Еуропа күні: серіктестік пен ортақ өркендеуге жаңа көзқарас
9 мамыр күні Еуропалық одақ 1950 жылғы тарихи Шуман декларациясына арналған Еуропа күнін атап өтті. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Францияның сыртқы істер министрі Робер Шуман Франция мен Германияның көмір және болат өндірісін ортақ басқару органының құзырына беру жөнінде батыл бастама ұсынды. Бұл көреген мемлекеттік қадам кейіннен Еуропалық одаққа айналған құрылымның негізін қалап, тарихтағы ең жойқын соғыстан зардап шеккен құрлықты бейбітшілік, ынтымақтастық және өркендеу кеңістігіне айналдырды. Экономикалық интеграция ретінде басталған үдеріс уақыт өте келе мемлекеттерді біріктіріп, демократияны нығайтқан әрі көпжақты ынтымақтастықтың әлемдегі ең ықпалды үлгілерінің бірін қалыптастырған ауқымды саяси жобаға ұласты, деп жазады Қазақстанның Еуропалық одақ жанындағы Төтенше және Өкілетті Елшісі Роман Василенко.
Еуропалық одақтың жетістіктері 2012 жылы бүкіл әлемде мойындалып, құрлықтағы тұрақтылықты нығайту, татуласуды ілгерілету және бұрынғы қарсыластарды жақын серіктестерге айналдыру жолындағы табыстары үшін Нобель бейбітшілік сыйлығымен марапатталды. Бұл марапат тек соғыстың болмауын ғана емес, сондай-ақ ортақ құндылықтарға, өзара құрметке және құқық үстемдігіне негізделген тәртіпті белсенді түрде қалыптастыруды да мойындау болды.
Бүгінде әлемдік ахуалдың жылдам өзгеруі мен ішкі пікірталастар аясында ЕО-ның нормативтік ықпалы мен «жұмсақ күші» маңызды артықшылық ретінде сақталып отыр. Еуропалық одақтың тартымдылығы оның демократиялық құндылықтарға, жоғары экологиялық және әлеуметтік стандарттарға, инновациялар мен даму саласындағы ынтымақтастыққа деген берік ұстанымымен айқындалады. Global Gateway секілді бастамалар ЕО-ның өңіраралық байланыстар мен инвестицияларға қатысты сенімді, орнықты әрі серіктестікке негізделген тәсілді ұстануға ниетті екенін көрсетеді.
Бұл тартымдылық Қазақстанда және тұтастай алғанда Орталық Азияда да сезіледі. Егемендік пен алуан түрлілікті құрметтей отырып интеграцияны тереңдетуге негізделген еуропалық модель біздің өңірдегі ынтымақтастықты дамытуға шабыт береді. Қазақстан өңірдегі конструктивті мемлекет әрі қалыптасып келе жатқан орта державалардың бірі ретінде Еуропалық одақпен диалог пен практикалық өзара іс-қимылды кеңейтуде зор әлеуетті көріп отыр.
Орталық Азиядағы ЕО үшін ең ірі сауда серіктесі әрі инвестициялардың негізгі бағыты ретінде Қазақстан бұл өзара тиімді серіктестікті, соның ішінде ең жоғары деңгейде де, тереңдетуге дайын.
Кеңейтілген серіктестік пен ынтымақтастық туралы келісім аясындағы қарым-қатынастарымыз қазірдің өзінде сауда мен инвестициялар, энергетикалық қауіпсіздік, көлік және логистика сияқты маңызды салаларды қамтиды. Бұл ретте Транскаспий халықаралық көлік бағыты Еуропа мен Азияны неғұрлым тиімді әрі тұрақты байланыстыратын флагмандық жоба ретінде ерекшеленеді. Дегенмен ынтымақтастықтың әлеуеті бұдан да ауқымды: стратегиялық шикізат материалдары, жасыл және цифрлық трансформация, ғылым мен инновациялар, жасанды интеллект, сондай-ақ азаматтардың мобильдігін кеңейту салаларындағы өзара іс-қимыл. Мұның барлығы өзара құрметке, халықаралық құқықты сақтауға, ашықтыққа және азаматтарымыз бен экономикаларымыз үшін нақты пайда әкелуге негізделген.
Қазақстанның Еуропалық одақ жанындағы өкілі ретінде мен Еуропа күніне орай Еуропалық одақ халықтары мен басшыларын шын жүректен құттықтаймын.
9 мамыр Қазақстан үшін де айрықша мәнге ие, өйткені бұл күні біз 1945 жылғы нацизмді жеңудегі ортақ Жеңіс күнін атап өтеміз. Біз ата-бабаларымыздың орасан зор құрбандықтарын ешқашан ұмытпауымыз керек. Олардың рухы бейбітшілікті құру мен сақтауға бағытталған ісімізде әрдайым бағдар болуы тиіс.
Еуропа осы 9 мамырда өзінің жүріп өткен жолына ой жүгіртіп жатқанда, Қазақстан болашаққа зор сеніммен қарайды. Жаңарған ұмтылыстар мен прагматикалық ынтымақтастық арқылы біз Атлант мұхиты жағалауынан Еуразия жүрегіне дейін өркендеу мен тұрақтылықты тарата отырып, сенім мен мүмкіндіктер көпірін нығайта аламыз. Диалог көбірек, ал бөлінушілік аз қажет болатын қазіргі әлемде Еуропалық одақ пен Қазақстан секілді серіктестердің бұл жолды иық тіресе бірге жүруіне толық негіз бар — халықтарымыз бен келер ұрпақтың игілігі үшін.
https://www.eureporter.co/uncategorized/2026/05/09/europe-day-a-view-of-partnership-and-shared-prosperity-from-not-so-far-away