіс».

Сонымен қатар, мемлекеттік тілді кеңінен меңгерумен қатар ұлттық мақтаныш сезіміне негізделген қазақ патриотизмінің рөлі мен маңызы арта түсетіні анық. Патриотизм азаматтардың саяси мәдениетінен көрініп, күш-қуаттың, халық бірлігі мен мемлекет тұтастығының қайнар бұлағына айналатыны белгілі. Мемлекеттік тілді білу – отаншылдық парыз екенін ұғынған көптеген отандастар мұны ұғынуда.

Олай болса, мемлекеттік тілдің тағдыры ұлттық болмыстың оянуын талап етеді. Расында, бұл мәселеге тереңірек үңілсеңіз, іс-әрекет тәсілі, яғни қазақ тілінің тағдыры қазақтың өз қолында. Өркениетті елдерде тіл тағдырын қалың бұқараның белсенділігі, билік басындағы қазақтың қадір-қасиетінің деңгейі шешеді. Бұл біздің басты жолымыз болуы керек.

Дата публикации
24 июня 2024
Дата обновления
24 июня 2024
Тип

Сейчас читают

15 апреля 2026
Қалай нотариус болуға болады!
Ақпарат
11 марта 2026
Қазақ тілі – ұлттың баға жетпес қазынасы
Мақалалар
02 марта 2026
Сыбайлас жемқорлық – ауру, онымен күресу – біздің міндетіміз

Социальные медиа

Instagramm Департамент юстиции Павлодарской области

Меню подвал

ҚР Президентінің жолдаулары
ҚР Президентінің сайты
ҚР Премьер-Министрінің сайты
Цифрлық трансформация тұжырымдамасы
Өмірлік жағдайлар
ҚР Мемлекеттік рәміздері
Терминдер мен қысқартулар
ҚР Президенті жанындағы Орталық коммуникациялар қызметі
Экран дикторы
Жасанды интеллектті дамытудың 2024 – 2029 жылдарға арналған тұжырымдамасы