2026 жылғы 27-30 тамыз аралығында Бішкек қаласында Қырғыз Республикасының төрағалығымен Шанхай ынтымақтастық ұйымына (ШЫҰ) мүше мемлекеттердің Ұлттық үйлестірушілері кеңесінің отырысы өтті.
Ұлттық үйлестірушілер 2026 жылғы 1 қыркүйекте Бішкек қаласында өтетін ШЫҰ-ға мүше мемлекеттер басшылары кеңесінің алдағы отырысының қорытынды құжаттарының жобаларын қарастырды, сондай-ақ көпжақты ынтымақтастықты одан әрі дамыту мәселелерін талқылады.
Ұйым қызметін жетілдірудің өзекті аспектілеріне және оның шарттық-құқықтық базасын нығайтуға ерекше назар аударылды.
«Бішкек қаласында өтетін Мемлекет басшыларының алдағы Саммиті ШЫҰ-ны одан әрі дамыту тұрғысынан айрықша маңызға ие. Ұйымның 25 жылдығы атап өтілетін биылғы жылы өткен кезеңді қорытындылап қана қоймай, алдағы өзара іс-қимылдың нақты бағдарларын айқындау маңызды. Қазақстан ШЫҰ-ның тиімді әрі теңгерімді көпжақты құрылым ретіндегі рөлін нығайтуға айрықша мән береді», - деді Қазақстан Республикасының ШЫҰ істері жөніндегі ұлттық үйлестірушісі Мұрат Мұқышев.
ШЫҰ Саммитінің қорытындысы бойынша Ұйым қызметінің тиімділігін одан әрі арттыруға және мүше мемлекеттер арасындағы өзара іс-қимылды нығайтуға бағытталған ауқымды құжаттар топтамасын қабылдау жоспарлануда. Олардың қатарында ШЫҰ-ның 25 жылдығына орайластырылған Бішкек декларациясы бар.
ШЫҰ-ға мүше мемлекеттердің Ұлттық үйлестірушілері кеңесі Ұйымның ағымдағы қызметін үйлестіруді жүзеге асырады, сондай-ақ ШЫҰ-ға мүше мемлекеттердің тиісті министрліктері мен ведомстволары арасындағы өзара іс-қимылды қамтамасыз етеді.
27 тамызда Берлинде екі елдің іскер топтары арасындағы тікелей диалогты дамыту және бірлескен инвестициялық әрі өнеркәсіптік жобаларды ілгерілетуге арналған негізгі алаңдардың бірі – Қазақстан-Германия стратегиялық ынтымақтастық жөніндегі іскерлік кеңесінің (ҚГІК) 17-отырысы өтті.
Отырысқа Қазақстанның салалық министрліктерінің, ұлттық компанияларының және отандық бизнес-қоғамдастықтың өкілдері қатысты. Герман тарапынан Siemens Energy, CLAAS KGaA, WILO, KNAUF, HMS Bergbau, Koch Solutions, Aurubis AG, Deutsche Bahn, KfW Bankengruppe, Deutsche Bank және басқа да жетекші өнеркәсіптік кәсіпорындардың, технологиялық және қаржы институттарының басшылары мен өкілдері қатысты.
Өз сөзінде Қазақстан Республикасы Сыртқы істер министрінің орынбасары Әлібек Қуантыров ҚГІК-тің экономикалық өзара іс-қимылды тереңдету, іскерлік байланыстарды кеңейту және жаңа инвестициялық бастамаларды қалыптастырудың тиімді тетігі ретіндегі стратегиялық маңызын атап өтті. Ол герман бизнесінің Қазақстан нарығына тұрақты қызығушылығын атап өтіп, іскерлік байланыстар орнатудан ұзақ мерзімді әріптестікке бағытталған нақты бірлескен жобаларды іске асыруға көшудің қажеттігін айтты.
Өз кезегінде ҚГІК тең төрағасы, Герман экономикасының Шығыс комитетінің атқарушы директоры Михаэль Хармс екі ел арасындағы экономикалық қатынастарды одан әрі дамыту үшін жоғары әлеует бар екенін атап өтті. Оның айтуынша, Қазақстан Орталық Азиядағы герман бизнесінің стратегиясында барған сайын маңызды орын алып келеді.
М. Хармс германдық компаниялардың Қазақстандағы қатысуын кеңейтуге және өнеркәсіп, энергетика, көлік және логистика, машина жасау, шикізат пен сыни материалдарды өңдеу, сондай-ақ заманауи технологияларды енгізу салаларында бірлескен жобаларды іске асыруға мүдделі екенін атап өтті. Қазіргі уақытта Қазақстан нарығында герман капиталының қатысуымен 1 100-ден астам компания жұмыс істейді.
Отырыс барысында ынтымақтастықтың перспективалық бағыттары бойынша пікір алмасып, жаңа инвестициялық жобаларды іске асыру, өндірісті оқшаулау, технологиялар трансфері, өнеркәсіптік кооперацияны дамыту, энергетика, «жасыл» технологиялар, сыни шикізат материалдары, машина жасау және көлік инфрақұрылымы мәселелері талқыланды.
Герман бизнесіне Қазақстандағы инвестициялық жобаларды қолдауға бағытталған «Бәйтерек» ҰБХ» АҚ-ның қаржылық мүмкіндіктері мен құралдары таныстырылды. Қаржыландыру тетіктеріне, мемлекеттік қолдау шараларына, ұзақ мерзімді қаржыландыруды тарту мүмкіндіктеріне және герман инвесторларының қатысуымен бірлескен жобаларды іске асыруға ерекше назар аударылды.
Тараптар көлік-логистикалық ынтымақтастықты, атап айтқанда, Транскаспий халықаралық көлік маршрутын (ТХКМ), немесе Орта дәлізді дамыту мәселесіне де ерекше назар аударды. Сонымен қатар германдық тарапқа Alatau City-дің инвестициялық әлеуеті таныстырылды.
Сапар аясында Ә. Қуантыров Германияның мемлекеттік органдары мен іскер топтарының өкілдерімен бірқатар екіжақты кездесулер өткізді. Атап айтқанда, ГФР Сыртқы істер министрлігінің Еуропа істері жөніндегі Мемлекеттік министрі Гюнтер Крихбауммен, Федералдық канцлер ведомствосының халықаралық экономикалық саясат жөніндегі өкілі Бенжамен фон Энгельхардтпен, Германия Сауда-өнеркәсіп палатасының Басқарма мүшесі Фолькер Трайермен, Германия өнеркәсібі федералдық одағының Басқарма мүшесі Вольфганг Нидер маркпен, сондай-ақ Герман экономикасының Шығыс комитетінің атқарушы директоры Михаэль Хармспен келіссөздер өтті. Тараптар ведомствоаралық өзара іс-қимыл тетіктерін, бірлескен бастамаларды институционалдық қолдауды және екіжақты диалогты нығайтудың одан арғы қадамдарын талқылады.
Сапар қорытындысы бойынша тараптар Қазақстан-Германия іскерлік әріптестігін одан әрі нығайтуға, екі ел бизнес өкілдері арасындағы тікелей байланыстарды кеңейтуге және нақты инвестициялық әрі технологиялық жобаларды ілгерілетуге өзара мүдделілігін растады.
Жидда, 2026 жылғы 27 тамыз – Қазақстан Республикасының Сыртқы істер министрінің орынбасары Арман Исағалиев Ислам ынтымақтастығы ұйымы Сыртқы істер министрлері кеңесінің 23-ші кезектен тыс сессиясына қатысты.
Жабық жұмыс отырысының негізгі тақырыбы Палестинадағы қазіргі жағдайды талқылауға арналды. Қатысушылар палестиналық аумақтарда шиеленістің сақталып отырғанын, күрделі гуманитарлық ахуалды және тұрақсыздықтың өңірде одан әрі таралу тәуекелдерін атап өтті. Отырыста шиеленісті бәсеңдетуге, гуманитарлық көмек көрсетуді қамтамасыз етуге және саяси реттеу жолдарын іздеуге бағытталған дипломатиялық күш-жігерді жалғастыру қажеттігі де атап өтілді.
Өз сөзінде А. Исагалиев палестиналық қақтығысты мүмкіндігінше тез арада тек саяси-дипломатиялық әдістермен реттеу қажеттігін мәлімдеді. Қазақстан делегациясының басшысы Қазақстанның Палестина халқына қолдау көрсетуге практикалық үлес қосуға дайын екенін білдірді. Атап айтқанда, азық-түлік көмегін көрсету, Газадағы әлеуметтік инфрақұрылымды қалпына келтіруге қатысу және Палестина жастарына білім беру гранттарын бөлу ұсынылды. Қазақстан тарапы Таяу Шығыста тұрақты бейбітшілікке тек «екі халыққа – екі мемлекет» қағидаты негізінде, астанасы Шығыс Иерусалим болатын 1967 жылғы шекаралар шегіндегі тәуелсіз Палестина мемлекетін құру арқылы қол жеткізуге болатынын растады.
Сессия қорытындысы бойынша Палестина жөніндегі қарар қабылданып, сондай-ақ ИЫҰ-ның жаңа Бас хатшысы сайланды.
Абу-Даби, 2026 жылғы 25 тамыз – Қазақстан Республикасы Сыртқы істер министрінің орынбасары Арман Исағалиев Абу-Дабиге жұмыс сапары аясында Біріккен Араб Әмірліктерінің Сыртқы істер министрінің орынбасары Омар Обейд Альхесан Аль-Шамсимен және БАӘ Сыртқы істер министрінің халықаралық даму және ұйымдар мәселелері жөніндегі көмекшісі Сұлтан Мұхаммед Аль-Шамсимен келіссөздер жүргізді.
Кездесулер барысында Қазақстан-Эмират стратегиялық қатынастарын одан әрі нығайтуға ерекше назар аударылды. Тараптар саяси диалогты тереңдету, сауда-экономикалық және инвестициялық ынтымақтастықты кеңейту, сондай-ақ консулдық өзара іс-қимылды одан әрі дамыту перспективаларын талқылады. Осы ретте инвестициялық ынтымақтастықтың оң серпіні атап өтіліп, БАӘ Қазақстанның ірі бес шетелдік инвесторының қатарына кіретіні айтылды. Екі елдің сыртқы саяси ведомстволары арасындағы белсенді диалогты сақтау және жоғары және жоғары деңгейлерде қол жеткізілген уағдаластықтарды іс жүзінде іске асыруға өзара мүдделілік расталды.
Әмірліктер тарапына Қазақстан Республикасының Президенті Қасым-Жомарт Тоқаевтың Халықаралық су ресурстары ұйымын құру жөніндегі бастамасы таныстырылды. Осыған байланысты тараптар биыл 8–10 желтоқсан күндері Абу-Дабиде өтетін БҰҰ-ның Су ресурстары жөніндегі үшінші конференциясына дайындық мәселелерін талқылап, оның халықаралық ынтымақтастықты ілгерілету және су қауіпсіздігі саласындағы практикалық шешімдерді дамыту үшін маңыздылығын атап өтті.
Консулдық саладағы ынтымақтастықты дамыту аясында қазақстандық делегацияға БАӘ Сыртқы істер министрлігінің «Smart Mission» цифрлық платформасы және оның консулдық қызметтерді жетілдіруге, сондай-ақ шетелдегі мекемелер жұмысының тиімділігін арттыруға бағытталған мүмкіндіктері таныстырылды. Презентация қорытындысы бойынша тараптар консулдық қызметті цифрландыру және заманауи технологиялық шешімдерді енгізу саласында тәжірибе алмасуды одан әрі жалғастыруға қызығушылық білдірді.
Халықаралық алаңдардағы, оның ішінде БҰҰ, ИЫҰ және ИЫҰ Парламенттік одағы аясындағы өзара іс-қимылға, сондай-ақ өңірлік және халықаралық күн тәртібіндегі өзекті мәселелер жөніндегі пікір алмасуға ерекше назар аударылды.
Келіссөздер қорытындысы бойынша тараптар Қазақстан-Эмират стратегиялық әріптестігін одан әрі практикалық мазмұнмен толықтыру мақсатында тығыз өзара іс-қимылды жалғастыруға дайын екендерін растады.
Қазақстан Республикасы Сыртқы істер министрінің орынбасары Арман Исағалиевтің Оман Сұлтанатына жұмыс сапары өтті.
Сапар аясында А. Исағалиев Оман Сұлтанатының Сыртқы істер министрінің бірінші орынбасары Халифа әл-Харисимен кездесті. Тараптар қазақ-оман қатынастарының қазіргі жай-күйі мен даму перспективаларын, өңірлік және халықаралық күн тәртібінің өзекті мәселелерін, сондай-ақ көпжақты ұйымдар аясындағы өзара іс-қимылды талқылады.
Жоғары және жоғары деңгейдегі байланыстарды одан әрі жандандыру және сапарларды ұйымдастыру мәселелеріне ерекше назар аударылды. Тараптар сондай-ақ Қазақстан мен Оманның сыртқы саяси ведомстволары арасындағы саяси консультациялардың екінші раундын Астанада өткізу мерзімдерін келісті.
Кездесу барысында әл-Хариси Қазақстанды ел тарихындағы бір палаталы Құрылтайға алғашқы сайлаудың сәтті өтуімен жылы құттықтады. Жаңа Парламент Қазақстандағы саяси реформаларды ілгерілетуге, жүргізіліп жатқан өзгерістерді тиімді заңнамалық сүйемелдеуге және Қазақстан Республикасының Президенті Қасым-Жомарт Тоқаевтың басшылығымен елдің одан әрі орнықты дамуына елеулі үлес қосатынына сенім білдірілді.
Жұмыс сапары аясында А. Исағалиев Оманның Инвестициялар агенттігі төрағасының бірінші орынбасары Мулхам әл-Джарфпен де кездесті.
Тараптар инвестициялық ынтымақтастықты дамыту перспективаларын, оның ішінде бірлескен жобаларды іске асыру және Қазақстан мен Оманның іскер топтары арасындағы өзара іс-қимылды кеңейту мәселелерін талқылады.
Көлік-логистикалық ынтымақтастықты дамытуға, оның ішінде Қазақстан өнімдерінің Парсы шығанағы және Үнді мұхиты елдерінің нарықтарына шығуын кеңейту үшін Оманның порт инфрақұрылымын пайдалану мүмкіндіктеріне ерекше назар аударылды.
Кездесулер қорытындысы бойынша тараптар саяси диалогты одан әрі нығайтуға және Қазақстан мен Оман арасындағы өзара тиімді ынтымақтастықты кеңейтуге мүдделі екендерін растады.
Тегеран қаласындағы Экономикалық ынтымақтастық ұйымының (ЭЫҰ) Мәдениет институтында ұлы қазақ ақыны Абай Құнанбайұлының шығармашылығы мен рухани мұрасын дәріптеуге арналған «Abai’s Legacy – World Pride of Kazakhstan» атты халықаралық семинар өтті.
Іс-шараға Тегеранда аккредиттелген шетелдік дипломатиялық өкілдіктер мен халықаралық ұйымдардың басшылары, абайтанушы ғалымдар, зиялы қауым және бұқаралық ақпарат құралдарының өкілдері қатысты.
Семинардың ашылуында ЭЫҰ Мәдениет институтының президенті Мұхаммад Хасан Абай шығармашылығына жоғары баға беріп, оның рухани мұрасы ЭЫҰ-ға мүше мемлекеттердің ортақ игілігі екенін атап өтті.
Қазақстанның Ирандағы Елшісі Онталап Оналбаев «Ұлы Абай туралы» тақырыбында баяндама жасап, Абайдың көрнекті ойшыл, ақын, ағартушы және жаңа қазақ ұлттық әдебиетінің негізін қалаушы ретіндегі рөліне тоқталды.
Өз сөзінде Елші Абайдың білім, еңбек, адалдық, халық бірлігі және әділетті қоғам құру туралы идеяларының ерекше маңызын атап өтіп, олардың қазіргі заманда да өзектілігін жоғалтпағанын айтты.
Абай мұрасының халықаралық маңызына да ерекше назар аударылды. Ақынның шығармалары көптеген тілдерге, соның ішінде парсы тіліне аударылғаны, ал шығыс әдебиеті оның шығармашылығының маңызды қайнар көздерінің бірі болғаны атап өтілді. Қазақстан Абайды жалпыадамзаттық ауқымдағы тұлға ретінде әлем жұртшылығына лайықты таныту бағытындағы жұмысын жалғастыруда.
Семинар аясында қазақстандық, қырғызстандық, ирандық және өзбекстандық ғалымдар Абайдың шығармашылығы мен мұрасының түрлі қырларына арналған баяндамалар жасады. Сондай-ақ қатысушылар назарына оның бай рухани мұрасы туралы бейнесюжет ұсынылды.
Қазақстан Республикасының Елшісі Абылқайыр Сқақов Қырғыз Республикасының Президенті Садыр Жапаровқа Сенім грамоталарын тапсырды.
Грамоталарды тапсыру рәсімінен кейін өткен кездесуде Президент С. Жапаров Қазақстан Республикасының Президенті Қасым-Жомарт Тоқаевқа жылы лебізін жеткізіп, А. Сқақовты тағайындалуымен құттықтап, дипломатиялық миссиясында табыс тіледі.
А. Сқақов дәстүрлі достық, тату көршілік және одақтастық байланыстарға негізделген қазақ-қырғыз қатынастарының жоғары деңгейін атап өтіп, бұл ретте екі ел мемлекет басшыларының тығыз әрі сенімді өзара іс-қимылының маңызды рөл атқаратынын атап өтті. Мемлекет басшыларының тұрақты байланыстары мен жоғары деңгейде қол жеткізілген уағдаластықтар стратегиялық әріптестікті дамытуға қосымша серпін беріп отырғаны атап өтілді.
Тараптар екіжақты күн тәртібіндегі өзекті мәселелерді талқылап, саяси диалогтың ілгерілеу сипатын атап өтті. Сондай-ақ сауда-экономикалық, инвестициялық және мәдени-гуманитарлық ынтымақтастықты кеңейтудің перспективалы бағыттары жөнінде пікір алмасты.
Кездесу қорытындысы бойынша тараптар қазақ-қырғыз екіжақты қатынастарын одан әрі нығайтуға және қол жеткізілген уағдаластықтарды дәйекті түрде іске асыруға мүдделіліктерін растады.
Амман, 2026 жылғы 24 тамыз – Амман қаласында Қазақстан Республикасы мен Иордания Хашимиттік Корольдігі арасында саяси консультациялар өтті. Кездесу барысында тараптар екіжақты қатынастардың қазіргі жай-күйі мен даму перспективаларын, сондай-ақ халықаралық және өңірлік күн тәртібіндегі өзекті мәселелерді талқылады.
Қазақстандық делегацияны Қазақстан Республикасының Сыртқы істер министрінің орынбасары Арман Исағалиев басқарды. Иордания тарапынан консультацияларға Иордания Сыртқы істер және экспатрианттар істері жөніндегі министрлігінің Бас хатшысы Дайфалла Али Әл-Файез қатысты.
Кездесудің басында Иордания тарапы Қазақстан Республикасының Құрылтайына алғашқы сайлаудың табысты өтуімен құттықтап, оның еліміздің одан әрі саяси дамуы үшін маңызды мәнін атап өтті.
Тараптар Қазақстан-Иордания өзара іс-қимылының оң динамикасын атап өтіп, саяси диалогты одан әрі нығайту және екіжақты ынтымақтастықты кеңейту жөніндегі іс-жүзіндегі қадамдарды талқылады.
Сауда-экономикалық және инвестициялық байланыстарды дамытуға, ауыл шаруашылығы, көлік, туризм және әуе қатынасы салаларындағы өзара іс-қимылға, сондай-ақ консулдық ынтымақтастық пен шарттық-құқықтық базаны жетілдіруге ерекше назар аударылды.
Тараптар сондай-ақ БҰҰ, ИЫҰ, АӨСШК, АҚИҰ және басқа да халықаралық ұйымдар шеңберіндегі өзара іс-қимыл мәселелері бойынша пікір алмасты. Халықаралық және өңірлік күн тәртібіндегі өзекті мәселелер, оның ішінде Таяу Шығыстағы ахуал жеке қаралды.
Халықаралық гуманитарлық құқықты нығайту жөніндегі жаһандық күш-жігер аясында тараптар 2026 жылғы 7 желтоқсанда Иорданияда өтетін жоғары деңгейдегі «Соғыс кезіндегі адамгершілік» (Humanity in War) конференциясына дайындық мәселелерін талқылады. Қазақстан мен Иордания бірқатар басқа мемлекеттермен қатар Халықаралық гуманитарлық құқыққа саяси міндеттемені күшейту жөніндегі жаһандық бастаманың тең құрылтайшылары болып табылады.
Сапар аясында Қазақстан Республикасы Сыртқы істер министрінің орынбасары сондай-ақ Корольдік сарай өкілімен келіссөздер жүргізді. Тараптар Қазақстан Республикасының Президенті Қасым-Жомарт Тоқаевтың 2025 жылы Амманға және Иордания Королі Абдалла II-нің Астанаға жасаған өзара сапарларының қорытындыларын шығарды. Жоғары деңгейде қол жеткізілген уағдаластықтардың іске асырылу барысын, сондай-ақ екі ел көшбасшылары арасындағы алдағы байланыстардың перспективаларын талқылады.
Кездесулер қорытындысы бойынша тараптар Қазақстан-Иордания саяси диалогын одан әрі нығайтуға және екіжақты ынтымақтастыққа барынша практикалық әрі мазмұнды сипат беруге өзара мүдделіліктерін растады.
Астана, 2026 жылғы 25 тамыз – Қазақстан Республикасының Сыртқы істер министрі Ермек Көшербаев Италия Республикасы Министрлер кеңесі Төрағасының орынбасары – Сыртқы істер және халықаралық ынтымақтастық министрі Антонио Таянимен телефон арқылы сөйлесті.
Тараптар қазақ-итальян стратегиялық ынтымақтастығының қазіргі жай-күйі мен перспективаларын, сондай-ақ екі елдің көпжақты форматтардағы, оның ішінде «C5-Италия» және«B5-Италия» диалог алаңдары шеңберіндегі өзара іс-қимылын талқылады.
Келіссөздердің негізгі тақырыптарының бірі энергетикалық қауіпсіздік және қазақстандық мұнайды халықаралық нарықтарға жеткізудің негізгі бағыты болып табылатын Каспий құбыр консорциумының (КҚК) тұрақты әрі қауіпсіз жұмысын қамтамасыз ету мәселесі болды. Тараптар оның үздіксіз жұмыс істеуінің Еуропаны тұрақты энергиямен қамтамасыз етудегі стратегиялық маңызын атап өтті.
Әңгімені қорытындылай келе тараптар қазақ-итальян серіктестігін одан әрі нығайтуға және түрлі деңгейлердегі тұрақты байланыстарды жалғастыруға өзара бейілділігін растады.
Астана, 2026 жылғы 25 тамыз – Қазақстан Республикасы Сыртқы істер министрінің орынбасары Арман Исетов Швейцария Конфедерациясының Қазақстан Республикасындағы Уақытша сенімді өкілі Джорджо Помпилиомен Астанадағы дипломатиялық миссиясының аяқталуына байланысты кездесті.
Кездесу барысында тараптар қазақ-швейцар ынтымақтастығының өзекті мәселелерін, сондай-ақ оны одан әрі дамыту перспективаларын талқылады. «Blue Peace Central Asia» (BPCA) бастамасы аясындағы су және экология салаларындағы өзара іс-қимылға ерекше назар аударылды. Көлік, фармацевтика және экология салаларындағы практикалық әріптестікті тұрақты дамыту маңыздылығы аталып өтті.
Кездесу соңында А. Исетов Д. Помпилиоға екіжақты байланыстарды нығайтуға қосқан үлесі үшін алғыс айтып, алдағы дипломатиялық қызметіне табыс тіледі.