Жалпыұлттық аза тұту күні

Қазақстан Республикасының Президенті Қ.К. Тоқаевтың 2026 жылғы 24 қыркүйектегі № 334 өкімімен Қазақстан Республикасында Маңғыстау облысында қызметтік міндеттерін атқару кезінде әскери қызметшілердің қазаға ұшырауына байланысты 2026 жылғы 25 қыркүйек жалпыұлттық аза тұту жарияланды.

Осыған орай, Қазақстан Республикасының Мәдениет және ақпарат министрлігі Жалпыұлттық аза тұту күні бұқаралық ақпарат құралдарының, телерадио хабарларын тарату операторларының қызметін реттеу, ақпараттық интернет-ресурстарды, сондай-ақ мемлекеттік органдардың ресми сайттарын ресімдеу бойынша ұсынымдар әзірледі.

Қазақстан Республикасының Мәдениет және ақпарат министрлігі бұқаралық ақпарат құралдарының басшыларын, телерадио хабарларын тарату операторларын, мемлекеттік органдар мен ұйымдарды ұсынылып отырған ұсынымдарды ұстануға, сондай-ақ жалпыұлттық аза тұту күніне арналған Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделген шектеулерді сақтауға шақырады.

 

Бұқаралық ақпарат құралдары, телерадио хабарларын тарату операторлары қызметінің регламенті, ақпараттық интернет-ресурстарды ресімдеу бойынша, сондай-ақ мемлекеттік органдардың ресми сайттарының жалпыұлттық аза тұту күніне ұсынымдар

(2026 жылғы 25 қыркүйек)

 

«Қазақстан Республикасының Мемлекеттік рәміздері туралы» Қазақстан Республикасының Конституциялық заңына сәйкес аза тұту мерзімі ішінде барлық мемлекеттік және әкімшілік ғимараттардағы туларды ту бағанының биіктігінің жартысына дейін түсіру қажет. Бүкіл ел бойынша мәдени-бұқаралық іс-шаралар тоқтатылады.

Жалпыұлттық аза тұту күні ағымдағы жылдың 25 қыркүйек сағат 00.00-ден бастап БАҚ қызметіне және олардың интернет-ресурстарын рәсімдеуге байланысты бірқатар шараларды сақтауды қамтамасыз ету ұсынылады:

1. Жалпыұлттық аза тұту күні БАҚ интернет-ресурстарын және мемлекеттік органдардың ресми сайттарын (оның ішінде логотиптерді)ресімдеу кезінде ұсынылады:

• сайт парақшасының жоғарғы бөлігіне баннердің барлық ені бойынша мынадай мазмұндағы жазуды  орналастыру: «2026 жылғы 25 қыркүйек – Қазақстан Республикасындағы Жалпыұлттық аза тұту күні».

Баннер түсі-қара, мәтін түсі-ақ. Мәтін тілі қазіргі уақытта пайдаланушы қарап отырған ресурстың тілдік нұсқасына байланысты. Баннер кликабель болуы керек.

Оны басқанда, аза тұту оқиғасына арналған мемлекеттік БАҚ-тың бірінің мақаласына көшуді жүзеге асыру ұсынылады. Сонымен қатар, баннер беттің жоғарғы жағына (бетті қараған кезде бұралмаңыз) байлануы керек. Жобалаудың үлгі нұсқасы қосымшада берілген.

• интернет-ресурстардың түс гаммасын қара-аққа өзгерту. Сонымен қатар, фотосуреттердің бастапқы түс гаммасын тек сайтты безендіру элементтерін қара-ақ етіп сақтау қажет.
• телеарна логотиптерінің түстерін ақ-қара түстерге өзгерту.

2. Ұлттық аза тұту күні ішінде БАҚ пен мемлекеттік органдардың барлық интернет-ресурстарының барлық беттерінде кез келген жарнамалық баннерлерді, ойын-сауық және интерактивті элементтерді алып тастау ұсынылады.
3. Егер мұндай орын алса, интернет-ресурстардың дыбыстық сүйемелдеуін өшіру ұсынылады.
4. Барлық интернет-ресурстарда Жалпыұлттық аза тұту күніне қатысты барлық материалдар үшін түсініктеме беру функциясын өшіру ұсынылады. Баламалы нұсқа ретінде ұлттық аза тұту жариялау себептеріне байланысты жарияланымдарға түсініктеме беру саясатын қатаңдату мүмкіндігін қарастыру ұсынылады.
5. Жалпыұлттық аза тұту күніне байланысты оқиғаларға арналған материалдар басты беттің жоғарғы жағына байлануы тиіс.
6. Барлық БАҚ-тарға (баспа БАҚ, Интернет - ресурстар, теле- және радиоарналар) аза тұту күні көңіл көтеру сипатындағы материалдарды орналастырудан бас тарту ұсынылады. Радиоарналарда тыныш музыкалық емес, негізінен отандық шығармаларды трансляциялау ұсынылады.
7. «Жарнама туралы» Заңның 8 - бабының 4-тармағына сәйкес жарнама, әлеуметтік жарнама орналастыру барлық теле-және радиоарналардың хабар тарату торынан алынып тасталсын. Телеарналардың логотиптерінің түс гаммасын қара-ақ түске өзгерту.
8. Баспа басылымдарында бірінші беттерде қара-ақ гамманы пайдалану, жарқын түстерден аулақ болу ұсынылады.
9. Телерадио хабарларын тарату және интернет-теледидар операторларына ұлттық аза тұту кезеңінде ойын-сауық және жарнамалық контенті бар шетелдік теле -, радиоарналарды трансляциядан және ретрансляциялаудан бас тарту ұсынылады.
10. Барлық БАҚ-тарда мәйіттердің, қанның және т. б. бейнелерін қоса алғанда, арандатушылық фотосуреттер мен бейнелерді жариялауға/орналастыруға жол бермеу ұсынылады.

Министрлік бұқаралық ақпарат құралдарының, телерадио хабарларын тарату операторларының, мемлекеттік органдар мен ұйымдардың басшыларын ұсынылған ұсыныстарды орындауға, сондай -ақ жалпыұлттық аза тұтуына қатысты Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделген шектеулерді сақтауға шақырады.