Cыбайлас жемқорлыққа жол жоқ

Cыбайлас жемқорлыққа жол жоқ

Вишневый ауылдық округі әкімі аппаратының дөңгелек үстелінде бірнеше рет "сыбайлас жемқорлыққа жол жоқ"тақырыбы қозғалады.

Соңғы жылдары Қазақстанда сыбайлас жемқорлыққа қарсы күресте белсенді қызмет байқалады. 2015 жылдан бастап Қазақстанның сыбайлас жемқорлыққа қарсы жаңа стратегиясы қалыптастырылды. Мемлекет тарапынан қабылданып жатқан түрлі шараларға қарамастан, қалаған нәтижеге қол жеткізу әлі де мүмкін емес.

Субъектілер арасындағы өзара іс-қимыл түріне қарай сыбайлас жемқорлықтың негізгі түрлерін бөліп көрсетуге болады:

Тұрмыстық сыбайлас жемқорлық, яғни азаматтар мен мемлекеттік қызметшілердің өзара іс-қимылы. Оның мәні шенеуніктердің мемлекеттік қызмет үшін түрлі сыйлықтар мен басқа да игіліктерді алуы болып табылады. Сыбайлас жемқорлықтың бұл түріне непотизмді де жатқызуға болады. Бұл кезде лауазымды тұлға өз өкілеттіктерін пайдалана отырып, жақын туыстарын, жұбайларын немесе жекжаттарын жоғары ақы төленетін жұмыспен немесе пайда алу үшін көрсетілетін қызметпен қамтамасыз етеді.

Іскерлік сыбайлас жемқорлық-сыбайлас жемқорлықтың бұл түрінде билік өкілі мен бизнес арасындағы заңсыз кооперация қарастырылады. Көп жағдайда бұл келісім-шарттар жасасу және "кері қайтару"кезінде байқалады.

Саяси сыбайлас жемқорлық-бұл жоғары деңгейдегі басшылық пен Жоғарғы соттардың өзара әрекеті. Сыбайлас жемқорлықтың бұл түрі Заңсыз мінез-құлқы ел азаматтарының мүдделеріне зиян келтіретін мемлекеттік саясатты жүзеге асыруға әкелетін адамдардың жоғары тұрған топтарына жатады.

Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес шенеуніктер, мемлекеттік қызметшілер арасында парақорлық фактілерімен және оған қарсы іс-қимыл жасау үшін жаңа орган құрумен шектелмейтінін түсіну керек. Бұл " соғыс "баланы балабақшада сыбайлас жемқорлыққа" нөлдік төзімділік " қағидаттарын оқытудан бастап, тиімді заңнамалық базаны әзірлеуге және енгізуге дейін мемлекет өмірінің түрлі салаларында түбегейлі шаралар мен өзгерістерді талап етеді.

     Әрине, барлық осы жүйеде елдің бірінші тұлғаларының сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл жасауға және осы "шайқасты", бірінші кезекте, өз ортасынан бастауға дайындығы да үлкен рөл атқаратын болады. 

Сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылық фактісі туралы хабарлаған немесе сыбайлас жемқорлыққа қарсы күресте өзге де жолмен жәрдемдесетін адам мемлекеттің қорғауында болады.

Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күреске жәрдемдесетін адам туралы ақпарат мемлекеттік құпия болып табылады және қолданыстағы сыбайлас жемқорлыққа қарсы заңнамада көзделген органдардың немесе заңда белгіленген тәртіппен соттың сұрау салулары бойынша ғана ұсынылады. Бұл ақпаратты жария ету заңда белгіленген жауаптылыққа әкеп соғады.

Сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылық фактісі туралы хабарлаған немесе сыбайлас жемқорлыққа қарсы күресте өзге де жолмен жәрдемдесетін адам Қазақстан Республикасының Үкіметі көздеген тәртіппен көтермеленеді.

Қажет болған жағдайда сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес жүргізетін органдар сыбайлас жемқорлыққа қарсы күреске жәрдемдесетін адамдардың жеке қауіпсіздігін қамтамасыз етеді.

Көрінеу жалған ақпарат хабарлаған адам белгіленген тәртіппен Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес жауапты болады.