Қазақстан Республикасында 1999 жылғы 26 шілдеде «Тауар таңбалары, қызмет көрсету таңбалары және тауар шығарылған жерлердің атаулары туралы» Заң (бұдан әрі – Заң) қабылдаған. Бұл Заң 13 тарау, 48-баптан тұрады. Аталмыш Заң тауар таңбаларын, қызмет көрсету таңбаларын және тауар шығарылған жерлердің атауларын тіркеуге, құқықтық қорғауға және пайдалануға байланысты туындайтын қатынастарды реттейді.
Қазақстан Республикасында тауар таңбасын құқықтық қорғау Заңда белгіленген тәртіпте оларды тіркеу негізінде, сондай-ақ Қазақстан Республикасының халықаралық шарттарына орай тіркеусіз беріледі (Заңның 4-бабы). Тауар таңбасына куәлікпен куәландырады, тауар таңбасының иесі көрсетілген тауарлар мен қызметтерге қатысты өзіне тиісілі тауар таңбасын пайдалану мен оған иелік етудің айрықша етудің айрықша құқығына ие. Қазақстан Республикасында қорғалатын тауар таңбаларының иесі оны пайдалану мен оған иелік етудің айрықша құқығына ие, сонымен қоса қорғалатын тауар таңбасын оның иесінің келісімінсіз ешкім де пайдалана алмайды.
Заңның 5-бабына сәйкес тауар таңбасы ретінде бейнелеу, сөз, әріп, цифр, көлем белгілері және өзге де белгілер немесе бір тұлғалардың тауарлары мен қызметтерін басқа тұлғалардың біртектес тауарларынан немесе қызметтерінен ажыратуға мүмкіндік беретін олардың аралас үлгілері тіркелуі мүмкін.
Тауар белгісі - бұл кейбір заңды немесе жеке тұлғалардың тауарларын (қызметтерін) басқа заңды немесе жеке тұлғалардың ұқсас тауарларынан (қызметтерінен) ажыратуға қызмет ететін белгі. Әрбір тауар белгісі белгілі бір тауарлар мен қызметтерге қатысты тіркеледі. Тауарлар мен қызметтер тауар таңбаларын тіркеуге арналған, жіктеу келісімімен (Ницца келісімі) белгіленген, тауарларды және қызметтерді тауарларды тіркеудің халықаралық классификациясына сәйкес жіктеледі. (Бұдан әрі - Тауарлар мен қызметтердің халықаралық классификациясы). Тауарлар мен қызметтердің халықаралық жіктемесі 45 сыныптан тұрады: Тауарлар мен қызметтердің халықаралық классификациясы 1-ден 34-ке дейінгі класстары тауарлар, ал 35-тен 45-ке дейін - қызметтер. Тауар таңбасына құқық Қазақстан Республикасының Тауар таңбаларының мемлекеттік тізілімінде тіркеу туралы жазбамен куәландырылады және Қазақстан Республикасының Тауар таңбаларының мемлекеттік тізілімінен үзіндімен расталады.
Өтініш берілген күні Тауар таңбалары, қызмет көрсету таңбалары және тауар шығарылған жерлердің атаулары туралы заңының 9-бабының 2-тармағының талаптарына сай өтініш Ұлттық зияткерлік меншік институтына түскен күннен бастап белгіленеді. Тауар белгісі ретінде сурет, ауызекі, әріптік, сандық, көлемді және өзге де белгілер немесе олардың үйлесімі ретінде тіркеледі. Тіркеу кезінде алдын ала сараптама – өтiніш берiлген күннен бастап он жұмыс күні iшiнде, ал толық сараптама – өтiнiш берiлген күннен бастап жеті ай iшiнде жүргізіледі. Тауар таңбасын тіркеудің қолданылу мерзімі оның қолданылуының соңғы жылы ішінде берілген иесінің өтініші бойынша әр жолы он жылға ұзартылып отырады. Тіркеудің қолданылу мерзімінің ұзартылуы туралы мәліметтер Тауар таңбаларының мемлекеттік тізіліміне және куәлікке енгізіледі.
Рахимбергенов Қ.Б.
- Қарағанды облысы
Әділет департаменті
басшысының орынбасары