Қостанай ауданында су тасқыны кезеңіне дайындалуда: не істелді және не жоспарлануда

Биыл Қостанай ауданы аумағында су тасқыны кезінде су басу қаупі бар аймаққа 9 елді мекен кіреді: Тобыл қаласы, сондай-ақ Заречное, Жамбыл, Суриковка, Озерное, Садчиковка, Мичуринское, Алтынсарино және Рыспай ауылдары. Бұл елді мекендерде 224 тұрғын үйде 693 адам тұрады. Бұл туралы әкімдік отырысында төтенше жағдайлар бөлімінің басшысы Бахыт Уразов мәлімдеді.
– Қостанай облысы әкімінің тапсырмасына сәйкес, біз су тасқыны кезеңіне кешенді дайындық жұмыстарын жүргізіп жатырмыз, – деді Бахыт Уразов. – 2026 жылға арналған инженерлік іс-шаралар жоспары аясында бірқатар маңызды жұмыстар атқарылды.
Мәселен, «СМФ EMIR COMPANY» мердігер ұйымы Алтынсарино ауылының маңындағы жағалауды толық тазалап, бекітті. Сонымен қатар, жеке секторды су басудың алдын алу мақсатында қар шығару жұмыстары жүргізілді: Тобыл қаласында 22 мың текше метр, ал Заречное ауылында 3 100 текше метр қар шығарылды.
2025 жылғы 18–20 наурыз аралығында «KMD HOLDING» компаниясы Тобыл өзені бойында жарылыс жұмыстарын жүргізді. Мұз қабатын қопсыту үшін 33 мың шаршы метр аумақта 4712 кг жарылғыш зат пайдаланылды. Бұл жақын маңдағы елді мекендерді су басу қаупін айтарлықтай төмендетті.
– Биыл біз Тобыл өзені арнасы бойында жарылыс жұмыстарын жалғастыруды жоспарлап отырмыз, – деп қосты Уразов.
Ал 2025 жылғы 14 тамызда төтенше жағдайлар бөлімінің қызметкерлері түрлі қызмет мамандарымен бірлесіп ауданның гидротехникалық құрылыстарына визуалды тексеру жүргізді.
Тексерілді: Воскресеновка ауылындағы Чин-Сай көлінің бес бөгеттен тұратын каскады; Заречное ауылындағы «Накопитель-исправитель» бөгеті; Заречное ауылы мен Тобыл қаласындағы су бұру каналы; Тобыл қаласындағы үш темірбетон шлюзі бар Затобольск бөгеті; Садчиковка ауылындағы «Большой» тоғанының бөгеті. Барлық нысандар қанағаттанарлық жағдайда.
– Негізгі мәселе – Тобыл өзені деңгейінің көтерілуі және еріген қар суларының келуі. Бұл топырақтың қату тереңдігіне тікелей байланысты. Қазіргі таңда ол 110–140 см аралығында, ал қауіпті деңгейі – 226 см, – деп түсіндірді Бахыт Уразов. Оның айтуынша, топырақтың қату тереңдігі өткен жылмен салыстырғанда 9–33 см-ге артқан.
– Су тасқыны қаупін азайту үшін қарды уақытылы шығару, су бұру арналары мен арықтарды, су өткізу құбырлары мен нөсер кәріздерін тазалау маңызды, – деді Уразов