Құс тұмауы.

Эпизоотикалық  жағдай  туралы  кіріс  деректері  бойынша  жақын  көршілес  мемлекеттерден  бастап  Қазақстанға  дейін  де, бүкіл  әлемде  де  құс  тұмауы  проблемасы  2026  жылы  өзекті  болып  қалады.

Құстар  тұмауы- бұл  асқазан-ішек  жүйесінің  зақымдануымен, өлім-жітімнің 10-нан  100%-ға  дейін  және  үлкен  экономикалық  зиянмен  сипатталатын  құстардың  өткір  жұқпалы  вирустық  ауруы  екенін  тағы  бір  еске  салу  қажет.  Ауру  жұмыртқа  түзілуінің  күрт төмендеуімен  көрінеді, тамақ жеу, шөлдеу, езу, қауырсындар  қопсытылған, құс  басын  төмен  қаратып, көзін  жұмып  тұрады,  конвульсиялар  және  қимылдары  мүмкін,  тыныс  алуы  сирек,  тез. Инкубациялық  кезең  20-30 сағаттан  2 тәулікке  дейін,  ауру  ауру  белгілерінсіз  жүре  алады, құс  ұзақ  уақыт  вирус тасымалдаушысы  болып  қала  береді.  Құстардың  барлық  түрлері  зардап  шегеді. Бұл  аурудың  тиімді  емі  жоқ.

Вирустың  табиғи  резервуары-қоныс  аударатын  құстар,  көбінесе  жабайы үйректер.  Үй құстарынан  айырмашылығы  жабайы  популяцияларда  тұмау  вирусына  төзімділік  жоғары.

Бұл  фактіге  ерекше  назар  аудару  керек, бүгінгі  күні  қоныс  аударатын  құстардың  негізгі  бөлігі  біздің  облыстан,  тіпті  республикадан  тыс  жерлерде,  бірақ  көктем  басталысымен  біздің  облыста  жабайы  құстардың  саны  арта  түседі.  Табиғи  су  қоймаларының  арқасында  құстар  мен  жабайы  құстардың  арасында  кездейсоқ  байланыс  болмайды,  өйткені  су  қоймаларының  көпшілігі  елді  мекендердің  шекарасында  немесе  оларға  өте  жақын  орналасқан. Бұл  факт  құс  тұмауымен  күресу  шараларын  жасау  кезінде  ескеріледі,  құстардың  оқшауланған  ұсталуын  қамтамасыз  ету  қажет.

Үй-жайларды  жүйелі  түрде  тазарту, содан  кейін  жабдықтарды  дезинфекциялау, дезинфекциялау,  жемді  оқшаулап  ұстау (торғайлар,  көгершіндер  үшін  оларға  қол  жетімділіксіз) жүргізу,  сондай-ақ  аналық  құстың  да, жас  малдың  да  құс  тұмауына  қарсы  вакцинация  жүргізу,  құстардың  ауру  қаупін  азайтуға  көмектеседі. Құстарды  вакцинациялау  бекітілген  ветеринариялық-профилактикалық  іс-шаралар  жоспарына  сәкес «Меңдіқара  ауданының  ветеринариялық-станциясы» КМК  кәсіпорынының  мал  дәрігерлерімен  жүргізіледі. Айта  кету  керек,  құсқа  вакцинация  6  ай  ішінде  ғана  иммунитет  туғызады,  сондықтан  оны  жылына  2 рет  вакцинациялаған  жөн.

Шаруашылықта (жеке шаруашылығында) құстары бар жеке тұлғалар келесі талаптарды қатаң сақтауы қажет:

      1) үй құстарының жабайы, әсiресе суда жүзетiн құстармен жанасуды болдырмау бойынша шаралар қолдану;

    2) аулада құс ұстау қажет болған жағдайда, мемлекеттiк ветеринариялық-санитариялық инспектордың нұсқауы бойынша жабық түрде ұстауға көшiру;

   3) құстың ауру және өлу жағдайы туралы дереу тиiстi әкiмшiлiк-аумақтық бiрлiктiң ветеринариялық-санитариялық инспекторына хабарлау;

4) жабайы құстармен бiрге көлдердiң маңайынан радиусi 5 шақырым көлемiнде үй құстарын бағуға немесе жаюға жол бермеу.

            Шаруашылықта құстары бар заңды тұлғалар келесідей:

   1) құстардың жабайы, әсiресе суда жүзетiн құстармен жанасуды болдырмау бойынша шаралар қолдану;

      2) радиусi 5 (бес) шақырымда құстардан бос аймақ құру;

      3) қажет болған жағдайда құстарды жабық типтi режимде ұстауға көшiру;

      4) iндеттiк аурулар бойынша қолайлылығы тиiстi ветеринариялық құжаттармен бекiтiлген шаруашылықтардан құстарды енгiзу (шығару, араластыру);

    5) шаруашылық жүргізуші субъектiлерде қолайлылықты сақтау, қажет болған жағдайда оларға дезинфекция жүргiзу;

      6) құстарды өсiру және ұстау технологиясын сақтау;

   7) құстың ауру және өлу жағдайы туралы жедел тиiстi әкiмшiлiк-аумақтық бiрлiктiң ветеринариялық санитариялық инспекторына хабарлау;

   8) құстарды әртүрлi жануарлармен, әсiресе шошқалармен бiрге ұстауға жол бермеу талаптарын қатаң сақтауы қажет.

 «ҚР АШМ ВБжҚК Меңдіқара  ААИ»ММ Боровское  ауылы,  Алтынсарин  көшесі  83,  тел.: 2-40-94